Hach ORBISPHERE 31 series Basic User Manual

Tipo
Basic User Manual
DOC024.98.93016
ORBISPHERE Model 31xxx
Electrochemical Sensors
10/2018, Edition 11
Basic User Manual
Allgemeines Benutzerhandbuch
Manuale di base per l'utente
Manuel d'utilisation de base
Manual básico del usuario
Basisgebruikershandleiding
Grundlæggende brugervejledning
Podstawowa instrukcja obsługi
Allmän användarhandbok
Manual de utilizare de bază
Temel Kullanıcı Kılavuzu
English..............................................................................................................................3
Deutsch.......................................................................................................................... 18
Italiano............................................................................................................................ 36
Français......................................................................................................................... 52
Español.......................................................................................................................... 69
Nederlands....................................................................................................................86
Dansk............................................................................................................................103
Polski............................................................................................................................ 119
Svenska....................................................................................................................... 136
Română....................................................................................................................... 152
Türkçe...........................................................................................................................168
2
Sensor specifications
Specifications are subject to change without notice.
Sensor product line
Gas
Max. Pressure
rating (bar)
Sensor models Comments
O
2
20 31 11x.yz
Where :
x=Sensor special characteristics
(0 or 1; depending on application)
y=Membrane O-ring material
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Head material
(1=Stainless Steel; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanium; 7= Monel)
Suffixes (when used):
A denotes a sensor with fast response to temperature change
E denotes an EEx certified sensor (Ex-Proof)
s denotes a Smart sensor
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
All ORBISPHERE electrochemical sensor enclosures are certified IP68 / NEMA4
PEEK (Polyetheretherketone) is a highly crystalline thermoplastic
Sensor membrane specifications
Hydrogen sensors
Specification
Membrane
2956A
Membrane
2952A
Membrane
2995A
Membrane
29015A
Recommended applications
Trace
measurement
Low
concentration
Average
concentration
High
concentration
Material PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Thickness [μm] 25 25 12.5 23
Calibration gas 1% pure H
2
10% pure H
2
100% pure H
2
100% pure H
2
Dissolved measurement range 0 ppb to 75 ppb
0 ppb to
300 ppb
0 ppb to
3200 ppb
0 ppb to
32 ppm
Gaseous measurement range 0 Pa to 5 kPa 0 Pa to 20 kPa 0 Pa to 200 kPa
0 kPa to
2000 kPa
Accuracy
The greater of
±1% of reading or
± 0.03 ppb, or ±
1 Pa
The greater of
±1% of reading
or ± 0.09 ppb,
or ± 6 Pa
The greater of
±1% of reading or
± 1 ppb, or ±
50 Pa
The greater of
±1% of reading
or ± 10 ppb, or
± 1 kPa
Integrated radiation dose limit 2 x 10
4
10
8
10
8
N/A
Expected current in air @ 1 bar 25°C
[μA]
N/A
Expected current in pure gas [μA] 150 50 5 0.5
Temperature compensation range 0 to 50°C 0 to 50°C 10 to 45°C 10 to 45 °C
Temperature measuring range -5 to 100° C
English 3
Specification
Membrane
2956A
Membrane
2952A
Membrane
2995A
Membrane
29015A
Response time
1
2 seconds 5 seconds 6 seconds 50 seconds
Recommended minimum liquid flow
rate
2
[mL/min]
50 to 220 40 to 200 20 to 70 20 to 40
Recommended minimum linear flow
rate
2
[cm/sec]
200 150 50 30
Recommended gaseous flow rate
[L/min]
0.005 to 3
Oxygen sensors (table 1)
Specification
Membrane
2956A
Membrane
2958A
Membrane
29552A
Membrane
2952A
Recommended applications
Corrosion
control, De-
aerated water
Beverage, Lab.
applications
In line wort,
Air/O
2
injection,
Sewage
treatment
Corrosion
control, In line
beverage, De-
aerated water
Material PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Thickness [μm] 25 12.5 50 25
Calibration gas Air Air Air Air / pure O
2
Dissolved measurement range 0 ppb to 20 ppm 0 ppb to 40 ppm 0 ppb to 80 ppm 0 ppb to 80 ppm
Gaseous measurement range 0 Pa to 50 kPa 0 Pa to 100 kPa 0 Pa to 200 kPa 0 Pa to 200 kPa
Accuracy
The greater of
±1% of reading
or ± 0.1 ppb
(1)
,
or ± 1 ppb
(2)
, or
± 0.25 Pa
The greater of
±1% of reading
or ± 1 ppb, or ±
2 Pa
The greater of
±1% of reading
or ± 2 ppb, or ±
5 Pa
The greater of
±1% of reading
or ± 2 ppb, or ±
5 Pa
(1)
Accuracy is ± 0.1 ppb for 410, 510, 362x, 360x and 3655 instruments
(2)
Accuracy is ± 1 ppb for 366x and 3650 instruments
Integrated radiation dose limit 2 x 10
4
10
8
N/A 10
8
Expected current in air @ 1 bar 25°C
[μA]
26.4 9.4 6.3 5.4
Expected current in pure O
2
[μA] 132 47 31.4 27
O
2
consumption in O
2
saturated water
at 25°C [μg/hour]
40 14 9.4 8
Temperature compensation range -5 to 60°C
Temperature measuring range -5 to 100° C
Response time
3
7.2 seconds 9.5 seconds 90 seconds 38 seconds
Recommended minimum liquid flow
rate
4
[mL/min]
180 120 50 50
1
Response time at 25°C for a 90% signal change
2
Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille
3
Response time at 25°C for a 90% signal change
4
Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille
4 English
Specification
Membrane
2956A
Membrane
2958A
Membrane
29552A
Membrane
2952A
Recommended minimum linear flow
rate
4
[cm/sec]
200 100 30 30
Recommended gaseous flow rate
[L/min]
0.1 to 3
Oxygen sensors (table 2)
Specification Membrane 2935A Membrane 29521A Membrane 2995A
Recommended applications
Saturated to super
saturated levels
Saturated to super
saturated levels
In line hot wort (up to
70°C)
Material Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Thickness [μm] 25 125 12.5
Calibration gas Air / Pure O
2
Air / Pure O
2
Pure O
2
Dissolved measurement range 0 ppb to 400 ppm 0 ppb to 400 ppm 0 ppb to 2000 ppm
Gaseous measurement range 0 Pa to 1000 kPa 0 Pa to 1000 kPa 0 Pa to 5000 kPa
Accuracy
The greater of ±1% of
reading or ± 10 ppb, or
± 20 Pa
The greater of ±1% of
reading or ± 10 ppb, or
± 20 Pa
The greater of ±1% of
reading or ± 50 ppb, or
± 100 Pa
Integrated radiation dose limit N/A 10
8
10
8
Expected current in air @ 1 bar 25°C
[μA]
0.9 0.7 0.2
Expected current in pure O
2
[μA] 4.7 3.8 0.9
O
2
consumption in O
2
saturated water
at 25°C [μg/hour]
1.4 1.3 0.3
Temperature compensation range -5 to 60°C
Temperature measuring range -5 to 100° C
Response time
5
2.5 minutes 18 minutes 80 seconds
Recommended minimum liquid flow
rate
6
[mL/min]
25 25 5
Recommended minimum linear flow
rate
6
[cm/sec]
20 60 5
Recommended gaseous flow rate
[L/min]
0.1 to 3
Ozone sensors
Specification Membrane 2956A Membrane 29552A
Recommended applications Trace measurement High concentration (> 1 mg/L)
Material PFA PTFE
Thickness [μm] 25 50
Calibration gas Span gas or air
5
Response time at 25°C for a 90% signal change
6
Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille
English 5
Specification Membrane 2956A Membrane 29552A
Dissolved measurement range 0 ppb to 50 ppm 0 ppb to 200 ppm
Gaseous measurement range 0 Pa to 10 kPa 0 Pa to 40 kPa
Accuracy
The greater of ±1% of reading (±
5% for sensors calibrated in air) or
± 5 ppb, or ±1 Pa
The greater of ±1% of reading (±
5% for sensors calibrated in air) or
± 20 ppb, or ± 4 Pa
Integrated radiation dose limit 2 x 10
4
N/A
Expected current in air @ 1 bar 25°C
[μA]
26.4 6.5
Expected current in pure gas [μA] 105 31.4
Temperature compensation range -5 to 45°C
Temperature measuring range -5 to 100° C
Response time
7
30 seconds 6 minutes
Recommended minimum liquid flow
rate
8
[mL/min]
350
9
100
9
Recommended minimum linear flow
rate
8
[cm/sec]
30 10
Recommended gaseous flow rate
[L/min]
0.01 to 3
Sensor weight and dimensions
Sensor weight is from 140 to 700 grams, depending on the construction material.
Figure 1 Sensor dimensions
Expanded manual version
For additional information, refer to the expanded version of this manual, which is available on the
manufacturer's website.
7
Response time at 25°C for a 90% signal change
8
Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille
9
These flow rates take into account the decomposition of ozone in the tubing between the line
and the flow chamber (theoretical flow rates in the absence of decomposition would be 10 times
less)
6 English
General information
In no event will the manufacturer be liable for direct, indirect, special, incidental or consequential
damages resulting from any defect or omission in this manual. The manufacturer reserves the right to
make changes in this manual and the products it describes at any time, without notice or obligation.
Revised editions are found on the manufacturer’s website.
Safety information
N O T I C E
The manufacturer is not responsible for any damages due to misapplication or misuse of this product including,
without limitation, direct, incidental and consequential damages, and disclaims such damages to the full extent
permitted under applicable law. The user is solely responsible to identify critical application risks and install
appropriate mechanisms to protect processes during a possible equipment malfunction.
Please read this entire manual before unpacking, setting up or operating this equipment. Pay
attention to all danger and caution statements. Failure to do so could result in serious injury to the
operator or damage to the equipment.
Make sure that the protection provided by this equipment is not impaired. Do not use or install this
equipment in any manner other than that specified in this manual.
Use of hazard information
D A N G E R
Indicates a potentially or imminently hazardous situation which, if not avoided, will result in death or serious injury.
W A R N I N G
Indicates a potentially or imminently hazardous situation which, if not avoided, could result in death or serious
injury.
C A U T I O N
Indicates a potentially hazardous situation that may result in minor or moderate injury.
N O T I C E
Indicates a situation which, if not avoided, may cause damage to the instrument. Information that requires special
emphasis.
Precautionary labels
Read all labels and tags attached to the instrument. Personal injury or damage to the instrument
could occur if not observed. A symbol on the instrument is referenced in the manual with a
precautionary statement.
This is the safety alert symbol. Obey all safety messages that follow this symbol to avoid potential
injury. If on the instrument, refer to the instruction manual for operation or safety information.
This symbol indicates that a risk of electrical shock and/or electrocution exists.
This symbol indicates the presence of devices sensitive to Electro-static Discharge (ESD) and
indicates that care must be taken to prevent damage with the equipment.
This symbol, when noted on a product, indicates the instrument is connected to alternate current.
English 7
Electrical equipment marked with this symbol may not be disposed of in European domestic or
public disposal systems. Return old or end-of-life equipment to the manufacturer for disposal at no
charge to the user.
Products marked with this symbol indicates that the product contains toxic or hazardous substances
or elements. The number inside the symbol indicates the environmental protection use period in
years.
What you have received
Check that all mounting hardware is included. Note that, unless the sensor is part of ORBISPHERE
equipment that includes it, the sensor must be installed in an ORBISPHERE socket or flow chamber
that allows contact with the sample flow to be analyzed (refer to Installation on page 8 for details).
An oxygen, ozone, or hydrogen electrochemical sensor
The sensor head is protected by a screw-on plastic storage cap. A plastic screw-on base protects the
connection socket, and provides at the same time a suitable stand.
Figure 2 Sensor components
1 Storage and calibration cap 3 Sensor base 5 Collar
2 Protection cap 4 Connection to instrument
A sensor maintenance kit
The maintenance kit includes the material needed to service and maintain the sensor.
Installation
Initial sensor cell cleaning
Your ORBISPHERE electrochemical sensor has been thoroughly cleaned and tested at the factory.
To protect the electrodes from oxidation, the cell has been filled with electrolyte and a membrane has
been installed.
However, shipping and storage conditions can adversely affect electrochemical sensor cells,
therefore a sensor service (cell cleaning & membrane replacement) must be performed before using
the sensor.
To perform a sensor service, see the instructions in the section entitled Maintenance on page 10. If
you are not familiar with sensor servicing, your Hach Lange representative will be glad to assist you.
Note: Electrochemical H
2
sensors do not require a complete cleaning procedure, as dechloridization and
rechloridization processes are normally not required.
Sensor positioning
Unless the sensor is part of the ORBISPHERE equipment that includes it, the sensor must be
installed in an ORBISPHERE socket or flow chamber, that allows the contact with the sample fluid to
be analyzed.
8
English
The sensor and measuring instrument are connected by a cable and two 10 pin connectors. The
standard sensor cable length is 3 meters, but extension cables of up to 1,000 meters are available,
still retaining the same signal sensitivity. If the model 28117 pressure sensor is used, the maximum
cable length is 50 meters.
Ensure that the sensor will be mounted:
perpendicular to the pipe
on a horizontal pipe section (or on flow-ascending vertical pipe)
minimum of 15 meters away from the pump's discharge side
in a place where the sample flow is stable and rapid, and as far as possible from:
valves
pipe bends
the suction side of any pumps
a CO
2
injection system or similar
Note: There may be situations where not all the above conditions can be met. If this is the case, or you have any
concerns, please consult your Hach Lange representative to appraise the situation and define the best applicable
solution.
Sensor insertion
Insert the sensor straight into the flow chamber or socket. Do not twist the sensor.
Hand tighten the attaching collar.
Connect the sensor cable.
Check for leaks; replace O-rings if product leaks are visible.
Instructions for micro volume flow chambers
Do not twist the sensor when inserting it into a micro volume flow chamber. This rotation may twist
the protection cap, thus changing the membrane position. This can modify the membrane measuring
conditions, and affect measurement precision.
Sensor removal
If not using the ORBISPHERE 32003 insertion/extraction valve you will need to shut off the sample
flow and drain the sampling circuit of liquid.
Remove the sensor cable connected at the sensor end.
Hold the sensor body in one hand to avoid rotation, and unscrew the collar with the other hand.
Pull the sensor straight out of the socket or flow chamber.
Install the sensor storage cap and sensor base (to protect the connection).
External pressure sensor
The system can be fitted with an external pressure sensor. This enables a measure of fraction of gas
under variable pressure conditions during gas phase measurement.
Two models are available, depending on applied pressure:
28117 Pressure sensor 0 - 5 bar absolute
28117C Pressure sensor 0 - 1 bar absolute
C A U T I O N
Do NOT exceed the pressure range of the sensor. This would permanently deform the sensor membrane, thus
delivering incorrect pressure values in the future.
The external sensor connects to the ORBISPHERE measuring equipment with a 1 meter cable and a
4 pin connector (an optional extension cable can be used, but total length should not exceed
50 meters).
English
9
The external pressure sensor can be installed in the model 32002.xxx multi parameter flow chamber.
It is held in place by a blue threaded collar. Tightness is assured by the O-ring on the sensor seat.
Maintenance
Disassembly and assembly
Taking the sensor apart (membrane removal)
1. 2. 3. 4.
1. It is important to install the electrochemical sensor standing on its base. This base offers good
protection for the delicate connector socket, at the same time providing a suitable work stand.
2. Remove the plastic storage cap. Unscrew the protection cap, using the tool provided in the
maintenance kit.
3. Pay attention to the components inside the protection cap. Note the assembly order of each item.
4. Pull up the attaching ring with the tool provided in the maintenance kit. Remove the membrane
and mask (if applicable). Drain the electrolyte into a sink and rinse the sensor cavity with tap
water.
C A U T I O N
Avoid eye or skin contact with electrolyte which can be slightly corrosive.
5.
6.
7.
5. Insert the prongs of the membrane support removal tool into the membrane support holes.
6. Unscrew the membrane support.
7.
Note: The membrane support is individually machined and paired with the sensor. For correct sensor
operation, it is ESSENTIAL to keep a membrane support with its respective sensor. Should the membrane
support require replacement, contact your Hach Lange representative.
Sensor assembly (membrane installation)
Before starting the sensor reassembly, proceed to the sensor maintenance section for anode and
cathode cleaning instructions.
10
English
1.
2.
3.
1. Install the membrane support with the groove on the upper side.
Note: The membrane support is individually machined and paired with the sensor. Therefore make sure that
the correct membrane support is used on the correct sensor.
2. Insert the prongs of the membrane support removal tool into the membrane support holes.
3. Tighten the membrane support finger tight.
C A U T I O N
Too much torque will damage the sensor electrodes.
4. 5. 6. 7.
4. The membrane mounting surface must be clean and even. Replace the membrane O-ring on the
sensor head with a new one.
Note: The 29039.4 Nitril O-ring can be reused if it is still in good condition. Membrane O-rings are part of the
protection cap kit.
5. Using the syringe or bottle nozzle included in the maintenance kit, fill up the sensor cavity with
electrolyte. Be careful not to touch the electrodes with the needle, as a scratch on the surface
may lead to loss of performance. Tilt the sensor slightly and inject into the lower hole, pushing
bubbles out at the upper hole. Gently tap on the sensor side to move trapped bubbles. Return the
sensor to the vertical position. The last drop of electrolyte should form a cupola on top of the
sensor tip.
6. In the maintenance kit, pick up the two part membrane mounting tool. Install the sleeve over the
sensor head (end with shoulder downwards).
Note: Once installed, a membrane cannot be reused. Avoid touching the membrane with bare fingers, as this
may affect its sensitivity.
7. Take a few membranes out of the storage box. Using tweezers included in the kit, pick up one
membrane of the stack, and gently place it on the sensor tip. Make sure it is centered, and no
bubble is trapped. If a sensor mask is used, place it directly on top of the membrane. The
membrane diameter is larger than sensor head diameter. This is normal, as the membrane will
fold over the sensor tip.
Note: Distinguish the membrane from the protection paper:
The membrane is transparent (translucent).
English
11
The protection paper is opaque.
8. 9. 10. 11.
8. The membrane holding ring comes in two slightly different internal diameters, depending on the
membrane(s) total thickness (A = 29228 holding ring, membrane thickness < 50μ; B =
29229 holding ring, membrane(s) total thickness ≥ 50μ). For a correct membrane installation, be
sure to use the correct holding ring for the application.
9. Place the membrane holding ring on the installation tool tip.
C A U T I O N
To avoid damaging the membrane, make sure that the tool tip is totally clean and its surface is even.
10. Insert the installation tool inside the guiding sleeve.
11. Push the installation tool firmly downwards. This clasps the mounting ring onto the sensor head,
folding the membrane over the sensor tip. Remove the installation tool and guiding sleeve.
Visually check for correct ring placement, try to push it down with your fingers. Check that the
membrane is tight, with no wrinkles, and no bubbles are present. Rinse the sensor with tap water
and wipe dry with a clean cloth. Check for electrolyte leaks.
12.
13.
14.
12. Prepare the protection cap for installation. Replace all the parts inside the protection cap with new
ones (except the grille), and place them in the order they were removed. The Tefzel washers,
under the cap, should be slightly lubricated with silicone grease.
Note: The illustration is an example only. Your configuration may differ.
13. Tighten the protection cap finger tight. Then, complete the process using the tool provided in the
maintenance kit. Insert into each of the four holes in turn, and tighten as far as possible. Tighten
each hole only once.
Note: The grille inside the protection cap should be free to move during tightening. Therefore, and to avoid
damage to the membrane, do not touch the grille during the tightening process.
14. Always store the sensor with the storage cap and base installed. Put a few drops of clean water
in the storage cap to prevent the sensor cell drying.
Note: A sensor that has been taken apart or serviced must always be calibrated. Allow the sensor to settle for
30 minutes, before performing the sensor calibration.
12
English
Electrochemical cleaning and regeneration center
The ORBISPHERE 32301 is a very efficient cleaning and regeneration tool for electrochemical
sensors. This tool reverses the electrochemical process that is taking place in the sensor cell during
normal operation. This removes oxidation and at the same time regenerates the surface of the
electrodes. In addition, the regeneration center offers a continuity tester for checking the sensor
electronics.
Use of this tool is recommended for a noticeably extended sensor life. Detailed information on how to
use the cleaning and regeneration center is included in the 32301 Operator Manual.
Note: It is mandatory to use the 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center for servicing electrochemical H
2
sensors. This process is called dechloridization and rechloridization of the electrodes (see Hydrogen sensor cell
cleaning on page 15).
Chemical cleaning: oxygen and ozone sensor cell
Note: Not applicable for H
2
sensors.
The following supposes that the sensor has been taken apart. For disassembly and assembly
procedures, see Disassembly and assembly on page 10.
Conditions
Wear on the membrane, and chemical reactions within the sensor, requires that the sensor be
serviced regularly to restore its original sensitivity. Service includes electrode cleaning and
membrane replacement. A clear sign that a sensor maintenance is required is when measurements
are noticeably less stable than usual, and when a calibration does not improve the situation.
Method description (see following step-by-step procedure)
Electrochemical cleaning with 32301 (if available)
… when not available or results are insufficient.
... for sensors used in harsh environments (e.g., hydrocarbon industry) or very dirty sensors.
Anode and cathode chemical cleaning
Central electrode polishing
Final rinsing
Note: To eliminate any silver residue that ammonia cleaning cannot remove, it is sometimes required to repeat the
chemical cleaning using nitric acid (HNO
3
, not over 70% by weight).
Membrane support cleaning
1. Empty and rinse the electrolyte reservoir under tap
water.
2. Rinse membrane support under water and wipe it
dry.
3. Check for the presence of any residue on the
surfaces. Residue can be removed by placing the
support in a container of nitric acid (HNO
3
, not over
70% by weight) until it recovers its original
appearance (normally within 30 seconds).
Note: Only use nitric acid to clean very dirty membrane
support.
4. Rinse one minute under tap water and check again
for surface cleanliness.
C A U T I O N
Nitric acid is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier.
Electrodes ammonia cleaning
Note: Only use ammonia to clean very dirty sensors.
English
13
1. Fill the sensor electrolyte reservoir with a solution
of 25% by weight ammonium hydroxide (NH
4
OH) in
water and leave for 10 minutes.
2. Rinse with tap water for at least one minute.
3. Inspect the sensor head. The counter electrode
should be a silver-white color.
4. If the counter electrode still shows deposits, repeat
the procedure.
C A U T I O N
Ammonia is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier.
Anode and cathode nitric acid cleaning
Note: Only use nitric acid to clean very dirty sensors.
1. Check for the absence of silver deposit on the
central guard ring electrode walls, as such deposits
can make contact with the counter electrode.
2. To eliminate any silver residue inside the sensor
cell, it is sometimes required to repeat the chemical
cleaning using nitric acid (HNO
3
, not over 70% by
weight).
3. Also, the 32301 electrochemical cleaning does not
remove deposit on the cell’s plastic parts, so nitric
acid cleaning may be required.
Note: This procedure is not recommended for normal
maintenance, and should not be used more often than twice
a year, as the acid degrades the metal of the counter
electrode, thus reducing the sensor's life.
4. Place concentrated nitric acid into the sensor
electrolyte reservoir, and add 1 drop on the center
electrode.
5. Leave for no longer than 3 seconds.
6. Quickly empty the acid and rinse thoroughly under
tap water for one minute.
C A U T I O N
Nitric acid is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier.
Sensor face polishing
1.
2.
3.
1. Once the sensor has been cleaned, the face of the center electrode must be polished together
with the membrane support.
14
English
Note: Install the membrane support with the groove on the upper side. The membrane support is individually
machined and paired with the sensor. Therefore make sure that the correct membrane support is used on the
correct sensor.
2. Insert the prongs of the membrane support removal tool into the membrane support holes.
3. Tighten the membrane support finger tight.
C A U T I O N
Too much torque will damage the sensor electrodes.
4. 5. 6. 7.
4. Place the dish with the polishing cloth on a flat surface. Spread a little polishing powder onto the
cloth. Mix with a few drops of water to get a grey, milky liquid. Make sure to use the correct
polishing powder for your application.
Note: Use one polishing cloth per sensor model, to prevent a possible contamination through metal particle
transfer.
5. Holding the sensor vertically, and using a circular motion, polish the sensor face for at least
30 seconds, until the electrodes are clean and shiny. This step may need to be repeated several
times. Make sure to avoid skin contact with the polishing cloth; it should be kept free of dust and
grease.
6. Remove the membrane support with installation tool. Rinse the support and sensor cavity with a
strong jet of clean water. Use distilled water if the water quality is doubtful.
7. Carefully inspect that the tiny groove between the center electrode and the guard ring electrode is
totally clean and free of polishing residue. Clean only with a strong water spray. The edge of a
paper sheet can be used to remove sticking residue.
O
3
Sensor only: final center electrode cleaning
Once the O
3
sensor has been successfully cleaned and polished, a final nitric acid treatment should
be applied, as follows:
1. Place the sensor in a vertical position on its base.
2. Fill the electrolyte reservoir with a few drops of
water, just enough to cover the outer electrode. The
center electrode must be kept dry.
3. Place a drop of nitric acid on the center electrode,
covering only the electrode and guard ring. Avoid
spilling acid into the water. Wait less than a minute,
then rinse thoroughly under tap water.
C A U T I O N
Nitric acid is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier.
Hydrogen sensor cell cleaning
Conditions
The hydrogen analyzer works on the principle that hydrogen molecules, passing through the
membrane, generate an electric current at the platinum anode surface. For this to take place, an
extremely clean metal surface is essential. If any film, grease or other impurity covers the platinum
surface, the reaction is impeded and may even be stopped.
English
15
In addition, the chemical reaction that takes place on the chloridized silver cathode leads to loss of
performance after a certain operation time.
As a result, a sensor service must be carried out to restore its original performance.
Method
The procedure for cleaning the H
2
electrochemical sensor requires the use of the ORBISPHERE
32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center. This procedure is explained in detail in the
32301 Operator's Manual.
As an overview, H
2
electrochemical sensor cleaning consists of the following sequence of operations:
Dechloridization of the cathode: This process removes the chloride film from the silver cathode
surface (carried out by the ORBISPHERE 32301).
Rechloridization of the cathode: A layer of silver chloride is grown on the cathode's surface
(carried out by the ORBISPHERE 32301).
Activation of the platinum anode: The center anode surface is polished, and treated with nitric acid.
Troubleshooting
Oxygen sensor
Problem Probable cause Possible solution
Sensor won't calibrate, even after
thorough servicing.
Repeated calibrations go beyond
"expected limits" of instrument.
MOCA 3600 only: Select membrane
from "Options/Membrane" menu.
Then, calibrate the sensor.
Instrument internal barometric
pressure sensor needs calibration.
Calibrate internal barometer against
a certified barometer. Do not correct
for sea level !
Wet membrane interface.
Wipe dry with a tissue and re-
calibrate.
"H
2
S insensitivity" option enabled.
Disable on the measuring
instrument.
"0000" O
2
levels displayed.
Wrong reading scale "XXXX"
selected for display unit.
Change reading scale by selecting
"X.XXX, XX.XX or XXX.X".
Shorter than expected sensor
operation in relatively high dissolved
O
2
concentration.
High O
2
concentrations generate
deposits more quickly.
Install a less permeable membrane.
Turn off the analyzer when sensor is
not in a low O
2
concentration.
Unexpected or inaccurate dissolved
O
2
readings.
Air leak on product sample line.
Set flow rate to 100 mL/min. Wait
until stable, then slowly double this
flow rate.
The stable value of dissolved O
2
reading must be the same as
before. A variation related to flow
rate is a clear sign of an air leak in
the line.
High residual current.
Place sensor in de-aerated sample;
wait for low reading:
Check concentration against low
measurement limit (see tables in
Sensor membrane specifications
on page 3). If concentration is
significantly higher than low limit, try
a sensor service.
16 English
Hydrogen sensor
Problem Probable cause Possible solution
Sensor won't calibrate, even after
thorough servicing.
Repeated calibrations go beyond
"expected limits" of instrument.
MOCA 3600 only: Select membrane
from "Options/Membrane" menu.
Then, calibrate the sensor.
"0000" H
2
levels displayed.
Wrong reading scale "XXXX"
selected for display unit.
Change reading scale by selecting
"X.XXX, XX.XX or XXX.X".
Shorter than expected sensor
operation in relatively high H
2
concentration.
High H
2
concentrations require
more work from electrochemical
sensor.
Shut off analyzer when not needed.
Unexpected or inaccurate H
2
readings.
High residual current.
If concentration is significantly
higher than low limit, try a sensor
service.
Ozone sensor
When the O
3
sensor has been properly calibrated using the ORBISPHERE measuring instrument,
the sensor has to settle down for up to 24 hours when used in very low O
3
concentration conditions.
Problem Probable cause Possible solution
Sensor won't calibrate, even after
thorough servicing.
Repeated calibrations go beyond
"expected limits" of instrument.
MOCA 3600 only: Select membrane
from "Options/Membrane" menu.
Then, calibrate the sensor.
Instrument internal barometric
pressure sensor needs calibration.
Calibrate internal barometer against
a certified barometer. Do not correct
for sea level !
Wet membrane interface.
Wipe dry with a tissue and re-
calibrate.
"0000" O
3
levels displayed.
Wrong reading scale "XXXX"
selected for display unit.
Change reading scale by selecting
"X.XXX, XX.XX or XXX.X".
Unexpected or inaccurate dissolved
O
3
readings.
High residual current.
If concentration is significantly
higher than low limit, try a sensor
service.
Insufficient flow rate.
Regulate flow equivalent to
membrane specified levels.
Length of sample line allows O
3
time to react.
Reduce length of sample tubing.
Doesn't match lab samples.
Take samples at close proximity to
sensor.
English 17
Sensorspezifikationen
Die Spezifikationen können ohne Vorankündigung Änderungen unterliegen.
Produktlinie Sensor
Gas
Max. Druck
Belastbarkeit
(bar)
Sensormodelle Kommentare
O
2
20 31 11x.yz wobei:
x=spezielle Eigenschaften des Sensors
(0 oder 1; in Abhängigkeit von der Anwendung)
y=Material des O-Rings der Membran
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Material des Kopfes
(1=St Stahl; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titan; 7= Monel)
Suffixe (wenn verwendet):
A bezeichnet einen Sensor mit schneller Reaktion auf
Temperaturänderungen
E bezeichnet einen Sensor mit EEx-Zertifizierung (Ex-Proof)
s Bezeichnet einen Smart-Sensor
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Alle Gehäuse der elektrochemischen ORBISPHERE-Sensoren verfügen über die Zertifizierung
IP68 / NEMA4
PEEK (Polyetheretherketon) ist ein hochgradig kristallisiertes Thermoplast
Spezifikationen der Membran des Sensors
Wasserstoffsensoren
Spezifikation Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Empfohlene Anwendungen Spurenmessung
Niedrige
Konzentration
Durchschnittliche
Konzentration
Hohe
Konzentration
Material PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Stärke [μm] 25 25 12,5 23
Kalibrierungsgas 1% reiner H
2
10% reiner H
2
100% reiner H
2
100% reiner H
2
Messbereich gelöste Gase 0 ppb bis 75 ppb
0 ppb bis
300 ppb
0 ppb bis
3200 ppb
0 ppb bis
32 ppm
Messbereich gasförmige Medien 0 Pa bis 5 kPa 0 Pa bis 20 kPa 0 Pa bis 200 kPa
0 kPa bis
2000 kPa
Genauigkeit
Das größere
Wert von ±1%
der Messung
oder ± 0,03 ppb,
oder ± 1 Pa
Das größere
Wert von ±1%
der Messung
oder ±
0,09 ppb, oder
± 6 Pa
Das größere
Wert von ±1%
der Messung
oder ±1 ppb, oder
± 50 Pa
Das größere
Wert von ±1%
der Messung
oder ±10 ppb,
oder ± 1 kPa
Integrierter
Strahlungsdosisgrenzwert
2 x 10
4
10
8
10
8
N/A
Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar
25°C [µA]
N/A
Erwarteter Strom in reinem Gas [µA] 150 50 5 0,5
18 Deutsch
Spezifikation Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Temperaturkompensationsbereich 0 bis 50°C 0 bis 50°C 10 bis 45 °C 10 bis 45 °C
Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C
Reaktionszeit
1
2 Sekunden 5 Sekunden 6 Sekunden 50 Sekunden
Empfohlene Mindestflussrate der
Flüssigkeit
2
[mL/min]
50 bis 220 40 bis 200 20 bis 70 20 bis 40
Empfohlene lineare
Mindestflussrate
2
[cm/Sek.]
200 150 50 30
Empfohlene Flussrate des
gasförmigen Mediums [L/min]
0,005 bis 3
Sauerstoffsensoren (Tabelle 1)
Spezifikation
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Empfohlene Anwendungen
Korrosionskontr
olle, entlüftetes
Wasser
Getränk,
Laboranwendun
gen
Bierwürze in der
Leitung Luft/O
2
-
Einspritzung,
Abwasseraufber
eitung
Korrosionskontr
olle, Getränk in
der Leitung,
entlüftetes
Wasser
Material PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Stärke [μm] 25 12,5 50 25
Kalibrierungsgas Luft Luft Luft Air / reines O
2
Messbereich gelöste Gase
0 ppb bis
20 ppm
0 ppb bis
40 ppm
0 ppb bis
80 ppm
0 ppb bis
80 ppm
Messbereich gasförmige Medien 0 Pa bis 50 kPa
0 Pa bis
100 kPa
0 Pa bis
200 kPa
0 Pa bis
200 kPa
Genauigkeit
Das größere
Wert von ±1%
der Messung
oder ±
0,1 ppb
(1)
, oder
± 1 ppb
(2)
, oder
± 0,25 Pa
Das größere
Wert von ±1%
der Messung
oder ±1 ppb,
oder ± 2 Pa
Das größere
Wert von ±2%
der Messung
oder ±1 ppb,
oder ± 5 Pa
Das größere
Wert von ±2%
der Messung
oder ±1 ppb,
oder ± 5 Pa
(1)
Die Genauigkeit beträgt ± 0,1 ppb für die Instrumente 410, 510,
362x, 360x und 3655.
(2)
Die Genauigkeit beträgt ± 1 ppb für die Instrumente 366x und 3650.
Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert 2 x 10
4
10
8
N/A 10
8
Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar 25°C
[µA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Erwarteter Strom in reinem O
2
[µA] 132 47 31,4 27
O
2
-Verbrauch in O
2
-gesättigtem
Wasser bei 25 °C [µg/Stunde]
40 14 9,4 8
Temperaturkompensationsbereich -5 bis 60 °C
1
Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90%
2
Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und
ohne Gitter
Deutsch 19
Spezifikation
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C
Reaktionszeit
3
7,2 Sekunden 9,5 Sekunden 90 Sekunden 38 Sekunden
Empfohlene Mindestflussrate der
Flüssigkeit
4
[mL/min]
180 120 50 50
Empfohlene lineare Mindestflussrate
4
[cm/Sek.]
200 100 30 30
Empfohlene Flussrate des gasförmigen
Mediums [L/min]
0,1 bis 3
Sauerstoffsensoren (Tabelle 2)
Spezifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A
Empfohlene Anwendungen
Gesättigte bis
übersättigte Pegel
Gesättigte bis
übersättigte Pegel
Heiße Bierwürze in
der Leitung (bis zu
70°C)
Material Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Stärke [μm] 25 125 12,5
Kalibrierungsgas Air / reines O
2
Air / reines O
2
Reines O
2
Messbereich gelöste Gase 0 ppb bis 400 ppm 0 ppb bis 400 ppm 0 ppb bis 2.000 ppm
Messbereich gasförmige Medien 0 Pa bis 1000 kPa 0 Pa bis 1000 kPa 0 Pa bis 5.000 kPa
Genauigkeit
Das größere Wert von
±1% der Messung
oder ±10 ppb, oder ±
20 Pa
Das größere Wert von
±1% der Messung
oder ±10 ppb, oder ±
20 Pa
Das größere Wert von
±1% der Messung
oder ±50 ppb, oder ±
100 Pa
Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert N/A 10
8
10
8
Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar
25°C [µA]
0,9 0,7 0,2
Erwarteter Strom in reinem O
2
[µA] 4,7 3,8 0,9
O
2
-Verbrauch in O
2
-gesättigtem
Wasser bei 25 °C [µg/Stunde]
1,4 1,3 0,3
Temperaturkompensationsbereich -5 bis 60 °C
Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C
Reaktionszeit
5
2,5 Minuten 18 Minuten 80 Sekunden
Empfohlene Mindestflussrate der
Flüssigkeit
6
[mL/min]
25 25 5
3
Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90%
4
Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und
ohne Gitter
5
Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90%
6
Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und
ohne Gitter
20 Deutsch
Spezifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A
Empfohlene lineare Mindestflussrate
6
[cm/Sek.]
20 60 5
Empfohlene Flussrate des
gasförmigen Mediums [L/min]
0,1 bis 3
Ozonsensoren
Spezifikation Membran 2956A Membran 29552A
Empfohlene Anwendungen Spurenmessung Hohe Konzentration (> 1 mg/L)
Material PFA PTFE
Stärke [μm] 25 50
Kalibrierungsgas Messgas oder Luft
Messbereich gelöste Gase 0 ppb bis 50 ppm 0 ppb bis 200 ppm
Messbereich gasförmige Medien 0 Pa bis 10 kPa 0 Pa bis 40 kPa
Genauigkeit
Das größere Wert von ±1% der
Messung (± 5% für mit Luft
kalibrierte Sensoren) oder ±5 ppb,
oder ± 1 Pa
Das größere Wert von ±1% der
Messung (± 5% für mit Luft
kalibrierte Sensoren) oder
±20 ppb, oder ± 4 Pa
Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert 2 x 10
4
N/A
Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar 25°C
[µA]
26,4 6,5
Erwarteter Strom in reinem Gas [µA] 105 31,4
Temperaturkompensationsbereich -5 bis 45 °C
Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C
Reaktionszeit
7
30 Sekunden 6 Minuten
Empfohlene Mindestflussrate der
Flüssigkeit
8
[mL/min]
350
9
100
9
Empfohlene lineare Mindestflussrate
8
[cm/Sek.]
30 10
Empfohlene Flussrate des gasförmigen
Mediums [L/min]
0,01 bis 3
Gewicht und Abmessungen des Sensors
Das Gewicht des Sensors beträgt in Abhängigkeit vom Konstruktionsmaterial 140 bis 700 g.
7
Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90%
8
Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und
ohne Gitter
9
Diese Flussraten berücksichtigen die Zersetzung des Ozons im Rohr zwischen der Leitung und
der Flusskammer (die theoretische Flussraten ohne Zersetzung wären 10 Mal geringer)
Deutsch 21
Abbildung 1 Sensorabmessungen
Erweiterte Version des Handbuchs
Zusätzliche Informationen finden Sie in der ausführlichen Version dieser Bedienungsanleitung auf
der Website des Herstellers.
Allgemeine Informationen
Der Hersteller ist nicht verantwortlich für direkte, indirekte, versehentliche oder Folgeschäden, die
aus Fehlern oder Unterlassungen in diesem Handbuch entstanden. Der Hersteller behält sich
jederzeit und ohne vorherige Ankündigung oder Verpflichtung das Recht auf Verbesserungen an
diesem Handbuch und den hierin beschriebenen Produkten vor. Überarbeitete Ausgaben der
Bedienungsanleitung sind auf der Hersteller-Webseite erhältlich.
Sicherheitshinweise
H I N W E I S
Der Hersteller ist nicht für Schäden verantwortlich, die durch Fehlanwendung oder Missbrauch dieses Produkts
entstehen, einschließlich, aber ohne Beschränkung auf direkte, zufällige oder Folgeschäden, und lehnt jegliche
Haftung im gesetzlich zulässigen Umfang ab. Der Benutzer ist selbst dafür verantwortlich, schwerwiegende
Anwendungsrisiken zu erkennen und erforderliche Maßnahmen durchzuführen, um die Prozesse im Fall von
möglichen Gerätefehlern zu schützen.
Bitte lesen Sie dieses Handbuch komplett durch, bevor Sie dieses Gerät auspacken, aufstellen oder
bedienen. Beachten Sie alle Gefahren- und Warnhinweise. Nichtbeachtung kann zu schweren
Verletzungen des Bedieners oder Schäden am Gerät führen.
Stellen Sie sicher, dass die durch dieses Messgerät bereitgestellte Sicherheit nicht beeinträchtigt
wird. Verwenden bzw. installieren Sie das Messsystem nur wie in diesem Handbuch beschrieben.
Bedeutung von Gefahrenhinweisen
G E F A H R
Kennzeichnet eine mögliche oder drohende Gefahrensituation, die, wenn sie nicht vermieden wird, zum Tod oder
zu schweren Verletzungen führt.
W A R N U N G
Kennzeichnet eine mögliche oder drohende Gefahrensituation, die, wenn sie nicht vermieden wird, zum Tod oder
zu schweren Verletzungen führen kann.
V O R S I C H T
Kennzeichnet eine mögliche Gefahrensituation, die zu geringeren oder moderaten Verletzungen führen kann.
22 Deutsch
H I N W E I S
Kennzeichnet eine Situation, die, wenn sie nicht vermieden wird, das Gerät beschädigen kann. Informationen, die
besonders beachtet werden müssen.
Warnaufkleber
Lesen Sie alle am Gerät angebrachten Aufkleber und Hinweise. Nichtbeachtung kann Verletzungen
oder Beschädigungen des Geräts zur Folge haben. Im Handbuch wird in Form von Warnhinweisen
auf die am Gerät angebrachten Symbole verwiesen.
Dies ist das Sicherheits-Warnsymbol. Befolgen Sie alle Sicherheitshinweise im Zusammenhang mit
diesem Symbol, um Verletzungen zu vermeiden. Wenn es am Gerät angebracht ist, beachten Sie
die Betriebs- oder Sicherheitsinformationen im Handbuch.
Dieses Symbol weist auf die Gefahr eines elektrischen Schlages hin, der tödlich sein kann.
Dieses Symbol zeigt das Vorhandensein von Geräten an, die empfindlich auf elektrostatische
Entladung reagieren. Es müssen Vorsichtsmaßnahmen getroffen werden, um die Geräte nicht zu
beschädigen.
Dieses Symbol weist darauf hin, dass das Instrument an Wechselstrom angeschlossen werden
muss.
Elektrogeräte, die mit diesem Symbol gekennzeichnet sind, dürfen nicht im normalen öffentlichen
Abfallsystem entsorgt werden. Senden Sie Altgeräte an den Hersteller zurück. Dieser entsorgt die
Geräte ohne Kosten für den Benutzer.
Produkte, die mit diesem Symbol gekennzeichnet sind, enthalten toxische oder gefährliche
Substanzen oder Elemente. Die Ziffer in diesem Symbol gibt den Umweltschutzzeitraum in Jahren
an.
Das haben Sie erhalten
Stellen Sie sicher, dass alle für die Montage erforderlichen Bauteile vorhanden sind. Bitte bedenken
Sie, dass der Sensor auf einem ORBISPHERE-Sockel oder einer Flusskammer installiert werden
muss, die den Kontakt mit dem zu analysierenden Probenfluss gestatten muss, falls er nicht Teil
einer ORBISPHERE-Ausrüstung ist, die ihn umfasst (für detaillierte Angaben siehe Installation
auf Seite 24).
Einen elektrochemischen Sauerstoff-, Ozon- oder Wasserstoffsensor
Der Sensor wird während der Lagerung durch eine aufschraubbare Kunststoffkappe geschützt. Eine
aufschraubbare Kunststoffbasis schützt den Anschlusssockel und gewährleisten gleichzeitig einen
stabilen Stand.
Deutsch
23
Abbildung 2 Komponenten des Sensors
1 Lagerungs- und Kalibrierkappe 3 Sensorbasis 5 Manschette
2 Schutzkappe 4 Verbindung zum instrument
Einen Sensor-Wartungskit
Der Wartungs-Kit umfasst das Material, das für die Wartung des Sensors erforderlich ist.
Installation
Vorbereitende Reinigung der Sensorzelle
Unser elektrochemischer ORBISPHERE-Sensor wurde im Werk einer gründlichen Reinigung und
Überprüfung unterzogen. Zum Schutz der Elektroden gegen Oxidation wurde die Zelle mit Elektrolyt
gefüllt und eine Membran eingesetzt.
Es ist jedoch möglich, dass die Sensorzellen durch die Transport- und Lagerungsbedingungen
beeinträchtigt werden und daher sollte der Sensor vor der Benutzung gewartet werden (Reinigung
der Zelle und Ersetzung der Membran).
Bitte konsultieren Sie zur Wartung des Sensors die Anweisungen in Abschnitt Wartung
auf Seite 26. Falls Sie mit der Wartung von Sensoren nicht vertraut sind, wird Ihr Hach-Lange-
Vertreter Sie dabei gerne unterstützen.
Hinweis: Elektrochemische H
2
-Sensoren machen kein vollständiges Reinigungsverfahren erforderlich, da die
Dechlorisierung und die Rechlorisierung normalerweise überflüssig sind.
Positionierung des Sensors
Falls er nicht Teil einer ORBISPHERE- Ausrüstung ist, die ihn umfasst, muss der Sensor auf einem
ORBISPHERE-Sockel oder einer Flusskammer installiert werden muss, die den Kontakt mit dem zu
analysierenden Probenfluss gestatten.
Der Sensor und das Messinstrument sind über ein Kabel und zwei Steckverbinder mit
10 Kontaktstiften miteinander verbunden. Das Standardsensorkabel ist drei Meter lang, es sind
jedoch Verlängerungskabel mit einer Länge von bis zu 1.000 Meter lieferbar, die dennoch die gleiche
Signalempfindlichkeit gewährleisten. Falls der Drucksensor Modell 28117 verwendet wird, beträgt die
max. Kabellänge 50 m.
Stellen Sie sicher, dass der Sensor wie folgt montiert wird:
senkrecht zum Rohr
in einem horizontalen Abschnitt des Rohrs (oder an einem vertikalen Rohr mit aufsteigendem
Fluss)
mindestens 15 Meter von der Auslassseite der Pumpe entfernt
an einer Stelle, an der der Fluss stabil und schnell ist, und so weit wie möglich entfernt von:
Ventilen
Rohrbögen
den Ansaugseiten von Pumpen
CO
2
-Einspritzsystemen oder ähnlichen Vorrichtungen
24
Deutsch
Hinweis: In einigen Situation könnte es nicht möglich sein, alle vorgenannten Bedingungen zu erfüllen. Bitte
wenden Sie sich in diesem Fall an Ihren Hach-Lange-Vertreter, um die Situation zu bewerten und die beste
anwendbare Lösung zu finden.
Einsetzen des Sensors
Setzen Sie den Sensor gerade in die Flusskammer oder den Sockel ein. Drehen Sie den Sensor
nicht.
Ziehen Sie die Spannmanschette von Hand fest.
Schließen Sie das Sensorkabel an.
Nehmen Sie eine Kontrolle auf Undichtigkeiten vor; ersetzen Sie die O-Ringe, falls Undichtigkeiten
sichtbar sind.
Anweisungen für Mikrovolumenflusskammern
Drehen Sie den Sensor während des Einsetzens in eine Mikrovolumen-Flusskammer nicht. Durch
diese Rotation könnten die Schutzkappe verdreht und die Position der Membran verändert werden.
Dadurch können die Messbedingungen der Membran verändert und die Messgenauigkeit
beeinträchtigt werden.
Entfernung des Sensors
Falls Sie nicht das Einsetz- und Ausziehventil ORBISPHERE 32003 benutzen müssen Sie den
Probenfluss unterbrechen und die Flüssigkeit aus der Probenleitung ablassen.
Entfernen Sie das am Sensorende angeschlossene Sensorkabel.
Halten Sie den Körper des Sensors in einer Hand, um Rotationen zu vermeiden, und schrauben
Sie mit der anderen Hand die Manschette ab.
Ziehen Sie den Sensor gerade aus der Flusskammer oder dem Sockel.
Bringen Sie (zum Schutz des Anschlusses) Kappe für die Lagerung des Sensors und die Basis
des Sensors an.
Externer Drucksensor
Das System kann mit einem externen Drucksensor ausgestattet werden. Dies gestattet eine
Messung von Gasfraktionen unter während der Messphase variablen Druckbedingungen.
In Abhängigkeit vom angewendeten Druck sind zwei Modell lieferbar:
28117 Drucksensor 0 - 5 bar absolut
28117C Drucksensor 0 - 1 bar absolut
V O R S I C H T
Überschreiten Sie NIE den Druckbereich des Sensors. Dies würde zu einer permanenten Verformung der
Membran des Sensors führen, die dann zur Anzeige falscher Druckwerte führt.
Der externe Drucksensor wird über ein Kabel mit einer Länge von einem Meter und eine
Steckverbindung mit 4 Kontaktstiften an das Orbisphere-Messinstrument angeschlossen (es ist
möglich, ein zusätzliches Verlängerungskabel zu verwenden, die Gesamtlänge darf jedoch nie
50 Meter übersteigen).
Der externe Drucksensor kann in der Multiparameter-Flusskammer Modell 32002.xxx installiert
werden. Er wird von einem blauen Gewindemanschette in seiner Position gehalten. Die Dichtigkeit
wird durch den O-Ring im Sitz des Sensors gewährleistet.
Deutsch
25
Wartung
Zerlegung und Zusammensetzung
Zerlegung des Sensors (Entfernung der Membran)
1. 2. 3. 4.
1. Es ist wichtig, dass der elektrochemische Sensor aufrecht auf seiner Basis installiert wird. Diese
Basis bietet einen guten Schutz für den empfindlichen Anschluss des Sockels und gewährleistet
gleichzeitig eine geeignete Arbeitsposition.
2. Entfernen Sie die Lagerungskappe aus Kunststoff. Schrauben Sie die Schutzkappe mit dem im
Wartungs-Kit enthaltenen Werkzeug ab.
3. Achten Sie auf die Bauteile im Inneren der Schutzkappe. Beachten Sie Montagereihenfolge der
einzelnen Bauteile.
4. Ziehen Sie den Anschlussring mit dem im Wartungs-Kit enthaltenen Werkzeug ab. Entfernen Sie
die Membran und die Maske (falls anwendbar). Lassen Sie das Elektrolyt in einen Ausguss ab
und spülen Sie den Hohlraum des Sensors unter fließendem Wasser aus.
V O R S I C H T
Vermeiden Sie den Kontakt des Elektrolyts mit der Haut und mit den Augen, da sie leicht ätzend sein kann.
5.
6.
7.
5. Setzen Sie die Zacken des Werkzeugs für die Entfernung der Membranhalterung die Löcher der
Membranhalterung ein.
6. Schrauben Sie die Membranhalterung ab.
7.
Hinweis: Die Membranhalterung wird einzeln bearbeitet und an den Sensor angepasst. Für den
ordnungsgemäßen Betrieb des Sensors MUSS die richtige Membranhalterung mit dem richtigen Sensor
verwendet werden. Bitte wenden Sie sich an Ihren Hach-Lange-Vertreter, falls die Membranhalterung
ausgewechselt werden muss.
Zusammensetzen des Sensors (Installation der Membran)
Konsultieren Sie vor Beginn des Zusammensetzens des Sensors den Abschnitt zur Wartung des
Sensors für Anweisungen zur Reinigung der Anode und der Kathode.
26
Deutsch
1.
2.
3.
1. Setzen Sie die Membranhalterung mit der Rille nach oben ein.
Hinweis: Die Membranhalterung wird einzeln bearbeitet und an den Sensor angepasst. Stellen Sie daher
sicher, dass die die korrekte Membranhalterung für den korrekten Sensor verwendet wird.
2. Setzen Sie die Zacken des Werkzeugs für die Entfernung der Membranhalterung die Löcher der
Membranhalterung ein.
3. Ziehen Sie die Membranhalterung mit den Finger fest.
V O R S I C H T
Durch ein zu festes Anziehen werden die Elektroden des Sensors beschädigt.
4. 5. 6. 7.
4. Die Montagefläche der Membran muss sauber und flach sein. Ersetzen Sie den O-Ring der
Membran an Kopf des Sensors durch einen neuen.
Hinweis: Der O-Ring 29039.4 aus Nitril kann wiederverwendet werden, falls er noch in gutem Zustand ist. Die
O-Ringe der Membran sind im Schutzkappen-Kit enthalten.
5. Füllen Sie den Hohlraum mit der Spritze oder der Spritzflasche, die im Wartungs-Kit enthalten
sind, mit Elektrolyt. Achten sie dabei darauf, dass die Elektroden nicht mit der Nadel berührt
werden, das Kratzer auf der Oberfläche zu Beeinträchtigung der Lastung führen können. Kippen
Sie den Sensor leicht, spritzen Sie durch die untere Öffnung ein und blasen Sie die Blasen durch
die obere Öffnung aus. Klopfen Sie leicht auf die Seite des Sensors, um die Blasen
herauszubefördern. Bringen Sie den Sensor wieder in die vertikale Lage. Der Letzte tropfen
Elektrolyt sollte eine Kuppel auf der Sensorspitze bilden.
6. Entnehmen Sie das zweiteilige Werkzeug für die Montage der Membran aus dem Wartungs-Kit.
Stecken Sie die Hülse über den Kopf des Sensors (Ende mit Schulter abwärts).
Hinweis: Nach dem Aufsetzen kann die Membran mit wiederverwendet werden. Vermeiden Sie die Berührung
der Membran mit den bloßen Fingern, da ihre Empfindlichkeit dadurch beeinträchtigt werden kann.
7. Entnehmen Sie dem Wartungs-Kit einige Membranen. Entnehmen Sie mit der im Kit enthaltenen
Pinzette eine Membran vom Stapel und legen Sie sie vorsichtig auf die Spitze des Sensors.
Stellen Sie sicher, dass sie zentriert ist und keine Blasen aufweist. Falls eine Sensormaske
verwendet wird, muss sie direkt auf die Membran aufgelegt werden. Der Durchmesser der
Membran ist größer als der Durchesser des Sensorkopfes. Dies ist normal, da die Membran über
die Spitze des Sensors gefaltet wird.
Deutsch
27
Hinweis: Unterscheidung der Membran vom Schutzpapier:
Die Membran ist transparent (durchscheinend).
Das Schutzpapier ist opak.
8. 9. 10. 11.
8. Der Membranhalterungsring wird in Abhängigkeit von der Gesamtstärke der Membran(en) mit
zwei leicht verschiedenen Innendurchmessern geliefert (A = Halterungsring 29228,
Membranstärke < 50μ; B = Halterungsring 29229, Gesamtstärke der Membran(en) ≥ 50μ).
Stellen Sie für die korrekte Installation dr Membran sicher, dass der korrekte Halterungsring für
die entsprechende Anwendung verwendet wird.
9. Setzen Sie den Membranhalterungsring auf die Spitze des Installationswerkzeugs.
V O R S I C H T
Stellen Sie zur Vermeidung einer Beschädigung der Membran sicher, dass die Spitze des Werkzeugs sauber
und ihre Oberfläche eben ist.
10. Einsetzen des Installationswerkzeugs in die Führungshülse.
11. Drücken Sie das Installationswerkzeug fest herab. Dabei schnappt der Montagering in den Kopf
des Sensors ein und faltet die Membran über die Sensorspitze. Entfernen Sie das
Installationswerkzeugs und die Führungshülse. Überprüfen Sie die richtige Postionierung des
Rings durch eine Sichtkontrolle und versuchen Sie, ihn mit Ihren Fingern herabzudrücken.
Überprüfen Sie, ob die Membran fest ist und keine Falten oder Blasen aufweist. Spülen Sie den
Sensor unter fließendem Wasser und wischen Sie ihn mit einem sauberen Tuch trocken. Stellen
Sie sicher, dass kein Elektrolyt austritt.
12.
13.
14.
12. Bereiten Sie die Schutzkappe für die Installation vor. Ersetzen Sie alle Bauteile im Inneren der
Schutzkappe durch neue (mit Ausnahme des Gitters) und setzen Sie sie in der reihenfolge ein, in
der sie entnommen wurden. Der Dichtring aus Tefzel unter der Kappe sollte leicht mit Silikonfett
eingeschmiert werden.
Hinweis: Die Illustration ist nur ein Beispiel. Ihre Konfigurierung kann davon verschieden sein.
13. Ziehen Sie die Schutzkappe mit den Finger fest. Schließen Sie den Vorgang dann mit dem im
Wartungs-Kit enthaltenen Werkzeug ab. Setzen Sie es nacheinander auf die 4 Löcher auf und
ziehen Sie sie so fest wie möglich an. Ziehen Sie jeweils nur ein Loch an.
28
Deutsch
Hinweis: Das Gitter im Inneren der Schutzkappe sollte während des Anziehens frei beweglich sein. Berühren
Sie und zur Vermeidung einer Beschädigung der Membran das Gitter während des Anziehens nicht.
14. Lagern Sie den Sensor immer mit montierter Schutzkappe und Basis. Geben Sie ein paar
Tropfen sauberes Wasser in die Lagerungskappe, um das Austrocknen der Sensorzelle zu
verhindern.
Hinweis: Ein Sensor, der entfernt oder gewartet worden ist, muss immer kalibriert werden. Lassen Sie dem Sensor
30 Minuten Zeit, damit er sich eingewöhnen kann, bevor Sie die Kalibrierung vornehmen.
Elektrochemische Reinigung- und Regenerierungseinheit
Das ORBISPHERE 32301 ist ein sehr effizientes Reinigungs- und Regenerierungswerkzeug für
elektrochemische Sensoren. Diese Vorrichtung kehrt den elektrochemischen Prozess um, der
während des normalen Betriebs in der Sensorzelle stattfindet. Dadurch werden Oxidationen entfernt
und gleichzeitig die Oberfläche der Elektroden regeneriert. Zusätzlich ist das
Regenerierungszentrum ein Testgerät für die Kontinuität zur Überprüfung der Elektronik des
Sensors.
Zur Erzeilung einer deutlich längeren Lebenszeit des Sensors empfehlen wir die Benutzung dieses
Werkzeugs. Detaillierte Informationen zur Benutzung des Reinigungs- und Regenerierungszentrums
32301 finden Sie im Bedienerhandbuch.
Hinweis: Für die Wartung der elektrochemischen H
2
-Sensoren muss das Sensorreinigungs- und
Regenrierungszentrum 32301 verwendet werden. Dieses Prozess wird Dechlorisierung und Rechlorisierung der
Elektroden genannt (siehe Reinigung der Wasserstoffsensorzelle auf Seite 32).
Chemische Reinigung: Sauerstoff- und Ozonsensorzelle
Hinweis: Nicht anwendbar für H
2
-Sensoren.
Die folgenden Anweisungen setzen voraus, dass der Sensor entfernt worden ist. Zu den
Vorgehensweisen zu Zerlegen und Zusammensetzen siehe Zerlegung und Zusammensetzung
auf Seite 26.
Voraussetzungen
Abnutzung der Membran und chemische Reaktionen im Inneren des Sensors machen in
regelmäßigen Abständen eine Wartung und Wiederherstellung der ursprünglichen Empfindlichkeit
des Sensors erforderlich. Die Wartung umfasst die Reinigung der Elektrode und den Austausch der
Membran. Falls die Messung deutlich weniger stabil als normal ist und durch die Kalibrierung keine
Verbesserung dieser Situation zu erzielen ist, ist dies ein klares Anzeichen dafür, dass die Wartung
des Sensors erforderlich ist.
Beschreibung der Vorgehensweise (siehe folgendes Schritt-für-Schritt-Verfahren)
Elektrochemische Reinigung mit 32301 (falls verfügbar)
… falls nicht verfügbar oder falls die Resultate nicht zufriedenstellend sind.
… für Sensoren in rauen Umgebungen (z. B. in der Kohlenwasserstoffindustrie) oder stark
verschmutzte Sensoren.
Chemische Reinigung der Anode und der Kathode
Politur der mittleren Elektrode
Abschließendes Abspülen
Hinweis: Zur Entfernung von Silberrückständen, die mit der Reinigung mit Ammoniak nicht entfernt werden
können, ist es in einigen Fällen erforderlich, die chemische Reinigung mit Salpetersäure (HNO
3
, nicht mehr als 70%
des Gewichts) zu wiederholen.
Deutsch
29
Reinigung der Membranhalterung
1. Leeren Sie das Elektrolytreservoir und spülen Sie
es unter fließendem Wasser aus.
2. Spülen Sie die Membranhalterung unter Wasser ab
und wischen Sie sie trocken.
3. Stellen Sie sicher, dass auf den Oberflächen
keinerlei Rückstände vorhanden sind. Rückstände
können entfernt werden, indem die Halterung in
einen Behälter mit Salpetersäure (HNO
3
, nicht
mehr als 70% des Gewichts) gelegt wird, bis das
ursprüngliche Aussehen wiederhergestellt ist
(normalerweise innerhalb von 30 Sekunden).
Hinweis: Verwenden Sie Salpetersäure nur zur Reinigung
stark verschmutzter Membranhalterungen.
4. Eine Minute unter fließendem Wasser abspülen
und dann erneut überprüfen, ob die Oberfläche
sauber ist.
V O R S I C H T
Salpetersäure ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten.
Reinigung der Elektroden mit Ammoniak
Hinweis: Verwenden Sie Ammoniak nur für stark verschmutzte Sensoren.
1. Füllen Sie das Elektrolytreservoir des Sensors mit
einer 25%igen Lösung von Ammoniumhydroxid
(NH
4
OH) in Wasser und lassen Sie sie 10 Minuten
einwirken.
2. Spülen Sie mit fließendem Wasser mindestens eine
Minute nach.
3. Kontrollieren Sie den Kopf des Sensors. Die
Gegenelektrode sollte silbrig-weiß sein.
4. Wiederholen Sie den Vorgang, falls die
Gegenelektrode Ablagerungen aufweisen sollte.
V O R S I C H T
Ammoniak ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten.
Reinigung der Anode und der Kathode mit Salpetersäure
Hinweis: Verwenden Sie Salpetersäure nur für stark verschmutzte Sensoren.
30
Deutsch
1. Stellen Sie sicher, dass die Wände des Schutzrings
der mittleren Elektrode keine Silberablagerungen
aufweisen, da solche Ablagerungen einen Kontakt
zur Gegenelektrode herstellen können.
2. Zur Entfernung von Silberrückständen aus dem
Inneren der Sensorzelle ist es in einigen Fällen
erforderlich, die chemische Reinigung mit
Salpetersäure (HNO
3
, nicht mehr als 70% des
Gewichts) zu wiederholen.
3. Falls die elektrochemische Reinigung 32301 die
Ablagerungen auf den Kunststoffbauteilen der Zelle
nicht entfernt, ist eine Reinigung mit Salpetersäure
erforderlich.
Hinweis: Dieses Verfahren wird nicht für die normale
Wartung empfohlen und es solte nicht mehr als zwei Mal
jährlich angewendet werden, da es das Metall der
Gegenelektrode angreift und die Lebensdauer des Sensors
beeinträchtigt.
4. Geben Sie die konzentrierte Salpetersäure in das
Elektrolytreservoir der Elektrode und geben Sie
einen Tropfen auf die mittlere Elektrode.
5. Lassen Sie sie nicht länger als drei Sekunden
einwirken.
6. Entfernen Sie die Säure schnell und spülen Sie für
eine Minute unter fließendem Wasser gründlich
nach.
V O R S I C H T
Salpetersäure ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten.
Politur der Sensoroberfläche
1.
2.
3.
1. Nachdem der Sensor gereinigt worden ist, muss die Oberfläche der mittleren Elektrode
zusammen mit der membranhalterung poliert werden.
Hinweis: Setzen Sie die Membranhalterung mit der Rille nach oben ein. Die Membranhalterung wird einzeln
bearbeitet und an den Sensor angepasst. Stellen Sie daher sicher, dass die die korrekte Membranhalterung für
den korrekten Sensor verwendet wird.
2. Setzen Sie die Zacken des Werkzeugs für die Entfernung der Membranhalterung die Löcher der
Membranhalterung ein.
3. Ziehen Sie die Membranhalterung mit den Finger fest.
V O R S I C H T
Durch ein zu festes Anziehen werden die Elektroden des Sensors beschädigt.
Deutsch 31
4. 5. 6. 7.
4. Stellen Sie die Schale mit dem Politurtuch auf eine ebene Oberfläche. geben Sie eine geringe
Menge Politurpulver auf das Tuch. Mischen Sie es mit etwas Wasser an, so dass es grau, milchig
und flüssig wird. Stellen Sie sicher, dass das richtige Politurpulver für ihre Anwendung verwendet
wird.
Hinweis: Verwenden Sie ein Politurtuch je Sensormodell, um mögliche Kontaminierungen durch die
Übertragung von Metallpartikeln zu vermeiden.
5. Halten Sie den Sensor vertikal und polieren Sie die Oberfläche des Sensors mit einer
Kreisbewegung, bis die Elektroden sauber und glänzend sind. Dieser Schritt muss
gegebenenfalls mehrmals wiederholt werden. Stellen Sie sicher, dass Kontakte des Politurtuches
mit der Haut vermieden werden; es sollte frei von Staub und fet gehalten werden.
6. Entfernen Sie die Membranhalterung mit dem Installationswerkzeug. Spülen Sie die Halterung
und die Aussparung des Sensors unter einem starken Wasserstrahl ab. Verwenden Sie
destilliertes Wasser, falls Sie Zweifel an der Wasserqualität haben.
7. Überprüfen Sie sorgfältig, dass die kleine Rinne zwischen der mittleren Elektrode und dem
Schutzring der Elektrode vollkommen frei vom Politurrückständen ist. Reinigen Sie sie nur mit
einem einem staken Wasserstrahl. Die Kante eines Blatts Papier kann zur Entfernung haftender
Rückstände verwendet werden.
O
3
-Sensor: Abschließende Reinigung der mittleren Elektrode
Nachdem der O
3
-Sensor erfolgreich gereinigt und poliert worden ist, sollte wie folgt eine Behandlung
mit Salpetersäure vorgenommen werden:
1. Positionieren Sie den Sensor in vertikaler Lage auf
seiner Basis.
2. Füllen Sie das Elektrolytreservoir mit einigen
Tropfen Wasser, bis die äußere Elektrode bedeckt
ist. Die mittlere Elektrode muss trocken bleiben.
3. Geben Sie einen tropfen Salpetersäure auf die
mittlere Elektrode und bedecken Sie dabei nur die
Elektrode und den Schutzring. Vermeiden Sie das
Überlaufen der Säure in das Wasser. Warten Sie
zumindest eine Minute und spülen Sie dann
gründliche unter fließendem Wasser nach.
V O R S I C H T
Salpetersäure ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten.
Reinigung der Wasserstoffsensorzelle
Voraussetzungen
Der Wasserstoffanalysator arbeitet auf Grundlage des Prinzips, dass Wasserstoffmoleküle, die durch
die Membran dringen, an der Oberfläche der Platinanode einen elektrischen Strom erzeugen. Dazu
ist eine extrem reine Metalloberfläche erforderlich. Falls die Platinoberfläche einen Film, Fett oder
Verunreinigungen aufweist, wird die Reaktion beeinträchtigt und verhindert.
Zusätzlich führt die Reaktion an der chlorisierten Silberkathode dazu nach einer gewissen
Betriebszeit zu einem Leistungsverlust.
32
Deutsch
In diesem Fall muss eine Wartung des Sensors vorgenommen werden, um die ursprüngliche
Leistung wiederherzustellen.
Vorgehensweise
Die Reinigung des elektrochemischen H
2
-Sensors macht den Einsatz des Reinigungs- und
Regenerierungszentrums für den ORBISPHERE-Sensor 32301 erforderlich. Diese Vorgehensweise
wird im Bedienerhandbuch 32301 detailliert beschrieben.
Zur Orientierung kann angegeben werden, dass die Reinigung des elektrochemischen H
2
-Sensors
aus den folgenden Arbeitsschritten besteht:
Dechlorisierung der Kathode: Dieser Vorgang entfernt die Chloridschicht von der Silberoberfläche
der Kathode (durchgeführt mit dem ORBISPHERE 32301).
Rechlorisierung der Kathode: Auf der Oberfläche der Kathode wird eine Schicht Silberchlorid
aufgetragen (durchgeführt mit dem ORBISPHERE 32301).
Aktivierung der Platinkathode: Die Oberfläche der mittleren Kathode wird poliert und mit
Salpetersäure behandelt.
Fehlerbehebung
Sauerstoffsensor
Problem Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung
Sensor kalibriert sich auch nach
gründlicher Wartung nicht.
Wiederholte Kalibrierungen
überschreiten die "erwarteten
Grenzwerte" des Instruments.
Nur MOCA 3600: Wählen Sie
Membran aus dem Menü
"Optionen/Membran". Kalibrieren
Sie dann den Sensor.
Der interne barometrische
Drucksensor des Instruments muss
kalibriert werden
Kalibrieren Sie das interne
barometer mit einem zertifizierten
Barometer. Verändern Sie die
Einstellung für die Höhe über dem
Meeresspiegel nicht!
Feuchte Membranenschnittstelle.
Mit einem Tuch abtrocknen und neu
kalibrieren.
Option "H
2
S-Unempfindlichkeit"
geöffnet.
Deaktivieren Sie auf dem
Messinstrument.
"0000" O
2
-Pegel angezeigt.
Falsche Ableseskala "XXXX" für die
ausgewählte Anzeigeeinheit.
Ändern Sie die Anzeigeskala durch
Wahl von "X.XXX, XX.XX oder
XXX.X".
Sensorbetrieb kürzer als erwartet
bei relativ hoher Konzentration von
gelöstem O
2
Hohe O
2
-Konzentrationen erzeugen
schneller Ablagerungen.
Setzen Sie eine weniger
durchlässige Membran ein.
Schalten Sie den Analysator ab,
wenn sich der Sensor nicht in einer
niedrigen O
2
-Konzentration
befindet.
Deutsch 33
Problem Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung
Unerwartete oder ungenaue
Messung von gelöstem O
2
.
Luftundichtigkeit in der
Produltprobenleitung.
Stellen Sie die Flussrate auf
100 mL/Min. ein. Warten Sie, bis sie
sich stabilisiert, und verdoppeln Sie
dann langsam die Flussrate.
Die Messung des stabilen Werts
des gelösten O
2
muss die gleiche
wie zuvor sein. Eine auf der
Flussrate beruhende Variation ist
ein deutliches Anzeichen für eine
Luftundichtigkeit in der Leitung.
Hoher Reststrom.
Setzen Sie den Sensor in die
entlüftete Probe ein und warten Sie
auf eine niedrige Messung:
Überprüfen Sie die Konzentration
auf der unteren Grenzwert (siehe
Tabellen in Spezifikationen der
Membran des Sensors
auf Seite 18). Versuchen Sie, den
Sensor zu warten, falls die
Konzentration deutlich über dem
unteren Grenzwert liegt.
Wasserstoffsensor
Problem Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung
Sensor kalibriert sich auch nach
gründlicher Wartung nicht.
Wiederholte Kalibrierungen
überschreiten die "erwarteten
Grenzwerte" des Instruments.
Nur MOCA 3600: Wählen Sie
Membran aus dem Menü
"Optionen/Membran". Kalibrieren
Sie dann den Sensor.
"0000" H
2
-Pegel angezeigt.
Falsche Ableseskala "XXXX" für die
ausgewählte Anzeigeeinheit.
Ändern Sie die Anzeigeskala durch
Wahl von "X.XXX, XX.XX oder
XXX.X".
Sensorbetrieb kürzer als erwartet
bei relativ hohem H
2
-Konzentration.
Hohe H
2
-Konzentrationen machen
mehr Arbeit des elektrochemischen
Sensors erforderlich.
Schalten Sie den Analysator ab,
wenn er nicht benötigt wird.
Unerwartete oder ungenaue H
2
-
Ablesung.
Hoher Reststrom.
Versuchen Sie, den Sensor zu
warten, falls die Konzentration
deutlich über dem unteren
Grenzwert liegt.
34 Deutsch
Ozonsensor
Wenn der O
3
-Sensor mit dem Orbisphere-Messinstrument ordnungsgemäß kalibriert worden ist,
muss sich der Sensor für bis zu 24 Stunden eingewöhnen, wenn er mit sehr niedrigen O
3
-
Konzentrationen verwendet wird.
Problem Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung
Sensor kalibriert sich auch nach
gründlicher Wartung nicht.
Wiederholte Kalibrierungen
überschreiten die "erwarteten
Grenzwerte" des Instruments.
Nur MOCA 3600: Wählen Sie
Membran aus dem Menü
"Optionen/Membran". Kalibrieren
Sie dann den Sensor.
Der interne barometrische
Drucksensor des Instruments muss
kalibriert werden
Kalibrieren Sie das interne
barometer mit einem zertifizierten
Barometer. Verändern Sie die
Einstellung für die Höhe über dem
Meeresspiegel nicht!
Feuchte Membranenschnittstelle.
Mit einem Tuch abtrocknen und neu
kalibrieren.
"0000" O
3
-Pegel angezeigt.
Falsche Ableseskala "XXXX" für die
ausgewählte Anzeigeeinheit.
Ändern Sie die Anzeigeskala durch
Wahl von "X.XXX, XX.XX oder
XXX.X".
Unerwartete oder ungenaue
Messung von gelöstem O
3
.
Hoher Reststrom.
Versuchen Sie, den Sensor zu
warten, falls die Konzentration
deutlich über dem unteren
Grenzwert liegt.
Unzureichende Flussrate.
Stellen Sie den Fluss auf
membranspezifische Werte ein.
Die Länge der Probenleitung gibt
dem O
3
Zeit zur Reaktion.
Verringern Sie die Länge der
Probenleitung.
Keine Übereinstimmung mit
Laborproben.
Bringen Sie die Proben in die
unmittelbare Nähe des Sensors.
Deutsch 35
Specifiche del sensore
Le specifiche sono soggette a modifica senza preavviso.
Linea di prodotti sensori
Gas
Pressione
massima (bar)
Modelli di
sensore
Comments (Commenti)
O
2
20 31 11x.yz Dove:
x=Caratteristiche speciali del sensore
(0 o 1; in base all'applicazione)
y=Materiale dell'o-ring di tenuta della membrana
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Materiale della testina
(1=Acciao inox; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanio; 7= Monel)
Suffissi (quando usati):
A indica un sensore che risponde rapidamente alle variazioni di
temperatura
E indica un sensore certificato EEx
s indica un sensore Smart
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Tutti i componenti del sensore elettrochimico ORBISPHERE sono certificati IP68 / NEMA4
PEEK (Polieterchetone) è una termoplastica molto cristallina
Specifiche della membrana del sensore
Sensori di idrogeno
Specifiche
Membrana
2956A
Membrana
2952A
Membrana
2995A
Membrana
29015A
Applicazioni consigliate
Misurazione delle
tracce
Bassa
concentrazione
Media
concentrazione
Alta
concentrazione
Materiale PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Spessore [μm] 25 25 12,5 23
Gas di calibrazione H
2
puro all'1% H
2
puro al 10% H
2
puro al 100%
H
2
puro al
100%
Gamma misurazione dissolvenza
da 0 ppb a
75 ppb
da 0 ppb a
300 ppb
da 0 ppb a
3200 ppb
da 0 ppb a
32 ppm
Gamma misurazione gassosa da 0 Pa a 5 kPa
da 0 Pa a
20 kPa
da 0 Pa a
200 kPa
da 0 Pa a
2000 kPa
Accuratezza
±1% del valore
rilevato o ±
0,03 ppb, o ±
1 Pa
±1% del valore
rilevato o ±
0,09 ppb, o ±
6 Pa
±1% del valore
rilevato o ±
1 ppb, o ± 50 Pa
±1% del valore
rilevato o ±
10 ppb, o ±
1 kPa
Limite radiazione integrata 2 x 10
4
10
8
10
8
N/D
Corrente prevista in aria @ 1 bar
25°C [μA]
N/D
Corrente prevista in gas puro [μA] 150 50 5 0,5
Gamma compensazione
temperatura
da 0 a 50°C da 0 a 50°C da 10 a 45°C da 10 a 45°C
36 Italiano
Specifiche
Membrana
2956A
Membrana
2952A
Membrana
2995A
Membrana
29015A
Gamma misurazione temperatura da -5 a 100° C
Tempo di risposta
1
2 secondi 5 secondi 6 secondi 50 secondi
Flusso liquido minimo consigliato
2
[mL/min]
da 50 a 220 da 40 a 200 da 20 a 70 da 20 a 40
Flusso lineare minimo consigliato
2
[cm/sec]
200 150 50 30
Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,005 a 3
Sensori di ossigeno (Tabella 1)
Specifiche
Membrana
2956A
Membrana
2958A
Membrana
29552A
Membrana
2952A
Applicazioni consigliate
Controllo
corrosione,
Acqua deaerata
Beverage,
Laboratorio
Distillazione in
linea, Iniezione
di aria/O
2
,
Trattamento dei
liquami
Controllo
corrosione,
Beverage in
linea, Area
deaerata
Materiale PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Spessore [μm] 25 12,5 50 25
Gas di calibrazione Aria Aria Aria Aria/O
2
puro
Gamma misurazione dissolvenza
da 0 ppb a
20 ppm
da 0 ppb a
40 ppm
da 0 ppb a
80 ppm
da 0 ppb a
80 ppm
Gamma misurazione gassosa
da 0 Pa a
50 kPa
da 0 Pa a
100 kPa
da 0 Pa a
200 kPa
da 0 Pa a
200 kPa
Accuratezza
±1% del valore
rilevato o ±
0,1 ppb
(1)
, o ±
1 ppb
(2)
, o ±
0,25 Pa
±1% del valore
rilevato o ±
1 ppb, o ± 2 Pa
±1% del valore
rilevato o ±
2 ppb, o ± 5 Pa
±1% del valore
rilevato o ±
2 ppb, o ± 5 Pa
(1)
Precisione di ± 0,1 ppb per gli strumenti 410, 510, 362x, 360x e
3655
(2)
Precisione di ± 1 ppb per gli strumenti 366x e 3650
Limite radiazione integrata 2 x 10
4
10
8
N/D 10
8
Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C
[μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Corrente prevista in O
2
puro [μA] 132 47 31,4 27
Consumo di O
2
in acqua satura di O
2
a
25°C [μg/ora]
40 14 9,4 8
Gamma compensazione temperatura da -5 a 60° C
Gamma misurazione temperatura da -5 a 100° C
Tempo di risposta
3
7,2 secondi 9,5 secondi 90 secondi 38 secondi
1
Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90%
2
Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione
e senza griglia
3
Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90%
Italiano 37
Specifiche
Membrana
2956A
Membrana
2958A
Membrana
29552A
Membrana
2952A
Flusso liquido minimo consigliato
4
[mL/min]
180 120 50 50
Flusso lineare minimo consigliato
4
[cm/sec]
200 100 30 30
Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,1 a 3
Sensori di ossigeno (Tabella 2)
Specifiche Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A
Applicazioni consigliate
Livelli da saturi a
super saturi
Livelli da saturi a
super saturi
Spillatura calda in
linea (fino a 70°C)
Materiale Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Spessore [μm] 25 125 12,5
Gas di calibrazione Aria/O
2
puro Aria/O
2
puro O
2
puro
Gamma misurazione dissolvenza da 0 ppb a 400 ppm da 0 ppb a 400 ppm da 0 ppb a 2000 ppm
Gamma misurazione gassosa da 0 Pa a 1000 kPa da 0 Pa a 1000 kPa da 0 Pa a 5000 kPa
Accuratezza
±1% del valore rilevato
o ± 10 ppb, o ± 20 Pa
±1% del valore rilevato
o ± 10 ppb, o ± 20 Pa
±1% del valore rilevato
o ± 50 ppb, o ± 100 Pa
Limite radiazione integrata N/D 10
8
10
8
Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C
[μA]
0,9 0,7 0,2
Corrente prevista in O
2
puro [μA] 4,7 3,8 0,9
Consumo di O
2
in acqua satura di O
2
a 25°C [μg/ora]
1,4 1,3 0,3
Gamma compensazione temperatura da -5 a 60° C
Gamma misurazione temperatura da -5 a 100° C
Tempo di risposta
5
2,5 minuti 18 minuti 80 secondi
Flusso liquido minimo consigliato
6
[mL/min]
25 25 5
Flusso lineare minimo consigliato
6
[cm/sec]
20 60 5
Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,1 a 3
Sensori di ozono
Specifiche Membrana 2956A Membrana 29552A
Applicazioni consigliate Misurazione delle tracce Alta concentrazione (> 1 mg/L)
Materiale PFA PTFE
4
Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione
e senza griglia
5
Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90%
6
Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione
e senza griglia
38 Italiano
Specifiche Membrana 2956A Membrana 29552A
Spessore [μm] 25 50
Gas di calibrazione Gas di calibrazione o aria
Gamma misurazione dissolvenza da 0 ppb a 50 ppm da 0 ppb a 200 ppm
Gamma misurazione gassosa da 0 Pa a 10 kPa da 0 Pa a 40 kPa
Accuratezza
±1% del valore rilevato (± 5% per
sensori calibrati in aria) o ± 5 ppb,
o ±1 Pa
±1% del valore rilevato (± 5% per
sensori calibrati in aria) o ±
20 ppb, o ± 4 Pa
Limite radiazione integrata 2 x 10
4
N/D
Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C
[μA]
26,4 6,5
Corrente prevista in gas puro [μA] 105 31,4
Gamma compensazione temperatura da -5 a 45°C
Gamma misurazione temperatura da -5 a 100° C
Tempo di risposta
7
30 secondi 6 minuti
Flusso liquido minimo consigliato
8
[mL/min]
350
9
100
9
Flusso lineare minimo consigliato
8
[cm/sec]
30 10
Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,01 a 3
Peso e dimensioni del sensore
Il peso del sensore elettrochimico è compreso tra 140 e 700 grammi, in base al materiale di cui si
compone.
Figura 1 Dimensioni della sonda
7
Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90%
8
Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione
e senza griglia
9
Questi indici di flusso prendono in considerazione la decomposizione dell'ozono nelle tubazioni
tra la linea e la cella di flusso (gli indici di flusso teorici in assenza di decomposizione sarebbero
10 volte più bassi)
Italiano 39
Versione manuale completo
Per ulteriori informazioni, fare riferimento alla versione completa di questo manuale disponibile sul
sito Web del produttore.
Informazioni generali
In nessun caso, il produttore potrà essere ritenuto responsabile per danni diretti, indiretti o accidentali
per qualsiasi difetto o omissione relativa al presente manuale. Il produttore si riserva il diritto di
apportare eventuali modifiche al presente manuale e ai prodotti ivi descritti in qualsiasi momento
senza alcuna notifica o obbligo preventivi. Le edizioni riviste sono presenti nel sito Web del
produttore.
Informazioni sulla sicurezza
A V V I S O
Il produttore non sarà da ritenersi responsabile in caso di danni causati dall'applicazione errata o dall'uso errato di
questo prodotto inclusi, a puro titolo esemplificativo e non limitativo, i danni incidentali e consequenziali; inoltre
declina qualsiasi responsabilità per tali danni entro i limiti previsti dalle leggi vigenti. La responsabilità relativa
all'identificazione dei rischi critici dell'applicazione e all'installazione di meccanismi appropriati per proteggere le
attività in caso di eventuale malfunzionamento dell'apparecchiatura compete unicamente all'utilizzatore.
Prima di disimballare, installare o utilizzare l’apparecchio, si prega di leggere l’intero manuale. Si
raccomanda di leggere con attenzione e rispettare le istruzioni riguardanti note di pericolosità. La non
osservanza di tali indicazioni potrebbe comportare lesioni gravi all'operatore o danni all'apparecchio.
Assicurarsi che i dispositivi di sicurezza insiti nell'apparecchio siano efficaci all'atto della messa in
servizio e durante l'utilizzo dello stesso. Non utilizzare o installare questa apparecchiatura in modo
diverso da quanto specificato nel presente manuale.
Indicazioni e significato dei segnali di pericolo
P E R I C O L O
Indica una situazione di pericolo potenziale o imminente che, se non evitata, causa lesioni gravi anche mortali.
A V V E R T E N Z A
Indica una situazione di pericolo potenziale o imminente che, se non evitata, potrebbe comportare lesioni gravi,
anche mortali.
A T T E N Z I O N E
Indica una situazione di pericolo potenziale che potrebbe comportare lesioni lievi o moderate.
A V V I S O
Indica una situazione che, se non evitata, può danneggiare lo strumento. Informazioni che richiedono particolare
attenzione da parte dell'utente.
Etichette precauzionali
Leggere sempre tutte le indicazioni e le targhette di segnalazione applicate all'apparecchio. La
mancata osservanza delle stesse può causare lesioni personali o danni allo strumento. Un simbolo
sullo strumento è indicato nel manuale unitamente a una frase di avvertenza.
Questo è il simbolo di allarme sicurezza. Seguire tutti i messaggi di sicurezza dopo questo simbolo
per evitare potenziali lesioni. Se sullo strumento, fare riferimento al manuale delle istruzioni per il
funzionamento e/o informazioni sulla sicurezza.
Questo simbolo indica un rischio di scosse elettriche e/o elettrocuzione.
40 Italiano
Questo simbolo indica la presenza di dispositivi sensibili alle scariche elettrostatiche (ESD, Electro-
static Discharge) ed è pertanto necessario prestare la massima attenzione per non danneggiare
l'apparecchiatura.
Questo simbolo, quando applicato su un prodotto, indica che lo strumento è collegato a corrente
alternata.
Le apparecchiature elettriche contrassegnate con questo simbolo non possono essere smaltite
attraverso sistemi domestici o pubblici europei. Restituire le vecchie apparecchiature al produttore il
quale si occuperà gratuitamente del loro smaltimento.
I prodotti contrassegnati dal presente simbolo contengono sostanze o elementi tossici o pericolosi.
Il numero all'interno del simbolo indica il periodo di utilizzo senza rischio per l'ambiente, espresso in
anni.
Contenuto della confezione
Verificare che la confezione contenga tutte le parti necessarie per l'installazione. Se il sensore non è
direttamente integrato nel sistema ORBISPHERE, dovrà essere inserito nell'apposito alloggiamento
o in una cella di flusso che consenta il contatto con il fluido campione da analizzare (consultare
Installazione a pagina 41 per i dettagli).
Sensore elettrochimico di ossigeno, ozono e idrogeno
La testina del sensore è protetta da un cappuccio a vite, in plastica. Una base a vite, in plastica,
protegge il connettore e fornisce, allo stesso tempo, un pratico supporto.
Figura 2 Componenti del sensore
1 Cappuccio di protezione e
taratura
3 Base del sensore 5 Flangia
2 Cappuccio di protezione 4 Collegamento allo strumento
Kit di manutenzione del sensore
Il kit include il materiale richiesto per l'assistenza del sensore.
Installazione
Pulizia iniziale della cellula del sensore
Il vostro sensore elettrochimico ORBISPHERE è stato accuratamente pulito e controllato in fabbrica.
Per proteggere gli elettrodi dall'ossidazione, la cellula è stata riempita con un elettrolito ed è stata
installata una membrana.
Tuttavia, le condizioni di trasporto e di immagazzinamento possono compromettere le prestazioni
delle cellule del sensore elettrochimico; si consiglia pertanto di eseguire un intervento di assistenza
sul sensore (pulizia della cellula e sostituzione della membrana) prima di utilizzarlo.
Italiano
41
Per l'esecuzione dell'intervento di assistenza sul sensore, vedere le istruzioni riportate nella sezione
Manutenzione a pagina 43. Qualora non si abbia familiarità con le procedure di assistenza, il
rappresentante Hach Lange sarà a vostra disposizione per offrirvi tutto l'aiuto necessario.
Nota: I sensori elettrochimici di H
2
non richiedono una pulizia completa, dato che normalmente non necessitano dei
processi di declorurazione e riclorurazione.
Posizionamento del sensore
Se il sensore non è direttamente integrato nel sistema ORBISPHERE, dovrà essere inserito
nell'apposito alloggiamento o in una cella di flusso che consenta il contatto con il fluido campione da
analizzare.
Il sensore e lo strumento di misurazione sono collegati per mezzo di un cavo e di due connettori a
10 pin. Il cavo del sensore ha una lunghezza standard di 3 metri, ma sono disponibili anche
prolunghe fino a 1000 metri, che comunque non compromettono la sensibilità del segnale. Se si
utilizza il sensore di pressione modello 28117, la lunghezza massima del cavo è di 50 m.
Controllare che il sensore sia installato:
perpendicolarmente al tubo
su una sezione orizzontale del tubo (o su un tubo verticale ascendente)
ad almeno 15 metri dal lato di scarico della pompa
in una posizione in cui il flusso campione è stabile e rapido, e il più lontano possibile da:
valvole
curve del tubo
lato di aspirazione delle pompe
sistemi di iniezione di CO
2
o simili
Nota: Vi sono situazioni in cui non tutte le suddette condizioni possono essere soddisfatte. In questo caso, o in
caso di dubbi, consultare il proprio rappresentante Hach Lange per valutare la situazione e definire la soluzione
ideale.
Inserimento del sensore
Inserire il sensore direttamente nella cella di flusso o nell'alloggiamento. Non torcere il sensore.
Stringere la flangia di attacco.
Collegare il cavo del sensore.
Verificare che non vi siano dispersioni; in caso di perdite visibili, sostituire gli O-ring di tenuta.
Istruzioni per microcelle di flusso
Non torcere il sensore durante il suo inserimento nella microcella di flusso. La rotazione potrebbe
torcere l'anello di tenuta della membrana, modificandone la posizione. Le condizioni di misurazione
della membrana potrebbero modificarsi, compromettendo la precisione della rilevazione.
Rimozione del sensore
In assenza della valvola di inserimento/estrazione ORBISPHERE 32003 sarà necessario
interrompere il flusso campione e svuotare il circuito di campionamento del liquido.
Rimuovere il cavo collegato all'estremità del sensore.
Reggere il corpo del sensore con una mano e svitare la flangia con l'altra.
Estrarre il sensore dall'alloggiamento o dalla cella di flusso.
Installare il cappuccio e la base del sensore (per proteggere i collegamenti).
Sensore di pressione esterna
E' possibile integrare il sistema con un sensore di pressione esterna. Che consente di misurare la
frazione di gas in presenza di condizioni di pressione variabili, durante la misurazione di fase del gas.
Sono disponibili due modelli, in funzione dell'applicazione desiderata:
42
Italiano
Sensore di pressione 28117 0 - 5 bar assoluti
Sensore di pressione 28117C 0 - 1 bar assoluti
A T T E N Z I O N E
NON superare la gamma di pressione del sensore. In caso contrario, la membrana del sensore si deformerebbe,
compromettendo la precisione di misurazione della pressione.
Il sensore esterno si collega al dispositivo di misurazione ORBISPHERE mediante un cavo da
1 metro e un connettore a 4 pin (è possibile utilizzare un cavo di prolunga opzionale, ma la
lunghezza complessiva non deve superare 50 m).
Il sensore esterno può essere installato nella cella di flusso multi-parametro 32002.xxx. Viene tenuto
in posizione da una flangia filettata blu. L'ermeticità è garantita dall'o-ring di tenuta sul sensore.
Manutenzione
Smontaggio e montaggio
Smontaggio del sensore (rimozione della membrana)
1. 2. 3. 4.
1. E' importante installare il sensore elettrochimico sulla sua base. Questa base non solo protegge il
delicato connettore ma fornisce anche un perfetto supporto di lavoro.
2. Rimuovere il cappuccio di plastica. Svitare il cappuccio di protezione, utilizzando lo strumento
fornito nel kit di manutenzione.
3. Prestare attenzione ai componenti che si trovano all'interno del cappuccio di protezione.
Osservare l'ordine di montaggio delle singole parti.
4. Sollevare l'anello di fissaggio, utilizzando lo strumento fornito nel kit di manutenzione. Rimuovere
la membrana e la maschera (se presente). Svuotare l'elettrolito in un lavandino e sciacquare la
cavità del sensore con acqua corrente.
A T T E N Z I O N E
Evitare il contatto dell'elettrolito con gli occhi e la pelle, poiché può essere leggermente corrosivo.
5.
6.
7.
Italiano 43
5. Inserire le protuberanze dello strumento di rimozione del supporto della membrana nei fori
presenti sul supporto in questione.
6. Svitare il supporto della membrana.
7.
Nota: Il supporto della membrana è abbinato al suo sensore. Per il corretto funzionamento del sensore, è
ESSENZIALE utilizzare la membrana creata appositamente per esso. Per la sostituzione del supporto della
membrana, rivolgersi al proprio rappresentante Hach Lange.
Assemblaggio del sensore (installazione della membrana)
Prima di riassemblare il sensore, pulire l'anodo e il catodo attenendosi alle istruzioni fornite nella
sezione dedicata alla manutenzione del sensore.
1.
2.
3.
1. Installare il supporto della membrana tenendo il lato con la scanalatura rivolto verso l'alto.
Nota: Il supporto della membrana è abbinato al suo sensore. Verificare che il supporto della membrana sia
quello corretto per il sensore in uso.
2. Inserire le protuberanze dello strumento di rimozione del supporto della membrana nei fori
presenti sul supporto in questione.
3. Stringere il supporto della membrana.
A T T E N Z I O N E
Un'eccessiva torsione potrebbe danneggiare gli elettrodi del sensore.
4. 5. 6. 7.
4. La superficie su cui si installa la membrana deve essere pulita e regolare. Sostituire l'o-ring di
tenuta della membrana sulla testina del sensore con un nuovo anello.
Nota: L'o-ring di tenuta in nitrile 29039.4 può essere riutilizzato se è in buone condizioni. Gli o-ring di tenuta
della membrana fanno parte del kit del cappuccio di protezione.
5. Utilizzando la siringa o l'ugello del flacone incluso nel kit di manutenzione, riempire la cavità del
sensore con l'elettrolito. Fare attenzione a non toccare gli elettrodi con l'ago, poiché un graffio
sulla superficie potrebbe comprometterne le prestazioni. Inclinare leggermente il sensore e
iniettare l'elettrolito nel foro inferiore, facendo fuoriuscire le bolle dal foro superiore. Picchiettare
delicatamente sul lato del sensore per far fuoriuscire le bolle residue. Riportare il sensore in
posizione verticale. L'ultima goccia di elettrolito dovrebbe formare una cupola sopra la punta del
sensore.
44
Italiano
6. Prendere lo strumento di installazione della membrana, incluso nel kit di manutenzione. Installare
il manicotto sulla testina del sensore (estremità con il bordo rivolta verso il basso).
Nota: Una volta installata, la membrana non può più essere riutilizzata. Non toccare la membrana con le dita
nude, per evitare di comprometterne la sensibilità.
7. Estrarre alcune membrane dalla confezione. Usando le pinze incluse nel kit, prelevare una
membrana e posizionarla delicatamente sulla punta del sensore. Verificare che sia perfettamente
centrata e che non vi sia alcuna bolla residua. Se si utilizza una maschera del sensore, collocarla
direttamente sulla membrana. Il diametro della membrana è superiore a quello della testina del
sensore. Questo è del tutto normale, dato che la membrana si piegherà sopra la punta del
sensore.
Nota: Come distinguere la membrana dalla carta protettiva:
La membrana è trasparente (traslucida).
La carta protettiva è opaca.
8. 9. 10. 11.
8. L'o-ring di tenuta della membrana è disponibile in due versioni, con diametro interno diverso, in
funzione dello spessore totale delle membrane (A = 29228 anello di tenuta, spessore della
membrana < 50μ; B = 29229 anello di tenuta, spessore totale membrane ≥ 50μ). Per
l'installazione corretta della membrana, utilizzare l'o-ring di tenuta più adatto.
9. Posizionare l'o-ring di tenuta della membrana sulla punta dello strumento d'installazione.
A T T E N Z I O N E
Per evitare di danneggiare la membrana, controllare che la punta dello strumento sia pulita e la sua superficie
regolare.
10. Inserire lo strumento d'installazione nel manicotto guida.
11. Spingere a fondo lo strumento d'installazione. L'anello viene così serrato intorno alla testina del
sensore, ripiegando la membrana sopra di essa. Rimuovere lo strumento d'installazione e il
manicotto guida. Controllare che l'anello sia posizionato correttamente e provare ad abbassarlo
con le dita. Verificare che la membrana aderisca perfettamente e che non vi siano bolle sulla sua
superficie. Sciacquare il sensore con acqua corrente e asciugarlo con un panno pulito. Verificare
che l'elettrolito non fuoriesca.
12.
13.
14.
Italiano 45
12. Preparare il cappuccio di protezione per l'installazione. Sostituire tutte le parti all'interno del
cappuccio di protezione con nuove parti (ad eccezione della griglia), nello stesso ordine con cui
sono state rimosse. Lubrificare leggermente la rondella Tefzel, sotto il cappuccio, con del
silicone.
Nota: La figura è esemplificativa. La configurazione del sensore utilizzato potrebbe essere diversa.
13. Stringere il cappuccio di protezione. Quindi, completare la procedura usando lo strumento incluso
nel kit di manutenzione. Inserirlo in ognuno dei quattro fori a turno e stringere il più possibile.
Stringere ogni foro una sola volta.
Nota: La griglia all'interno del cappuccio di protezione deve essere libera di muoversi durante la chiusura del
cappuccio. Per evitare di danneggiare la membrana, non toccare la griglia durante la procedura di chiusura del
cappuccio.
14. Riporre sempre il sensore completo di cappuccio di protezione e base. Mettere qualche goccia
d'acqua nel cappuccio di protezione per impedire l'essiccazione della cellula del sensore.
Nota: Un sensore che è stato smontato o sul quale è stato eseguito un intervento di assistenza deve essere tarato.
Attendere che il sensore si assesti per circa 30 minuti, prima di procedere con la taratura.
Centro di rigenerazione e pulizia elettrochimico
ORBISPHERE 32301 è un efficiente strumento di pulizia e rigenerazione per i sensori elettrochimici.
Questo strumento inverte il processo elettrochimico che si svolge nella cellula del sensore durante il
normale funzionamento. L'ossidazione viene così rimossa e la superficie degli elettrodi rigenerata. Il
centro di rigenerazione funge anche da tester di continuità, consentendo di controllare il
funzionamento dei componenti elettronici del sensore.
Si consiglia di utilizzare questo strumento, dato che la rigenerazione degli elettrodi estende la vita
utile del sensore. Per informazioni dettagliate sull'uso del centro di pulizia e rigenerazione Orbisphere
32301, consultare il relativo Manuale per l'operatore.
Nota: L'uso del centro di pulizia e rigenerazione 32301 è obbligatorio per l'assistenza sui sensori elettrochimici di
H
2
. Il processo è chiamato declorurazione e riclorurazione degli elettrodi (vedere Pulizia della cellula del sensore di
idrogeno a pagina 49).
Pulizia chimica: Cellula del sensore di ossigeno e ozono
Nota: Non applicabile ai sensori di H
2
.
La seguente procedura presuppone lo smontaggio del sensore. Per le procedure di smontaggio e
rimontaggio, vedere Smontaggio e montaggio a pagina 43.
Condizioni
L'usura della membrana e le reazioni chimiche all'interno del sensore impongono regolari interventi
di assistenza per ripristinare la sensibilità originale del sensore. L'intervento prevede la pulizia
dell'elettrodo e la sostituzione della membrana. L'intervento sul sensore è chiaramente necessario
quando le rilevazioni sono meno stabili del previsto e la taratura non migliora la situazione.
Descrizione del metodo (attenersi alla seguente procedura)
Pulizia elettrochimica con 32301 (se disponibile)
… quando non disponibile o insufficiente.
... per i sensori utilizzati in ambienti difficili (ad esempio, nel settore degli idrocarburi) o per sensori
particolarmente sporchi.
Pulizia chimica dell'anodo e del catodo
Lucidatura dell'elettrodo centrale
Risciacquo finale
Nota: Per eliminare eventuali residui d'argento dopo la pulizia con ammoniaca, può essere necessario ripetere la
pulizia chimica utilizzando acido nitrico (HNO
3
, non superiore al 70%).
46
Italiano
Pulizia del supporto della membrana
1. Svuotare e sciacquare il serbatoio dell'elettrolito
sotto acqua corrente.
2. Sciacquare il supporto della membrana e
asciugarla.
3. Verificare che non vi siano residui sulle superfici. I
residui possono essere rimossi immergendo il
supporto in un contenitore con acido nitrico (HNO
3
,
non superiore al 70%) fino a quando non riprende il
suo normale aspetto (in genere entro 30 secondi).
Nota: Utilizzare solo acido nitrico per la pulizia del supporto
della membrana particolarmente sporco.
4. Sciacquare un minuto sotto acqua corrente e
verificare di nuovo la pulizia della superficie.
A T T E N Z I O N E
L'acido nitrico è pericoloso! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore.
Pulizia degli elettrodi in ammoniaca
Nota: Utilizzare solo ammoniaca per la pulizia dei sensori particolarmente sporchi.
1. Riempire il serbatoio dell'elettrolito del sensore con
una soluzione al 25% di idrossido di ammonio
(NH
4
OH) e acqua, quindi immergere per 10 minuti.
2. Sciacquare con acqua corrente per almeno un
minuto.
3. Controllare la testina del sensore. Il contro elettrodo
deve essere di colore argento.
4. Se sul contro elettrodo sono presenti ancora dei
depositi, ripetere la procedura.
A T T E N Z I O N E
L'ammoniaca è pericolosa! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore.
Pulizia dell'anodo e del catodo con acido nitrico
Nota: Utilizzare solo acido nitrico per la pulizia dei sensori particolarmente sporchi.
Italiano
47
1. Verificare che sulle pareti dell'anello di protezione
dell'elettrodo centrale non vi siano depositi
d'argento, che potrebbero fare contatto con il contro
elettrodo.
2. Per eliminare eventuali residui d'argento all'interno
della cellula del sensore, potrebbe essere
necessario ripetere la pulizia chimica con acido
nitrico (HNO
3
, non superiore al 70%).
3. Inoltre, la pulizia elettrochimica con 32301 non
rimuove i depositi sulle parti in plastica della cellula,
che richiedono pertanto l'impiego di acido nitrico.
Nota: Questa procedura non è consigliata per i normali
interventi di manutenzione e dovrebbe essere utilizzata non
più di due volte all'anno, dato che l'acido corrode il metallo
del contro elettrodo, riducendo la vita utile del sensore.
4. Versare l'acido nitrico concentrato nel serbatoio
dell'elettrolito del sensore, quindi aggiungere una
goccia sull'elettrodo centrale.
5. Lasciare agire per massimo 3 secondi.
6. Svuotare rapidamente l'acido e sciacquare
accuratamente sotto acqua corrente per un minuto.
A T T E N Z I O N E
L'acido nitrico è pericoloso! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore.
Lucidatura della superficie del sensore
1.
2.
3.
1. Al termine della pulizia del sensore, occorre lucidare la superficie dell'elettrodo centrale e il
supporto della membrana.
Nota: Installare il supporto della membrana tenendo il lato con la scanalatura rivolto verso l'alto. Il supporto
della membrana è abbinato al suo sensore. Verificare che il supporto della membrana sia quello corretto per il
sensore in uso.
2. Inserire le protuberanze dello strumento di rimozione del supporto della membrana nei fori
presenti sul supporto in questione.
3. Stringere il supporto della membrana.
A T T E N Z I O N E
Un'eccessiva torsione potrebbe danneggiare gli elettrodi del sensore.
48 Italiano
4. 5. 6. 7.
4. Posizionare la bacinella con il panno lucidante su una superficie piana. Spruzzare della polvere
lucidante sul panno. Mescolare con alcune gocce di acqua fino ad ottenere un liquido lattiginoso,
di colore grigio. Utilizzare la polvere lucidante indicata per il tipo di applicazione in corso.
Nota: Utilizzare un panno lucidante per ogni modello di sensore, per impedire un'eventuale contaminazione
dovuta al trasferimento di particelle di metallo.
5. Tenendo il sensore in verticale, e usando un movimento circolare, lucidare la superficie del
sensore per almeno 30 secondi, fino a quando gli elettrodi non appaiono lucidi e puliti. Potrebbe
essere necessario ripetere più volte questa operazione. Evitare che il panno lucidante venga a
contatto con la pelle; su di esso non devono depositarsi né polvere né grasso.
6. Rimuovere il supporto della membrana con lo strumento di installazione. Sciacquare il supporto e
la cavità del sensore con un forte getto d'acqua pulita. Utilizzare dell'acqua distillata qualora si
abbiano dubbi sulla qualità dell'acqua di rete.
7. Controllare attentamente che la piccola fessura tra l'elettrodo centrale e l'anello di protezione sia
perfettamente pulita e libera da eventuali residui di lucidatura. Pulire solo con un forte getto
d'acqua. Per rimuovere i residui più tenaci, utilizzare il bordo di un foglio di carta.
Solo sensore di O
3
: pulizia finale dell'elettrodo centrale
Dopo aver accuratamente pulito e lucidato il sensore di O
3
, procedere con un trattamento finale
all'acido nitrico, come indicato di seguito:
1. Posizionare il sensore in verticale sulla sua base.
2. Riempire il serbatoio dell'elettrolito con poche
gocce d'acqua, sufficienti a coprire l'elettrodo
esterno. L'elettrodo centrale deve rimanere
asciutto.
3. Versare una goccia di acido nitrico sull'elettrodo
centrale, coprendo solo l'elettrodo e l'anello di
protezione. Evitare di versare l'acido nell'acqua.
Attendere meno di un minuto, quindi sciacquare
abbondantemente sotto acqua corrente.
A T T E N Z I O N E
L'acido nitrico è pericoloso! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore.
Pulizia della cellula del sensore di idrogeno
Condizioni
L'analizzatore di idrogeno opera sul principio che le molecole di idrogeno, passando attraverso la
membrana, generano una corrente elettrica sulla superficie dell'anodo in platino. Perché questo
avvenga, la superficie deve essere molto pulita. Se grasso o altre impurità coprono la superficie di
platino, la reazione viene impedita se non addirittura bloccata.
Inoltre, la reazione chimica che avviene sul catodo in argento clorurato compromette le prestazioni
dopo un certo periodo di utilizzo.
Per ripristinare le prestazioni originali è quindi necessario eseguire un intervento di assistenza sul
sensore.
Metodo
Italiano
49
La procedura per la pulizia del sensore elettrochimico di H
2
richiede l'impiego del centro di pulizia e
rigenerazione ORBISPHERE 32301. La procedura è illustrata in dettaglio nel Manuale per l'operatore
del sistema 32301.
In poche parole, la pulizia del sensore elettrochimico di H
2
consiste delle seguenti operazioni:
Declorurazione del catodo: Questo processo rimuove la pellicola di cloruro dalla superficie del
catodo in argento (mediante ORBISPHERE 32301).
Riclorurazione del catodo: Uno strato di cloruro d'argento viene depositato sulla superficie del
catodo (mediante ORBISPHERE 32301).
Attivazione dell'anodo in platino: La superficie dell'anodo centrale viene lucidata e trattata con
acido nitrico.
Risoluzione dei problemi
Sensore di ossigeno
Problema Probabile causa Possibile soluzione
Non è possibile tarare il sensore,
nemmeno dopo un attento
intervento di assistenza.
Le continue tarature eccedono i
"limiti previsti" dello strumento.
Solo MOCA 3600: Selezionare
membrana dal menu
"Opzioni/Membrana". Quindi, tarare
il sensore.
Il sensore di pressione barometrica
interno allo strumento deve essere
calibrato.
Calibrare il barometro interno
confrontandolo con un barometro
certificato. Non modificare il livello
del mare!
Interfaccia membrana umida.
Asciugare con un panno e ripetere
la calibrazione.
Opzione "Insensibilità H
2
S" attivata.
Disabilitare sullo strumento di
misura.
I livelli di O
2
visualizzati sono
""0000".
È stata selezionare una scala di
lettura "XXXX" errata per l'unità di
visualizzazione.
Modificare la scala di lettura
selezionando "X.XXX, XX.XX o
XXX.X".
La durata del sensore è inferiore
alla norma in presenza di una
concentrazione relativamente alta di
O
2
disciolto.
Elevate concentrazioni di O
2
generano più velocemente dei
depositi.
Installare una membrana meno
permeabile. Spegnere l'analizzatore
quando il sensore non è immerso in
una soluzione con una bassa
concentrazione di O
2
.
La lettura di O
2
disciolto è precisa o
non corrisponde alle aspettative.
Perdita di aria sulla linea di
campionamento del prodotto.
Impostare il flusso a 100 ml/min.
Attendere che si stabilizzi, quindi
raddoppiare lentamente il flusso.
Il valore stabilizzato dell'O
2
discolto
deve essere pari a quello
precedente. Se il valore varia in
seguito alla variazione del flusso
significa che vi è una perdita di aria
sulla linea.
Elevata corrente residua.
Inserire il sensore in un campione
disareato; attendere che il valore
rilevato diminuisca:
Confrontare la concentrazione con il
limite di misurazione (vedere le
tabelle nella Specifiche della
membrana del sensore
a pagina 36). Se la concentrazione
è superiore al limite inferiore,
provare ad eseguire un intervento di
assistenza sul sensore.
50 Italiano
Sensore di idrogeno
Problema Probabile causa Possibile soluzione
Non è possibile tarare il sensore,
nemmeno dopo un attento
intervento di assistenza.
Le continue tarature eccedono i
"limiti previsti" dello strumento.
Solo MOCA 3600: Selezionare
membrana dal menu
"Opzioni/Membrana". Quindi, tarare
il sensore.
Il valore del livello di H
2
visualizzato
è "0000".
È stata selezionare una scala di
lettura "XXXX" errata per l'unità di
visualizzazione.
Modificare la scala di lettura
selezionando "X.XXX, XX.XX o
XXX.X".
La durata del sensore è inferiore
alla norma in presenza di una
concentrazione di H
2
relativamente
alta.
Elevate concentrazioni di H
2
richiedono più lavoro da parte del
sensore elettrochimico.
Spegnere l'analizzatore quando non
in uso.
I valori di H
2
rilevati sono errati o
non corrispondono alle aspettative.
Elevata corrente residua.
Se la concentrazione è superiore al
limite inferiore, provare ad eseguire
un intervento di assistenza sul
sensore.
Sensore di ozono
Dopo che il sensore di O
3
è stato accuratamente calibrato utilizzando lo strumento di misurazione
ORBISPHERE, occorre attendere che si stabilizzi per 24 ore in un ambiente a bassissima
concentrazione di O
3
.
Problema Probabile causa Possibile soluzione
Non è possibile tarare il sensore,
nemmeno dopo un attento
intervento di assistenza.
Le continue tarature eccedono i
"limiti previsti" dello strumento.
Solo MOCA 3600: Selezionare
membrana dal menu
"Opzioni/Membrana". Quindi, tarare
il sensore.
Il sensore di pressione barometrica
interno allo strumento deve essere
calibrato.
Calibrare il barometro interno
confrontandolo con un barometro
certificato. Non modificare il livello
del mare!
Interfaccia membrana umida.
Asciugare con un panno e ripetere
la calibrazione.
I livelli di O
3
visualizzati sono
""0000".
È stata selezionare una scala di
lettura "XXXX" errata per l'unità di
visualizzazione.
Modificare la scala di lettura
selezionando "X.XXX, XX.XX o
XXX.X".
La lettura di O
3
disciolto è precisa o
non corrisponde alle aspettative.
Elevata corrente residua.
Se la concentrazione è superiore al
limite inferiore, provare ad eseguire
un intervento di assistenza sul
sensore.
Flusso insufficiente.
Regolare il flusso in base ai livelli
specificati per la membrana.
La lunghezza della linea di
campionamento consente la
reazione di O
3
.
Ridurre la lunghezza del tubo di
campionamento.
Mancata corrispondenza con i
campioni di laboratorio.
Avvicinare i campioni al sensore.
Italiano 51
Caractéristiques techniques des capteurs
Les spécifications peuvent faire l’objet de modifications sans préavis.
Ligne de produit de capteurs
Gaz
Max pression
nominale (bar)
Modèle
capteur
Remarques
O
2
20 31 11x.yz
Où :
x=caractéristiques capteur spécial
(0 ou 1; selon application)
y=matériau joint torique de membrane
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=matériau tête
(1=Acier Inox; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titane; 7= Monel)
Suffixes (lorsque utilisés):
A indique un capteur avec réponse rapide aux variations de temp.
E indique un capteur certifié EEx (antidéflagrant)
s indique un capteur intelligent, utilisé sur multi-analyseur
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Tous les boîtiers capteurs électrochimiques ORBISPHERE sont certifiés IP68 / NEMA4
PEEK (Polyétherétherketone) est un thermoplastique hautement cristallin
Spécifications de la membrane du capteur
Capteurs hydrogène
Spécification
Membrane
2956A
Membrane
2952A
Membrane
2995A
Membrane
29015A
Applications recommandées Mesure de trace
Concentration
faible
Concentration
moyenne
Concentration
élevée
Matériau PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Épaisseur [μm] 25 25 12,5 23
Gaz d'étalonnage 1% H
2
pur 10% H
2
pur 100% H
2
pur 100% H
2
pur
Plage de mesure dissout 0 ppb à 75 ppb
0 ppb à
300 ppb
0 ppb à 3200 ppb 0 ppb à 32 ppm
Plage de mesure gazeux 0 Pa à 5 kPa 0 Pa à 20 kPa 0 Pa à 200 kPa
0 kPa à
2000 kPa
Précision
Le plus grand de
±1% de la lecture
ou ± 0,03 ppb, ou
± 1 Pa
Le plus grand
de ±1% de la
lecture ou ±
0,09 ppb, ou ±
6 Pa
Le plus grand de
±1% de la lecture
ou ± 1 ppb, ou ±
50 Pa
Le plus grand
de ±1% de la
lecture ou ±
10 ppb, ou ±
1 kPa
Dose limite de radiations intégrée 2 x 10
4
10
8
10
8
N/A
Courant attendu dans l'air à 1 bar
25°C [μA]
N/A
Courant attendu dans gaz pur [μA] 150 50 5 0,5
Plage de compensation de
température
0 à 50 °C 0 à 50 °C 10 à 45 °C 10 à 45 °C
Plage de mesure de température -5 à 100 °C
52 Français
Spécification
Membrane
2956A
Membrane
2952A
Membrane
2995A
Membrane
29015A
Temps de réponse
1
2 secondes 5 secondes 6 secondes 50 secondes
Débit de liquide minimum
recommandé
2
[mL/min]
50 à 220 40 à 200 20 à 70 20 à 40
Débit linéaire minimum
recommandé
2
[cm/s]
200 150 50 30
Débit gazeux recommandé [L/min] 0,005 à 3
Capteurs d'oxygènes (Tableau 1)
Spécification
Membrane
2956A
Membrane
2958A
Membrane
29552A
Membrane
2952A
Applications recommandées
Contrôle de
corrosion, eau
dégazée
Boissons,
applications
labo.
Injection Air/O
2
moût en ligne,
Traitement
égout
Contrôle
corrosion,
Boisson en
ligne, Eau
désaérée
Matériau PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Épaisseur [μm] 25 12,5 50 25
Gaz d'étalonnage Air Air Air Air/O
2
pur
Plage de mesure dissout 0 ppb à 20 ppm 0 ppb à 40 ppm 0 ppb à 80 ppm 0 ppb à 80 ppm
Plage de mesure gazeux 0 Pa à 50 kPa 0 Pa à 100 kPa 0 Pa à 200 kPa 0 Pa à 200 kPa
Précision
Le plus grand
de ±1 % de la
lecture ou ±
0,1 ppb
(1)
, ou ±
1 ppb
(2)
, ou ±
0,25 Pa
Le plus grand
de ±1 % de la
lecture ou ±
1 ppb, ou ±
2 Pa
Le plus grand
de ±1 % de la
lecture ou ±
2 ppb, ou ±
5 Pa
Le plus grand
de ±1 % de la
lecture ou ±
2 ppb, ou ±
5 Pa
(1)
La précision est de ± 0,1 ppb pour les instruments 410, 510, 362x,
360x et 3655
(2)
La précision est de ± 1 ppb pour les instruments 366x et 3650
Dose limite de radiations intégrée 2 x 10
4
10
8
N/A 10
8
Courant attendu dans l'air à 1 bar 25°C
[μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Courant attendu dans l'O
2
pur [µA] 132 47 31,4 27
Consommation d'O
2
dans l'eau saturée
d'O
2
à 25 °C [µg/heure]
40 14 9,4 8
Plage de compensation de
température
-5 à 60 °C
Plage de mesure de température -5 à 100 °C
Temps de réponse
3
7,2 secondes 9,5 secondes 90 secondes 38 secondes
1
Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 %
2
Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de
protection sans grille
3
Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 %
Français 53
Spécification
Membrane
2956A
Membrane
2958A
Membrane
29552A
Membrane
2952A
Débit de liquide minimum
recommandé
4
[mL/min]
180 120 50 50
Débit linéaire minimum recommandé
4
[cm/s]
200 100 30 30
Débit gazeux recommandé [L/min] 0,1 à 3
Capteurs d'oxygènes (Tableau 2)
Spécification Membrane 2935A Membrane 29521A Membrane 2995A
Applications recommandées
Niveaux saturés à
super saturés
Niveaux saturés à
super saturés
Moût chaud en ligne
(jusqu'à 70°C)
Matériau Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Épaisseur [μm] 25 125 12,5
Gaz d'étalonnage Air/O
2
pur Air/O
2
pur O
2
pur
Plage de mesure dissout 0 ppb à 400 ppm 0 ppb à 400 ppm 0 ppb à 2000 ppm
Plage de mesure gazeux 0 Pa à 1000 kPa 0 Pa à 1000 kPa 0 Pa à 5000 kPa
Précision
Le plus grand de ±1 %
de la lecture ou ±
10 ppb, ou ± 20 Pa
Le plus grand de ±1 %
de la lecture ou ±
10 ppb, ou ± 20 Pa
Le plus grand de ±1 %
de la lecture ou ±
50 ppb, ou ± 100 Pa
Dose limite de radiations intégrée N/A 10
8
10
8
Courant attendu dans l'air à 1 bar
25°C [μA]
0,9 0,7 0,2
Courant attendu dans l'O
2
pur [µA] 4,7 3,8 0,9
Consommation d'O
2
dans l'eau
saturée d'O
2
à 25 °C [µg/heure]
1,4 1,3 0,3
Plage de compensation de
température
-5 à 60 °C
Plage de mesure de température -5 à 100 °C
Temps de réponse
5
2,5 minutes 18 minutes 80 secondes
Débit de liquide minimum
recommandé
6
[mL/min]
25 25 5
Débit linéaire minimum recommandé
6
[cm/s]
20 60 5
Débit gazeux recommandé [L/min] 0,1 à 3
4
Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de
protection sans grille
5
Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 %
6
Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de
protection sans grille
54 Français
Capteurs d'ozone
Spécification Membrane 2956A Membrane 29552A
Applications recommandées Mesure de trace Concentration élevée (> 1 mg/L)
Matériau PFA PTFE
Épaisseur [μm] 25 50
Gaz d'étalonnage Gaz d'étalonnage ou air
Plage de mesure dissout 0 ppb à 50 ppm 0 ppb à 200 ppm
Plage de mesure gazeux 0 Pa à 10 kPa 0 Pa à 40 kPa
Précision
Le plus grand de ±1% de la lecture
(±5% pour capteurs étalonnés
dans air) ou ± 5 ppb, ou ± 1 Pa
Le plus grand de ±1% de la lecture
(±5% pour capteurs étalonnés
dans air) ou ± 20 ppb, ou ± 4 Pa
Dose limite de radiations intégrée 2 x 10
4
N/A
Courant attendu dans l'air à 1 bar 25°C
[μA]
26,4 6,5
Courant attendu dans gaz pur [μA] 105 31,4
Plage de compensation de
température
-5 à 45 °C
Plage de mesure de température -5 à 100 °C
Temps de réponse
7
30 secondes 6 minutes
Débit de liquide minimum
recommandé
8
[mL/min]
350
9
100
9
Débit linéaire minimum recommandé
8
[cm/s]
30 10
Débit gazeux recommandé [L/min] 0,01 à 3
Poids et dimensions du capteur
Le poids du capteur électrochimique va de 140 à 700 grammes, en fonction du matériau de
construction.
7
Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 %
8
Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de
protection sans grille
9
Ces débits tiennent compte de la décomposition de l'ozone dans le tube entre la ligne et la
chambre de circulation (les débits théoriques en l'absence de décomposition seraient 10 fois
inférieurs)
Français 55
Figure 1 Dimensions du capteur
Version enrichie de ce manuel
Pour de plus amples informations, consultez la version enrichie de ce manuel, accessible sur le site
Web du fabricant.
Généralités
En aucun cas le constructeur ne saurait être responsable des dommages directs, indirects, spéciaux,
accessoires ou consécutifs résultant d'un défaut ou d'une omission dans ce manuel. Le constructeur
se réserve le droit d'apporter des modifications à ce manuel et aux produits décrits à tout moment,
sans avertissement ni obligation. Les éditions révisées se trouvent sur le site Internet du fabricant.
Consignes de sécurité
A V I S
Le fabricant décline toute responsabilité quant aux dégâts liés à une application ou un usage inappropriés de ce
produit, y compris, sans toutefois s'y limiter, des dommages directs ou indirects, ainsi que des dommages
consécutifs, et rejette toute responsabilité quant à ces dommages dans la mesure où la loi applicable le permet.
L'utilisateur est seul responsable de la vérification des risques d'application critiques et de la mise en place de
mécanismes de protection des processus en cas de défaillance de l'équipement.
Veuillez lire l'ensemble du manuel avant le déballage, la configuration ou la mise en fonctionnement
de cet appareil. Respectez toutes les déclarations de prudence et d'attention. Le non-respect de
cette procédure peut conduire à des blessures graves de l'opérateur ou à des dégâts sur le matériel.
Assurez-vous que la protection fournie avec cet appareil n'est pas défaillante. N'utilisez ni n'installez
cet appareil d'une façon différente de celle décrite dans ce manuel.
Interprétation des indications de risques
D A N G E R
Indique une situation de danger potentiel ou imminent qui, si elle n'est pas évitée, entraîne des blessures graves,
voire mortelles.
A V E R T I S S E M E N T
Indique une situation de danger potentiel ou imminent qui, si elle n'est pas évitée, peut entraîner des blessures
graves, voire mortelles.
A T T E N T I O N
Indique une situation de danger potentiel qui peut entraîner des blessures mineures ou légères.
A V I S
Indique une situation qui, si elle n'est pas évitée, peut occasionner l'endommagement du matériel. Informations
nécessitant une attention particulière.
56 Français
Etiquettes de mise en garde
Lisez toutes les informations et toutes les étiquettes apposées sur l’appareil. Des personnes peuvent
se blesser et le matériel peut être endommagé si ces instructions ne sont pas respectées. Tout
symbole sur l'appareil renvoie à une instruction de mise en garde dans le manuel.
Ceci est le symbole d'alerte de sécurité. Respectez tous les messages de sécurité qui suivent ce
symbole afin d'éviter tout risque de blessure. S'ils sont apposés sur l'appareil, se référer au manuel
d'utilisation pour connaître le fonctionnement ou les informations de sécurité.
Ce symbole indique qu'il existe un risque de choc électrique et/ou d'électrocution.
Ce symbole indique la présence d'appareils sensibles aux décharges électrostatiques et indique
que des précautions doivent être prises afin d'éviter d'endommager l'équipement.
Ce symbole, apposé sur un produit, indique que l'instrument est raccordé au courant alternatif.
Le matériel électrique portant ce symbole ne doit pas être mis au rebut dans les réseaux
domestiques ou publics européens. Retournez le matériel usé ou en fin de vie au fabricant pour une
mise au rebut sans frais pour l'utilisateur.
Ce symbole, apposé sur les produits, indique que le produit contient des substances ou éléments
toxiques ou dangereux. Le numéro à l'intérieur du symbole indique la période d'utilisation en
années pour la protection de l'environnement.
Ce que vous avez reçu
Vérifiez que tous les accessoires de montage sont présents. Notez que, à moins que le capteur soit
intégré à l'équipement ORBISPHERE, il doit être installé dans une douille ORBISPHERE ou dans
une chambre à circulation qui permette le contact avec le flux échantillon à analyser (se référer au
chapitre Montage à la page 58 pour les détails).
Un capteur électrochimique pour oxygène, ozone ou hydrogène
La tête du capteur est protégée par un capuchon de stockage en plastique vissé. Une embase
plastique à visser protège la douille de connexion et sert en même temps de support adapté.
Figure 2 Composants du capteur
1 Capuchon de stockage et
d'étalonnage
3 Embase de capteur 5 Collier
2 Capuchon de protection 4 Raccordement à l'instrument
Un kit d'entretien du capteur
Le kit d'entretien comprend le nécessaire pour la réparation et l'entretien du capteur.
Français
57
Montage
Nettoyage initial de la cellule du capteur
Votre capteur électrochimique ORBISPHERE a été minutieusement nettoyé et testé en usine. Afin
de protéger les électrodes de l'oxydation, la cellule a été remplie avec un électrolyte et une
membrane a été installée.
Cependant, les conditions d'expédition et de stockage peuvent affecter les cellules du capteur
électrochimique, en conséquence un entretien du capteur (nettoyage cellule et remplacement de la
membrane) doit être effectué avant utilisation du capteur.
Pour l'entretien d'un capteur, voir les instructions au chapitre intitulé Entretien à la page 59. Si vos
compétences quant à l'entretien du capteur sont limitées, votre représentant Hach Lange se fera un
plaisir de vous aider.
Remarque : Les capteurs électrochimiques H
2
ne nécessitent pas une procédure de nettoyage complète, dès lors
que les processus de déchloruration et de rechloration ne sont pas normalement exigés.
Positionnement du capteur
À moins que le capteur soit intégré à un équipement ORBISPHERE, il doit être installé dans une
douille ORBISPHERE ou dans une chambre à circulation qui permette le contact avec le fluide
échantillon.
Le capteur et l'instrument de mesure sont reliés par un câble et deux connecteurs à 10 broches. La
longueur standard de câble de capteur est de 3 mètres, mais des rallonges jusqu'à 1.000 mètres
sont disponibles et permettent de conserver la même sensibilité de signal. Si le capteur de pression
modèle 28117 est utilisé, la longueur maximum du câble est de 50 mètres.
Assurez-vous que le capteur est monté:
perpendiculairement au tuyau
sur une section de tuyau horizontale (ou sur un tuyau vertical avec un flux montant)
à une distance minimum de 15 mètres du côté refoulement de la pompe
dans un lieu où le flux est stable et rapide et le plus loin possible des éléments suivants:
valves
coudes du tuyau
côté aspiration des pompes
système d'injection de CO
2
ou similaire
Remarque : Dans certaines situations, les conditions ci-dessus peuvent ne pas être toutes remplies. Si c'est le cas,
ou si vous rencontrez des problèmes, veuillez consulter votre représentant Hach Lange pour évaluer la situation et
définir la meilleure solution applicable.
Introduction du capteur
Introduisez le capteur droit dans la chambre à circulation ou dans la douille. Ne tordez pas le
capteur.
Serrez le collier de fixation à la main.
Branchez le câble du capteur.
Contrôlez l'absence de fuites et remplacez les joints toriques si des fuites de produit sont visibles.
Instructions pour les chambres à circulation à micro volume
Ne pas faire tourner le capteur en l'insérant dans la chambre à circulation à micro volume. Cette
rotation peut tordre le capuchon de protection, modifiant ainsi la position de la membrane. Ceci peut
modifier les conditions de mesure de la membrane et affecter la précision de la mesure.
Retrait du capteur
En cas d'inutilisation de la vanne d'introduction/extraction ORBISPHERE 32003 vous devrez
interrompre le flux de l'échantillon et purger le liquide du circuit d'échantillonnage.
58
Français
Retirez le câble de capteur branché du côté capteur.
Tenez le corps du capteur d'une main pour éviter la rotation et dévissez le collier avec l'autre
main.
Tirez le capteur droit hors de la douille ou de la chambre à circulation.
Installez le capuchon de stockage et la base du capteur (pour protéger la connexion).
Capteur de pression externe
L'appareil peut être doté d'un capteur de pression externe. Cela permet la mesure d'une fraction de
gaz dans des conditions de pression variables pendant la mesure de la phase gazeuse.
Deux modèles sont disponibles en fonction de la pression appliquée :
Capteur de pression 28117 0 - 5 bars absolu
Capteur de pression 28117C 0 - 1 bar absolu
A T T E N T I O N
Ne dépassez PAS la plage de pression du capteur. Cela endommagerait de façon permanente la membrane du
capteur et entraînerait de futures valeurs de pression incorrectes.
Le capteur externe se connecte à l'équipement de mesure ORBISPHERE avec un câble d'un mètre
et un connecteur à 4 broches (un câble de rallonge en option peut être utilisé, mais la longueur totale
ne doit pas dépasser 50 m).
Le capteur de pression externe peut être installé dans la chambre à circulation à paramètres
multiples modèle 32002.xxx. Il est tenu en place par un collier fileté bleu. L'étanchéité est assurée
par le joint torique sur le siège du capteur.
Entretien
Démontage et montage
Démontage du capteur (enlèvement de la membrane)
1. 2. 3. 4.
1. Il est important de monter le capteur électrochimique reposant sur son embase. Cette embase
offre une bonne protection pour la douille fragile du connecteur, tout en donnant un support de
travail adapté.
2. Retirez le capuchon de stockage en plastique. Dévissez le capuchon de protection à l'aide des
outils fournis dans le kit d'entretien.
3. Faites attention aux composants à l'intérieur du capuchon de protection. Notez l'ordre
d'assemblage de chaque élément.
4. Tirez l'anneau de fixation avec l'outil fourni dans le kit d'entretien. Retirez la membrane et
protégez la (si possible). Vidangez l'électrolyte dans un évier et rincez la cavité du capteur avec
l'eau du robinet.
Français
59
A T T E N T I O N
Évitez tout contact des yeux ou de la peau avec l'électrolyte qui peut être légèrement corrosif.
5.
6.
7.
5. Insérez les broches de l'outil de démontage du support de membrane dans les trous du support
de membrane.
6. Dévissez le support de membrane.
7.
Remarque : Le support de membrane est usiné seul et apparié avec le capteur. Pour un fonctionnement
correct du capteur, il est ESSENTIEL de conserver un support de membrane avec son capteur apparié. Si le
support de membrane doit être remplacé, contactez votre représentant Hach Lange.
Montage du capteur (mise en place de la membrane)
Avant de remonter le capteur, suivez les instructions de nettoyage de l'anode et de la cathode au
chapitre entretien.
1.
2.
3.
1. Monter le support de membrane avec la gorge vers le haut.
Remarque : Le support de membrane est usiné seul et apparié avec le capteur. En conséquence assurez-vous
que le support de membrane utilisé correspond bien au capteur.
2. Insérez les broches de l'outil de démontage du support de membrane dans les trous du support
de membrane.
3. Serrez le support de membrane à la main.
A T T E N T I O N
Trop de serrage peut endommager les électrodes du capteur.
60 Français
4. 5. 6. 7.
4. La surface de montage de la membrane doit être propre et plane. Remplacez le joint torique de la
membrane sur la tête du capteur par un joint neuf.
Remarque : Le joint torique 29039.4 en nitrile peut être réutilisé s'il est encore en bon état. Les joints toriques
de la membrane font partie du kit du capuchon de protection.
5. En utilisant la seringue ou l'embout du flacon compris dans le kit d'entretien, remplissez la cavité
du capteur avec de l'électrolyte. Attention de ne pas toucher les électrodes avec une aiguille, car
une éraflure sur la surface peut entraîner une perte de performance. Inclinez légèrement le
capteur et injectez dans le trou le plus bas, ce qui pousse des bulles hors du trou le plus haut.
Tapez doucement sur le côté du capteur pour faire bouger les bulles piégées. Ramenez le
capteur en position verticale. La dernière goutte d'électrolyte doit former une coupole par-dessus
l'extrémité du capteur.
6. Dans le kit d'entretien, prenez l'outil en deux parties pour le montage de membrane. Installez le
manchon sur la tête du capteur (extrémité avec l'épaulement vers le bas).
Remarque : Une fois installée, la membrane ne peut être réutilisée. Evitez de toucher la membrane avec les
doigts nus pour ne pas affecter sa sensibilité.
7. Prenez quelques membranes de la boîte de stockage. Avec les pinces comprises dans le kit,
prenez une membrane de la pile et placez la doucement sur l'extrémité du capteur. Assurez-vous
qu'elle est centrée, et qu'aucune bulle n'est piégée. En cas d'utilisation d'un masque de capteur,
placez-le directement au-dessus de la membrane. Le diamètre de la membrane est plus grand
que le diamètre de la tête du capteur. Cela est normal puisque la membrane se repliera sur la
pointe du capteur.
Remarque : Faites la distinction entre la membrane et le papier de protection:
La membrane est transparente (translucide).
Le papier de protection est opaque.
8. 9. 10. 11.
8. Il existe deux diamètres intérieurs légèrement différents de l'anneau de maintien de la membrane,
en fonction de l'épaisseur totale de la membrane (A = anneau de maintien 29228, épaisseur
membrane < 50μ; B = anneau de maintien 29229, épaisseur membrane(s) ≥ 50μ). Pour une
installation correcte de la membrane, assurez-vous d'utiliser l'anneau de maintien appropriée à
l'application.
Français
61
9. Placez l'anneau de maintien de la membrane sur la pointe de l'outil d'installation.
A T T E N T I O N
Pour éviter d'endommager la membrane, assurez-vous que la pointe de l'outil est absolument propre et que
sa surface est homogène.
10. Introduisez l'outil d'installation à l'intérieur du manchon de guidage.
11. Poussez l'outil d'installation fermement vers le bas. Celui-ci serre l'anneau de montage sur la tête
du capteur et plie la membrane sur la pointe du capteur. Retirez l'outil d'installation et le manchon
de guidage. Effectuez un contrôle visuel du placement de l'anneau et essayez de le pousser vers
le bas avec vos doigts. Vérifiez que la membrane est tendue, sans plis et sans bulles. Rincez le
capteur avec de l'eau du robinet et séchez-le avec un chiffon propre. Recherchez d'éventuelles
fuites d'électrolyte.
12.
13.
14.
12. Préparez le capuchon de protection pour l'installation. Remplacez toutes les pièces à l'intérieur
du capuchon de protection par des pièces neuves (à l'exception de la grille) et montez-les suivant
l'ordre de démontage. Les rondelles Tefzel, sous le capuchon, doivent être légèrement lubrifiées
avec de la graisse au silicone.
Remarque : L'illustration n'est qu'un exemple. Votre configuration peut être différente.
13. Serrez fermement le capuchon de protection à la main. Terminez ensuite l'opération à l'aide de
l'outil fourni dans le kit d'entretien. Introduisez-le tour à tour dans les quatre trous et serrez le plus
possible. Serrez chaque trou une seule fois.
Remarque : La grille à l'intérieur du capuchon de protection ne doit pas bouger pendant le serrage. Par
conséquent, pour éviter d'endommager la membrane, ne touchez pas la grille pendant l'opération de serrage.
14. Toujours stocker le capteur avec le capuchon de stockage et l'embase montée. Mettez quelques
gouttes d'eau propre dans le capuchon de stockage pour empêcher la cellule du capteur de
sécher.
Remarque : Un capteur ayant été transporté ou réparé doit toujours être étalonné. Laissez le capteur au repos
pendant 30 minutes, avant d'effectuer l'étalonnage du capteur.
Centre de nettoyage et de régénération électrochimique
L'ORBISPHERE 32301 est un outil de nettoyage et de régénération très efficace pour les capteurs
électrochimiques. Cet outil inverse le processus électrochimique qui a lieu dans la cellule du capteur
pendant le fonctionnement normal. Cela élimine l'oxydation et régénère en même temps la surface
des électrodes. De plus, le centre de régénération offre un testeur de continuité pour la vérification
du circuit électronique du capteur.
L'utilisation de cet outil est recommandée pour une durée de vie du capteur considérablement
prolongée. Les informations détaillées sur le mode d'utilisation du centre de nettoyage et de
régénération sont fournies dans le manuel de l'opérateur 32301.
Remarque : Il est obligatoire d'utiliser le centre de nettoyage et de régénération 32301 pour l'entretien des
capteurs électrochimiques H
2
. Ce processus est appelé déchloruration et de rechloration des électrodes (voir
Nettoyage de la cellule de capteur d'hydrogène à la page 66).
62
Français
Nettoyage chimique : cellule de capteur oxygène et ozone
Remarque : Non applicable pour capteurs H
2
.
Ce qui suit suppose que le capteur a été démonté. Pour les procédures de démontage et montage,
voir Démontage et montage à la page 59.
Conditions
L'usure de le membrane et les réactions chimiques dans le capteur, imposent que le capteur soit
entretenu régulièrement pour restaurer sa sensibilité initiale. L’entretien comprend le nettoyage de
l'électrode et le remplacement de la membrane. Un signe évident qu'un entretien du capteur est
nécessaire survient lorsque les mesures sont notablement moins stables qu'habituellement, et
lorsqu'un étalonnage n'améliore pas la situation.
Description de la méthode (voir la procédure pas à pas suivante)
Nettoyage électrochimique avec 32301 (si disponible)
…lorsque non disponible ou si les résultats sont insuffisants.
…pour les capteurs utilisés dans des environnements difficiles (par exemple l'industrie des
hydrocarbures) ou pour les capteurs très encrassés.
Nettoyage chimique de l'anode et de la cathode
Polissage de l'électrode centrale
Rinçage final
Remarque : Pour éliminer tout résidu d'argent que le nettoyage à l'ammoniaque ne peut supprimer, il est quelques
fois nécessaire de répéter le nettoyage chimique en utilisant l'acide nitrique (HNO
3
, pas au-delà de 70% en poids).
Nettoyage du support de membrane
1. Videz et rincez le réservoir d'électrolyte à l'eau du
robinet.
2. Rincez le support de membrane à l'eau et séchez
le.
3. Vérifiez la présence éventuelle de tout résidu sur
les surfaces. Les résidus peuvent être éliminés en
plaçant le support dans un réservoir d'acide nitrique
(HNO
3
, pas au-delà de 70% en poids) jusqu'à ce
qu'il retrouve son apparence initiale (normalement
dans les 30 secondes).
Remarque : Utilisez uniquement de l'acide nitrique pour
nettoyer le support de membrane si celui-ci est très
encrassé.
4. Rincez une minute sous l'eau du robinet et vérifiez
à nouveau la propreté de la surface.
A T T E N T I O N
L'acide nitrique est dangereux ! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits
chimiques.
Nettoyage à l'ammoniaque des électrodes
Remarque : Utilisez uniquement de l'ammoniaque pour nettoyer les capteurs si ceux-ci sont très encrassés.
Français
63
1. Remplissez le réservoir d'électrolyte du capteur
avec une solution de 25% en poids d'ammoniaque
(NH
4
OH) dans de l'eau et laissez agir pendant
10 minutes.
2. Rincez à l'eau du robinet pendant au moins une
minute.
3. Inspectez la tête du capteur. La contre-électrode
doit avoir une couleur blanc argent.
4. Si la contre-électrode fait encore apparaître des
dépôts, répétez la procédure.
A T T E N T I O N
L'ammoniaque est dangereuse ! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits
chimiques.
Nettoyage à l'acide nitrique de l'anode et de la cathode
Remarque : Utilisez uniquement de l'acide nitrique pour nettoyer les capteurs si ceux-ci sont très encrassés.
1. Vérifiez l'absence de dépôt d'argent sur les parois
de l'électrode centrale annulaire de protection, car
de tels dépôts peuvent faire contact avec la contre-
électrode.
2. Pour éliminer tout résidu d'argent à l'intérieur de la
cellule du capteur, il est quelques fois nécessaire
de répéter le nettoyage chimique en utilisant de
l'acide nitrique (HNO
3
, pas au-delà de 70% en
poids).
3. Egalement, le nettoyage électrochimique
32301 n'enlève pas le dépôt sur les pièces en
plastique de la cellule, en conséquence un
nettoyage à l'acide nitrique peut s'avérer
nécessaire.
Remarque : Cette procédure n'est pas recommandée pour
l'entretien normal, et ne doit pas être utilisée plus de deux
fois par an, car l'acide dégrade le métal de la contre-
électrode, réduisant ainsi la durée de vie du capteur.
4. Placez l'acide nitrique concentré dans le réservoir
d'électrolyte du capteur, et ajouter 1 goutte sur
l'électrode centrale.
5. Ne pas laisser au-delà de 3 secondes.
6. Videz rapidement l'acide et rincez à fond à l'eau du
robinet pendant une minute.
A T T E N T I O N
L'acide nitrique est dangereux ! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits
chimiques.
64 Français
Polissage de la face capteur
1.
2.
3.
1. Une fois que le capteur a été nettoyé, la face de l'électrode centrale doit être polie de même que
le support de membrane.
Remarque : Monter le support de membrane avec la gorge vers le haut. Le support de membrane est usiné
seul et apparié avec le capteur. En conséquence assurez-vous que le support de membrane utilisé correspond
bien au capteur.
2. Insérez les broches de l'outil de démontage du support de membrane dans les trous du support
de membrane.
3. Serrez le support de membrane à la main.
A T T E N T I O N
Trop de serrage peut endommager les électrodes du capteur.
4. 5. 6. 7.
4. Placez la coupelle avec le chiffon de polissage sur une surface plate. Répandez un peu de
poudre de polissage sur le chiffon. Mélangez avec quelques gouttes d'eau pour obtenir un liquide
gris, laiteux. Assurez-vous d'utiliser la poudre de polissage correcte pour votre application.
Remarque : Utilisez un chiffon de polissage par modèle de capteur, pour éviter une contamination possible par
le transfert de particules de métal.
5. En tenant le capteur verticalement, et en effectuant un mouvement circulaire, polissez la face du
capteur pendant au moins 30 secondes, jusqu'à ce que les électrodes soient propres et
brillantes. Cette opération doit éventuellement être répétée plusieurs fois. Faites attention à éviter
tout contact entre la peau et le chiffon de polissage ; il doit être maintenu exempt de poussière et
de graisse.
6. Retirez le support de membrane avec l'outil de montage. Rincez le support et la cavité du capteur
avec un fort jet d'eau propre. Utilisez de l'eau distillée si la qualité de l'eau est douteuse.
7. Inspectez soigneusement la petite gorge entre l'électrode centrale et l'électrode annulaire de
protection qui doit être absolument propre et exempte de résidus de polissage. Nettoyez
seulement avec un fort jet d'eau. Le bord d'une feuille de papier peut être utilisée pour retirer des
résidu de collage.
Capteur O
3
seulement : nettoyage final
Une fois que le capteur O
3
a été nettoyé et poli avec succès, un traitement final à l'acide nitrique doit
être appliqué, comme suit :
Français
65
1. Placez le capteur en position verticale sur son
embase.
2. Remplissez le réservoir d'électrolyte avec quelques
gouttes d'eau, juste assez pour recouvrir l'électrode
extérieure. L'électrode centrale doit être maintenue
sèche.
3. Mettez une goutte d'acide nitrique sur l'électrode
centrale, recouvrant seulement l'électrode et
l'anneau de protection. Ne pas verser d'acide dans
l'eau. Attendez moins d'une minute, puis rincez
abondamment à l'eau du robinet.
A T T E N T I O N
L'acide nitrique est dangereux! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits
chimiques.
Nettoyage de la cellule de capteur d'hydrogène
Conditions
L'analyseur d'hydrogène travaille sur la base du principe que les molécules d'hydrogène, passant à
travers la membrane, génèrent un courant électrique à la surface de l'anode en platine. Pour que
cela ait lieu, une surface de métal extrêmement propre est essentielle. Si un film, de la graisse ou
toute autre impureté recouvre la surface de platine, la réaction est entravée et peut même être
interrompue.
De plus, la réaction chimique qui se produit sur la cathode en argent chloré entraîne une perte de
performance après un certain temps de fonctionnement.
En conséquence, un entretien du capteur doit être effectué pour restaurer sa performance initiale.
Méthode
La procédure pour le nettoyage du capteur électrochimique H
2
impose l'emploi du centre de
nettoyage et de régénération de capteur ORBISPHERE 32301. Cette procédures est expliquée en
détail dans le manuel opérateur du 32301.
En résumé, le nettoyage d'un capteur électrochimique H
2
consiste en la séquence d'opérations
suivantes :
Déchloruration de la cathode : Ce processus retire le film de chlorure de la surface de la cathode
en argent (effectué par l'ORBISPHERE 32301).
Rechloration de la cathode : Une couche de chlorure d'argent est générée à la surface de la
cathode (effectuée par l'ORBISPHERE 32301).
Activation de l'anode en platine : La surface de l'anode centrale est polie et traitée à l'acide
nitrique.
66
Français
Recherche de panne
Capteur d'oxygène
Problème Cause probable Remède possible
Le capteur ne s'étalonne pas,
même après un entretien
approfondi..
Étalonnages répétés allant au-delà
des « limites attendues » de
l'instrument.
MOCA 3600 seulement :
Sélectionnez membrane depuis
menu « Options/Membrane ». Puis,
étalonner le capteur.
Le capteur de pression
barométrique interne de l'instrument
à besoin d'un étalonnage.
Étalonnez le baromètre interne à
l'aide d'un baromètre certifié. Ne
corrigez pas le niveau de la mer!
Interface de membrane mouillé.
Séchez avec un chiffon et effectuez
un nouvel étalonnage.
Option « Insensibilité H
2
S » activée.
Désactiver depuis l'instrument de
mesure.
Niveaux de O
2
à ""0000" affichés.
Mauvaise échelle de lecture "XXXX"
sélectionnée pour l'affichage de
l'unité.
Modifiez l'échelle de lecture en
sélectionnant "X.XXX, XX.XX ou
XXX.X".
Fonctionnement du capteur plus
court que prévu dans une
concentration relativement élevée
d'O
2
dissous
Concentrations élevées O
2
génèrent dépôts plus rapidement.
Installez une membrane moins
perméable. Arrêtez l'analyseur
lorsque le capteur n'est pas dans
une concentration faible d'O
2
.
Lectures inattendues ou imprécises
d'O
2
dissous.
Fuite d'air sur la ligne d'échantillon
du produit.
Réglez le débit à 100 mL/min.
Attendez jusqu'à la stabilisation,
puis doublez lentement ce débit.
La valeur stable d'O
2
dissout doit
être la même qu'avant. Une
variation liée au débit est un signe
clair de fuite d'air sur la ligne.
Courant résiduel élevé.
Placez le capteur dans un
échantillon dégazé et attendez la
mesure basse:
Vérifiez la concentration avec la
limite de mesure basse (voir les
tableaux de la section Spécifications
de la membrane du capteur
à la page 52). Si la concentration
est considérablement plus élevée
que la limite basse, essayez de
réparer le capteur.
Capteur d’hydrogène
Problème Cause probable Remède possible
Le capteur ne s'étalonne pas,
même après un entretien
approfondi..
Étalonnages répétés allant au-delà
des « limites attendues » de
l'instrument.
MOCA 3600 seulement :
Sélectionnez membrane depuis
menu « Options/Membrane ». Puis,
étalonner le capteur.
Affichage « 0000 » des niveaux
d'H
2
.
Mauvaise échelle de lecture "XXXX"
sélectionnée pour l'affichage de
l'unité.
Modifiez l'échelle de lecture en
sélectionnant "X.XXX, XX.XX ou
XXX.X".
Français 67
Problème Cause probable Remède possible
Fonctionnement du capteur plus
court que prévu à un taux
relativement élevé d'H
2
.
Fortes concentrations H
2
exigent
plus de travail du capteur
électrochimique.
Arrêter analyseur si pas besoin.
Lectures inattendues ou imprécises
d'H
2
.
Courant résiduel élevé.
Si la concentration est
considérablement plus élevée que
la limite basse, essayez de réparer
le capteur.
Capteur d'ozone
Lorsque le capteur O
3
a été correctement étalonné à l'aide de l'instrument de mesure ORBISPHERE,
le capteur doit reposer pendant un maximum de 24 heures s'il est utilisé dans des conditions de très
faible concentration d'O
3
.
Problème Cause probable Remède possible
Le capteur ne s'étalonne pas,
même après un entretien
approfondi..
Étalonnages répétés allant au-delà
des « limites attendues » de
l'instrument.
MOCA 3600 seulement :
Sélectionnez membrane depuis
menu « Options/Membrane ». Puis,
étalonner le capteur.
Le capteur de pression
barométrique interne de l'instrument
à besoin d'un étalonnage.
Étalonnez le baromètre interne à
l'aide d'un baromètre certifié. Ne
corrigez pas le niveau de la mer!
Interface de membrane mouillé.
Séchez avec un chiffon et effectuez
un nouvel étalonnage.
Niveaux de O
3
à ""0000" affichés.
Mauvaise échelle de lecture "XXXX"
sélectionnée pour l'affichage de
l'unité.
Modifiez l'échelle de lecture en
sélectionnant "X.XXX, XX.XX ou
XXX.X".
Lectures inattendues ou incorrectes
d'O
3
dissous.
Courant résiduel élevé.
Si la concentration est
considérablement plus élevée que
la limite basse, essayez de réparer
le capteur.
Débit insuffisant.
Régulez le flux selon les niveaux
spécifiés de la membrane.
La longueur de la ligne
d'échantillonnage laisse le temps à
l'O
3
de réagir.
Réduisez la longueur du tube
d'échantillon.
Ne correspond pas aux échantillons
de laboratoire.
Prenez des échantillons proches du
capteur.
68 Français
Especificaciones del sensor
Las especificaciones están sujetas a cambios sin previo aviso.
Línea de productos de sensor
Gas
Presión máx.
(bares)
Modelos de
sensor
Comentarios
O
2
20 31 11x.yz en la que:
x=características especiales del sensor
(0 o 1; en función de la aplicación)
y=material de la junta tórica de la membrana
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=material del cabezal
(1=Acero inox.; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanio; 7=Monel)
Sufijos (si se usan):
A indica un sensor con una respuesta rápida a cambios de
temperatura
E indica un sensor certificado como EEx (Ex-Proof)
s indica un sensor inteligente
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Todas las carcasas de los sensores electroquímicos ORBISPHERE tienen la certificación IP68 /
NEMA4
PEEK (polietereterketone) es un termoplástico altamente cristalino
Especificaciones de la membrana del sensor
Sensores de hidrógeno
Especificación
Membrana
2956A
Membrana
2952A
Membrana
2995A
Membrana
29015A
Aplicaciones recomendadas Medición de traza
Concentración
baja
Concentración
media
Concentración
alta
Material PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Grosor [μm] 25 25 12,5 23
Gas de calibración 1% de H
2
puro 10% de H
2
puro 100% de H
2
puro
100% de H
2
puro
Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 75 ppb
0 ppb a
300 ppb
0 ppb a 3200 ppb 0 ppb a 32 ppm
Intervalo de medición gaseosa 0 Pa a 5 kPa 0 Pa a 20 kPa 0 Pa a 200 kPa
0 Pa a
2000 kPa
Precisión
Lo que sea
mayor de ±1% de
lectura o ±
0.03 ppb, o ±
1 Pa
Lo que sea
mayor de ±1%
de lectura o ±
0.09 ppb, o ±
6 Pa
Lo que sea
mayor de ±1% de
lectura o ± 1 ppb,
o ± 50 Pa
Lo que sea
mayor de ±1%
de lectura o ±
10 ppb, o ±
1 kPa
Límite integrado de dosis de
radiación
2 x 10
4
10
8
10
8
N/D
Corriente prevista en aire @ 1 bar
25 °C [μA]
N/D
Corriente prevista en gas puro [μA] 150 50 5 0,5
Español 69
Especificación
Membrana
2956A
Membrana
2952A
Membrana
2995A
Membrana
29015A
Intervalo de compensación de
temperatura
0 a 50 °C 0 a 50 °C 10 a 45 °C 10 a 45 °C
Intervalo de medición de
temperatura
-5 a 100 °C
Tiempo de respuesta
1
2 segundos 5 segundos 6 segundos 50 segundos
Tasa de flujo de líquido
recomendada mín.
2
[mL/min]
50 a 220 40 a 200 20 a 70 20 a 40
Tasa de flujo lineal recomendada
mín.
2
[cm/s]
200 150 50 30
Tasa de flujo gaseoso recomendada
[L/min]
0,005 a 3
Sensores de oxígeno (Tabla 1)
Especificación
Membrana
2956A
Membrana
2958A
Membrana
29552A
Membrana
2952A
Aplicaciones recomendadas
Control de
corrosión, agua
sin aire
Bebidas,
laboratorio
Tratamiento en
línea de mosto,
inyección de
aire/O
2
, aguas
de
alcantarillado
Control de
corrosión,
bebidas en
línea, agua sin
aire
Material PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Grosor [μm] 25 12,5 50 25
Gas de calibración Aire Aire Aire Aire / O
2
puro
Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 20 ppm 0 ppb a 40 ppm 0 ppb a 80 ppm 0 ppb a 80 ppm
Intervalo de medición gaseosa 0 Pa a 50 kPa 0 Pa a 100 kPa 0 Pa a 200 kPa 0 Pa a 200 kPa
Precisión
Lo que sea
mayor de ±1%
de lectura o ±
0,1 ppb
(1)
, o ±
1 ppb
(2)
, o ±
0,25 Pa
Lo que sea
mayor de ±1%
de lectura o ±
1 ppb, o ± 2 Pa
Lo que sea
mayor de ±1%
de lectura o ±
2 ppb, o ± 5 Pa
Lo que sea
mayor de ±1%
de lectura o ±
2 ppb, o ± 5 Pa
(1)
La precisión es ± 0,1 ppb para los instrumentos 410, 510, 362x, 360x
y 3655
(2)
La precisión es ± 1 ppb para los instrumentos 366x y 3650
Límite integrado de dosis de radiación 2 x 10
4
10
8
N/D 10
8
Corriente prevista en aire @ 1 bar
25 °C [μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Corriente prevista en O
2
puro [μA] 132 47 31,4 27
Consumo de O
2
en agua saturada de
O
2
a 25 °C [μg/hora]
40 14 9,4 8
1
Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90%
2
Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y
sin rejilla
70 Español
Especificación
Membrana
2956A
Membrana
2958A
Membrana
29552A
Membrana
2952A
Intervalo de compensación de
temperatura
-5 a 60 °C
Intervalo de medición de temperatura -5 a 100 °C
Tiempo de respuesta
3
7,2 segundos 9,5 segundos 90 segundos 38 segundos
Tasa de flujo de líquido recomendada
mín.
4
[mL/min]
180 120 50 50
Tasa de flujo lineal recomendada mín.
4
[cm/s]
200 100 30 30
Tasa de flujo gaseoso recomendada
[L/min]
0,1 a 3
Sensores de oxígeno (Tabla 2)
Especificación Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A
Aplicaciones recomendadas
Niveles saturados a
supersaturados
Niveles saturados a
supersaturados
Mosto caliente en
línea (hasta 70 °C)
Material Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Grosor [μm] 25 125 12,5
Gas de calibración Aire / O
2
puro Aire / O
2
puro O
2
puro
Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 400 ppm 0 ppb a 400 ppm 0 ppb a 2000 ppm
Intervalo de medición gaseosa 0 Pa a 1000 kPa 0 Pa a 1000 kPa 0 Pa a 5000 kPa
Precisión
Lo que sea mayor de
±1% de lectura o ±
10 ppb, o ± 20 Pa
Lo que sea mayor de
±1% de lectura o ±
10 ppb, o ± 20 Pa
Lo que sea mayor de
±1% de lectura o ±
50 ppb, o ± 100 Pa
Límite integrado de dosis de radiación N/D 10
8
10
8
Corriente prevista en aire @ 1 bar
25 °C [μA]
0,9 0,7 0,2
Corriente prevista en O
2
puro [μA] 4,7 3,8 0,9
Consumo de O
2
en agua saturada de
O
2
a 25 °C [μg/hora]
1,4 1,3 0,3
Intervalo de compensación de
temperatura
-5 a 60 °C
Intervalo de medición de temperatura -5 a 100 °C
Tiempo de respuesta
5
2,5 minutos 18 minutos 80 segundos
Tasa de flujo de líquido recomendada
mín.
6
[mL/min]
25 25 5
3
Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90%
4
Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y
sin rejilla
5
Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90%
6
Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y
sin rejilla
Español 71
Especificación Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A
Tasa de flujo lineal recomendada mín.
6
[cm/s]
20 60 5
Tasa de flujo gaseoso recomendada
[L/min]
0,1 a 3
Sensor de ozono
Especificación Membrana 2956A Membrana 29552A
Aplicaciones recomendadas Medición de traza Concentración alta (> 1 mg/l)
Material PFA PTFE
Grosor [μm] 25 50
Gas de calibración Distribución de gas o aire
Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 50 ppm 0 ppb a 200 ppm
Intervalo de medición gaseosa 0 Pa a 10 kPa 0 Pa a 40 kPa
Precisión
Lo que sea mayor de ±1% de
lectura (± 5% para sensores
calibrados en aire) o ± 5 ppb, o
±1 Pa
Lo que sea mayor de ±1% de
lectura (± 5% para sensores
calibrados en aire) o ± 20 ppb, o ±
4 Pa
Límite integrado de dosis de radiación 2 x 10
4
N/D
Corriente prevista en aire @ 1 bar
25 °C [μA]
26,4 6,5
Corriente prevista en gas puro [μA] 105 31,4
Intervalo de compensación de
temperatura
-5 a 45 °C
Intervalo de medición de temperatura -5 a 100 °C
Tiempo de respuesta
7
30 segundos 6 minutos
Tasa de flujo de líquido recomendada
mín.
8
[mL/min]
350
9
100
9
Tasa de flujo lineal recomendada mín.
8
[cm/s]
30 10
Tasa de flujo gaseoso recomendada
[L/min]
0,01 a 3
Peso y dimensiones del sensor
El peso del sensor electroquímico es de 140 a 700 gramos, en función del material de fabricación.
7
Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90%
8
Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y
sin rejilla
9
Estas tasas de flujo tienen en cuenta la descomposición del ozono en el tubo entre la línea y la
cámara de flujo (las tasas de flujo teóricas en ausencia de descomposición deben ser 10 veces
inferiores)
72 Español
Figura 1 Dimensiones del sensor
Versión ampliada del manual
Para obtener más información, consulte la versión expandida de este manual de usuario que se
encuentra disponible en el sitio web del fabricante.
Información general
En ningún caso el fabricante será responsable de ningún daño directo, indirecto, especial, accidental
o resultante de un defecto u omisión en este manual. El fabricante se reserva el derecho a modificar
este manual y los productos que describen en cualquier momento, sin aviso ni obligación. Las
ediciones revisadas se encuentran en la página web del fabricante.
Información de seguridad
A V I S O
El fabricante no es responsable de ningún daño debido a un mal uso de este producto incluyendo, sin limitación,
daños directos, fortuitos o circunstanciales y reclamaciones sobre los daños que no estén recogidos en la
legislación vigente. El usuario es el responsable de la identificación de los riesgos críticos y de tener los
mecanismos adecuados de protección de los procesos en caso de un posible mal funcionamiento del equipo.
Lea todo el manual antes de desembalar, instalar o trabajar con este equipo. Ponga atención a
todas las advertencias y avisos de peligro. El no hacerlo puede provocar heridas graves al usuario o
daños al equipo.
Asegúrese de que la protección proporcionada por el equipo no está dañada. No utilice ni instale
este equipo de manera distinta a lo especificado en este manual.
Uso de la información sobre riesgos
P E L I G R O
Indica una situación potencial o de riesgo inminente que, de no evitarse, provocará la muerte o lesiones graves.
A D V E R T E N C I A
Indica una situación potencial o inminentemente peligrosa que, de no evitarse, podría provocar la muerte o
lesiones graves.
P R E C A U C I Ó N
Indica una situación potencialmente peligrosa que podría provocar una lesión menor o moderada.
A V I S O
Indica una situación que, si no se evita, puede provocar daños en el instrumento. Información que requiere
especial énfasis.
Español 73
Etiquetas de precaución
Lea todas las etiquetas y rótulos adheridos al instrumento. En caso contrario, podrían producirse
heridas personales o daños en el instrumento. El símbolo que aparezca en el instrumento se
comentará en el manual con una declaración de precaución.
Este es un símbolo de alerta de seguridad. Obedezca todos los mensajes de seguridad que se
muestran junto con este símbolo para evitar posibles lesiones. Si se encuentran sobre el
instrumento, consulte el manual de instrucciones para obtener información de funcionamiento o
seguridad.
Este símbolo indica que hay riesgo de descarga eléctrica y/o electrocución.
Este símbolo indica la presencia de dispositivos susceptibles a descargas electrostáticas.
Asimismo, indica que se debe tener cuidado para evitar que el equipo sufra daño.
Este símbolo, cuando aparece en un producto, indica que el instrumento está conectado a corriente
alterna.
En Europa, el equipo eléctrico marcado con este símbolo no se debe desechar mediante el servicio
de recogida de basura doméstica o pública. Devuelva los equipos viejos o que hayan alcanzado el
término de su vida útil al fabricante para su eliminación sin cargo para el usuario.
Los productos marcados con este símbolo contienen sustancias o elementos tóxicos o peligrosos.
El número dentro del símbolo especifica el período de uso con protección medioambiental en años.
Comprobación de lo que ha recibido
Compruebe que ha recibido todo el hardware montado. Tenga en cuenta que, salvo si el sensor
forma parte de un equipo ORBISPHERE que lo incluye, el sensor se debe instalar en una cámara de
flujo o un manguito de ORBISPHERE que permita el contacto con el flujo de la muestra que se va a
analizar (consulte Instalación en la página 75 para obtener más información).
Un sensor electroquímico de oxígeno, ozono o hidrógeno
El cabezal del sensor está protegido con un casquillo de almacenamiento de plástico de rosca. Una
base de plástico de rosca protege el manguito de conexión y proporciona al mismo tiempo un
soporte adecuado.
Figura 2 Componentes del sensor
1 Casquillo de almacenamiento y
calibración
3 Base de sensor 5 Collarin
2 Casquillo de protección 4 Conexión a instrumento
Un kit de mantenimiento del sensor
El kit de mantenimiento incluye el material necesario para el mantenimiento del sensor.
74
Español
Instalación
Limpieza inicial de la celda del sensor
El sensor electroquímico ORBISPHERE se ha limpiado y probado minuciosamente en fábrica. Para
proteger a los electrodos de la oxidación, la celda se ha llenado con electrolitos y se ha instalado
una membrana.
Sin embargo, las condiciones de envío y de almacenamiento pueden afectar negativamente a las
celdas de los sensores electroquímicos. Por lo tanto, se debe realizar un mantenimiento del sensor
(limpieza de la celda y sustitución de la membrana) antes de usarlo.
Para llevar a cabo el mantenimiento del sensor, consulte las instrucciones de la sección
Mantenimiento en la página 76. Si no está familiarizado con las tareas de mantenimiento del
sensor, un representante de Hach Lange estará encantado de ayudarle.
Nota: Los sensores de H
2
electroquímicos no necesitan un procedimiento de limpieza completo, ya que no
requieren normalmente que se realicen los procesos de descloruración y recloruración.
Ubicación del sensor
Excepto si el sensor forma parte del equipo ORBISPHERE que lo contiene, el sensor se debe
instalar en una cámara de flujo o un manguito de ORBISPHERE que permita el contacto con el
fluido de la muestra que se va a analizar.
El sensor y el instrumento de medición están conectados con un cable y dos conectores de
10 patillas. La longitud del cable del sensor estándar es de 3 metros, pero hay disponibles cables de
extensión de hasta 1.000 metros que siguen ofreciendo la misma sensibilidad de señal. Si se
emplea el modelo de sensor de presión 28117, la longitud máxima del cable es 50 m.
Asegúrese de que el sensor se montará:
Perpendicular a la tubería
Sobre una sección de tubo horizontal (o un tubo vertical con flujo ascendente)
Al menos a 15 metros del lado de descarga de la bomba
En un lugar donde la circulación de la muestra sea estable y rápida; lo más apartado posible de:
válvulas
codos de tuberías
parte de succión de bombas
un sistema de inyección de CO
2
o similar
Nota: Puede haber casos en los que no se cumplan todas las condiciones anteriores. De ser así, o si tiene alguna
duda, consulte con su representante de Hach Lange para evaluar la situación y definir la mejor solución posible
para la aplicación.
Inserción del sensor
Inserte el sensor directamente en la cámara de flujo o el manguito. No tuerza el sensor.
Apriete el collarín de conexión con la mano.
Conecte el cable del sensor.
Compruebe si hay fugas; sustituya las juntas tóricas si se aprecian fugas del producto.
Instrucciones para cámaras de flujo para microvolúmenes
No tuerza el sensor al insertarlo en una cámara de flujo para microvolúmenes. Esta rotación puede
torcer el casquillo de protección y, por lo tanto, alterar la posición de la membrana. Esto puede
modificar las condiciones de medición de la membrana y afectar a la precisión de la medición.
Extracción del sensor
En ausencia de la válvula de inserción / extracción ORBISPHERE 32003 será necesario para
interrumpir el flujo de muestra y vacía el circuito de muestreo del líquido.
Quite el cable del sensor que está conectado al extremo del sensor.
Español
75
Sujete el cuerpo del sensor con una mano para evitar que se gire. Desenrosque el collarín con la
otra mano.
Saque el sensor del manguito o la cámara de flujo.
Instale el casquillo de almacenamiento del sensor y la base del sensor (para proteger la
conexión).
Sensor de presión externo
El sistema se puede equipar con un sensor de presión externo. Este sensor permite medir una
fracción de gas en condiciones de presión variables durante la medición de la fase gaseosa.
Hay disponibles dos modelos, según la presión aplicada:
Sensor de presión 28117, 0 - 5 bares absolutos
Sensor de presión 28117C, 0 - 1 bares absolutos
P R E C A U C I Ó N
NO exceda el intervalo de presión del sensor. De lo contrario, se deformaría permanentemente la membrana del
sensor y, por consiguiente, se proporcionarían valores de presión incorrectos en el futuro.
El sensor externo está conectado al equipo de medición ORBISPHERE con un cable de 1 metro y
un conector de 4 patillas (se puede usar un cable de extensión opcional, pero la longitud total no
debe ser superior a 50 m).
El sensor de presión externo se puede instalar en la cámara de flujo de múltiples parámetros modelo
32002.xxx. Se sujeta con un collarín de rosca de color azul. La estanqueidad se asegura con una
junta tórica en la base del sensor.
Mantenimiento
Desmontaje y montaje
Desmontaje del sensor (desinstalación de la membrana)
1. 2. 3. 4.
1. Es importante instalar el sensor electroquímico de modo que esté colocado sobre su base. Esta
base ofrece una excelente protección para el delicado manguito del conector y, al mismo tiempo,
proporciona un soporte de trabajo adecuado.
2. Quite el casquillo de almacenamiento de plástico. Desenrosque el casquillo de protección con el
instrumento que se proporciona en el kit de mantenimiento.
3. Preste atención a los componentes que hay en el interior del casquillo de protección. Observe el
orden de montaje de cada elemento.
4. Retire hacia arriba el anillo de conexión con el instrumento proporcionado en el kit de
mantenimiento. Quite la membrana y la máscara (si procede). Vacíe el electrolito en un fregadero
y enjuague la cavidad del sensor con agua del grifo.
76
Español
P R E C A U C I Ó N
Evite que los ojos o la piel entren en contacto con el electrolito, ya que puede ligeramente corrosivo.
5.
6.
7.
5. Inserte las puntas del instrumento de desinstalación del soporte de membrana en los orificios del
soporte de membrana.
6. Desenrosque el soporte de membrana.
7.
Nota: El soporte de membrana está mecanizado de forma individual y unido al sensor. Para un funcionamiento
correcto del sensor, es ESENCIAL conservar el sensor con el soporte de membrana correspondiente. En caso
de que deba sustituir el soporte de membrana, póngase en contacto con el representante de Hach Lange.
Montaje del sensor (instalación de la membrana)
Antes de volver a montar el sensor, consulte la sección de mantenimiento del sensor para obtener
instrucciones sobre la limpieza del ánodo y el cátodo.
1.
2.
3.
1. Instale el soporte de membrana con la ranura hacia arriba.
Nota: El soporte de membrana está mecanizado de forma individual y unido al sensor. Por lo tanto, asegúrese
de utilizar el soporte de membrana correcto en el sensor adecuado.
2. Inserte las puntas del instrumento de desinstalación del soporte de membrana en los orificios del
soporte de membrana.
3. Apriete bien el soporte de membrana con los dedos.
P R E C A U C I Ó N
Si lo aprieta en exceso, se dañarán los electrodos del sensor.
Español 77
4. 5. 6. 7.
4. La superficie de montaje de la membrana debe estar limpia y deber ser uniforme. Sustituya la
junta tórica de la membrana que hay en el cabezal del sensor por una nueva.
Nota: La junta tórica de Nitril 29039.4 se puede reutilizar si todavía está en buen estado. Las juntas tóricas de
la membrana se incluyen en el kit del casquillo de protección.
5. Use la jeringuilla o la boquilla de frasco incluida en el kit de mantenimiento para introducir el
electrolito en la cavidad del sensor. Tenga cuidado de no tocar los electrodos con la aguja, un
rasguño en la superficie podría provocar una pérdida de las prestaciones. Incline ligeramente el
sensor e inyecte la solución por el orificio inferior, de modo que las burbujas salgan por el orificio
superior. Golpee suavemente el lateral del sensor para mover las burbujas formadas. Coloque el
sensor de nuevo en posición vertical. La última gota del electrolito debe formar una cúpula en la
parte superior de la punta del sensor.
6. Tome del kit de mantenimiento el instrumento de montaje de membrana de dos piezas. Instale el
manguito sobre el cabezal del sensor (extremo con el hombro hacia abajo).
Nota: Una vez instalado, la membrana no se podrá reutilizar. No toque la membrana con los dedos
descubiertos; podría verse afectada su sensibilidad.
7. Saque algunas membranas de la caja de embalaje. Use las pinzas incluidas en el kit para tomar
una de las membranas. Colóquela con cuidado sobre la punta del sensor. Asegúrese de
colocarla de forma centrada y de que no se forman burbujas. Si se emplea una máscara de
sensor, colóquela directamente encima de la membrana. El diámetro de la membrana es mayor
que el del cabezal del sensor. Esto es normal, ya que la membrana se plegará sobre la punta del
sensor.
Nota: No confunda la membrana con el papel de protección:
La membrana es transparente (translúcida).
El papel de protección es opaco.
8. 9. 10. 11.
8. El anillo de sujeción de membrana se proporciona en dos diámetros internos ligeramente
distintos, según el grosor total de la membrana (A = anillo de sujeción 29228, grosor de
membrana < 50μ; B = anillo de sujeción 29229, grosor total de membrana(s) ≥ 50μ). Para
instalar correctamente la membrana, asegúrese de usar el anillo de sujeción de membrana que
sea correcto para la aplicación específica.
78
Español
9. Coloque el anillo de sujeción de membrana sobre la punta del instrumento de instalación.
P R E C A U C I Ó N
Para evitar que la membrana resulte dañada, asegúrese de que la punta del instrumento esté totalmente
limpia, así como de que su superficie sea uniforme.
10. Inserte el instrumento de instalación dentro del manguito guía.
11. Haga presión firmemente sobre el instrumento de instalación hacia abajo. De este modo, el anillo
de montaje se fijará al cabezal del sensor y la membrana se plegará sobre la punta del sensor.
Retire el instrumento de instalación y el manguito guía. Compruebe visualmente que el anillo
está colocado correctamente e intente empujarlo hacia abajo con los dedos. Compruebe que la
membrana está colocada de forma tensa, sin arrugas ni burbujas. Enjuague el sensor con agua
del grifo y séquelo con un paño limpio. Compruebe si hay pérdida del electrolito.
12.
13.
14.
12. Prepare el casquillo de protección para instalarlo. Sustituya todas las piezas internas del
casquillo de protección por unas nuevas (excepto la rejilla) y colóquelas en el mismo orden en
que las quitó. Las arandelas de Tefzel, debajo del casquillo, se deben lubricar ligeramente con
grasa de silicona.
Nota: La ilustración es solamente un ejemplo. Su configuración puede ser distinta.
13. Apriete bien el casquillo de protección con los dedos. Luego, complete el proceso con el
instrumento proporcionado en el kit de mantenimiento. Insértelo en cada uno de los cuatro
orificios y apriete el casquillo lo máximo posible. Apriete sobre cada orificio sólo una vez.
Nota: La rejilla en el interior del casquillo de protección debe poder moverse libremente mientras se aprieta el
casquillo. Por lo tanto, además de para evitar daños a la membrana, no toque la rejilla mientras los aprieta.
14. Almacene siempre el sensor con el casquillo de almacenamiento y la base instalados. Eche
algunas gotas de agua limpia en el casquillo de almacenamiento para evitar que se seque la
celda del sensor.
Nota: Los sensores que se han desinstalado o sometido a mantenimiento deben calibrarse siempre. Deje que el
sensor se estabilice durante 30 minutos antes de proceder a su calibración.
Centro de limpieza y regeneración de sensor electroquímico
ORBISPHERE 32301 es un instrumento de limpieza y regeneración muy eficaz para los sensores
electroquímicos. Este instrumento invierte el proceso electroquímico que tiene lugar en la celda del
sensor durante el funcionamiento normal. Elimina la oxidación y regenera al mismo tiempo la
superficie de los electrodos. Además, el centro de regeneración ofrece un verificador de continuidad
para comprobar las características electrónicas del sensor.
Se recomienda el uso de este instrumento permite que la vida útil del sensor se mucho mayor. El
manual del operador correspondiente contiene información detallada sobre cómo usar el centro de
limpieza y regeneración ORBISPHERE 32301.
Nota: Es obligatorio usar el centro de limpieza y regeneración de sensores 32301 para realizar el mantenimiento
de los sensores de H
2
electroquímicos. Este proceso se denomina descloruración y recloruración de los electrodos
(consulte Limpieza de la celda del sensor de hidrógeno en la página 82).
Español
79
Limpieza química: celda del sensor de oxígeno y ozono
Nota: No aplicable a los sensores de H
2
.
En la descripción siguiente se supone que el sensor se ha desinstalado. Para obtener información
sobre los procedimientos de montaje y desmontaje, consulte Desmontaje y montaje en la página 76.
Condiciones
El desgaste de la membrana y las reacciones químicas dentro del sensor requieren que se realice
un mantenimiento del sensor de forma periódica para restablecer su sensibilidad original. El
mantenimiento incluye la limpieza de los electrodos y la sustitución de la membrana. Un signo claro
de que el sensor necesita mantenimiento es si las mediciones son mucho menos estables de lo
habitual y si la situación no mejora con una calibración.
Descripción del método (consulte el siguiente procedimiento paso a paso)
Limpieza electroquímica con 32301 (si está disponible)
… cuando no hay resultados o los resultados son insuficientes.
... para sensores usados en entornos difíciles (p. ej., la industria de hidrocarburos) o sensores
muy sucios.
Limpieza química del ánodo y el cátodo
Pulido del electrodo central
Enjuague final
Nota: Para eliminar los residuos de plata que no se pueden quitar con amoniaco, a veces es necesario repetir la
limpieza química con ácido nítrico (HNO
3
, no más de un 70% por peso).
Limpieza del soporte de membrana
1. Vacíe y enjuague el depósito de electrolito con
agua del grifo.
2. Enjuague el soporte de membrana bajo el agua y
séquelo.
3. Compruebe si hay residuos en las superficies. Para
quitar los residuos, se puede colocar el soporte en
un envase con ácido nítrico (HNO
3
, no más de un
70% por peso) hasta que recupere su apariencia
original (normalmente en 30 segundos).
Nota: Utilice únicamente ácido nítrico para la limpieza de
soportes de membrana muy sucios.
4. Enjuáguelo un minuto bajo agua de grifo y
compruebe de nuevo si la superficie está limpia.
P R E C A U C I Ó N
¡El ácido nítrico es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de
sustancias químicas.
Limpieza de los electrodos con amoníaco
Nota: Utilice únicamente amoníaco para la limpieza de sensores muy sucios.
1. Llene el depósito de electrolito del sensor con una
solución de 25% por peso de hidróxido amónico
(NH
4
OH) en agua y déjelo durante 10 minutos.
2. Enjuáguelo con agua de grifo durante al menos un
minuto.
3. Examine el cabezal del sensor. El contraelectrodo
debe ser de color plata-blanco.
4. Si el contraelectrodo sigue teniendo depósitos,
repita el procedimiento.
80 Español
P R E C A U C I Ó N
¡El amoníaco es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de sustancias
químicas.
Limpieza del ánodo y el cátodo con ácido nítrico
Nota: Utilice únicamente ácido nítrico para la limpieza de sensores muy sucios.
1. Compruebe que no hay depósitos de plata en las
paredes del electrodo de anillo de protección
central, ya que tales depósitos pueden entrar en
contacto con el contraelectrodo.
2. Para eliminar cualquier residuo de plata del interior
de la celda del sensor, a veces es necesario repetir
la limpieza química con ácido nítrico (HNO
3
, no
más de un 70% por peso).
3. Además, la limpieza electroquímica con 32301 no
quita lo depósitos de las piezas de plástico de la
celda, así que puede ser necesaria una limpieza
con ácido nítrico.
Nota: No se recomienda este procedimiento para el
mantenimiento normal y no se debe usar con una
frecuencia superior a dos veces al año, ya que el ácido
degrada el metal del contraelectrodo y, por tanto, se reduce
la vida útil del sensor.
4. Coloque ácido nítrico concentrado en el depósito
de electrolito del sensor y añada una gota sobre el
electrodo central.
5. Déjelo durante no más de 3 segundos.
6. Vacíe rápidamente el ácido y enjuague
abundantemente con agua de grifo durante un
minuto.
P R E C A U C I Ó N
¡El ácido nítrico es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de
sustancias químicas.
Pulido de la superficie del sensor
1.
2.
3.
1. Una vez que se ha limpiado el sensor, se debe pulir la superficie del electrodo central junto con
el soporte de membrana.
Nota: Instale el soporte de membrana con la ranura hacia arriba. El soporte de membrana está mecanizado de
forma individual y unido al sensor. Por lo tanto, asegúrese de utilizar el soporte de membrana correcto en el
sensor adecuado.
2. Inserte las puntas del instrumento de desinstalación del soporte de membrana en los orificios del
soporte de membrana.
3. Apriete bien el soporte de membrana con los dedos.
Español
81
P R E C A U C I Ó N
Si lo aprieta en exceso, se dañarán los electrodos del sensor.
4. 5. 6. 7.
4. Coloque el plato con el paño de pulido sobre una superficie plana. Espolvoree un poco de polvo
de pulido sobre el paño. Mezcle con unas gotas de agua para obtener un líquido lechoso de color
gris. Asegúrese de emplear el polvo de pulido que sea correcto para la aplicación específica.
Nota: Use un paño de pulido por modelo de sensor para evitar una posible contaminación a través de la
transferencia de partículas de metal.
5. Sujete el sensor verticalmente y aplique un movimiento circular para pulir la superficie del sensor
durante al menos 30 segundos hasta que los electrodos estén limpios y brillantes. Es posible que
este paso se deba repetir varias veces. Asegúrese de evitar el contacto de la piel con el paño de
pulido; se debe mantener sin polvo ni grasa.
6. Retire el soporte de membrana con ayuda del instrumento de instalación. Enjuague el soporte y
la cavidad del sensor con un chorro de agua limpia con mucha presión. Use agua destilada si la
calidad del agua es dudosa.
7. Examine minuciosamente que la pequeña ranura entre el electrodo central y el electrodo de
anillo de protección está totalmente limpia y que no contiene residuos de pulido. Limpie
únicamente con un pulverizador de agua con mucha presión. Se puede usar el borde de una
hoja de papel para quitar los residuos adheridos.
El sensor de O
3
Sólo: limpieza final del electrodo central
Una vez limpiado y pulido correctamente el sensor de O
3
, se debe aplicar un tratamiento de ácido
nítrico como se indica a continuación:
1. Coloque el sensor en posición vertical sobre la
base.
2. Llene el depósito de electrolitos con unas gotas de
agua, lo suficiente para cubrir el electrodo exterior.
El electrodo central debe mantenerse seco.
3. Ponga una gota de ácido nítrico sobre el electrodo
central de modo que se cubra sólo el electrodo y el
anillo de protección. No derrame ácido sobre el
agua. Espere al menos un minuto y limpie bien el
casquillo bajo el agua.
P R E C A U C I Ó N
El ácido nítrico es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de sustancias
químicas.
Limpieza de la celda del sensor de hidrógeno
Condiciones
El analizador de hidrógeno funciona sobre el principio de que las moléculas de hidrógeno que pasan
a través de la membrana generan una corriente eléctrica en la superficie del ánodo de platino. Para
que se produzca esto, es esencial llevar a cabo una limpieza exhaustiva de la superficie metálica. Si
la superficie de platino está cubierta de una película, grasa u otra impureza, la reacción se
obstaculizará e incluso se detendrá.
82
Español
Además, la reacción química que se produce en el cátodo de plata clorurado provoca una pérdida
de prestaciones tras un determinado tiempo de funcionamiento.
Por tanto, se debe realizar un mantenimiento del sensor para restablecer las prestaciones originales.
Método
El procedimiento de limpieza del sensor electroquímico de H
2
requiere el uso del centro de limpieza
y regeneración de sensores ORBISPHERE 32301. Este procedimiento se explica en detalle en el
manual del operador de 32301.
A modo resumido, la limpieza del sensor electroquímico de H
2
consta de la siguiente secuencia de
pasos:
Descloruración del cátodo: Este proceso elimina la película de cloruro de la superficie del cátodo
de plata (realizada con ORBISPHERE 32301).
Recloruración del cátodo: Se forma una capa de cloruro de plata sobre la superficie del cátodo
(realizada con ORBISPHERE 32301).
Activación del ánodo de platino: La superficie del ánodo central se pule y se trata con ácido
nítrico.
Solución de problemas
Sensor de oxígeno
Problema Causa probable Solución posible
El sensor no calibra, ni siquiera
después de un mantenimiento
minucioso.
Las calibraciones repetidas van
más allá de los "límites esperados"
del instrumento.
Sólo MOCA 3600: Seleccione la
membrana en el menú
"Options/Membrane". A
continuación, calibre el sensor.
El sensor de presión barométrica
interno del instrumento debe
calibrarse.
Calíbrelo con el menú "Barom.
Pressure". Compruebe y compare
el resultado con un barómetro
aprobado. No debe corregirse para
el nivel de mar!
Interfaz de membrana húmeda.
Limpie y seque con un paño y repita
la calibración.
Opción "H
2
S insensitivity"
habilitada.
Deshabilite en el instrumento de
medición.
Se muestran niveles de O
2
"0000".
Selección de escala de lectura
errónea "XXXX" para la unidad de
visualización.
Cambie la escala de lectura. Para
ello, seleccione "X.XXX, XX.XX o
XXX.X".
Las prestaciones esperadas del
sensor son menores en
concentraciones con disoluciones
de O
2
relativamente elevadas.
Las concentraciones altas de O
2
generan depósitos más
rápidamente.
Instale una membrana menos
permeable. Apague el analizador
cuando el sensor no tenga una
concentración de O
2
baja.
Español 83
Problema Causa probable Solución posible
Lecturas inesperadas o imprecisas
de disoluciones de O
2
.
Fuga de aire en la línea de
muestras del producto.
Ajuste la velocidad del flujo a
100 mL/min. Espere a que se
estabilice y luego duplique esta
velocidad.
El valor estable de la lectura de la
disolución de O
2
debe ser el mismo
que antes. Una variación en la
velocidad del flujo es un claro signo
de una fuga de aire en la línea.
Corriente residual alta.
Coloque el sensor en una muestra
sin aire; espere a que la lectura sea
baja:
Compruebe la concentración con un
límite de medición bajo (consulte las
tablas en Especificaciones de la
membrana del sensor
en la página 69). Si la
concentración es significativamente
superior al límite bajo, intente
solucionarlo con el mantenimiento
del sensor.
Sensor de hidrógeno
Problema Causa probable Solución posible
El sensor no calibra, ni siquiera
después de un mantenimiento
minucioso.
Las calibraciones repetidas van
más allá de los "límites esperados"
del instrumento.
Sólo MOCA 3600: Seleccione la
membrana en el menú
"Options/Membrane". A
continuación, calibre el sensor.
Se muestran niveles de O
2
"0000".
Selección de escala de lectura
errónea "XXXX" para la unidad de
visualización.
Cambie la escala de lectura. Para
ello, seleccione "X.XXX, XX.XX o
XXX.X".
Las prestaciones esperadas del
sensor son menores en
concentraciones relativamente altas
de H
2
.
Las concentraciones altas de H
2
requieren un mayor esfuerzo por
parte del sensor electroquímico.
Apague el analizador cuando no lo
necesite.
Lecturas inesperadas o imprecisas
de H
2
.
Corriente residual alta.
Si la concentración es
significativamente superior al límite
bajo, intente solucionarlo con el
mantenimiento del sensor.
84 Español
Sensor de ozono
Cuando el sensor de O
3
se ha calibrado adecuadamente con el instrumento de medición
ORBISPHERE, el sensor tiene que estabilizarse durante un máximo de 24 horas si se usa con
concentraciones de O
3
muy bajas.
Problema Causa probable Solución posible
El sensor no calibra, ni siquiera
después de un mantenimiento
minucioso.
Las calibraciones repetidas van
más allá de los "límites esperados"
del instrumento.
Sólo MOCA 3600: Seleccione la
membrana en el menú
"Options/Membrane". A
continuación, calibre el sensor.
El sensor de presión barométrica
interno del instrumento debe
calibrarse.
Calíbrelo con el menú "Barom.
Pressure". Compruebe y compare
el resultado con un barómetro
aprobado. No debe corregirse para
el nivel de mar!
Interfaz de membrana húmeda.
Limpie y seque con un paño y repita
la calibración.
Se muestran niveles de O
3
"0000".
Selección de escala de lectura
errónea "XXXX" para la unidad de
visualización.
Cambie la escala de lectura. Para
ello, seleccione "X.XXX, XX.XX o
XXX.X".
Lecturas inesperadas o imprecisas
de disoluciones de O
3
.
Corriente residual alta.
Si la concentración es
significativamente superior al límite
bajo, intente solucionarlo con el
mantenimiento del sensor.
Velocidad del flujo insuficiente.
Regule el flujo equivalente a los
niveles especificados de la
membrana.
La longitud de la línea de muestras
permite que O
3
disponga de tiempo
para reaccionar.
Reduzca la longitud del tubo de
muestras.
No coinciden las muestras de
etiquetas.
Tome las muestras lo más cerca
posible del sensor.
Español 85
Sensorspecificaties
Specificaties zijn onderhevig aan wijziging zonder voorafgaande kennisgeving.
Productlijn sensor
Gas
Max. druk-
kwalificatie
(bar)
Modellen
sensoren
Commentaar
O
2
20 31 11x.yz Waar:
x = speciale kenmerken sensor
(0 of 1; afhankelijk van toepassing)
y = materiaal O-ring membraan
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z = materiaal kop
(1=roestvrij staal; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanium; 7= Monel)
Achtervoegsels (indien gebruikt):
A geeft een sensor aan met een snelle reactie op
temperatuurwijzigingen
E geeft een EEx-gecertificeerde sensor (Ex-proof) aan
s geeft een slimme sensor aan.
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
All elektrochemische sensorbehuizingen van ORBISPHERE zijn gecertificeerd volgens IP68 /
NEMA4
PEEK (Polyetheretherketon) is een zeer opaak thermoplastiek
Specificaties van membranen voor sensoren
Waterstofsensoren
Specificatie
Membraan
2956A
Membraan
2952A
Membraan
2995A
Membraan
29015A
Aanbevolen toepassingen Naspeurmeting
Lage
concentratie
Gemiddelde
concentratie
Hoge
concentratie
Materiaal PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Dikte [μm] 25 25 12.5 23
IJkgas 1% zuiver H
2
10% zuiver H
2
100% zuiver H
2
100% zuiver H
2
Opgelost meetbereik 0 ppb tot 75 ppb
0 ppb tot
300 ppb
0 ppb tot
3200 ppb
0 ppb tot
32 ppm
Gasvormig meetbereik 0 Pa tot 5 kPa 0 Pa tot 20 kPa 0 Pa tot 200 kPa
0 kPa tot
2000 kPa
Nauwkeurigheid
De grootste van
ofwel ±1% van de
aflezing of
±0,03 ppb, of
±1 Pa
De grootste van
ofwel ±1% van
de aflezing of
±0,09 ppb, of
±1 Pa
De grootste van
ofwel ±1% van de
aflezing of
±1 ppb, of ±1 Pa
De grootste van
ofwel ±1% van
de aflezing of
±10 ppb, of
±1 Pa
Ingebouwde
stralingsdosisbegrenzing
2 x 10
4
10
8
10
8
N.v.t.
Verwachte stroom in lucht bij 1 bar
25°C [μA]
N.v.t.
Verwachte stroom in puur gas [μA] 150 50 5 0,5
86 Nederlands
Specificatie
Membraan
2956A
Membraan
2952A
Membraan
2995A
Membraan
29015A
Temperatuurcompensatiebereik 0 tot 50 °C 0 tot 50 °C 10 tot 45 °C 10 tot 45 °C
Temperatuurmeetbereik -5 tot 100 °C
Responstijd
1
2 seconden 5 seconden 6 seconden 50 seconden
Aanbevolen minimaal
vloeistofstromingstempo
2
[ml/min]
50 tot 220 40 tot 200 20 tot 70 20 tot 40
Aanbevolen minimaal lineair
stromingstempo
2
[cm/sec]
200 150 50 30
Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 0,005 tot 3
Zuurstofsensoren (tabel 1)
Specificatie
Membraan
2956A
Membraan
2958A
Membraan
29552A
Membraan
2952A
Aanbevolen toepassingen
Corrosiecontro-
le, ontlucht
water
Dranken, lab.
toepassingen
In line wort, in-
jectie lucht/O
2
,
rioolwaterbe-
handeling
Corrosiecontro-
le, in-line dran-
ken, ontlucht
water
Materiaal PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Dikte [μm] 25 12,5 50 25
IJkgas Lucht Lucht Lucht
Lucht / zuiver
O
2
Opgelost meetbereik
0 ppb tot
20 ppm
0 ppb tot
40 ppm
0 ppb tot
80 ppm
0 ppb tot
80 ppm
Gasvormig meetbereik 0 Pa tot 50 kPa
0 Pa tot
100 kPa
0 Pa tot
200 kPa
0 Pa tot
200 kPa
Nauwkeurigheid
De grootste van
ofwel ±1% van
de aflezing of
±0,1 ppb
(1)
, of
±1 ppb
(2)
, of
±0,25 Pa
De grootste van
ofwel ±1% van
de aflezing of
±1 ppb, of
±2 Pa
De grootste van
ofwel ±1% van
de aflezing of
±2 ppb, of
±5 Pa
De grootste van
ofwel ±1% van
de aflezing of
±2 ppb, of
±5 Pa
(1)
Nauwkeurigheid bedraagt ±0,1 ppb voor de instrumenten 410, 510,
362x, 360x en 3655
(2)
Nauwkeurigheid bedraagt ±1 ppb voor de instrumenten 366x en
3650
Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing 2 x 10
4
10
8
N.v.t. 10
8
Verwachte stroom in lucht bij 1 bar
25°C [μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Verwachte stroom in pure O
2
[μA] 132 47 31,4 27
O
2
-verbruik in O
2
-verzadigd water bij
25°C [μg/uur]
40 14 9,4 8
Temperatuurcompensatiebereik -5 tot 60°C
1
Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90%
2
Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop
en zonder rooster
Nederlands 87
Specificatie
Membraan
2956A
Membraan
2958A
Membraan
29552A
Membraan
2952A
Temperatuurmeetbereik -5 tot 100 °C
Responstijd
3
7,2 seconden 9,5 seconden 90 seconden 38 seconden
Aanbevolen minimaal
vloeistofstromingstempo
4
[ml/min]
180 120 50 50
Aanbevolen minimaal lineair
stromingstempo
4
[cm/sec]
200 100 30 30
Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 0,1 tot 3
Zuurstofsensoren (tabel 2)
Specificatie Membraan 2935A Membraan 29521A Membraan 2995A
Aanbevolen toepassingen
Verzadigd tot
superverzadigd niveau
Verzadigd tot
superverzadigd niveau
In-line hete wort (tot
70°C)
Materiaal Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Dikte [μm] 25 125 12,5
IJkgas Lucht / Zuiver O
2
Lucht / Zuiver O
2
Zuiver O
2
Opgelost meetbereik 0 ppb tot 400 ppm 0 ppb tot 400 ppm 0 ppb tot 2000 ppm
Gasvormig meetbereik 0 Pa tot 1000 kPa 0 Pa tot 1000 kPa 0 Pa tot 5000 kPa
Nauwkeurigheid
De grootste van ofwel
±1% van de aflezing of
±10 ppb, of ±20 Pa
De grootste van ofwel
±1% van de aflezing of
±10 ppb, of ±20 Pa
De grootste van ofwel
±1% van de aflezing of
±50 ppb, of ±100 Pa
Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing N.v.t. 10
8
10
8
Verwachte stroom in lucht bij 1 bar
25°C [μA]
0,9 0,7 0,2
Verwachte stroom in pure O
2
[μA] 4,7 3,8 0,9
O
2
-verbruik in O
2
-verzadigd water bij
25°C [μg/hour]
1,4 1,3 0,3
Temperatuurcompensatiebereik -5 tot 60°C
Temperatuurmeetbereik -5 tot 100 °C
Responstijd
5
2,5 minuten 18 minuten 80 seconden
Aanbevolen minimaal
vloeistofstromingstempo
6
[ml/min]
25 25 5
Aanbevolen minimaal lineair
stromingstempo
6
[cm/sec]
20 60 5
Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 0,1 tot 3
3
Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90%
4
Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop
en zonder rooster
5
Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90%
6
Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop
en zonder rooster
88 Nederlands
Ozonsensoren
Specificatie Membraan 2956A Membraan 29552A
Aanbevolen toepassingen Naspeurmeting Hoge concentratie (> 1 mg/l)
Materiaal PFA PTFE
Dikte [μm] 25 50
IJkgas Gespannen gas of lucht
Opgelost meetbereik 0 ppb tot 50 ppm 0 ppb tot 200 ppm
Gasvormig meetbereik 0 Pa tot 10 kPa 0 Pa tot 40 kPa
Nauwkeurigheid
De grootste van ofwel ±1% van de
aflezing (±5% voor sensoren,
gekalibreerd in lucht) of ±5 ppb, of
±1 Pa
De grootste van ofwel ±1% van de
aflezing (±5% voor sensoren,
gekalibreerd in lucht) of ±20 ppb,
of ±4 Pa
Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing 2 x 10
4
N.v.t.
Verwachte stroom in lucht bij 1 bar
25°C [μA]
26,4 6,5
Verwachte stroom in puur gas [μA] 105 31,4
Temperatuurcompensatiebereik -5 tot 45 °C
Temperatuurmeetbereik -5 tot 100 °C
Responstijd
7
30 seconden 6 minuten
Aanbevolen minimaal
vloeistofstromingstempo
8
[ml/min]
350
9
100
9
Aanbevolen minimaal lineair
stromingstempo
8
[cm/sec]
30 10
Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 0,01 tot 3
Sensor: gewicht en afmetingen
Het gewicht van de sensor bedraagt 140 tot 700 gram, afhankelijk van het constructiemateriaal.
7
Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90%
8
Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop
en zonder rooster
9
Deze debieten houden rekening met de decompositie van ozon in de slang tussen de leiding en
de doorstroomkamer (theoretische debieten in afwezigheid van decompositie zou 10x minder
bedragen)
Nederlands 89
Afbeelding 1 Afmetingen van de sensor
Uitgebreide versie van de handleiding
Raadpleeg de uitgebreide versie van deze handleiding, die beschikbaar is op de website van de
fabrikant, voor informatie.
Algemene informatie
De fabrikant kan onder geen enkele omstandigheid aansprakelijk worden gesteld voor directe,
indirecte, speciale, incidentele of continue schade die als gevolg van enig defect of onvolledigheid in
deze handleiding is ontstaan. De fabrikant behoudt het recht om op elk moment, zonder verdere
melding of verplichtingen, in deze handleiding en de producten die daarin worden beschreven,
wijzigingen door te voeren. Gewijzigde versies zijn beschikbaar op de website van de fabrikant.
Veiligheidsinformatie
L E T O P
De fabrikant is niet verantwoordelijk voor enige schade door onjuist toepassen of onjuist gebruik van dit product
met inbegrip van, zonder beperking, directe, incidentele en gevolgschade, en vrijwaart zich volledig voor
dergelijke schade voor zover dit wettelijk is toegestaan. Uitsluitend de gebruiker is verantwoordelijk voor het
identificeren van kritische toepassingsrisico's en het installeren van de juiste mechanismen om processen te
beschermen bij een mogelijk onjuist functioneren van apparatuur.
Lees deze handleiding voor het uitpakken, installeren of gebruiken van het instrument. Let op alle
waarschuwingen. Wanneer u dit niet doet, kan dit leiden tot ernstig persoonlijk letsel of schade aan
het instrument.
Controleer voor gebruik of het instrument niet beschadigd is. Het instrument mag op geen andere
wijze gebruikt worden dan als in deze handleiding beschreven.
Gebruik van gevareninformatie
G E V A A R
Geeft een potentieel gevaarlijke of dreigende situatie aan die, als deze niet kan worden voorkomen, kan
resulteren in dodelijk of ernstig letsel.
W A A R S C H U W I N G
Geeft een potentieel of op handen zijnde gevaarlijke situatie aan, die als deze niet wordt vermeden, kan leiden tot
dood of ernstig letsel.
V O O R Z I C H T I G
Geeft een mogelijk gevaarlijke situatie aan die kan resulteren in minder ernstig letsel of lichte verwondingen.
90 Nederlands
L E T O P
Duidt een situatie aan die (indien niet wordt voorkomen) kan resulteren in beschadiging van het apparaat.
Informatie die speciaal moet worden benadrukt.
Waarschuwingslabels
Lees alle labels en etiketten die op het instrument zijn bevestigd. Het niet naleven van deze
waarschuwingen kan leiden tot letsel of beschadiging van het instrument. In de handleiding wordt
door middel van een veiligheidsvoorschrift uitleg gegeven over een symbool op het instrument.
Dit is het symbool voor veiligheidswaarschuwingen. Volg alle veiligheidsberichten op die na dit
symbool staan, om mogelijk letsel te voorkomen. Als u dit symbool op het apparaat ziet, moet u de
instructiehandleiding raadplegen voor informatie over de werking of veiligheid.
Dit symbool geeft aan dat er een risico op een elektrische schok en/of elektrocutie bestaat.
Dit symbool wijst op de aanwezigheid van apparaten die gevoelig zijn voor elektrostatische
ontlading en geeft aan dat voorzichtigheid betracht dient te worden om schade aan de apparatuur
te voorkomen.
Wanneer dit symbool op een product staat, geeft dit aan dat het instrument aangesloten is op
wisselstroom.
Elektrische apparatuur gemarkeerd met dit symbool mag niet worden afgevoerd via Europese
systemen voor afvoer van huishoudelijk of openbaar afval. Oude apparatuur of apparatuur aan het
einde van zijn levensduur kan naar de fabrikant worden geretourneerd voor kosteloze verwerking.
Als dit symbool op het product staat, betekent dit dat het giftige of gevaarlijke stoffen of elementen
bevat. Het getal in het symbool geeft de ecologische gebruiksduur in jaren aan.
Wat heeft u ontvangen
Controleer of alle hardware voor montage is meegeleverd. Houd er rekening mee dat de sensor,
tenzij deze deel uitmaakt van ORBISPHERE-apparatuur, geïnstalleerd moet worden in een
ORBISPHERE-aansluiting of doorstroomkamer die contact met de te analyseren
monsterdoorstroming mogelijk maakt (raadpleeg Installatie op pagina 92 voor meer informatie)
Een elektrochemische sensor voor zuurstof, ozon of waterstof
De sensorkop wordt beschermd door een losse inschroefbare plastic beschermkap. Een plastic
inschroefbare basis beschermt het aansluitpunt en biedt tegelijkertijd een geschikte standaard.
Afbeelding 2 Sensorcomponenten
1 Opslag en kalibratiedop 3 Sensorbasis 5 Kraag
2 Beschermkap 4 Verbinding met instrument
Nederlands 91
Een sensoronderhoudskit
De onderhoudskit bevat de benodigde materiaal om service en onderhoud van de sensor.
Installatie
Initiële reiniging sensorcel
Uw elektrochemische sensor van ORBISPHERE is in de fabriek grondig gereinigd en getest. Om de
elektroden tegen oxidatie te beschermen is de cel gevuld met elektrolyt en is een membraan
geïnstalleerd.
De condities tijdens transport en opslag kunnen nadelige gevolgen hebben voor elektrochemische
sensorcellen; daardoor moet er sensoronderhoud (reiniging cel en vervanging membraan)
plaatsvinden voordat de sensor gebruikt wordt.
Om sensoronderhoud uit te voeren, raadpleegt u de instructies in het gedeelte genaamd Onderhoud
op pagina 93. Als u niet bekend bent met sensoronderhoud, zal uw vertegenwoordiger van Hach
Lange u graag helpen.
Opmerking: Elektrochemische H
2
-sensoren hebben geen volledige reinigingsprocedure nodig, omdat normaliter
het dechloreren en rechloreren niet nodig zijn.
De sensor positioneren
Tenzij de sensor een onderdeel is van de ORBISPHERE-apparatuur, moet de sensor in een
ORBISPHERE-inlasstuk of -doorstroomkamer gemonteerd worden om contact te hebben met het te
analyseren vloeistofmonster.
De sensoren en meetinstrumenten worden verbonden door een kabel en twee 10-pins-connectoren.
De standaard kabellengte voor sensoren is 3 meter, maar er zijn verlengsnoeren t/m 1.000 m
beschikbaar, waarbij dezelfde signaalgevoeligheid behouden blijft Indien u de druksensor model
28117 gebruikt, bedraagt de maximum kabellengte 50 meter.
Zorgt u ervoor dat de sensor als volgt gemonteerd wordt:
loodrecht op de leiding
op een horizontaal gedeelte van de leiding (of op een omhoog vloeiende verticale leiding)
op minimaal 15 meter afstand van de afvoerkant van de pomp
op een plek waar het monster stabiel en snel doorstroomt en zo ver mogelijk van:
ventielen
bochtstukken
de aanzuigkant van pompen
een CO
2
-injectiesysteem of soortgelijke systemen
Opmerking: Er kunnen situaties zijn waarbij niet aan al deze voorwaarden voldaan kan worden. Is dit het geval of
heeft u andere vragen, neem dan contact op met uw Hach-Lange-vertegenwoordiger om de situatie te bestuderen
en de best mogelijke oplossing te zoeken.
De sensor plaatsen
Plaats de sensor recht in de doorstroomkamer of in het inlasstuk. Draai de sensor niet.
Draai de bevestigingsring met de hand vast.
Sluit de sensorkabel aan.
Controleer op lekken; vervang de O-ringen als het product zichtbaar lekt.
Instructies voor microvolumedoorstroomkamers
Wring de sensor niet wanneer u hem in een microvolumedoorstroomkamer steekt. Anders kunt u de
beschermdop, verwringen en zo de positie van het membraan wijzigen. Hierdoor kunnen de
meetomstandigheden van het membraan zich wijzigen en aldus de nauwkeurigheid van de metingen
nadelig beïnvloeden.
92
Nederlands
De sensor verwijderen
Als u niet de ORBISPHERE 32003-wisselkoppeling gebruikt dan moet u de monsterstroom
stopzetten en de vloeistof uit de leiding laten lopen.
Maak de sensorkabel die aangesloten is op het sensoruiteinde los.
Houd de sensor in de ene hand om te voorkomen dat deze draait en schroef de moer los met de
andere hand.
Neem de sensor recht uit het inlasstuk of uit de doorstroomkamer.
Breng (om de aansluiting te beschermen) de sensorbeschermdop en de sensorbasis aan.
Externe druksensor
Het systeem kan met een externe druksensor uitgerust worden. Hiermee kan een gasfractie onder
variabele drukken tijdens metingen in gasfasen gemeten worden.
Er zijn twee modellen beschikbaar, afhankelijk van de toegepaste druk:
28117 Druksensor 0 - 5 bar absoluut
28117C Druksensor 0 - 1 bar absoluut
V O O R Z I C H T I G
Overschrijd NIET het drukbereik van de sensor. Dit zou anders het membraan van de sensor permanent kunnen
vervormen en foute drukmetingen geven.
De externe sensor kan op de meetapparatuur van ORBISPHERE aangesloten worden via een kabel
van 1 meter lengte en een 4-pins-connector (een in optie verkrijgbare verlengkabel kan gebruikt
worden, maar de totale lengte mag niet meer dan 50 meter bedragen).
De externe druksensor kan op een multiparameterdoorstroomkamer van model 32002.xxx
gemonteerd worden. Deze wordt via een blauwe schroefbevestigingsring op zijn plaats gehouden.
De O-ring op de zitting van de sensor zorgt voor de dichtheid.
Onderhoud
Demontage en montage
Uit elkaar halen van de sensor (verwijderen membraan)
1. 2. 3. 4.
1. Het is belangrijk de elektrochemische sensor te installeren terwijl deze op zijn basis staat. Deze
basis biedt een goede bescherming voor de delicate aansluiting van de connector alsook een
goede werkstandaard.
2. Verwijder de plastic dop voor opslag. Schroef de dop los met het in de onderdelenkit
meegeleverde hulpmiddel.
3. Besteed aandacht aan de onderdelen binnen in de beschermende dop. Houd rekening met de
montagevolgorde van de items.
Nederlands
93
4. Trek de bevestigingsring met het in de onderdelenkit meegeleverde hulpmiddel omhoog.
Verwijder het membraan en (indien van toepassing) het masker. Voer het elektrolyt af naar een
gootsteen en spoel de sensorholte uit met kraanwater.
V O O R Z I C H T I G
Vermijd contact tussen ogen of huid en elektrolyt, wat licht corrosief kan zijn.
5.
6.
7.
5. Plaats de tanden van het hulpmiddel voor verwijdering van de membraanondersteuning in de
gaten voor de membraanondersteuning.
6. Schroef deze ondersteuning los.
7.
Opmerking: De membraanondersteuning wordt individueel gefabriceerd en gekoppeld aan de sensor. Voor
een juiste werking van de sensor is het CRUCIAAL om een membraanondersteuning bij de bijbehorende
sensor te houden. Als de membraanondersteuning vervangen moet worden, neem dan contact op met uw
vertegenwoordiger van Hach Lange.
Sensormontage (installatie membraan)
Ga verder met sectie sensoronderhoud voor reinigingsinstructies voor de anode en kathode voordat
de sensor opnieuw gemonteerd wordt
1.
2.
3.
1. Installeer de membraanondersteuning met de groef aan de bovenzijde.
Opmerking: De membraanondersteuning wordt individueel gefabriceerd en gekoppeld aan de sensor. Zorg er
derhalve voor dat de juiste ondersteuning voor membraan gebruikt wordt op de juiste sensor.
2. Plaats de tanden van het hulpmiddel voor verwijdering van de membraanondersteuning in de
gaten voor de membraanondersteuning.
3. Draai de membraanondersteuning vingervast aan.
V O O R Z I C H T I G
Teveel torsie zal de sensorelektroden beschadigen.
94 Nederlands
4. 5. 6. 7.
4. Het montageoppervlak van het membraan dient schoon en vlak te zijn. Vervang de O-ring van
het membraan op de sensorkop door een nieuw exemplaar.
Opmerking: De 29039.4 Nitril O-ring kan, als deze nog in goede conditie is, opnieuw gebruikt worden. O-
ringen voor membranen maken deel uit van de kit voor de beschermdop.
5. Gebruik de in de onderhoudskit meegeleverde injectiespuit of fles met spuitmond en vul de
sensorholte met elektrolyt. Zorg ervoor dat de elektroden niet met de naald aangeraakt worden;
een kras op het oppervlak kan leiden tot verlies van prestatie. Kantel de sensor lichtjes en
injecteer in de lagere holte, waarmee bellen naar de bovenste holte gedrukt worden. Tik
voorzichtig op de zijkant van de sensor om vastzittende bellen te verplaatsen. Retourneer de
sensor naar zijn verticale positie De laatste druppel elektrolyt moet een koepel vormen bovenop
de tip van de sensor.
6. Haal het hulpmiddel in twee delen voor het monteren van het membraan uit de onderhoudskit.
Installeer de hoes over de kop van de sensor (eindig met de schouder naar beneden).
Opmerking: Na installatie kan een membraan niet hergebruikt worden. Raak het membraan niet met blote
vingers aan; dit kan de gevoeligheid ervan beïnvloeden.
7. Haal een paar membranen uit de voorraaddoos. Neem een membraan van de stapel met de in
de kit meegeleverde pincet en plaats deze voorzichtig op de tip van de sensor. Zorg ervoor dat
het gecentreerd is en dat er geen bellen bestaan. Als een sensormasker gebruikt wordt, plaats dit
dan direct bovenop het membraan. De diameter van het membraan is groter dan die van de
sensorkop. Dit is normaal, omdat het membraan over de sensortip gevouwen wordt.
Opmerking: Scheid het membraan en het beschermende papier:
het membraan is transparant (doorzichtig).
Het beschermende papier is opaak.
8. 9. 10. 11.
8. De ring die het membraan vasthoudt is verkrijgbaar in twee interne diameters die iets van elkaar
verschillen, afhankelijk van de totale dikte van het membraan (A = 29228 houdring,
membraandikte < 50μ; B = houdring 29229, totale dikte membraan ≥ 50μ. Voor een juiste
installatie van het membraan moet ervoor gezorgd worden dat de juiste ring (voor vasthouden)
voor de toepassing wordt gebruikt.
9. Plaats de ring die het membraan vasthoudt op de tip van het hulpmiddel voor installatie.
Nederlands
95
V O O R Z I C H T I G
Om te voorkomen dat het membraan beschadigd wordt moet de tip van het hulpmiddel volledig schoon zijn
en het oppervlak ervan vlak.
10. Plaats het hulpmiddel voor installatie in de geleidende huls.
11. Druk het hulpmiddel voor installatie stevig naar beneden. Hiermee wordt de montagering op de
sensorkop geklemd, waardoor het membraan over de sensortip wordt gevouwen. Verwijder het
hulpmiddel voor installatie en de geleidende hoes. Controleer visueel op juiste plaatsing van de
ring en probeer deze met de vingers naar beneden te drukken. Controleer of het membraan strak
zit, zonder rimpels en dat er geen bellen aanwezig zijn. Spoel de sensor af onder stromend water
en veeg deze schoon met een schone doek. Controleer op elektrolytlekken.
12.
13.
14.
12. Bereid de beschermdop voor op installatie. Vervang alle onderdelen in de beschermdop door
nieuwe exemplaren (behalve het rooster) en plaats ze in omgekeerde volgorde weer terug. De
Tefzel sluitringen, onder de dop, moeten lichtjes gesmeerd worden met siliconenvet.
Opmerking: De illustratie dient slechts als voorbeeld. Uw configuratie kan een andere zijn.
13. Draai de beschermkap vingervast aan. Rond het proces daarna af met het in de onderhoudskit
geleverde hulpmiddel. Eén voor een in elk van de gaten plaatsen en zo ver als mogelijk
aandraaien. Draai elk gat slechts eenmaal aan.
Opmerking: Het rooster in de beschermdop moet tijdens het aandraaien vrij zijn om te bewegen. Derhalve, en
ook om beschadiging van het membraan te voorkomen, mag het rooster tijdens het aandraaiproces niet
aangeraakt worden.
14. Sla de sensor altijd op met de opslagdop en de basis geïnstalleerd. Doe een paar druppels
schoon water in de beschermdop om te voorkomen dat de sensorcel opdroogt.
Opmerking: Een sensor die uit elkaar is gehaald of waarop onderhoud is gepleegd, dient altijd gekalibreerd te
worden. Laat de sensor 30 minuten tot rust komen voor de sensorkalibratie wordt uitgevoerd.
Elektrochemisch reinigings- en regeneratie-instrument
De 32301 is een zeer efficiënt hulpmiddel voor reiniging en regeneratie voor elektrochemische
sensoren van ORBISPHERE. Dit instrument keert het elektrochemisch proces om dat in de sensor
plaatsvindt wanneer deze in normale omstandigheden gebruikt wordt. Hierdoor wordt de oxydatie
verwijdert en worden gelijktijdig de oppervlakken van de elektroden geregenereerd. Daarbij beschikt
dit regeneratie-instrument tevens over een doorgangsmeter om de elektronica van sensoren te
testen.
Het gebruik van deze tool wordt aanbevolen voor een merkbaar langere levensduur van de sensor.
In de 32301 Bedieningshandleiding is gedetailleerde informatie over het gebruik van het reinigings-
en regeneratiecentrum van de inbegrepen.
Opmerking: Het is verplicht het 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center te gebruiken voor het onderhoud
aan elektrochemische H
2
-sensoren. Dit proces wordt dechloreren en rechloreren van de elektroden genoemd (zie
Reiniging waterstofsensor op pagina 99).
Chemische reiniging: zuurstof- en ozon-sensorcel
Opmerking: Niet van toepassing voor H
2
-sensoren.
96
Nederlands
Bij de volgende stappen wordt ervan uitgegaan dat de sensor uit elkaar gehaald is. Raadpleeg voor
demontage- en montageprocedures Demontage en montage op pagina 93.
Situatie
Slijtage van het membraan en chemische reacties binnen de sensor vereisen dat de sensor
regelmatig onderhouden wordt om de originele gevoeligheid te herstellen. Onderhoud omvat ook
reiniging van de elektrode en vervanging van het membraan. Een duidelijk teken dat onderhoud van
de sensor nodig is, is dat metingen waarneembaar minder stabiel zijn dan gewoonlijk, en een
kalibratie de situatie niet verbetert.
Beschrijving methode (zie de volgende stap-voor-stap-procedure)
Elektrochemische reiniging met 32301 (indien beschikbaar)
… indien niet beschikbaar of bij onvoldoende resultaten.
... voor sensoren die worden gebruikt in zware omgevingen (bijv. petrochemie) of zeer vuile
sensoren.
Chemische reiniging van anode en kathode
Polijsten kathode
Laatste spoeling
Opmerking: Om alle zilverresten die een reiniging met ammoniak niet kan verwijderen, te elimineren, is het soms
nodig de chemische reiniging te herhalen met salpeterzuur (HNO
3
, niet meer dan 70 massaprocent).
Reinigen membraansupport
1. Leeg het elektrolytreservoir en spoel het onder
kraanwater uit.
2. Spoel de membraansupport af onder water en veeg
deze droog.
3. Controleer op de aanwezigheid van residuen op de
oppervlakken. Residu kan verwijderd worden door
de ondersteuning in een container met salpeterzuur
(HNO
3
niet meer dan 70 massaprocent) te plaatsen
tot deze weer het normale voorkomen heeft
(normaliter binnen 30 seconden).
Opmerking: Gebruik alleen salpeterzuur om zeer vuile
membraansupports te reinigen.
4. Een minuut afspoelen onder stromend water;
controleer hierna opnieuw of het oppervlak schoon
is.
V O O R Z I C H T I G
Salpeterzuur is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemische middelen.
Reiniging met ammoniak van elektroden
Opmerking: Gebruik alleen ammoniak om zeer vuile sensoren te reinigen.
1. Vul het elektrolytreservoir van de sensor met een
oplossing van ammoniumhydroxide (NH
4
OH), niet
meer dan 25 massaprocent, in water en laat dit
10 minuten staan.
2. Gedurende ten minste een minuut afspoelen onder
stromend water.
3. Inspecteer de kop van de sensor. De
tegenelektrode dient een zilverwitte kleur te
hebben.
4. Als de tegenelektrode nog steeds afzettingen
vertoont, herhaal de procedure dan.
Nederlands 97
V O O R Z I C H T I G
Ammoniak is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemicaliën.
Reiniging met salpeterzuur van anode en kathode
Opmerking: Gebruik alleen salpeterzuur om zeer vuile sensoren te reinigen.
1. Controleer op de afwezigheid van zilverafzetting op
de wanden van de centrale beschermende
ringelektrode; dergelijke afzettingen kunnen contact
maken met de tegenelektrode.
2. Om zilverresten in de sensorcel te elimineren is het
soms nodig de chemische reiniging met
salpeterzuur (HNO
3
, niet meer dan
70 massaprocent), te herhalen.
3. De elektrochemische reiniging van de
32301 verwijdert de aanslag van de plastic
onderdelen van de cel niet, derhalve kan het nodig
zijn te reinigen met salpeterzuur.
Opmerking: Deze procedure wordt niet aanbevolen voor
normaal onderhoud en mag niet vaker dan tweemaal per
jaar gebruikt worden, omdat het zuur het metaal van de
tegenelektrode aantast, waardoor de levensduur van de
sensor vermindert.
4. Plaats geconcentreerd salpeterzuur in het
elektrolytreservoir van de sensor en voeg 1 druppel
toe op de kathode.
5. Niet langer dan 3 seconden laten staan.
6. Haal het zuur er snel uit en spoel gedurende een
minuut grondig onder stromend kraanwater.
V O O R Z I C H T I G
Salpeterzuur is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemische middelen.
Polijsten sensoroppervlak
1.
2.
3.
1. Nadat de sensor gereinigd is, moet het oppervlak van de centrale elektrode gepolijst worden,
samen met de membraanondersteuning.
Opmerking: Installeer de membraanondersteuning met de groef aan de bovenzijde. De
membraanondersteuning wordt individueel gefabriceerd en gekoppeld aan de sensor. Zorg er derhalve voor dat
de juiste ondersteuning voor membraan gebruikt wordt op de juiste sensor.
2. Plaats de tanden van het hulpmiddel voor verwijdering van de membraanondersteuning in de
gaten voor de membraanondersteuning.
3. Draai de membraanondersteuning vingervast aan.
V O O R Z I C H T I G
Teveel torsie zal de sensorelektroden beschadigen.
98 Nederlands
4. 5. 6. 7.
4. Zet het bakje met de polijstdoek op een plat oppervlak. Verspreid een beetje polijstpoeder over
de doek. Vermengen met een paar druppels water om een grijze, melkachtige vloeistof te
verkrijgen. Zorg ervoor dat het voor uw toepassing juiste polijstpoeder gebruikt wordt.
Opmerking: Gebruik een polijstdoek per model sensor, om mogelijke besmetting via overdracht van
metaaldeeltjes te voorkomen.
5. Polijst, terwijl de sensor verticaal wordt gehouden, met een ronde beweging gedurende tenminste
30 seconden het oppervlak van de sensor, tot de elektroden schoon zijn en glimmen. Het kan
voorkomen dat deze stap diverse malen herhaald moet worden. Zorg ervoor dat er geen contact
tussen huid en polijstdoek ontstaat; de doek dient vrij van stof en vet te blijven.
6. Verwijder de membraanondersteuning met het hulpmiddel voor installatie. Spoel de
ondersteuning en de sensorholte uit met een sterke schone waternevel. Gebruik gedistilleerd
water wanneer de kwaliteit van het water twijfelachtig is.
7. Controleer zorgvuldig dat de kleine groef tussen de centrale elektrode en de beschermende
ringelektrode volledig schoon en vrij van resterend polijstmiddel is. Alleen reinigen met een sterke
waternevel. Het plakkende restmateriaal kan met een hoekje van een vel papier verwijderd
worden.
Alleen voor O
3
-sensor: laatste reiniging centrale elektrode
Nadat de O
3
-sensor gereinigd en gepolijst is, moet een laatste behandeling met salpeterzuur worden
toegepast; dit gaat als volgt:
1. Zet de sensor in verticale positie in de basis.
2. Vul het elektrolytreservoir met een paar druppels
water, net genoeg om de buitenste elektrode te
bedekken. De centrale elektrode moet
drooggehouden worden.
3. Plaats een druppel salpeterzuur op de centrale
elektrode; zorg ervoor dat alleen de elektrode en de
geleidering worden bedekt. Voorkom dat er zuur in
het water terechtkomt. Wacht minder dan een
minuut en spoel dan grondig af onder stromend
water.
V O O R Z I C H T I G
Salpeterzuur is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemische middelen.
Reiniging waterstofsensor
Situatie
De waterstofanalysator werkt op het principe dat waterstofmoleculen die door het membraan
passeren, een elektrische stroom genereren bij het platina oppervlak van de anode. Om dit te laten
plaatsvinden is een extreem schoon metalen oppervlak belangrijk. Als er zich film, vet of andere
onzuiverheden op het platina oppervlak bevindt wordt de reactie belemmerd en kan deze zelfs
gestopt worden.
Daarbij leidt de chemische reactie die plaatsvindt op de gechloreerde zilveren kathodevoeldraden
een bepaalde werkingstijd tot prestatieverlies.
Nederlands
99
Als resultaat hiervan dient er onderhoud aan de sensor gepleegd te worden om de originele
prestaties te herstellen.
Methode
De procedure voor reiniging van de H
2
elektrochemische sensor vereist gebruik van het
ORBISPHERE 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center. Deze procedure wordt in detail
uitgelegd in de bedieningshandleiding van de 32301.
Als overzicht: elektrochemische H
2
-sensorreiniging bestaat uit de volgende reeks bewerkingen:
Dechloreren van de kathode: Dit proces verwijdert de chloridefilm van het zilveren
kathodeoppervlak (uitgevoerd door de ORBISPHERE 32301).
Opnieuw chloreren van de kathode: er wordt een laag zilverchloride op het oppervlak van de
kathode gekweekt (uitgevoerd door de ORBISPHERE 32301).
Activering van de platina anode: het centrale anodeoppervlak wordt gepolijst en behandeld met
salpeterzuur
Foutenopsporing
Zuurstofsensor
Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing
Sensor wil niet kalibreren, zelfs niet
na grondig onderhoud.
Herhaalde kalibraties gaan verder
dan de "verwachte limieten" van het
instrument.
Alleen MOCA 3600: Selecteer
membraan in menu
"Options/Membrane". Kalibreer
daarna de sensor.
De interne barometrische
druksensor van het instrument moet
geijkt worden.
Kalibreer de interne barometer
tegen een gecertificeerde
barometer. Voer geen correcties uit
voor zeespiegel!
Nat membraaninterface.
Droogmaken met een tissue en
opnieuw ijken.
Optie "H
2
S insensivity" geactiveerd. Uitschakelen op het meetinstrument
Er verschijnt "0000" O
2
-niveaus.
Foute afleesschaal "XXXX"
geselecteerd als weer te geven
eenheid.
Wijzig de leesschaal door te kiezen
voor "X.XXX, XX.XX of XXX.X".
Sensor werkt minder lang dan
verwacht in relatief grote opgeloste
O
2
-concentraties.
Hoge concentraties O
2
veroorzaken
sneller afzettingen.
Monteer een minder doorlatende
membraan. Schakel de analyzer uit
als de sensor niet op een lage O
2
-
concentratie ingesteld is.
100 Nederlands
Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing
Onverwachte of onjuiste opgeloste
O
2
-aflezingen.
Luchtlek in
productbemonsteringslijn.
Stel het stromingtempo in op
100 mL/min. Wacht tot stabiel en
verdubbel vervolgens langzaam het
debiet.
De stabiele waarde voor een
opgeloste O
2
-aflezing moet
dezelfde zijn als voordien. Een
verschil met betrekking tot het
debiet geeft duidelijk aan dat er een
luchtlek in de lijn is.
Veel reststroom.
Zet de sensor in een ontlucht
monster; wacht tot de aflezing een
lage waarde aangeeft:
Meet de concentratie en vergelijk
deze met de onderste meetgrens
(zie de tabellen inSpecificaties van
membranen voor sensoren
op pagina 86). Als de concentratie
aanmerkelijk hoger ligt dan de
ondergrens, probeer dan onderhoud
op de sensor te plegen.
Waterstofsensor
Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing
Sensor wil niet kalibreren, zelfs niet
na grondig onderhoud.
Herhaalde kalibraties gaan verder
dan de "verwachte limieten" van het
instrument.
Alleen MOCA 3600: Selecteer
membraan in menu
"Options/Membrane". Kalibreer
daarna de sensor.
"0000" H
2
-niveaus weergegeven.
Foute afleesschaal "XXXX"
geselecteerd als weer te geven
eenheid.
Wijzig de leesschaal door te kiezen
voor "X.XXX, XX.XX of XXX.X".
Sensor werkt minder lang dan
verwacht in relatief hoge H
2
-
concentraties.
Hoge concentraties H
2
vereisen
meer werk van de elektrochemische
sensor.
Schakel de analysator uit wanneer
deze niet nodig is.
Onverwachte of onjuiste H
23
-
aflezingen.
Veel reststroom.
Als de concentratie aanmerkelijk
hoger ligt dan de ondergrens,
probeer dan onderhoud op de
sensor te plegen.
Ozonsensor
Wanneer de O
3
-sensor juist gekalibreerd is met het meetinstrument van ORBISPHERE, moet de
sensor tot 24 uur tot rust komen bij gebruik in condities meer zeer lage O
3
-concentraties.
Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing
Sensor wil niet kalibreren, zelfs niet
na grondig onderhoud.
Herhaalde kalibraties gaan verder
dan de "verwachte limieten" van het
instrument.
Alleen MOCA 3600: Selecteer
membraan in menu
"Options/Membrane". Kalibreer
daarna de sensor.
De interne barometrische
druksensor van het instrument moet
geijkt worden.
Kalibreer de interne barometer
tegen een gecertificeerde
barometer. Voer geen correcties uit
voor zeespiegel!
Nat membraaninterface.
Droogmaken met een tissue en
opnieuw ijken.
Nederlands 101
Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing
Er verschijnt "0000" O
3
-niveaus.
Foute afleesschaal "XXXX"
geselecteerd als weer te geven
eenheid.
Wijzig de leesschaal door te kiezen
voor "X.XXX, XX.XX of XXX.X".
Onverwachte of onjuiste opgeloste
O
3
-aflezingen.
Veel reststroom.
Als de concentratie aanmerkelijk
hoger ligt dan de ondergrens,
probeer dan onderhoud op de
sensor te plegen.
Onvoldoende debiet
Reguleert stroming, vergelijkbaar
met voor membraan
gespecificeerde niveaus.
Lengte van monsterlijn geeft O
3
tijd
om te reageren.
Verminder de lengte van de
monsterslang.
Komt niet overeen met
laboratoriummonsters.
Neem monsters in de dichte
nabijheid van de sensor.
102 Nederlands
Sensorspecifikationer
Specifikationer kan ændres uden forvarsel.
Sensorens produktlinje
Gas
Maks. Tryk
(bar)
Sensormodelle
r
Kommentarer
O
2
20 31 11x.yz
Hvor :
x=Sensorens særlige karakteristika
(0 eller 1; afhængig af anvendelsen)
y=Membran O-ring materiale
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Hoved-materiale
(1=Rustfrit stål; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanium; 7= Monel)
Suffikser (når anvendt):
A betegner en sensor med hurtig reaktion på temperaturændringer
E betegner en EEx-certificeret sensor (Ex-Proof)
s betegner en Smart sensor
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Alle ORBISPHERE elektrokemiske sensorafskærmninger er certificeret IP68 / NEMA4
PEEK (Polyetheretherketon) er højkrystallinsk termoplast
Sensormembranspecifikationer
Hydrogensensorer
Specifikation Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Anbefalede anvendelser Spormåling
Lav
koncentration
Gennemsnitlig
koncentration
Høj
koncentration
Materiale PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Tykkelse [μm] 25 25 12,5 23
Kalibreringsgas 1 % ren H
2
10 % ren H
2
100 % ren H
2
100 % ren H
2
Opløst måleinterval 0 ppb til 75 ppb
0 ppb til
300 ppb
0 ppb til
3200 ppb
0 ppb til 32 ppb
Gasholdigt måleinterval 0 Pa til 5 kPa 0 Pa til 20 kPa 0 Pa til 200 kPa
0 Pa til
2.000 kPa
Præcision
Den største af
±1 % af
aflæsning eller ±
0,03 ppb, eller ±
1 Pa
Den største af
±1 % af
aflæsning eller
± 0,09 ppb,
eller ± 6 Pa
Den største af
±1 % af
aflæsning eller ±
1 ppb, eller ±
50 Pa
Den største af
±1 % af
aflæsning eller
± 10 ppb, eller
± 1 kPa
Integreret strålingsdosisgrænse 2 x 10
4
10
8
10
8
Irrelevant
Forventet strøm i luft @ 1 bar 25°C
[μA]
Irrelevant
Forventet strøm i ren gas [µA] 150 50 5 0,5
Temperaturkompensationinterval 0 til 50 °C 0 til 50 °C 10 til 45 °C 10 til 45 °C
Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C
Dansk 103
Specifikation Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Reaktionstid
1
2 sekunder 5 sekunder 6 sekunder 50 sekunder
Anbefalede mindste
væskeflowinterval
2
[ml/min]
50 til 220 40 til 200 20 til 70 20 til 40
Anbefalede mindste lineær
flowhastighed
2
[cm/sek]
200 150 50 30
Anbefalede gasholdig flowhastighed
[l/min]
0,005 til 3
Oxygen-sensorer (tabel 1)
Specifikation
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Anbefalede anvendelser
Rustkontrol,
Afiltet vand
Drikkevarer,
lab.
anvendelsesmul
igheder
In-line ølurt,
Luft/O
2
injektion,
rensningsanlæg
Rustkontrol, in-
line drikkevarer,
afiltet vand
Materiale PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Tykkelse [μm] 25 12,5 50 25
Kalibreringsgas Luft Luft Luft Luft / rent O
2
Opløst måleinterval 0 ppb til 20 ppm 0 ppb til 40 ppm 0 ppb til 80 ppm 0 ppb til 80 ppm
Gasholdigt måleinterval 0 Pa til 50 kPa 0 Pa til 100 kPa 0 Pa til 200 kPa 0 Pa til 200 kPa
Præcision
Den største af
±1 % af
aflæsning eller
± 0,1 ppb
(1)
,
eller ± 1 ppb
(2)
,
eller ± 0,25 Pa
Den største af
±1 % af
aflæsning eller
± 1 ppb, eller ±
2 Pa
Den største af
±1 % af
aflæsning eller
± 2 ppb, eller ±
5 Pa
Den største af
±1 % af
aflæsning eller
± 2 ppb, eller ±
5 Pa
(1)
Nøjagtighed er ± 0,1 ppb for 410, 510, 362x, 360x og
3655 instrumenter
(2)
Nøjagtighed er ± 1 ppb for 366x og 3650 instrumenter
Integreret strålingsdosisgrænse 2 x 10
4
10
8
Irrelevant 10
8
Forventet strøm i luft @ 1 bar 25 °C
[μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Forventet strøm i rent O
2
[µA] 132 47 31,4 27
O
2
konsumption i O
2
mættet vand ved
25 °C [µg/time]
40 14 9,4 8
Temperaturkompensationinterval -5 til 60 °C
Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C
Reaktionstid
3
7,2 sekunder 9,5 sekunder 90 sekunder 38 sekunder
1
Responstid ved 25°C for en 90 % signalændring
2
Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden
vinduesgitter
3
Responstid ved 25 °C for en 90 % signalændring
104 Dansk
Specifikation
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Anbefalede mindste flowhastighed af
væske
4
[ml/min]
180 120 50 50
Anbefalede mindste lineær
flowhastighed
4
[cm/sek]
200 100 30 30
Anbefalede gasholdig flowhastighed
[l/min]
0,1 til 3
Oxygen-sensorer (tabel 2)
Specifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A
Anbefalede anvendelser
Mættet til super
mættede niveauer
Mættet til super
mættede niveauer
In-line varm ølurt (op
til 70 °C)
Materiale Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Tykkelse [μm] 25 125 12,5
Kalibreringsgas Luft / rent O
2
Luft / rent O
2
Rent O
2
Opløst måleinterval 0 ppb til 400 ppm 0 ppb til 400 ppm 0 ppb til 2.000 ppm
Gasholdigt måleinterval 0 Pa til 1.000 kPa 0 Pa til 1.000 kPa 0 Pa til 5.000 kPa
Præcision
Den største af ±1 % af
aflæsning eller ±
10 ppb, eller ± 20 Pa
Den største af ±1 % af
aflæsning eller ±
10 ppb, eller ± 20 Pa
Den største af ±1 % af
aflæsning eller ±
50 ppb, eller ± 100 Pa
Integreret strålingsdosisgrænse Irrelevant 10
8
10
8
Forventet strøm i luft @ 1 bar 25 °C [] 0,9 0,7 0,2
Forventet strøm i rent O
2
[µA] 4,7 3,8 0,9
O
2
konsumption i O
2
mættet vand
ved 25 °C [µg/time]
1,4 1,3 0,3
Temperaturkompensationinterval -5 til 60 °C
Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C
Reaktionstid
5
2,5 minutter 18 minutter 80 sekunder
Anbefalede mindste flowhastighed af
væske
6
[ml/min]
25 25 5
Anbefalede mindste lineær
flowhastighed
6
[cm/sek]
20 60 5
Anbefalede gasholdig flowhastighed
[L/min]
0,1 til 3
4
Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden
vinduesgitter
5
Responstid ved 25 °C for en 90 % signalændring
6
Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden
vinduesgitter
Dansk 105
Ozonsensorer
Specifikation Membran 2956A Membran 29552A
Anbefalede anvendelser Spormåling Høj koncentration (> 1 mg/l)
Materiale PFA PTFE
Tykkelse [μm] 25 50
Kalibreringsgas Kalibreringsgas eller luft
Opløst måleinterval 0 ppb til 50 ppm 0 ppb til 200 ppm
Gasholdigt måleinterval 0 Pa til 10 kPa 0 Pa til 40 kPa
Præcision
Den største af ±1 % af aflæsning
(± 5 % for sensorer kalibreret i luft)
eller ± 5 ppb, eller ±1 Pa
Den største af ±1 % af aflæsning
(± 5 % for sensorer kalibreret i luft)
eller ± 20 ppb, eller ± 4 Pa
Integreret strålingsdosisgrænse 2 x 10
4
Irrelevant
Forventet strøm i luft @ 1 bar 25 °C
[μA]
26,4 6,5
Forventet strøm i ren gas [µA] 105 31,4
Temperaturkompensationinterval -5 til 45 °C
Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C
Reaktionstid
7
30 sekunder 6 minutter
Anbefalede mindste flowhastighed af
væske
8
[ml/min]
350
9
100
9
Anbefalede mindste lineær
flowhastighed
8
[cm/sek]
30 10
Anbefalede gasholdig flowhastighed
[l/min]
0,01 til 3
Sensorens vægt og størrelse
Sensorens vægt er fra 140 til 700 gram, afhængig af konstruktionsmateriale.
7
Responstid ved 25 °C for en 90 % signalændring
8
Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden
vinduesgitter
9
Disse flowhastigheder tager hensyn til nedbrydning af ozon i slangen mellem linjen og
flowkammeret (teoretiske flowhastigheder ved fravær af nedbrydning ville være 10 gange
mindre)
106 Dansk
Figur 1 Sensorens dimensioner
Udvidet udgave af manualen
For yderligere information bedes du se den udvidede version af denne håndbog, som er tilgængelig
på producentens hjemmeside.
Generelle oplysninger
Producenten kan under ingen omstændigheder holdes ansvarlig for direkte, indirekte, specielle,
hændelige eller følgeskader der opstår på baggrund af en defekt eller udeladelse i denne vejledning.
Producenten forbeholder sig ret til når som helst at foretage ændringer i denne manual og de
beskrevne produkter uden varsel eller forpligtelser. Reviderede udgaver kan findes på producentens
webside.
Oplysninger vedr. sikkerhed
B E M Æ R K N I N G
Producenten er ikke ansvarlig for eventuelle skader på grund af forkert anvendelse eller misbrug af dette produkt,
herunder uden begrænsning direkte skader, hændelige skader eller følgeskader, og fraskriver sig ansvaret for
sådanne skader i det fulde omfang, som tillades ifølge gældende lov. Kun brugeren er ansvarlig for at identificere
alvorlige risici ved anvendelsen og installere relevante mekanismer til beskyttelse af processerne i forbindelse
med en eventuel fejl på udstyret.
Læs hele manualen, inden udpakning, installation eller betjening af dette udstyr. Overhold alle
farehenvisninger og advarsler. Undladelse heraf kan medføre, at brugeren kommer alvorligt til skade
eller beskadigelse af apparatet.
Kontroller, at den beskyttelse, som dette udstyr giver, ikke forringes. Du må ikke bruge eller installere
dette udstyr på nogen anden måde end den, der er angivet i denne manual.
Brug af sikkerhedsoplysninger
F A R E
Angiver en eventuel eller overhængende farlig situation, der vil medføre dødsfald eller alvorlige kvæstelser, hvis
den ikke undgås.
A D V A R S E L
Angiver en potentiel eller umiddelbart farlig situation, som kan resultere i død eller alvorlig tilskadekomst, hvis den
ikke undgås.
F O R S I G T I G
Indikerer en potentiel farlig situation, der kan resultere i mindre eller moderat tilskadekomst.
Dansk 107
B E M Æ R K N I N G
Angiver en situation, der kan medføre skade på instrumentet, hvis ikke den undgås. Oplysninger, der er særligt
vigtige.
Sikkerhedsmærkater
Læs alle skilte og mærkater, som er placeret på apparatet. Der kan opstå person- eller
instrumentskade, hvis forholdsreglerne ikke respekteres. I håndbogen refereres der til et symbol på
instrumentet med en forholdsregelerklæring.
Dette er sikkerhedsalarmsymbolet. Overhold alle sikkerhedsmeddelelser, der følger dette symbol,
for at undgå potentiel kvæstelse. Se brugsanvisningen vedrørende drifts- eller
sikkerhedsoplysninger, hvis det vises på instrumentet.
Dette symbol angiver, at der er risiko for elektrisk stød og/eller dødsfald pga. elektrisk stød.
Dette symbol angiver tilstedeværelsen af enheder, der er følsomme over for elektrostatisk afladning
(ESD) og angiver, at der skal udvises forsigtighed for at forhindre beskadigelse af udstyret.
Når dette symbol er anbragt på et produkt, så indikerer det, at instrumentet er sluttet til vekselstrøm.
Elektrisk udstyr mærket med dette symbol må, i Europa, ikke bortskaffes i sammen med
husholdningsaffald eller offentligt affald. Returner gammelt eller udtjent udstyr til producenten til
bortskaffelse uden gebyr.
Dette symbol indikerer, at produktet indeholder giftige eller farlige stoffer eller elementer. Tallet
inden i symbolet indikerer brugsperioden for miljøbeskyttelse i år.
Det du har modtaget
Kontroller, at alle monteringsdele er inkluderet. Bemærk, at med mindre sensoren er en del af
ORBISPHERE udstyret der medfølger, skal sensoren monteres på en ORBISPHERE sokkel eller et
flowkammer der muliggør kontakt med prøvevæsken der skal analyseres (se Installation på side 109
for detaljer).
En oxygen- ozon- eller hydrogen- elektrokemisk sensor
Sensorhovedet er beskyttet med en plastik opbevaringshætte, der kan skrues på. En plastik base
beskytter forbindelsesstikket samtidig med at give en passende holder.
Figur 2 Sensorkomponenter
1 Opbevarings- og
kalibreringshætte
3 Sensorbase 5 Manchet
2 Beskyttelseshætte 4 Tilslutning til instrument
108 Dansk
Et vedligeholdelsessæt til sensor.
Vedligeholdelsessætet omfatter det materiale, der skal bruges til vedligeholdelse af sensoren.
Installation
Indledende rengøring af sensorcelle
Din ORBISPHERE elektrokemiske sensor er blevet omhyggeligt rengjort og testet på fabrikken. For
at beskytte elektroderne mod iltning er cellen blevet fyldt med elektrolyt, og en membran er
installeret.
Dog kan forsendelses- og opbevaringsforhold påvirke den elektrokemiske sensors celler og derfor en
sensorservice (cellerengøring og udskiftning af membran) skal udføres, før du bruger sensoren.
For at udføre en sensorservice, se instruktionerne i det relevante afsnit Vedligeholdelse på side 110.
Hvis du ikke er fortrolig med sensorservice, vil din Hach Lange repræsentant hjælpe dig.
BEMÆRK: Elektrokemiske H
2
-sensorer kræver ikke en fuldstændig rengøringsprocedure, idet afchloreings- og
genchloreringsprocesser er normalt ikke påkrævet.
Sensorpositionering
Med mindre sensoren er en del af ORBISPHERE udstyret der medfølger, skal sensoren monteres på
en ORBISPHERE sokkel eller et flowkammer, der muliggør kontakt med prøvevæsken der skal
analyseres.
Sensoren og måleinstrumentet er forbundet med et kabel og to 10-benede stikforbindelser.
Kabellængden til standard sensor er 3 meter, men der kan bruges forlængerkabler på op til
1.000 meter for at bevare den samme signalfølsomhed. Hvis model 28117 tryksensoren er blevet
brugt, er den maksimale kabellængde 50 m.
Når sensoren bliver monteret skal du sørge for at den sidder:
vinkelret på røret
på et vandret rørafsnit (eller på et opadgående lodret rør)
mindst 15 m væk fra pumpens udledningsside
på et sted hvor prøveflowet er stabilt og hurtigt og så langt som muligt væk fra:
ventiler
rørknæk
sugesiden på alle pumper
et CO
2
injektionssystem eller lignende
BEMÆRK: Der kan være situationer hvor ikke alle ovenstående forhold kan imødekommes. Hvis dette er tilfældet
eller du har nogle problemer, bedes du kontakte din Hach Lange repræsentant for at evaluere situationen og finde
den bedst anvendelige løsning.
Sensorindførelse
Isæt sensoren lige ind i flowkammeret eller soklen. Undgå at dreje sensoren.
Stram den tilhørende manchet med hånden.
Forbind sensorkablet.
Kontroller om der findes utætheder og udskift O-ringe hvis der er synlige lækager.
Instruktioner for mikrovolume flowkamre
Undgå at dreje sensoren når du isætter den i mikrovolume flowkammeret. Denne rotation kunne
forskyde beskyttelseshætten og dermed ændre placeringen af membranen. Dette kunne ændre
membranmåleforholdene og påvirke nøjagtigheden af målingen.
Dansk
109
Sensorafmontering
Hvis der ikke bruges ORBISPHERE 32003 indskydnings-/udtrækningsventil, skal du slukke for
prøveflowet og tømme prøvekredsløb af væske.
Afmonter sensorkablet, der er tilsluttet enden på sensoren.
Hold i sensorhoveddelen med den ene hånd for at undgå rotation, og skru manchetten af med den
anden hånd.
Træk sensoren lige ud af soklen eller flowkammeret.
Monter sensoropbevaringshætten og sensorbasen (for at beskytte forbindelsen).
Udvendig tryksensor
Systemet kan monteres med en udvendig tryksensor. Dette muliggør en måling af en brøkdel af
gassen under varierende trykforhold under gasfasemålinger.
To modeller er tilgængelige afhængig af anvendt tryk:
28117 tryksensor 0 - 5 bar absolut tryk
28117C tryksensor 0 - 1 bar absolut tryk
F O R S I G T I G
UNDLAD at overstige sensorens trykinterval. Dette kunne permanent beskadige sensormembranen og dermed
påvirke alle trykværdier i fremtiden.
Den udvendige sensor forbindes til ORBISPHERE måleinstrumentet med et 1 m langt kabel og en 4-
ben stikforbindelse (der kan anvendes et valgfrit forlængerkabel men den samlede længde bør ikke
overstige 50 m).
Den udvendige tryksensor kan monteres på modellen 32002.xxx multiparameter flowkammer. Den
holdes på plads af en blå manchet med gevind. Tætningsgraden sikres af en O-ring på sensorlejet.
Vedligeholdelse
Afmontering og montering
Adskillelse af sensor (fjernelse af membran)
1. 2. 3. 4.
1. Det er vigtigt at montere den elektrokemiske sensor stående på dens base. Basen sikrer god
beskyttelse for det sarte stik samtidig med at give en passende arbejdsholder.
2. Fjern plastik opbevaringshætten. Skru beskyttelseshætten af ved hjælp af værktøjet fra det
medfølgende vedligeholdelsessæt.
3. Hold øje med komponenterne inde i beskyttelseshætten. Noter samlingsrækkefølgen for hvert
element.
4. Træk fastgørelsesringen op ved hjælp af værktøjet fra det medfølgende vedligeholdelsessæt.
Fjern membranen og masken (hvis relevant). Dræn elektrolytten i en vask og skyl
sensorhulningen med rindende vand.
110
Dansk
F O R S I G T I G
Undgå øjen- eller hudkontakt med elektrolyt, som kan være svagt ætsende.
5.
6.
7.
5. Sæt benene af værktøjet til fjernelse af membranebærer i membranebærerens huller.
6. Skru membranebæreren af.
7.
BEMÆRK: Membranebæreren er individuelt maskinbeabejdet og parret med sensoren. For korrekt funktion af
sensor er det MEGET VIGTIGT at holde en membranebærer med den respektive sensor. Hvis
membranebæreren skal udskiftes, kontakt din Hach Lange repræsentant.
Samling af sensor (installation af membran)
Før du starter gensamling af sensoren, gå til afsnittet om vedligeholdelse af sensor for vejledning om
rengøring af katode og anode.
1.
2.
3.
1. Installer membranebæreren med rillen på den øverste side.
BEMÆRK: Membranebæreren er individuelt maskinbeabejdet og parret med sensoren. Derfor skal du sørge
for at bruge den korrekte membranebærer til den korrekte sensor.
2. Sæt benene af værktøjet til fjernelse af membranebærer i membranebærerens huller.
3. Fastspænd membranebæreren, så den kan fjernes med hånden.
F O R S I G T I G
For stor drejningsmoment vil ødelægge sensorens elektroder.
Dansk 111
4. 5. 6. 7.
4. Membranens monetringsoverflade skal være ren og jævn. Udskift membranens O-ring på
sensorhovedet.
BEMÆRK: 29039.4 nitril O-ring kan genbruges, hvis den er i god tilstand. Membranens O-ringe er del af
beskyttelseshætte-sættet.
5. Brug sprøjten eller flaskedysen inkluderet i vedligeholdelsessættet til at fylde sensorhulningen
med elektrolyt. Vær forsigtig med ikke at røre ved elektroderne med nålen, idet en ridse på
overfladen kan føre til tab af ydeevne. Vip sensoren lidt, injicer i det nederste hul og få bobler ud
af det øverste hul. Bank let på sensorens side for at flytte de opsamlede bobler. Vend sensoren til
lodret position. Den sidste dråbe af elektrolyt bør danne en kuppel på sensorspidsen.
6. Tag det todelte montæringsværktøj til membranen fra vedligeholdelsessættet. Installer kappen på
sensorhovedet (enden med skulder nedad).
BEMÆRK: Efter påsættelsen kan membranen genbruges. Undlad at berøre membranen med fingre, da dette
kan påvirke dens følsomhed.
7. Tag et par membraner ud af opbevaringsboksen. Brug pincetten, der findes i sættet, til at tage
membranen op af stakken, og anbring den forsigtigt på sensorspidsen. Sørg for, at den er
centreret og ingen boble er opsamlet. Hvis der bruges en sensormaske, placer den direkte på
toppen af membranen. Membranens diameter er større end sensorhovedets diameter. Det er
normalt, idet membranen vil folde over sensorspidsen.
BEMÆRK: Adskil membranen fra beskyttelsespapiret:
Membranen er gennemsigtig (semitransparent).
Beskyttelsespapiret er uigennemsigtigt.
8. 9. 10. 11.
8. Membranens holdering findes i to lidt forskellige indre diametre, afhængig af membranens(ernes)
samlede tykkelse (A = 29228 holdering, membranens tykkelse < 50μ; B = 29229 holdering,
membranens(ernes) samlede tykkelse ≥ 50μ). For at udføre en korrekt installation af membrane
skal du sørge for at bruge den korrekte holdering.
9. Anbring holderingen til membranen på spidsen af installationsværktøj.
112
Dansk
F O R S I G T I G
For at undgå beskadigelse af membranen skal du sørge for, at værktøjsspidsen er helt ren og dens overflade
er jævn.
10. Indsæt installationsværktøjet i styrekappen.
11. Skub installationsværktøjet godt fast nedad. Dette spænder monteringsringen på sensorhovedet
og folder membranen over sensorspidsen. Fjern installationsværktøjet og styrekappen. Se, om
ringen er placeret korrekt, og prøv at skubbe den ned med fingre. Kontroller, om membranen er
tæt, uden folder, og at der ikke er nogen bobler. Skyl sensoren under rindende vand og aftør med
en ren klud. Kontroller for elektrolytlækage.
12.
13.
14.
12. Forbered beskyttelseshætten til montering. Udskift alle dele inde i beskyttelseshætten med nye
(undtagen gitter), og placer dem i den rækkefølge, de blev fjernet. Tefzel skiverne under hætten
skal smøres let med siliconefedt.
BEMÆRK: Illustrationen er kun et eksempel. Din aktuelle konfiguration kan variere.
13. Fastspænd beskyttelseshætten, så den kan fjernes med hånden. Fuldfør proceduren ved hjælp
af værktøjet i det medfølgende vedligeholdelsessæt. Indsæt i hver af de fire huller efter hindanen,
og spænd så meget du kan. Spænd hvert hul én gang.
BEMÆRK: Gitteret inde i beskyttelseshætten skal kunne bevæges under stramningen. Derfor, og for at undgå
beskadigelse af membranen, må du ikke røre ved gitteret under stramningen.
14. Sensoren opbevares altid med påmøneret opbevaringshætte og sensorbase. Dryp et par dråber
rent vand i opbevaringshætten for at forhindre udtørring af sensorcellen.
BEMÆRK: En sensor, der er blevet skilt ad eller serviceret, skal altid kalibreres. Lad sensoren hvile i 30 miutter, før
du udfører kalibrering.
Elektrokemisk rengørings- og regenereringscenter
ORBISPHERE 32301 er et meget effektivt rengørings- og regenereringsredskab til elektrokemiske
sensorer. Redskabet vender den elektrokemiske proces om, der finder sted i sensorcellen under
normal drift. Dette fjerner iltningen og regenererer på samme tid elektrodeoverfladen. Derudover
tilvejebringer regenereringscentret en vedvarende tester til kontrol af sensorens elektronik.
Brug af dette værktøj anbefales til et mærkbart udvidet levetid af sensor. Detaljerede oplysninger om
brug af rengørings- og regenereringscenter findes i 32301 Operator Manual.
BEMÆRK: Brug af 32301 sensor rengørings- og regenereringscenter til servicering af elektrokemiske H
2
-sensorer
er obligatorisk. Denne proces kaldes afchlorering og genchlorering af elektroder (se Hydrogen rengøring af
sensorcelle på side 116).
Kemisk rengøring: ilt og ozon sensorcelle
BEMÆRK: Ikke relevant for H
2
-sensorer.
Det følgende forudsætter, at sensoren er blevet skilt ad. For afmonterings- og monteringsprocedurer,
se Afmontering og montering på side 110.
Forhold
Dansk
113
Slid på membranen og kemiske reaktioner i sensoren kræver, at sensoren serviceres regelmæssigt
for at gendanne dens oprindelige følsomhed. Service omfatter rengøring af elektrode og udskiftning
af membran. Et tydeligt tegn på, at en vedligeholdelse af sensor er nødvendig er, når målingerne er
mærkbart mindre stabile end normalt, og når en kalibrering ikke forbedrer situationen.
Metodebeskrivelse (se nedenstående trin-efter-trin procedure)
Elektrokemisk rengøring med 32301 (hvis tilgængelig)
... hvis ikke tilgængelig eller resultaterne er utilstrækkelige.
... til sensorer anvendt i barske miljøer (f.eks. kulbrinteindustrien) eller meget snavsede sensorer.
Kemisk rengøring af anode og katode
Polering af midterelektrode
Afsluttende skylning
BEMÆRK: For at fjerne alle sølvrester, som rengøring med ammoniak ikke kan klare, er det nogle gange
nødvendigt at gentage kemisk rensning ved brug af salpetersyre (HNO
3
, ikke over 70 % vægt).
Rengøring af membranebærer
1. Tøm og skyl elektrolytreservoiret under rindende
vand.
2. Skyl membranebæreren og tør den af.
3. Kontroller overfladen for tilstedeværelse af
urenheder. Resterne kan fjernes ved at placere
bæreren i en beholder med salpetersyre (HNO
3
,
ikke over 70 % vægt), indtil den genvinder sin
oprindelige udseende (normalt inden for
30 sekunder).
BEMÆRK: Brug kun salpetersyre til rengøring af meget
snavset membranebærer.
4. Skyl under rindende vand i et minut og kontroller
igen overfladens renhed.
F O R S I G T I G
Salpetersyre er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier.
Rengøring af elektroder med ammoniak
BEMÆRK: Brug kun ammoniak til rengøring af meget snavsede sensorer.
1. Fyld sensorens elektrolytreservoir med en
opløsning af 25 % vægt ammoniumhydroxid
(NH
4
OH) i vand og vent 10 minutter.
2. Skyl under rindende vand i mindst et minut.
3. Kontroller sensorhovedet. Modelektroden bør have
en sølv-hvid farve.
4. Hvis modelektroden stadig har aflejringer, gentag
proceduren.
F O R S I G T I G
Ammoniak er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier.
Rengøring af anode og katode med salpetersyre
BEMÆRK: Brug kun salpetersyre til rengøring af meget snavsede sensorer.
114
Dansk
1. Kontroller, om der findes sølvrester på den centrale
beskyttelsesring i elektrodevægge, da sådanne
rester kan komme i kontakt med modelektroden.
2. For at fjerne alle sølvrester inde i sensorcellen, er
det nogle gange nødvendigt at gentage kemisk
rensning med salpetersyre (HNO
3
, ikke over 70 %
vægt).
3. 32301 elektrokemisk rengøring fjerner ikke rester
fra cellens plastikdele, så rengøring med
salpetersyre kan være nødvendig.
BEMÆRK: Denne procedure anbefales ikke til almindelig
vedligeholdelse og bør ikke udføres oftere end to gange om
året, idet syren nedbryder metallet af modelektroden og
reducerer sensorens levetid.
4. Fyld sensorens elektrolytreservoir med
koncentreret salpetersyre og tilføj 1 dråbe til
midterelektroden.
5. Vent maks. 3 sekunder.
6. Hæld hurtigt syren ud og skyl grundigt under
rindende vand i et minut.
F O R S I G T I G
Salpetersyre er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier.
Polering af sensorflade
1.
2.
3.
1. Når sensoren er blevet rengjort, skal fladen af midterelektroden poleres sammen med
membranebæreren.
BEMÆRK: Installer membranebæreren med rillen på den øverste side. Membranebæreren er individuelt
maskinbeabejdet og parret med sensoren. Derfor skal du sørge for at bruge den korrekte membranebærer til
den korrekte sensor.
2. Sæt benene af værktøjet til fjernelse af membranebærer i membranebærerens huller.
3. Fastspænd membranebæreren, så den kan fjernes med hånden.
F O R S I G T I G
For stor drejningsmoment vil ødelægge sensorens elektroder.
Dansk 115
4. 5. 6. 7.
4. Placer skålen med pudsekluden på en jævn overflade. Drys lidt polermiddel over kluden. Bland
med et par dråber vand for at få en grå, mælkeagtig væske. Husk at bruge det korrekte
polermiddel til anvendelsen.
BEMÆRK: Brug én pudseklud til hver sensormodel for at forhindre mulig forurening gennem overførsel af
metalpartikler.
5. Hold sensoren lodret og poler sensorfladen med cirkelbevægelser i mindst 30 sekunder, indtil
elektroder er rene og blanke. Dette trin skal muligvis gentages flere gange. Sørg for at undgå
hudkontakt med pudsekluden. Den bør holdes fri for støv og fedt.
6. Fjern membranebæreren vha. monteringsværktøj. Skyl bæreren og sensorhulningen med en
stærk stråle af rent vand. Brug destilleret vand, hvis vandkvaliteten er tvivlsom.
7. Kontroller omhyggeligt, at den tynde rille mellem midtelektroden og beskyttelsesringelektroden er
helt ren og fri for poleringsrester. Rengøres kun vha. af en stærk vandstråle. Kanten af en
papirark kan anvendes til at fjerne klistrede rester.
Kun O
3
-sensor: afsluttende rengøring af elektrode
Når O
3
-sensoren er blevet rengjort og poleret, skal en afsluttende behandling med salpetersyre
foretages på følgende måde:
1. Placer sensoren i lodret position på dens base.
2. Fyld elektrolytreservoiren med få vandråber,
tilstrækkeligt til at dække den ydre elektrode.
Midterelektroden skal forblive tør.
3. Anbring en dråbe af salpetersyre på
midterelektroden, så den kun dækker elektroden og
beskyttelsesringen. Undgå at spilde syre i vandet.
Vent mindre end et minut, og skyl grundigt under
rindende vand.
F O R S I G T I G
Salpetersyre er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier.
Hydrogen rengøring af sensorcelle
Forhold
Hydrogenanalysatoren virker efter princippet, at hydrogenmolekuler, der passerer gennem
membranen, genererer elektrisk strøm på overfladen af platinanoden. Dette kan kun ske, hvis
metaloverfladen er meget ren. Hvis en film, fedt eller andre urenheder dækker platinoverfladen,
hæmmes reaktionen eller endog standses helt.
Derudover fører den kemiske reaktion, der finder sted på den chlorerede sølvkatode, til tab af
ydeevne efter en vis reaktionstid.
Som resultat deraf skal en sensorservice udføres for at gendanne dens oprindelige ydeevne.
Metode
Proceduren for rengøring af H
2
elektrokemisk sensor kræver brug af ORBISPHERE 32301 sensor
rengørings- og regenereringscenter. Denne procedure er forklaret i detaljer i 32301 brugermanual.
Som en oversigt består rengøring af H
2
elektrokemisk sensor af nedenstående rækkefølge af
operationer:
116
Dansk
Afchlorering af katode: Denne proces fjerner chlorid-filmen fra sølvkatoders overflade (udført af
ORBISPHERE 32301).
Genchlorering af katode: Et lag af sølvchlorid vokser på katodens overflade (udført af
ORBISPHERE 32301).
Aktivering af platinanode: Overfladen af den midterste anode poleres og behandles med
salpetersyre.
Fejlfinding
Oxygen-sensor
Problem Mulig årsag Mulig løsning
Sensoren vil ikke kalibrere, selv
efter grundig servicering.
Gentagne kalibreringer går over
"forventede grænser" af
instrumentet.
Kun MOCA 3600: vælg membran
fra menuen "Options/Membrane".
Kalibrer derefter sensoren.
Instrumentets indvendige
barometertryksensor har behov for
kalibrering.
Kalibrer internt barometer mod et
certificeret barometer. Undlad at
korrigere for havniveau.
Fugt membranens berøringsflade.
Aftør med en serviet og kalibrer
igen.
"H
2
S intensitivitet" valgmuligheden
er aktiveret.
Deaktiver på måleinstrumentet.
"0000" O
2
niveauer vises.
Forkert læseskala "XXXX" er valgt
for displayet.
Skift læseskalaen ved at vælge
"X.XXX, XX.XX eller XXX.X".
Kortere end forventet sensordrift i
relativ høj fortyndet O
2
koncentration.
Høje O
2
koncentrationer genererer
hurtigere bundfald.
Monter en mindre gennemtrængelig
membran. Sluk for analysatoren når
sensoren ikke befinder sig i en lav
O
2
koncentration.
Uventet eller unøjagtig opløst O
2
aflæsninger.
Luftutæthed på produktprøvelinjen.
Indstil flowhastighed på 100 ml/min.
Vent indtil den er stabil og foretag
derefter en fordobling af
flowhastigheden.
Den stabile værdi af opløst O
2
aflæsning skal være det samme
som før. En variation i
flowhastigheden er et klart tegn på
en luftutæthed på linjen.
Høj tilbageværende strøm.
Anbring sensoren i udluftet prøve og
afvent lav aflæsning:
Kontroller koncentrationen
sammenlignet med lav målegrænse
(se tabel i
Sensormembranspecifikationer
på side 103). Hvis koncentrationen
er betydeligt højere end den lave
grænse, skal du prøve en
sensorservice.
Dansk 117
Hydrogensensor
Problem Mulig årsag Mulig løsning
Sensoren vil ikke kalibrere, selv
efter grundig servicering.
Gentagne kalibreringer går over
"forventede grænser" af
instrumentet.
Kun MOCA 3600: vælg membran
fra menuen "Options/Membrane".
Kalibrer derefter sensoren.
"0000" H
2
niveauer vises.
Forkert læseskala "XXXX" er valgt
for displayet.
Skift læseskalaen ved at vælge
"X.XXX, XX.XX eller XXX.X".
Kortere end forventet sensordrift i
relativ høj H
2
koncentration.
Høje H
2
koncentrationer kræver
mere arbejde fra elektrokemisk
sensor.
Sluk for analysator, når den ikke
bruges.
Uventede eller unøjagtige H
2
aflæsninger.
Høj tilbageværende strøm.
Hvis koncentrationen er betydeligt
højere end den lave grænse, skal
du prøve en sensorservice.
Ozonsensor
Når O
3
-sensoren er blevet kalibreret korrekt vha. ORBISPHERE måleinstrument, skal sensoren hvile
i op til 24 timer, når den bruges i meget lave O
3
koncentrationsforhold.
Problem Mulig årsag Mulig løsning
Sensoren vil ikke kalibrere, selv
efter grundig servicering.
Gentagne kalibreringer går over
"forventede grænser" af
instrumentet.
Kun MOCA 3600: vælg membran
fra menuen "Options/Membrane".
Kalibrer derefter sensoren.
Instrumentets indvendige
barometertryksensor har behov for
kalibrering.
Kalibrer internt barometer mod et
certificeret barometer. Undlad at
korrigere for havniveau.
Fugt membranens interface.
Aftør med en serviet og kalibrer
igen.
"0000" O
3
niveauer vises.
Forkert læseskala "XXXX" er valgt
for displayet.
Skift læseskalaen ved at vælge
"X.XXX, XX.XX eller XXX.X".
Uventet eller unøjagtig opløst O
3
aflæsninger.
Høj tilbageværende strøm.
Hvis koncentrationen er betydeligt
højere end den lave grænse, skal
du prøve en sensorservice.
Utilstrækkelig flowhastighed.
Reguler flow i forhold til angivne
niveauer for membranen.
Længden af prøvelinjer tillader O
3
gange at reagere.
Reducer længden af prøveslanger.
Matcher ikke laboratorieprøver. Udtag prøver tæt på sensoren.
118 Dansk
Specyfikacje czujników
Specyfikacje mogą zostać zmienione bez wcześniejszego powiadomienia.
Linia produktowa czujnika
Gaz
Maks. zakres
pomiarowy
ciśnienia (bar)
Modele
czujników
Uwagi
O
2
20 31 11x.yz
gdzie :
x=Cechy szczególne czujnika
(0 lub 1; w zależności od zastosowania)
y=Tworzywo pierścienia O-ring membrany
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Tworzywo głowicy
(1=Stal nierdzewna; 2=PEEK; 4=Hastelloy; 5=Tytan; 7= Monel)
Przyrostki (jeśli występują):
A oznacza czujnik z szybką reakcją na zmiany temperatury
E oznacza czujnik z certyfikatem EEx (Ex-Proof)
s oznacza czujnik z funkcją Smart
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Obudowy wszystkich czujników elektrochemicznych ORBISPHERE są certyfikowane zgodnie
z normą IP68 / NEMA4
PEEK (polyetheretherketone) jest wysokokrystalicznym tworzywem termoplastycznym
Specyfikacja membrany czujnika
Czujniki wodoru
Specyfikacja
Membrana
2956A
Membrana
2952A
Membrana
2995A
Membrana
29015A
Zalecane zastosowania
Pomiar ilości
śladowych
Niskie stężenie Średnie stężenie
Wysokie
stężenie
Materiał PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Grubość [μm] 25 25 12,5 23
Gaz kalibracyjny 1% czystego H
2
10% czystego
H
2
100% czystego
H
2
100% czystego
H
2
Zakres pomiaru substancji
rozpuszczonych
0 ppb do 75 ppb
0 ppb
do 300 ppb
0 ppb
do 3200 ppb
0 ppb
do 32 ppm
Zakres pomiaru gazów 0 Pa do 5 kPa 0 Pa do 20 kPa 0 Pa do 200 kPa
0 kPa
do 2000 kPa
Dokładność
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
0,03 ppb albo ±
1 Pa
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
0,09 ppb albo ±
6 Pa
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
1 ppb albo ±
50 Pa
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
10 ppb albo ±
1 Pa
Limit zintegrowanej dawki
promieniowania
2 x 10
4
10
8
10
8
Nie dotyczy
Oczekiwane natężenie prądu
w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA]
Nie dotyczy
Polski 119
Specyfikacja
Membrana
2956A
Membrana
2952A
Membrana
2995A
Membrana
29015A
Oczekiwane natężenie prądu
w czystym gazie [μA]
150 50 5 0,5
Zakres kompensacji temperatury 0 do 50°C 0 do 50°C 10 do 45°C 10 do 45°C
Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C
Czas reakcji
1
2 sekundy 5 sekund 6 sekund 50 sekund
Zalecana minimalna wartość
przepływu płynu
2
[ml/min]
50 do 220 40 do 200 20 do 70 20 do 40
Zalecana minimalna wartość
przepływu liniowego
2
[cm/s]
200 150 50 30
Zalecana wartość przepływu gazu
[l/min]
0,005 do 3
Czujniki tlenu (tabela 1)
Specyfikacja
Membrana
2956A
Membrana
2958A
Membrana
29552A
Membrana
2952A
Zalecane zastosowania
Kontrola korozji,
woda
odpowietrzona
Napoje,
zastosowania
laboratoryjne
Brzeczka in-
line,
wtryskiwanie
powietrza/O
2
,
oczyszczanie
ścieków
Kontrola korozji,
napoje in-line,
woda
odpowietrzona
Materiał PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Grubość [μm] 25 12,5 50 25
Gaz kalibracyjny Powietrze Powietrze Powietrze
Powietrze/czyst
y O
2
Zakres pomiaru substancji
rozpuszczonych
0 ppb
do 20 ppm
0 ppb
do 40 ppm
0 ppb
do 80 ppm
0 ppb
do 80 ppm
Zakres pomiaru gazów 0 Pa do 50 kPa
0 Pa do 100 kP
a
0 Pa do 200 kP
a
0 Pa do 200 kP
a
Dokładność
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
0,1 ppb
(1)
, lub ±
1 ppb
(2)
albo ±
0,25 Pa
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
1 ppb albo ±
2 Pa
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
2 ppb albo ±
5 Pa
Wyższa
z wartości: ±1%
odczytu lub ±
2 ppb albo ±
5 Pa
(1)
Dokładność wynosi ± 0,1 ppb w przypadku przyrządów 410, 510,
362x, 360x i 3655
(2)
Dokładność wynosi ± 1 ppb w przypadku przyrządów 366x i 3650
Limit zintegrowanej dawki
promieniowania
2 x 10
4
10
8
Nie dotyczy 10
8
Oczekiwane natężenie prądu
w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
1
Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału
2
Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez
siatki
120 Polski
Specyfikacja
Membrana
2956A
Membrana
2958A
Membrana
29552A
Membrana
2952A
Oczekiwane natężenie prądu
w czystym O
2
[μA]
132 47 31,4 27
Zużycie O
2
w wodzie nasyconej O
2
w temperaturze 25°C [μg/h]
40 14 9,4 8
Zakres kompensacji temperatury -5 do 60°C
Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C
Czas reakcji
3
7,2 sekundy 9,5 sekundy 90 sekund 38 sekund
Zalecana minimalna wartość przepływu
płynu
4
[ml/min]
180 120 50 50
Zalecana minimalna wartość przepływu
liniowego
4
[cm/s]
200 100 30 30
Zalecana wartość przepływu gazu
[l/min]
0,1 do 3
Czujniki tlenu (tabela 2)
Specyfikacja Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A
Zalecane zastosowania
Poziomy
od nasyconego
do przesyconego
Poziomy
od nasyconego
do przesyconego
Gorąca brzeczka in-
line (do 70°C)
Materiał Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Grubość [μm] 25 125 12,5
Gaz kalibracyjny Powietrze / czysty O
2
Powietrze / czysty O
2
Czysty O
2
Zakres pomiaru substancji
rozpuszczonych
0 ppb do 400 ppm 0 ppb do 400 ppm 0 ppb do 2000 ppm
Zakres pomiaru gazu 0 Pa do 1000 kPa 0 Pa do 1000 kPa 0 Pa do 5000 kPa
Dokładność
Wyższa z wartości:
±1% odczytu lub ±
10 ppb albo ± 20 Pa
Wyższa z wartości:
±1% odczytu lub ±
10 ppb albo ± 20 Pa
Wyższa z wartości:
±1% odczytu lub ±
50 ppb albo ± 100 Pa
Limit zintegrowanej dawki
promieniowania
Nie dotyczy 10
8
10
8
Oczekiwane natężenie prądu
w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA]
0,9 0,7 0,2
Oczekiwane natężenie prądu
w czystym O
2
[μA]
4,7 3,8 0,9
Zużycie O
2
w wodzie nasyconej O
2
w temperaturze 25°C [μg/h]
1,4 1,3 0,3
Zakres kompensacji temperatury -5 do 60°C
Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C
Czas reakcji
5
2,5 minuty 18 minut 80 sekund
3
Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału
4
Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez
siatki
5
Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału
Polski 121
Specyfikacja Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A
Zalecana minimalna wartość
przepływu płynu
6
[ml/min]
25 25 5
Zalecana minimalna wartość
przepływu liniowego
6
[cm/s]
20 60 5
Zalecana wartość przepływu gazu
[l/min]
0,1 do 3
Czujniki ozonu
Specyfikacja Membrana 2956A Membrana 29552A
Zalecane zastosowania Pomiar ilości śladowych Wysokie stężenie (>1 mg/l)
Materiał PFA PTFE
Grubość [μm] 25 50
Gaz kalibracyjny Gaz kalibracyjny lub powietrze
Zakres pomiaru substancji
rozpuszczonych
0 ppb do 50 ppm 0 ppb do 200 ppm
Zakres pomiaru gazu 0 Pa do 10 kPa 0 Pa do 40 kPa
Dokładność
Wyższa z wartości: ±1% odczytu
(± 5% w przypadku czujników
kalibrowanych w powietrzu) lub ±
5 ppb albo ± 1 Pa
Wyższa z wartości: ±1% odczytu
(± 5% w przypadku czujników
kalibrowanych w powietrzu) lub ±
20 ppb albo ± 4 Pa
Limit zintegrowanej dawki
promieniowania
2 x 10
4
Nie dotyczy
Oczekiwane natężenie prądu
w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA]
26,4 6,5
Oczekiwane natężenie prądu
w czystym gazie [μA]
105 31,4
Zakres kompensacji temperatury -5 do 45°C
Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C
Czas reakcji
7
30 sekund 6 minut
Zalecana minimalna wartość przepływu
płynu
8
[ml/min]
350
9
100
9
Zalecana minimalna wartość przepływu
liniowego
8
[cm/s]
30 10
Zalecana wartość przepływu gazu
[l/min]
0,01 do 3
6
Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez
siatki
7
Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału
8
Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez
siatki
9
Te wartości przepływu uwzględniają rozkład ozonu w przewodach pomiędzy układem a komorą
przepływową (teoretyczne wartości przepływu bez rozkładu byłyby 10 razy mniejsze)
122 Polski
Masa i wymiary czujnika:
Masa czujnika wynosi od 140 do 700 gramów, w zależności od tworzywa, z którego został
wykonany.
Rysunek 1 Wymiary czujnika
Instrukcja rozszerzona
Aby uzyskać dodatkowe informacje, zapoznaj się z rozszerzoną instrukcją dostępną na stronie
internetowej producenta.
Ogólne informacje
W żadnym przypadku producent nie ponosi odpowiedzialności za bezpośrednie, pośrednie,
specjalne, przypadkowe lub wtórne szkody wynikające z błędu lub pominięcia w niniejszej instrukcji
obsługi. Producent zastrzega sobie prawo do dokonania zmian w niniejszej instrukcji obsługi
i w produkcie, której dotyczy w dowolnym momencie, bez powiadomienia lub zobowiązania.
Na stronie internetowej producenta można znaleźć poprawione wydania.
Informacje dotyczące bezpieczeństwa
P O W I A D O M I E N I E
Producent nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z niewłaściwego stosowania albo
użytkowania tego produktu, w tym, bez ograniczeń za szkody bezpośrednie, przypadkowe i wtórne, oraz
wyklucza odpowiedzialność za takie szkody w pełnym zakresie dozwolonym przez obowiązujące prawo.
Użytkownik jest wyłącznie odpowiedzialny za zidentyfikowanie krytycznych zagrożeń aplikacji i zainstalowanie
odpowiednich mechanizmów ochronnych procesów podczas ewentualnej awarii sprzętu.
Prosimy przeczytać całą niniejszą instrukcję obsługi przed rozpakowaniem, włączeniem
i rozpoczęciem użytkowania urządzenia. Należy zwrócić uwagę na wszystkie informacje dotyczące
niebezpieczeństwa i kroków zapobiegawczych. Niezastosowanie się do tego może spowodować
poważne obrażenia obsługującego lub uszkodzenia urządzenia.
Należy upewnić się, czy systemy zabezpieczające wbudowane w urządzenie pracują prawidłowo.
Nie używać ani nie instalować tego urządzenia w inny sposób, aniżeli podany w niniejszej instrukcji.
Korzystanie z informacji o zagrożeniach
N I E B E Z P I E C Z E Ń S T W O
Wskazuje potencjalnie lub bezpośrednio niebezpieczną sytuację, która — jeśli się jej nie zapobiegnie —
doprowadzi do śmierci lub poważnych obrażeń.
O S T R Z E Ż E N I E
Wskazuje na potencjalną lub bezpośrednio niebezpieczną sytuację, która, jeżeli się jej nie uniknie, może
doprowadzić do śmierci lub ciężkich obrażeń.
Polski 123
U W A G A
Wskazuje na potencjalnie niebezpieczną sytuację, która może doprowadzić do mniejszych lub umiarkowanych
obrażeń.
P O W I A D O M I E N I E
Wskazuje sytuację, która — jeśli się jej nie zapobiegnie — może doprowadzić do uszkodzenia urządzenia.
Informacja, która wymaga specjalnego podkreślenia.
Etykietki ostrzegawcze
Przeczytaj wszystkie etykiety dołączone do urządzenia. Nieprzestrzeganie zawartych na nich
ostrzeżeń może doprowadzić do obrażeń ciała i/lub uszkodzenia urządzenia. Symbol umieszczony
na urządzeniu jest zamieszczony w podręczniku i opatrzony informacją o należytych środkach
ostrożności.
Ten symbol ostrzega o niebezpieczeństwie. Aby uniknąć obrażeń ciała, należy przestrzegać
wszystkich instrukcji, którym towarzyszy ten symbol. Jeśli ten symbol jest umieszczony
na urządzeniu, należy zapoznać się z informacjami bezpieczeństwa użytkowania zamieszczonymi
w instrukcji obsługi urządzenia.
Ten symbol wskazuje niebezpieczeństwo szoku elektrycznego i/lub porażenia prądem
elektrycznym.
Ten symbol informuje o obecności urządzeń wrażliwych na wyładowania elektrostatyczne (ESD)
i oznacza, że należy zachować ostrożność, aby nie uszkodzić urządzeń.
Ten symbol, jeśli jest zamieszczony na produkcie, oznacza, że przyrząd jest podłączony do prądu
zmiennego.
Urządzeń elektrycznych oznaczonych tym symbolem nie wolno wyrzucać do europejskich
publicznych systemów utylizacji odpadów. Wyeksploatowane urządzenia należy zwrócić
do producenta w celu ich utylizacji. Producent ma obowiązek przyjąć je bez pobierania
dodatkowych opłat.
Produkt oznaczony tym symbolem zawiera toksyczne lub niebezpieczne substancje/elementy.
Liczba wewnątrz symbolu oznacza okres eksploatacyjny zgodnie z wymogami ochrony środowiska
(EPUP).
Zawartość zestawu
Sprawdzić, czy zestaw zawiera wszystkie narzędzia montażowe. Należy pamiętać, że jeśli czujnik
nie wchodzi w skład zestawu ORBISPHERE, musi zostać zamontowany w gnieździe lub komorze
przepływowej ORBISPHERE, które zapewnią kontakt z przepływem próbki przeznaczonej do analizy
(więcej informacji znajduje się w części Montaż na stronie 125).
Elektrochemiczny czujnik tlenu, ozonu lub wodoru
Głowica czujnika jest chroniona dokręcaną plastikową nasadką. Plastikowa dokręcana podstawa
zapewnia ochronę złącza i jednocześnie stanowi dobry uchwyt roboczy.
124
Polski
Rysunek 2 Komponenty czujnika
1 Nasadka do przechowywania
i kalibracji
3 Podstawa czujnika 5 Kołnierz
2 Zaślepka ochronna 4 Połączenie z urządzeniem
Zestaw do konserwacji czujnika
Zestaw do konserwacji zawiera elementy potrzebne do serwisowania i konserwacji czujnika.
Montaż
Wstępne czyszczenie komory czujnika
Czujnik elektrochemiczny ORBISPHERE został dokładnie wyczyszczony i przetestowany w fabryce.
W celu ochrony elektrod przed utlenianiem komorę wypełniono elektrolitem i zamontowano
membranę.
Jednak warunki transportowe oraz przechowywanie mogą negatywnie wpływać na komorę czujnika
elektrochemicznego, w związku z tym przed jego użyciem należy przeprowadzić serwisowanie
(czyszczenie komory oraz wymianę membrany).
Przed przeprowadzeniem serwisowania czujnika należy zapoznać się z instrukcjami zawartymi
w części Konserwacja na stronie 127. W przypadku braku wiedzy na temat serwisowania czujników
należy skontaktować się z przedstawicielem firmy Hach Lange.
Uwaga: Kompletna procedura czyszczenia elektrochemicznych czujników H
2
nie jest wymagana, ponieważ zwykle
nie ma potrzeby przeprowadzania procesów odchlorkowania i ponownego chlorkowania.
Ustawienie czujnika
Jeśli czujnik nie wchodzi w skład zestawu ORBISPHERE, musi zostać zamontowany w gnieździe lub
komorze przepływowej ORBISPHERE, które zapewnią kontakt z przepływem próbki przeznaczonej
do analizy
Czujnik jest połączony z przyrządem pomiarowym za pomocą przewodu i dwóch 10-pinowych
złączy. Standardowa długość przewodu czujnika wynosi 3 metry, jednak dostępne są również
przewody o długości do 1000 metrów zachowujące taką samą czułość sygnału. W przypadku
stosowania modelu 28117 czujnika ciśnienia maksymalna długość przewodu wynosi 50 metrów.
Należy upewnić się, że czujnik zostanie zamontowany:
prostopadle do rury,
na poziomym odcinku rury (lub na pionowym odcinku rury z przepływem w górę),
minimum 15 metrów od wylotu pompy,
w miejscu, w którym natężenie przepływu jest wysokie i stabilne, oraz znajdującym się możliwie
najdalej od:
zaworów,
zagięć rury,
wlotów pomp,
układu nasycania CO
2
lub podobnego.
Polski
125
Uwaga: Mogą występować sytuacje, w których spełnienie wszystkich wyżej wymienionych warunków nie będzie
możliwe. W takich przypadkach lub w razie jakichkolwiek wątpliwości, należy skonsultować się z przedstawicielem
firmy Hach Lange, aby opisać sytuację i zdefiniować możliwie najlepsze rozwiązanie.
Umieszczanie czujnika
Umieścić czujnik bezpośrednio do komory przepływowej lub gniazda. Nie należy obracać czujnika.
Dokręcić ręcznie kołnierz mocujący.
Podłączyć przewód czujnika.
Sprawdzić, czy występują wycieki – w przypadku widocznych wycieków produktu należy wymienić
pierścienie O-ring.
Instrukcje dotyczące mikrokomór przepływowych
Podczas wkładania czujnika do mikrokomory przepływowej nie należy go obracać. W przeciwnym
razie może dojść do obrócenia zaślepki ochronnej, co spowoduje zmianę położenia membrany.
Może to prowadzić do modyfikacji warunków pomiarowych membrany i wpłynąć na dokładność
pomiaru.
Zdejmowanie czujnika
W przypadku niestosowania zaworu wprowadzania/usuwania ORBISPHERE 32003 należy odciąć
przepływ próbki i usunąć płyn z obwodu.
Odłączyć kabel umieszczony na końcu czujnika.
Trzymać korpus czujnika w jednej ręce, aby się nie obracał, i odkręcić kołnierz drugą ręką.
Wyjąć czujnik z gniazda lub komory przepływowej.
Zamontować nasadkę i podstawę czujnika (w celu zabezpieczenia połączenia).
Zewnętrzny czujnik ciśnienia
Do systemu można zamontować zewnętrzny czujnik ciśnienia. Umożliwia to pomiar frakcji gazu
w warunkach zmieniającego się ciśnienia podczas pomiaru fazy gazowej.
Dostępne są dwa modele, w zależności od zastosowanego ciśnienia:
28117 Czujnik ciśnienia, od 0 do 5 bar (ciśnienie bezwzględne)
28117C Czujnik ciśnienia, od 0 do 5 bar (ciśnienie bezwzględne)
U W A G A
NIE należy przekraczać określonego zakresu pomiarowego ciśnienia czujnika. Spowodowałoby to trwałe
odkształcenie membrany czujnika, skutkując nieprawidłowymi wartościami pomiarów ciśnienia w przyszłości.
Zewnętrzny czujnik łączy się z przyrządami pomiarowymi ORBISPHERE poprzez 1-metrowy
przewód i 4-pinowe złącze (opcjonalnie można podłączyć przedłużacz, jednak całkowita długość nie
powinna przekraczać 50 m).
Zewnętrzny czujnik ciśnienia można zamontować na wieloparametrowej komorze przepływowej
(model 32002.xxx). Jest przytrzymywany na miejscu przez niebieski kołnierz z gwintem. Prawidłowy
docisk zapewnia pierścień O-ring na podstawie czujnika.
126
Polski
Konserwacja
Demontaż i montaż
Rozkładanie czujnika (zdejmowanie membrany)
1. 2. 3. 4.
1. Ważne jest, aby zamontować czujnik elektrochemiczny na jego podstawie. Podstawa zapewnia
odpowiednią ochronę delikatnego złącza i jednocześnie stanowi dobry uchwyt roboczy.
2. Zdjąć plastikową nasadkę. Odkręcić zaślepkę ochronną za pomocą narzędzia zawartego
w zestawie do konserwacji.
3. Należy zwrócić uwagę na elementy znajdujące się wewnątrz zaślepki ochronnej. Zapamiętać
kolejność montażu poszczególnych części.
4. Podnieść pierścień mocujący za pomocą narzędzia zawartego w zestawie do konserwacji. Zdjąć
membranę i maskę (jeżeli występuje). Wylać elektrolit do zlewu i przepłukać wgłębienie czujnika
pod bieżącą wodą.
U W A G A
Unikać kontaktu elektrolitu z oczami lub skórą, ponieważ może wykazywać działanie żrące.
5.
6.
7.
5. Wsunąć bolce narzędzia służącego do usuwania zabezpieczenia membrany w otwory.
6. Odkręcić zabezpieczenie membrany.
7.
Uwaga: Zabezpieczenie membrany jest wytwarzane i dobierane do konkretnego czujnika. Aby zapewnić
prawidłowe działanie czujnika, NIEZBĘDNE jest przechowywanie zabezpieczenia membrany razem
z odpowiednim czujnikiem. W przypadku, gdy wymagana jest wymiana zabezpieczenia membrany, należy
skontaktować się z przedstawicielem firmy Hach Lange.
Składanie czujnika (montaż membrany)
Przed ponownym złożeniem czujnika należy przeprowadzić jego konserwację zgodnie z instrukcjami
dotyczącymi czyszczenia anody i katody.
Polski
127
1.
2.
3.
1. Zamontować zabezpieczenie membrany rowkiem do góry.
Uwaga: Zabezpieczenie membrany jest wytwarzane i dobierane do konkretnego czujnika. W związku z tym
należy upewnić się, że zastosowano prawidłowe zabezpieczenie membrany dla odpowiedniego czujnika.
2. Wsunąć bolce narzędzia służącego do usuwania zabezpieczenia membrany w otwory.
3. Dokręcić ręcznie zabezpieczenie membrany.
U W A G A
Użycie zbyt dużej siły spowoduje uszkodzenie elektrod czujnika.
4. 5. 6. 7.
4. Powierzchnia montażowa membrany musi być czysta i równa. Wymienić pierścień O-ring
membrany znajdujący się na głowicy czujnika na nowy.
Uwaga: Pierścień 29039.4 Nitril O-ring może być wykorzystany ponownie, jeśli jest w dobrym stanie.
Pierścienie O-ring są zawarte w zestawie zaślepki ochronnej.
5. Wypełnić wgłębienie czujnika elektrolitem za pomocą strzykawki lub końcówki butelki zawartej
w zestawie do konserwacji. Unikać kontaktu elektrod z igłą, ponieważ zadrapanie ich powierzchni
może negatywnie wpłynąć na ich działanie. Delikatnie przechylić czujnik i wstrzyknąć elektrolit
przez dolny otwór, co spowoduje wypchnięcie pęcherzyków górnym otworem. Delikatnie popukać
w bok czujnika, aby usunąć powstałe pęcherzyki powietrza. Przywrócić czujnik do pozycji
pionowej. Ostatnia kropla elektrolitu powinna uformować kopułkę na końcówce czujnika.
6. Z zestawu do konserwacji należy wybrać dwuczęściowe narzędzie służące do montażu
membrany. Zamontować prowadnicę na głowicy czujnika (ramieniem w dół).
Uwaga: Raz zainstalowanej membrany nie można wykorzystać ponownie. Należy unikać bezpośredniego
dotykania membrany palcami, ponieważ może to wpłynąć na jej czułość.
7. Wyjąć kilka membran z pudełka. Podnieść i ostrożnie umieścić membranę na końcówce czujnika
za pomocą pęsety dołączonej do zestawu. Należy upewnić się, że jest umieszczona centralnie
i nie występują żadne pęcherzyki powietrza. Jeśli stosowana jest maska czujnika, należy
ją umieścić bezpośrednio na membranie. Średnica membrany jest większa niż średnica głowicy
czujnika. Jest to zamierzone, gdyż membrana owinie się wokół końcówki czujnika.
Uwaga: Odróżnianie membrany od papierowej osłony:
Membrana jest przezroczysta.
128
Polski
Papierowa osłona jest nieprzezroczysta.
8. 9. 10. 11.
8. Pierścień podtrzymujący membranę jest dostępny w dwóch nieco różnych rozmiarach średnicy
wewnętrznej, w zależności od całkowitej grubości membrany (A = pierścień podtrzymujący
29228, grubość membrany < 50μ; B = pierścień podtrzymujący 29229, całkowita grubość
membran(y) ≥ 50μ). Aby prawidłowo zamontować membranę, należy wykorzystać pierścień
podtrzymujący odpowiedni do danego zastosowania.
9. Umieścić pierścień podtrzymujący membranę na czubku narzędzia montażowego.
U W A G A
Aby uniknąć uszkodzenia membrany, należy upewnić się, że czubek narzędzia jest zupełnie czysty, a jego
powierzchnia jest równa.
10. Umieścić narzędzie montażowe wewnątrz prowadnicy.
11. Mocno pchnąć narzędzie montażowe w dół. Spowoduje to zaciśnięcie pierścienia
podtrzymującego na głowicy czujnika i nałożenie membrany na jego końcówkę. Wyjąć narzędzie
montażowe oraz zdjąć prowadnicę. Sprawdzić wzrokowo, czy pierścień jest umieszczony
prawidłowo, i spróbować docisnąć go palcami. Sprawdzić, czy membrana jest naciągnięta i nie
ma na niej zagnieceń ani pęcherzyków powietrza. Opłukać czujnik pod bieżącą wodą i osuszyć
za pomocą czystej ściereczki. Sprawdzić, czy nie doszło do wycieku elektrolitu.
12.
13.
14.
12. Przygotować zaślepkę ochronną do montażu. Wymienić wszystkie elementy wewnątrz zaślepki
ochronnej na nowe (poza siatką) i umieścić je w kolejności, w której były wyjmowane. Podkładki
Tefzel znajdujące się pod zaślepką powinny być pokryte cienką warstwą smaru silikonowego.
Uwaga: Ilustracja służy wyłącznie do celów demonstracyjnych. Konfiguracje mogą się różnić.
13. Dokręcić ręcznie zaślepkę ochronną. Następnie należy zakończyć procedurę, korzystając
z narzędzia zawartego w zestawie do konserwacji. Wprowadzić do każdego z czterech otworów
po kolei i dokręcić tak mocno, jak to możliwe. Każdy z otworów dokręcić tylko raz.
Uwaga: Siatka wewnątrz zaślepki ochronnej powinna poruszać się swobodnie podczas dokręcania. W związku
z tym, aby uniknąć uszkodzenia membrany, podczas dokręcania nie należy dotykać siatki.
14. Czujnik należy zawsze przechowywać z zamontowaną nasadką oraz podstawą. Aby zapobiec
wyschnięciu komory czujnika, wlać kilka kropli czystej wody do nasadki.
Polski
129
Uwaga: Po rozłożeniu lub serwisowaniu czujnika należy przeprowadzić jego kalibrację. Przed przeprowadzeniem
kalibracji pozostawić czujnik na 30 minut.
Centrum czyszczenia i regeneracji czujników elektrochemicznych
Model ORBISPHERE 32301 jest bardzo wydajnym narzędziem służącym do czyszczenia
i regeneracji czujników elektrochemicznych. Narzędzie służy do odwracania procesu
elektrochemicznego, który zachodzi w komorze czujnika podczas normalnej pracy. Powoduje
to usunięcie utlenionej warstwy przy jednoczesnej regeneracji powierzchni elektrod. Ponadto
centrum regeneracji ma w ofercie tester ciągłości obwodu służący do sprawdzania układów
elektronicznych czujnika.
Zaleca się stosowanie tego narzędzia w celu znacznego przedłużenia żywotności czujnika.
Szczegółowe informacje dotyczące korzystania z centrum czyszczenia i regeneracji znajdują się
w instrukcji obsługi modelu 32301.
Uwaga: Z centrum czyszczenia i regeneracji czujników 32301 należy bezwzględnie korzystać w celu serwisowania
elektrochemicznych czujników H
2
. Proces ten zwany jest odchlorkowaniem i ponownym chlorkowaniem elektrod
(patrz część Czyszczenie komory czujnika wodoru na stronie 133).
Czyszczenie chemiczne: komora czujnika tlenu oraz ozonu
Uwaga: Nie dotyczy czujników H
2
.
Ta część oparta jest na założeniu, że czujnik został rozłożony. Informacje dotyczące demontażu
i montażu znajdują się w części Demontaż i montaż na stronie 127
Warunki
Zużycie membrany oraz reakcje chemiczne zachodzące wewnątrz czujnika sprawiają, że w celu
przywrócenia jego pierwotnej czułości musi on być regularnie serwisowany. Serwisowanie obejmuje
czyszczenie elektrody i wymianę membrany. Wyraźnym znakiem wskazującym na potrzebę
przeprowadzenia konserwacji czujnika jest znaczny spadek stabilności wyników, która nie ulega
poprawie po kalibracji.
Opis metody (patrz poniższa procedura krok po kroku)
Czyszczenie elektrochemiczne za pomocą modelu 32301 (jeśli jest dostępny)
... w przypadku braku dostępności lub gdy wyniki są niewystarczające.
... w przypadku czujników stosowanych w trudnych warunkach środowiska (np. w branży
wykorzystującej węglowodory) lub bardzo zabrudzonych czujników.
Chemiczne czyszczenie anody i katody
Polerowanie elektrody środkowej
Końcowe płukanie
Uwaga: W celu eliminacji pozostałych osadów srebra, których nie usunięto podczas czyszczenia amoniakiem,
może być konieczne powtórne czyszczenie chemiczne z zastosowaniem kwasu azotowego (HNO
3
, nie więcej niż
70% wagowych).
Czyszczenie zabezpieczenia membrany
1. Opróżnić zasobnik elektrolitu i wypłukać go pod
bieżącą wodą.
2. Opłukać zabezpieczenie membrany pod wodą
i osuszyć.
3. Sprawdzić, czy na powierzchniach nie występuje
osad. Osad można usunąć, umieszczając
zabezpieczenie w pojemniku z kwasem azotowym
(HNO
3
, nie więcej niż 70% wagowych)
do momentu, aż odzyska pierwotny wygląd (zwykle
w ciągu 30 sekund).
Uwaga: Kwas azotowy należy stosować wyłącznie
do czyszczenia bardzo zabrudzonych zabezpieczeń
membrany.
4. Płukać pod bieżącą wodą przez minutę i ponownie
sprawdzić czystość powierzchni.
130 Polski
U W A G A
Kwas azotowy jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa
uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych.
Czyszczenie elektrod amoniakiem
Uwaga: Amoniak należy stosować wyłącznie do czyszczenia bardzo zabrudzonych czujników.
1. Wypełnić zasobnik elektrolitu roztworem wodnym
wodorotlenku amonu (NH
4
OH) o stężeniu 25%
wagowych i pozostawić na 10 minut.
2. Płukać pod bieżącą wodą co najmniej przez
minutę.
3. Obejrzeć głowicę czujnika. Przeciwelektroda
powinna być koloru srebrno-białego.
4. Jeśli na elektrodzie nadal znajduje się osad, należy
powtórzyć procedurę.
U W A G A
Amoniak jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa
uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych.
Czyszczenie anody i katody kwasem azotowym
Uwaga: Kwas azotowy należy stosować wyłącznie do czyszczenia bardzo zabrudzonych czujników.
1. Należy sprawdzić, czy na ściankach centralnego
pierścienia zabezpieczającego elektrody nie
występuje osad srebra, ponieważ taki osad może
wejść w kontakt z przeciwelektrodą.
2. W celu eliminacji wszelkich osadów srebra
wewnątrz komory czujnika może być konieczne
powtórne czyszczenie chemiczne z zastosowaniem
kwasu azotowego (HNO
3
, nie więcej niż 70%
wagowych).
3. Ponadto czyszczenie elektrochemiczne w modelu
32301 nie powoduje usunięcia osadu
z plastikowych części komory, dlatego może być
wymagane czyszczenie kwasem azotowym.
Uwaga: Ten proces nie jest zalecany w przypadku
standardowej konserwacji i nie powinien być
przeprowadzany częściej niż dwa razy w roku, ponieważ
obecność kwasu powoduje degradację metalu
przeciwelektrody, co prowadzi do skrócenia żywotności
czujnika.
4. Wlać stężony kwas azotowy do zasobnika
elektrolitu w czujniku i umieścić 1 kroplę
na elektrodzie środkowej.
5. Pozostawić na maksymalnie 3 sekundy.
6. Szybko wylać kwas i dokładnie płukać pod bieżącą
wodą przez minutę.
U W A G A
Kwas azotowy jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa
uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych.
Polski 131
Polerowanie zewnętrznej części czujnika
1.
2.
3.
1. Po oczyszczeniu czujnika należy wypolerować zewnętrzną część elektrody środkowej oraz
zabezpieczenie membrany.
Uwaga: Zamontować zabezpieczenie membrany rowkiem do góry. Zabezpieczenie membrany jest wytwarzane
i dobierane do konkretnego czujnika. W związku z tym należy upewnić się, że zastosowano prawidłowe
zabezpieczenie membrany dla odpowiedniego czujnika.
2. Wsunąć bolce narzędzia służącego do usuwania zabezpieczenia membrany w otwory.
3. Dokręcić ręcznie zabezpieczenie membrany.
U W A G A
Użycie zbyt dużej siły spowoduje uszkodzenie elektrod czujnika.
4. 5. 6. 7.
4. Umieścić naczynie ze ściereczką do polerowania na płaskiej powierzchni. Nasypać nieco proszku
do polerowania na ściereczkę. Zmieszać z kilkoma kroplami wody, aby uzyskać mleczno-szary
płyn. Należy stosować odpowiedni proszek do polerowania określonego elementu.
Uwaga: Polerować każdy model czujnika osobną szmatką, aby zapobiec możliwości zanieczyszczenia poprzez
przenoszenie cząstek metalu.
5. Trzymając czujnik pionowo, należy polerować jego powierzchnię okrężnymi ruchami przez
co najmniej 30 sekund, aż elektrody będą czyste i błyszczące. Może być konieczne kilkakrotne
przeprowadzenie tej czynności. Należy unikać kontaktu ściereczki do polerowania ze skórą, aby
zapobiec zanieczyszczeniu jej pyłem i tłuszczem.
6. Zdjąć zabezpieczenie membrany za pomocą narzędzia montażowego. Wypłukać zabezpieczenie
i wgłębienie czujnika silnym strumieniem czystej wody. Jeśli jakość wody jest niska, należy użyć
wody destylowanej.
7. Dokładnie sprawdzić, czy mały rowek pomiędzy elektrodą środkową a pierścieniem
zabezpieczającym jest zupełnie czysty i wolny od osadu, który powstał przy polerowaniu. Czyścić
tylko silnym strumieniem wody. Przylegający osad można usunąć za pomocą krawędzi kartki
papieru.
Dotyczy tylko czujników O
3
: końcowe czyszczenie elektrody środkowej
Po prawidłowym oczyszczeniu i wypolerowaniu czujnika O
3
należy przeprowadzić końcowe
oczyszczanie z zastosowaniem kwasu azotowego, zgodnie z poniższymi instrukcjami:
132
Polski
1. Umieścić czujnik na jego podstawie w pozycji
pionowej.
2. Wypełnić zasobnik elektrolitu kilkoma kroplami
wody tak, aby zakryć elektrodę zewnętrzną.
Elektroda środkowa musi pozostać sucha.
3. Umieścić kroplę kwasu azotowego na elektrodzie
środkowej, zakrywając tylko elektrodę i pierścień
zabezpieczający. Nie należy wlewać kwasu
do wody. Odczekać krócej niż minutę, a następnie
dokładnie spłukać pod bieżącą wodą.
U W A G A
Kwas azotowy jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa
uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych.
Czyszczenie komory czujnika wodoru
Warunki
Działanie analizatora wodoru polega na tym, że cząsteczki wodoru przechodzące przez membranę
generują prąd elektryczny na powierzchni anody platynowej. Aby mogło do tego dojść wymagany
jest bardzo wysoki poziom czystości powierzchni metalu. Jeśli na powierzchni znajduje się
jakakolwiek powłoka, smar lub inne zanieczyszczenie, reakcja zostanie zakłócona, a nawet
zatrzymana.
Dodatkowo reakcja chemiczna, która zachodzi na pokrytej chlorkami katodzie srebrowej, prowadzi
do zmniejszenia wydajności po pewnym czasie użytkowania.
W rezultacie konieczne jest serwisowanie czujnika w celu przywrócenia jego pierwotnej wydajności.
Metoda
Do przeprowadzenia procedury czyszczenia elektrochemicznego czujnika H
2
wymagane korzystanie
z centrum czyszczenia i regeneracji czujników ORBISPHERE 32301. Ta procedura została
szczegółowo wyjaśniona w instrukcji obsługi modelu 32301.
Zasadniczo czyszczenie elektrochemicznego czujnika H
2
polega na wykonaniu następujących
czynności:
Odchlorkowanie katody: proces powoduje usunięcie powłoki chlorkowej z powierzchni katody
srebrowej (przeprowadzany za pomocą przyrządu ORBISPHERE 32301).
Ponowne chlorkowanie katody: na powierzchni katody tworzy się warstwa chlorku srebra (proces
przeprowadzany za pomocą przyrządu ORBISPHERE 32301).
Aktywacja anody platynowej: powierzchnia anody środkowej jest polerowana i wytrawiana
kwasem azotowym.
Polski
133
Rozwiązywanie problemów
Czujnik tlenu
Problem Prawdopodobna przyczyna Możliwe rozwiązanie
Nie można skalibrować czujnika
nawet po dokładnym serwisowaniu.
Wyniki kolejnych kalibracji
przekraczają „oczekiwane wartości
graniczne” urządzenia.
Dotyczy tylko modelu MOCA 3600:
wybrać membranę z menu
„Options/Membrane”
(„Opcje/Membrana”). Następnie
należy skalibrować czujnik.
Wewnętrzny czujnik ciśnienia
barometrycznego przyrządu
wymaga kalibracji.
Skalibrować wewnętrzny barometr
względem certyfikowanego
barometru zewnętrznego. Nie
należy korygować do poziomu
morza!
Mokra powierzchnia membrany.
Wysuszyć za pomocą chusteczki
i wykonać ponowną kalibrację.
Włączono opcję „H
2
S insensitivity”
( „Niewrażliwość na H2S”).
Wyłączyć funkcję w przyrządzie
pomiarowym.
Wyświetlany poziom O
2
wynosi
„0000”.
Wybrano nieprawidłową skalę
odczytu dla wyświetlanej jednostki
(„XXXX”).
Należy zmienić skalę odczytu,
wybierając „X.XXX, XX.XX lub
XXX.X”.
Krótsza od oczekiwanej praca
czujnika w przypadku stosunkowo
wysokiego stężenia
rozpuszczonego O
2
.
Wysokie stężenie O
2
powoduje
szybsze powstawanie osadów.
Zamontować mniej przepuszczalną
membranę. Wyłączyć analizator,
gdy czujnik nie wykrywa niskiego
stężenia O
2
.
Nieoczekiwane lub niedokładne
odczyty stężenia rozpuszczonego
O
2
.
Wyciek powietrza w układzie
próbkowania produktu.
Ustawić przepływ na 100 ml/min.
Poczekać na stabilizację,
a następnie powoli podwoić ten
przepływ.
Stabilna wartość odczytu
rozpuszczonego O
2
musi być taka
sama, jak w poprzednim pomiarze.
Zróżnicowanie związane
z przepływem jest wyraźną oznaką
wycieku powietrza w układzie.
Duży prąd różnicowy.
Umieścić czujnik w odpowietrzonej
próbce i odczekać na odczyt
przepływu:
Sprawdzić zgodność stężenia
z dolną granicą pomiaru (patrz
tabele w części Specyfikacja
membrany czujnika na stronie 119).
Jeśli stężenie znacznie przekracza
dolną granicę, należy
przeprowadzić serwisowanie
czujnika.
134 Polski
Czujnik wodoru
Problem Prawdopodobna przyczyna Możliwe rozwiązanie
Nie można skalibrować czujnika
nawet po dokładnym serwisowaniu.
Wyniki kolejnych kalibracji
przekraczają „oczekiwane wartości
graniczne” urządzenia.
Dotyczy tylko modelu MOCA 3600:
wybrać membranę z menu
„Options/Membrane”
(„Opcje/Membrana”). Następnie
należy skalibrować czujnik.
Wyświetlany poziom H
2
wynosi
„0000”.
Wybrano nieprawidłową skalę
odczytu dla wyświetlanej jednostki
(„XXXX”).
Należy zmienić skalę odczytu,
wybierając „X.XXX, XX.XX lub
XXX.X”.
Krótsza od oczekiwanej praca
czujnika w przypadku stosunkowo
wysokiego stężenia H
2
.
Wysokie stężenia H
2
wymagają
intensywniejszej pracy czujnika
elektrochemicznego.
Należy wyłączyć analizator, kiedy
nie jest używany.
Nieoczekiwane lub niedokładne
odczyty stężenia H
2
.
Duży prąd różnicowy.
Jeśli stężenie znacznie przekracza
dolną granicę, należy
przeprowadzić serwisowanie
czujnika.
Czujnik ozonu
W przypadku, gdy czujnik O
3
został poprawnie skalibrowany z zastosowaniem przyrządu
pomiarowego ORBISPHERE, musi być pozostawiony na 24 godziny, jeśli jest stosowany
w warunkach bardzo niskiego stężenia O
3
.
Problem Prawdopodobna przyczyna Możliwe rozwiązanie
Nie można skalibrować czujnika
nawet po dokładnym serwisowaniu.
Wyniki kolejnych kalibracji
przekraczają „oczekiwane wartości
graniczne” urządzenia.
Dotyczy tylko modelu MOCA 3600:
wybrać membranę z menu
„Options/Membrane”
(„Opcje/Membrana”). Następnie
należy skalibrować czujnik.
Wewnętrzny czujnik ciśnienia
barometrycznego przyrządu
wymaga kalibracji.
Skalibrować wewnętrzny barometr
względem certyfikowanego
barometru zewnętrznego. Nie
należy korygować do poziomu
morza!
Mokra powierzchnia membrany.
Wysuszyć za pomocą chusteczki
i wykonać ponowną kalibrację.
Wyświetlany poziom O
3
wynosi
„0000”.
Wybrano nieprawidłową skalę
odczytu dla wyświetlanej jednostki
(„XXXX”).
Należy zmienić skalę odczytu,
wybierając „X.XXX, XX.XX lub
XXX.X”.
Nieoczekiwane lub nieprawidłowe
odczyty stężenia rozpuszczonego
O
3
.
Duży prąd różnicowy.
Jeśli stężenie znacznie przekracza
dolną granicę, należy
przeprowadzić serwisowanie
czujnika.
Niewystarczający przepływ.
Uregulować przepływ zgodnie
z poziomem wyznaczonym przez
membranę.
Długość układu próbki daje czas
na reakcję O
3
.
Zmniejszyć długość przewodów
układu.
Nie odpowiada próbkom
laboratoryjnym.
Próbki należy pobierać w pobliżu
czujnika.
Polski 135
Sensorspecifikationer
Specifikationerna kan ändras utan föregående meddelande.
Sensormodeller
Gas
(gase
nhet)
Max. Nominellt
tryck (bar)
Sensormodell Kommentarer
O
2
20 31 11x.yz Där :
X= Speciella egenskaper hos sensorn
(0 eller 1; beroende på tillämpning)
Y=Material i membranets O-ring
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
Z=Huvudsakligt material
(1=Rostfritt stål; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titan; 7= Monel)
Suffix (om det används):
A betecknar en sensor med snabb reaktion vid ändring av
temperaturen
E betecknar en EEx-certifierad sensor (Ex-Proof)
S betecknar en smart sensor
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Alla inkapslingar av ORBISHPERE elektrokemiska sensorer är certifierade enligt IP68 / NEMA4
PEEK (polyeterterketon) är en kristallin termoplast
Sensorns membranspecifikationer
Vätesensorer
Specifikation Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Rekommenderade
användningsområden
Spårvärdesmätni
ng
Låg
koncentration
Genomsnittlig
koncentration
Hög
koncentration
Material PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Tjocklek [μm] 25 25 12,5 23
Kalibreringsgas 1 % ren H
2
10 % ren H
2
100 % ren H
2
100 % ren H
2
Mätintervall för upplöst syre 0 ppb till 75 ppm
0 ppb till
300 ppm
0 ppb till
3 200 ppm
0 ppb till
32 ppm
Mätintervall syrgas 0 Pa till 5 kPa 0 Pa till 20 kPa 0 Pa till 200 kPa
0 Pa till
2 000 kPa
Noggrannhet
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 0,03 ppb
eller ± 1 Pa
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 0,09 ppb
eller ± 6 Pa
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 1 ppb eller
± 50 Pa
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 10 ppb
eller ± 1 kPa
Gräns för integrerad strålningsdos 2 x 10
4
10
8
10
8
Ej tillämpligt
Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C
[μA]
Ej tillämpligt
Förväntad ström i ren gas [μA] 150 50 5 0,5
Temperaturkompensationsintervall 0 till 50 °C 0 till 50 °C 10 till 45 °C 10 till 45 °C
Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C
136 Svenska
Specifikation Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Svarstid
1
2 sekunder 5 sekunder 6 sekunder 50 sekunder
Rekommenderat minimum för
vätskeflöde
2
[mL/min]
50 till 220 40 till 200 20 till 70 20 till 40
Rekommenderat minimum för linjär
flödeshastighet
2
[cm/sek]
200 150 50 30
Rekommenderad gasflödeshastighet
[L/min]
0,005 till 3
Syresensorer (tabell 1)
Specifikation
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Rekommenderade
användningsområden
Korrosionskontr
oll, avluftat
vatten
Dryck, lab-
tillämpningar
Inlinefilter vört,
Luft/O
2
-
injektion,
reningsverk
Korrosionskontr
oll, ledning med
dryck, avluftat
vatten
Material PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Tjocklek [μm] 25 12,5 50 25
Kalibreringsgas Luft Luft Luft Luft/rent O
2
Mätintervall för upplöst syre
0 ppb till
20 ppm
0 ppb till
40 ppm
0 ppb till
80 ppm
0 ppb till
80 ppm
Mätintervall syrgas 0 Pa till 50 kPa 0 Pa till 100 kPa 0 Pa till 200 kPa 0 Pa till 200 kPa
Noggrannhet
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ±
0,1 ppb
(1)
eller ±
1 ppb
(2)
eller ±
0,25 Pa
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 1 ppb
eller ± 2 Pa
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 2 ppb
eller ± 5 Pa
Större än ±1 %
av avläst värde
eller ± 2 ppb
eller ± 5 Pa
(1)
Noggrannheten är ± 0.1 ppb för instrumenten 410, 510, 362x, 360x
och 3655
(2)
Noggrannheten är ± 1 ppb för instrumenten 366x och 3650
Gräns för integrerad strålningsdos 2 x 10
4
10
8
Ej tillämpligt 10
8
Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C
[μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Förväntad ström i rent O
2
[μA] 132 47 31,4 27
O
2
-förbrukning i O
2
-mättat vatten vid
25 °C [μg/timme]
40 14 9,4 8
Temperaturkompensationsintervall -5 till 60 °C
Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C
Svarstid
3
7,2 sekunder 9,5 sekunder 90 sekunder 38 sekunder
1
Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring
2
Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler
3
Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring
Svenska 137
Specifikation
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Rekommenderat minimum för
vätskeflöde
4
[mL/min]
180 120 50 50
Rekommenderat minimum för linjär
flödeshastighet
4
[cm/sek]
200 100 30 30
Rekommenderad gasflödeshastighet
[L/min]
0,1 till 3
Syresensorer (tabell 2)
Specifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A
Rekommenderade
användningsområden
Mättade till
övermättade nivåer
Mättade till
övermättade nivåer
Inlinefilter upphettad
vört (upp till 70°C)
Material Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Tjocklek [μm] 25 125 12,5
Kalibreringsgas Luft/rent O
2
Luft/rent O
2
Rent O
2
Mätintervall för upplöst syre 0 ppb till 400 ppm 0 ppb till 400 ppm 0 ppb till 2 000 ppm
Mätintervall syrgas 0 Pa till 1 000 kPa 0 Pa till 1 000 kPa 0 Pa till 5 000 kPa
Noggrannhet
Större än ±1 % av
avläst värde eller ±
10 ppb eller ± 20 Pa
Större än ±1 % av
avläst värde eller ±
10 ppb eller ± 20 Pa
Större än ±1 % av
avläst värde eller ±
50 ppb eller ± 100 Pa
Gräns för integrerad strålningsdos Ej tillämpligt 10
8
10
8
Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C
[μA]
0,9 0,7 0,2
Förväntad ström i rent O
2
[μA] 4,7 3,8 0,9
O
2
-förbrukning i O
2
-mättat vatten vid
25 °C [μg/timme]
1,4 1,3 0,3
Temperaturkompensationsintervall -5 till 60 °C
Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C
Svarstid
5
2,5 minuter 18 minuter 80 sekunder
Rekommenderat minimum för
vätskeflöde
6
[mL/min]
25 25 5
Rekommenderat minimum för linjär
flödeshastighet
6
[cm/sek]
20 60 5
Rekommenderad gasflödeshastighet
[L/min]
0,1 till 3
4
Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler
5
Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring
6
Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler
138 Svenska
Ozonsensorer
Specifikation Membran 2956A Membran 29552A
Rekommenderade
användningsområden
Spårvärdesmätning Hög koncentration (> 1 mg/L)
Material PFA PTFE
Tjocklek [μm] 25 50
Kalibreringsgas Spänngas eller luft
Mätintervall för upplöst syre 0 ppb till 50 ppm 0 ppb till 200 ppm
Mätintervall syrgas 0 Pa till 10 kPa 0 Pa till 40 kPa
Noggrannhet
Större än ±1 % av avläst värde (±
5 % för sensor som kalibrerats i
luft) eller ± 5 ppb eller ±1 Pa
Större än ±1 % av avläst värde (±
5 % för sensor som kalibrerats i
luft) eller ± 20 ppb eller ± 4 Pa
Gräns för integrerad strålningsdos 2 x 10
4
Ej tillämpligt
Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C
[μA]
26,4 6,5
Förväntad ström i ren gas [μA] 105 31,4
Temperaturkompensationsintervall -5 till 45 °C
Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C
Svarstid
7
30 sekunder 6 minuter
Rekommenderat minimum för
vätskeflöde
8
[mL/min]
350
9
100
9
Rekommenderat minimum för linjär
flödeshastighet
8
[cm/sek]
30 10
Rekommenderad gasflödeshastighet
[L/min]
0,01 till 3
Sensorns vikt och mått
Sensorn kan väga från 140 till 700 gram, beroende på konstruktionsmaterial.
Figur 1 Sensorns mått
7
Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring
8
Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler
9
Dessa flödeshastigheter tar hänsyn till nedbrytningen av ozon i slangen mellan linjen och
flödeskammaren (teoretisk flödeshastighet utan nedbrytning skulle vara 10 gånger lägre)
Svenska 139
Utökad version av handboken
Mer information finns i den utökade versionen av denna handbok, som är tillgänglig på tillverkarens
webbplats.
Allmän information
Tillverkaren är under inga omständigheter ansvarig för direkta, särskilda, indirekta eller följdskador
som orsakats av eventuellt fel eller utelämnande i denna bruksanvisning. Tillverkaren förbehåller sig
rätten att göra ändringar i denna bruksanvisning och i produkterna som beskrivs i den när som helst
och utan föregående meddelande och utan skyldigheter. Reviderade upplagor finns på tillverkarens
webbsida.
Säkerhetsinformation
A N M Ä R K N I N G :
Tillverkaren tar inget ansvar för skador till följd av att produkten används på fel sätt eller missbrukas. Det omfattar
utan begränsning direkta skador, oavsiktliga skador eller följdskador. Tillverkaren avsäger sig allt ansvar i den
omfattning gällande lag tillåter. Användaren är ensam ansvarig för att identifiera kritiska användningsrisker och
installera lämpliga mekanismer som skyddar processer vid eventuella utrustningsfel.
Läs igenom hela handboken innan instrumentet packas upp, monteras eller startas. Följ alla faro-
och försiktighetshänvisningar. Om dessa anvisningar inte följs kan användaren utsättas för fara eller
utrustningen skadas.
Kontrollera att skyddet som ges av den här utrustningen inte är skadat. Utrustningen får inte
användas eller installeras på något annat sätt än så som specificeras i den här handboken.
Anmärkning till information om risker
F A R A
Indikerar en potentiellt eller överhängande riskfylld situation som kommer att leda till livsfarliga eller allvarliga
skador om den inte undviks.
V A R N I N G
Indikerar en potentiellt eller överhängande riskfylld situation som kan leda till livsfarliga eller allvarliga skador om
situationen inte undviks.
F Ö R S I K T I G H E T
Indikerar en potentiellt riskfylld situation som kan resultera i lindrig eller måttlig skada.
A N M Ä R K N I N G :
Indikerar en potentiellt riskfylld situation som kan medföra att instrumentet skadas. Information som användaren
måste ta hänsyn till vid hantering av instrumentet.
Varningsskyltar
Beakta samtliga dekaler och märken på instrumentet. Personskador eller skador på instrumentet kan
uppstå om de ej beaktas. En symbol på instrumentet beskrivs med en försiktighetsvarning i
bruksanvisningen .
Detta är symbolen för säkerhetsvarningar. Följ alla säkerhetsanvisningar som följer efter denna
symbol för att undvika potentiella skador. Om den sitter på instrumentet - se bruksanvisningen för
information om drift eller säkerhet.
Denna symbol indikerar risk för elektrisk stöt och/eller elchock.
140 Svenska
Denna symbol indikerar utrustning som är känslig för elektrostatisk urladdning (ESD). Särskilda
åtgärder måste vidtas för att förhindra att utrustningen skadas.
När den här symbolen finns på en produkt anger den att symbolen är ansluten till växelström.
Elektrisk utrustning markerad med denna symbol får inte avyttras i europeiska
hushållsavfallssystem eller allmänna avfallssystem. Returnera utrustning som är gammal eller har
nått slutet på sin livscykel till tillverkaren för avyttring, utan kostnad för användaren.
När denna symbol är märkt på produkt anges att produkten innehåller giftiga eller farliga ämnen
eller föremål. Numret inuti symbolen anger användningsperiod i år för skydd av miljön.
Det har du mottagit
Kontrollera att alla delar av utrustningen som ska monteras finns med. Om inte sensorn ingår i
ORBISPHERE-utrustningen måste sensorn installeras i ett ORBISPHERE-uttag eller -
flödeskammare som tillåter kontakt med provvätskan som ska analyseras (se Installation
på sidan 141 för ytterligare information).
En elektrokemisk sensor för syre, ozon eller väte
Sensorhuvudet skyddas av en förvaringskåpa som skruvas på. En bas av plast som skruvas på
skyddar uttaget för anslutning och utgör samtidigt ett lämpligt stöd.
Figur 2 Sensorkomponenter
1 Lagrings- och kalibreringskåpa 3 Sensorns bas 5 Krage
2 Skyddslock 4 Anslutning till instrument
Underhållssats för sensor
Underhållssatsen innehåller material som behövs för service och underhåll av sensorn.
Installation
Inledande rengöring av sensorcell
Den elektrokemiska ORBISPHERE-sensorn har rengjorts noggrant och testas på fabriken. För att
skydda elektroderna från oxidering har cellen fyllts med elektrolyt och ett membran har installerats.
Men leverans- och förvaringsförhållanden kan påverka den elektrokemiska sensorns cell negativt,
därför måste underhåll av sensorn (cellrengöring och utbyte av membran) genomföras innan du
använder sensorn.
Anvisningar för att genomföra underhåll av sensorn finns i avsnittet Underhåll på sidan 143. Om du
inte känner till underhållstjänsten för sensorer, hjälper Hach Lange-återförsäljaren dig gärna.
Observera: Elektrokemiska H
2
-sensorer kräver inte en komplett rengöring. Processer som deklorering och
återklorering krävs normalt inte.
Svenska
141
Placering av sensor
Om inte sensorn ingår i ORBISPHERE-utrustningen måste sensorn installeras i ett ORBISPHERE-
uttag eller -flödeskammare som tillåter kontakt med den provvätska som ska analyseras.
Sensorn och mätinstrumentet är anslutna via en kabel och två 10-stiftskontakter. Standardlängd på
sensorns kabel är 3 meter, men förlängningskablar på upp till 1 000 meter finns tillgängliga och
behåller samma signalkänslighet. Om modellen 28117 trycksensor används är den längsta
kabellängden 50 meter.
Se till att sensorn monteras:
vinkelrätt till röret
på en horisontell rörsektion (eller ett vertikalt rör med stigande flöde)
minst 15 meter från pumpens tömningssida
på en plats där provflödet är stabilt och snabbt och så långt borta som möjligt från:
ventiler
rörböjar
pumparnas sugsida
ett CO
2
-injektionssystem eller liknande
Observera: Det kan uppstå situationer där inte alla ovanstående villkor uppfylls. Om detta är fallet eller om du har
några problem kontaktar du Hach Lange-representanten för att uppskatta situationen och definiera den bästa
möjliga lösningen.
Sätta in sensor
Sätt in sensorn rakt in i flödeskammaren eller uttaget. Vrid inte sensorn.
Dra åt fästhylsan med handen.
Anslutning av sensorkabeln.
Kontrollera om det läcker. Byt O-ringar vid produktläckage.
Instruktioner för flödeskammare med mikrovolym
Vrid inte sensorn när du sätter tillbaka den i en flödeskammare med mikrovolym. En sådan vridning
kan göra att membranets hållarring blir skev, vilket ändrar membranets position. Det kan ändra
membranets mätförhållanden och påverka mätprecisionen.
Ta bort sensor
Om du inte använder ORBISPHERE 32003 insättnings-/utsugningsventil måste du stänga av
provflödet och tappa ut vätskan ur provkretsen för vätska.
Ta bort sensorkabeln som är ansluten till sensorns ände.
Håll sensorn i ena handen för att undvika rotation och skruva loss hylsan med den andra handen.
Dra ut sensorn rakt ut ur uttaget eller flödeskammaren.
Montera sensorns förvaringslock och bas (för att skydda anslutningen).
Anslutning av extern trycksensor
Systemet kan utrustas med en extern trycksensor. Det möjliggör mätning av en bråkdel av gas vid
varierande tryckförhållanden under gasmätningsfasen.
Två modeller finns tillgängliga, beroende på pålagt tryck:
28117 trycksensor 0–5 bar absolut
28117C trycksensor 0–1 bar absolut
F Ö R S I K T I G H E T
Överskrid INTE tryckområdet för sensorn. Då kan sensorns membran deformeras permanent, vilket ger felaktiga
tryckvärden i framtiden.
142 Svenska
Den externa sensorn ansluts till ORBISPHERE-mätutrustningen med en 1 meter lång kabel och en
4-stiftskontakt (en valfri förlängningskabel kan användas, men den sammanlagda längden får inte
överstiga 50 meter).
Den externa trycksensorn kan installeras i multiparameter-flödeskammaren i modell 32002.xxx. Den
hålls på plats av en blå, gängad krage. Att den sluter tätt säkerställs av O-ringen på sensorn.
Underhåll
Demontering och montering
Montera isär sensorn (ta bort membran)
1. 2. 3. 4.
1. Det är viktigt den elektrokemiska sensorn står på sin bas vid monteringen. Denna bas ger ett gott
skydd för de ömtåliga kontakterna för anslutning, samtidigt som den utgör ett lämpligt stöd under
arbetet.
2. Ta bort förvaringskåpan av plast. Skruva loss skyddslocket med hjälp av det verktyg som
levereras med underhållssatsen.
3. Var uppmärksam på komponenterna inuti skyddslocket. Notera i vilken ordning varje objekt ska
monteras.
4. Dra upp ringen med det verktyg som ingår i underhållssatsen. Ta bort membranet och
maskeringen (om det är tillämpligt). Töm ut elektrolyten i diskhon och skölj ur sensorn med
kranvatten.
F Ö R S I K T I G H E T
Se till att inte få elektrolyt i ögonen eller på huden, det kan vara något frätande.
5.
6.
7.
5. Sätt in stiften på verktyget för att ta bort membranstöd i membranets stödhål.
6. Skruva loss membranstödet.
7.
Observera: Membranstöd är individuellt tillverkade och hör ihop med en viss sensor. För att sensorn ska
fungera korrekt är det viktigt att membranstödet förvaras tillsammans med rätt sensor. Om membranstödet
behöver bytas ut kontaktar du Hach Lange-representanten.
Svenska
143
Montering av sensor (installation av membran)
Innan sensorn sätts ihop, gå vidare till instruktionerna för underhåll av sensor och den del som
behandlar rengöring av anod och katod.
1.
2.
3.
1. Montera membranstödet med spåret på ovansidan.
Observera: Membranstöd är individuellt tillverkade och hör ihop med en viss sensor. Se därför till att rätt
membranstöd används till rätt sensor.
2. Sätt in stiften på verktyget för att ta bort membranstöd i membranets stödhål.
3. Dra åt membranstödet så hårt det går utan verktyg.
F Ö R S I K T I G H E T
Dras det åt för hårt kan det skada sensorns elektroder.
4. 5. 6. 7.
4. Membranets monteringsyta måste vara ren och slät. Byt ut membranets O-ring på sensorhuvudet
mot en ny.
Observera: Nitril O-ring 29039.4 kan återanvändas om den fortfarande är i gott skick. Membranets O-ringar är
en del av skyddskåpan.
5. Använd sprutan eller munstycket på flaskan som ingår i underhållssatsen för att fylla sensorn
med elektrolyt. Var noga med att inte röra vid elektroderna med nålen, eftersom en repa på ytan
kan ge sämre prestanda. Luta sensorn något, använd sprutan i det nedre hålet och pressa ut
luftbubblorna genom det övre hålet. Knacka försiktigt på sensorns sida för att få bort instängda
luftbubblor. Ställ tillbaka sensorn i vertikalt läge. Den sista droppen elektrolyt ska bilda en kupol
ovanpå sensorhuvudet.
6. Ta fram det tvådelade verktyget för installation av membran i underhållssatsen. Montera hylsan
över sensorhuvudet (med ansatsen nedåt).
Observera: När du har installerat ett membran kan det inte återanvändas. Undvik att röra vid membranet med
fingrarna, eftersom detta kan påverka dess känslighet.
7. Ta ut några av membranen ur förvaringslådan. Med hjälp av den pincett som ingår i satsen, lyft
upp ett av membranen och tryck försiktigt fast det på sensorspetsen. Se till att det är centrerat,
och att ingen bubbla finns kvar. Om maskering av sensorn används, placera den direkt ovanpå
144
Svenska
membranet. Membranet är större än diametern på sensorhuvudet. Detta är normalt, eftersom
membranet ska vikas över sensorns spets.
Observera: Ta loss membranet från skyddspapperet:
Membranet är transparent (genomskinligt).
Skyddspapperet är ogenomskinligt.
8. 9. 10. 11.
8. Hållarring för membran levereras i två något olika inre diametrar, beroende på membranets totala
tjocklek ( a = 29228 hållarring, membranets tjocklek < 50 μ; B = 29229 hållarring, membranets
totala tjocklek ≥ 50 μ). För en korrekt placering av membranet, se till att använda rätt hållarring för
tillämpningen.
9. Placera membranets hållarring på spetsen av installationsverktyget.
F Ö R S I K T I G H E T
För att undvika att skada membranet, se till att verktygets spets är helt ren och att ytan är slät.
10. Sätt in installationsverktyget i styrblockets hylsa.
11. Tryck installationsverktyget stadigt nedåt. Då fästs hållarringen på sensorhuvudet och membranet
viks över sensorspetsen. Ta bort monteringsverktyget och riktningshylsan. Se efter att ringen
placerats korrekt, prova att trycka den nedåt med fingrarna. Kontrollera att membranet sluter tätt,
är utan veck och att det inte finns några bubblor. Skölj av sensorn med kranvatten och torka den
torr med en ren trasa. Kontrollera att det inte finns några elektrolytläckor.
12.
13.
14.
12. Förbered skyddslocket för installation. Byt ut alla delar inuti skyddslocket mot nya (utom gallret),
och placera dem i den ordning de togs bort. Tefzel-isoleringsbrickorna under locket kan smörjas
något med silikonfett.
Observera: Illustrationen är enbart ett exempel. Din konfiguration kan se annorlunda ut.
13. Dra åt skyddslocket så hårt det går med fingrarna. Slutför processen med hjälp av det verktyg
som levererats med underhållssatsen. Sätt in det i vart och ett av de fyra hålen i tur och ordning
och dra åt så hårt det går. Dra åt varje hål endast en gång.
Svenska
145
Observera: Gallret inuti skyddskåpan ska kunna röra sig fritt under åtdragningen. För att undvika skador på
membranet, rör därför inte gallret under åtdragningen.
14. Förvara alltid sensorn med förvaringslocket och basen installerade. Häll några droppar rent
vatten i förvaringslocket för att undvika att sensorns cell torkar ut.
Observera: Om sensorn har tagits isär eller underhållits måste den alltid kalibreras. Låt sensorn stabiliseras i
30 minuter, innan kalibreringen påbörjas.
Enhet för elektrokemisk rengöring och regenerering
ORBISPHERE 32301 är ett mycket effektivt verktyg för rengöring och regenerering av
elektrokemiska sensorer. Verktyget kastar om den elektrokemiska processen som äger rum i
sensorcellen under normal drift. Det tar bort oxidering och regenererar samtidigt elektrodernas yta.
Dessutom erbjuder enheten för regenerering en kontinuitetstestare för att kontrollera sensorns
elektronik.
Användning av det här verktyget rekommenderas för att ge sensorn en märkbart utökad livslängd.
Detaljerad information om hur du använder rengörings- och regenereringsenheten ingår i
användarhandboken för 32301.
Observera: 32301 rengörings- och regenereringsenhet ska användas vid underhåll av elektrokemiska H
2
-sensorer.
Denna process kallas för deklorering och återklorering av elektroder (se Rengöring av cell i vätesensor
på sidan 149).
Kemisk rengöring: syre och ozonsensorcell
Observera: Ej lämpligt för H
2
-sensorer.
Följande instruktion förutsätter att sensorn har tagits isär. För demontering och montering, se
Demontering och montering på sidan 143.
Status
Slitage på membranet och kemiska reaktioner i sensorn kräver att sensorn underhålls regelbundet
för att återställa dess ursprungliga känslighet. I tjänsten ingår rengöring av elektroder och utbyte av
pumpmembran. Ett tydligt tecken på att en sensor behöver underhåll är när mätningarna är märkbart
mindre stabila än vanligt, och när en kalibrering inte förbättrar situationen.
Beskrivning av metod (se följande steg-för-steg-anvisning)
Elektrokemisk rengöring med 32301 (om sådan finns)
… när sådan inte finns tillgänglig eller är otillräcklig.
… för sensorer som används i tuffa miljöer (t.ex., kolväteindustrier) eller mycket smutsiga
sensorer.
Kemisk rengöring av anod och katod
Central putsning av elektrod
Slutsköljning
Observera: För att eliminera eventuella silverrester som rengöring med ammoniak inte kan ta bort är det ibland
nödvändigt att repetera kemisk rengöring med salpetersyra (HNO
3
, inte över 70 %).
Rengöring av membranstöd
1. Töm och skölj elektrolytbehållaren under rinnande
kranvatten.
2. Skölj membranstödet i vatten och torka det torrt.
3. Kontrollera om det finns beläggningar på ytorna.
Beläggningar går att ta bort genom att placera
stödet i en behållare med salpetersyra (HNO
3
, inte
över 70 %) tills dess ursprungliga utseende
återställs (normalt inom 30 sekunder).
Observera: Använd endast salpetersyra för rengöring av
mycket smutsiga membranstöd.
4. Skölj en minut under rinnande kranvatten igen och
kontrollera att ytan är ren.
146 Svenska
F Ö R S I K T I G H E T
Salpetersyra är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören.
Ammoniakrengöring av elektroder
Observera: Använd endast ammoniak för rengöring av mycket smutsiga sensorer.
1. Fyll sensorns elektrolytbehållare med en lösning
bestående av 25 vikt% ammoniumhydroxid
(NH
4
OH) i vatten och låt stå i 10 minuter.
2. Skölj under rinnande vatten i minst en minut.
3. Kontrollera sensorhuvudet. Motelektroden ska ha
en silvervit färg.
4. Om motelektroden fortfarande har avlagringar,
repetera proceduren.
F Ö R S I K T I G H E T
Ammoniak är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören.
Rengöring av anod och katod med salpetersyra
Observera: Använd endast salpetersyra för rengöring av mycket smutsiga sensorer.
1. Kontrollera att ingen silverbeläggning finns på den
centrala skyddsringselektrodens väggar, eftersom
sådana beläggningar kan komma i kontakt med
motelektroden.
2. För att eliminera eventuella silverrester inuti
sensorns cell är det ibland nödvändigt att repetera
kemisk rengöring med salpetersyra (HNO
3
, inte
över 70 vikt-%).
3. Dessutom kan den elektrokemiska rengöringen
32301 inte ta bort beläggningar på cellens
plastdelar, därför kan rengöring med salpetersyra
behövas.
Observera: Denna procedur rekommenderas inte vid
normalt underhåll och bör inte användas oftare än två
gånger om året, då syran degraderar metallen i
motelektroden, vilket minskar sensorns livslängd.
4. Häll koncentrerad salpetersyra i sensorns
elektrolytbehållare och lägg till 1 droppe i mitten av
elektroden.
5. Låt det inte verka längre än 3 sekunder.
6. Häll snabbt ut syran och skölj noggrant under
rinnande vatten i en minut.
F Ö R S I K T I G H E T
Salpetersyra är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören.
Svenska 147
Polering av sensorns yta
1.
2.
3.
1. När sensorn har rengjorts, måste ytan på elektroden i mitten poleras tillsammans med
membranstödet.
Observera: Montera membranstödet med spåret på ovansidan. Membranstöd är individuellt tillverkade och hör
ihop med en viss sensor. Se därför till att rätt membranstöd används till rätt sensor.
2. Sätt in stiften på verktyget för att ta bort membranstöd i membranets stödhål.
3. Dra åt membranstödet så hårt det går utan verktyg.
F Ö R S I K T I G H E T
Dras det åt för hårt kan det skada sensorns elektroder.
4. 5. 6. 7.
4. Placera skålen med polerduken på en plan yta. Sprid ut lite polermedel på duken. Blanda med
några droppar vatten för att få en grå, mjölkaktig vätska. Se till att använda rätt polermedel för
användningen.
Observera: Använd olika polerdukar för varje sensormodell, för att förebygga förorening genom överföring av
metallpartiklar.
5. Håll sensorn vertikalt, och putsa sensorns yta med en cirkelrörelse i minst 30 sekunder, tills
elektroderna är rena och skinande blanka. Det här steget kan behöva repeteras flera gånger. Se
till att undvika hudkontakt med polerduken, den bör hållas fri från damm och fett.
6. Ta bort membranstödet med installationsverktyget. Skölj stödet och sensorn med en hård stråle
av rent vatten. Använd destillerat vatten om vattnets kvalitet är tvivelaktig.
7. Kontrollera noggrant att det lilla spåret mellan elektroden i mitten och skyddsringselektroden är
helt rent och fritt från rester av polermedel. Rengör endast med en hård vattenstråle. Kanten på
ett pappersark kan användas för att ta bort fastklibbade rester.
O
3
-sensor: slutlig rengöring av elektroden i mitten
När O
3
-sensorn är rengjord och polerad bör en slutlig behandling med salpetersyra genomföras
enligt följande:
148
Svenska
1. Placera sensorn i vertikalt läge på basen.
2. Fyll elektrolytbehållaren med några droppar vatten,
bara så mycket att det täcker den yttre elektroden.
Elektroden i mitten måste hållas torr.
3. Placera en droppe salpetersyra på elektroden i
mitten, den ska bara täcka elektroden och
skyddsringen. Undvik att spilla syra i vattnet. Vänta
i mindre än en minut och skölj sedan noggrant
under rinnande vatten.
F Ö R S I K T I G H E T
Salpetersyra är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören.
Rengöring av cell i vätesensor
Status
Analys av vätgas fungerar enligt principen att vätemolekyler som passerar genom membranet
genererar en elektrisk ström på anodens platinayta. För att detta ska ske är det nödvändigt att
metallytan är extremt ren. Om det finns några beläggningar, fett eller andra föroreningar på ytan av
platina, kommer reaktionen att hejdas och den kan även stoppas.
Dessutom kan de kemiska reaktioner som äger rum i katodens silverklorid leda till sämre
funktionalitet efter en viss tid i drift.
Det resulterar i att underhåll av sensorn måste utföras för att återställa dess ursprungliga prestanda.
Metod
Proceduren för rengöring av den elektrokemiska H
2
-sensorn kräver att enheten ORBISPHERE
32301 för sensorrengöring och regenerering används. Den här proceduren beskrivs mer ingående i
användarhandboken till 32301.
Sammanfattningsvis utförs H
2
-elektrokemisk rengöring av sensorer i följande steg:
Dekloridering av katod: den här processen används för att ta bort klorbeläggning från silverytan på
katoden (utförs av ORBISPHERE 32301).
Återklorering av katod: ett lager av silverklorid läggs på katodens yta (utförs av ORBISPHERE
32301).
Aktivering av platina-anoden: mitten av anodens yta poleras och behandlas med salpetersyra.
Felsökning
Syresensor
Problem Trolig orsak Möjlig lösning
Sensorn går inte att kalibrera, även
efter grundlig service.
Repeterade kalibreringar ger värden
utanför instrumentets ”förväntade
gränsvärden”.
Endast MOCA 3600: Välj membran
från menyn Options/Membrane
(alternativ/membran). Sedan
kalibrerar du sensorn.
Instrumentets interna
barometertrycksensor behöver
kalibreras.
Kalibrera den interna barometern
mot en certifierad barometer.
Korrigerar inte för havsnivå!
Våt membrangränsyta.
Torka torr med en trasa och
kalibrera om.
Alternativet för H
2
S-okänslighet är
aktiverat.
Avaktivera på mätinstrumentet.
”0000” O
2
-nivåer visas.
Fel avläsningsskala ”XXXX” har
valts för visningsenheten.
Ändra avläsningsskalan genom att
välja ”X.XXX,XX.XX eller XXX.X”.
Svenska 149
Problem Trolig orsak Möjlig lösning
Kortare sensorfunktion än förväntat i
relativt högupplöst O
2
-
koncentration.
Höga O
2
-koncentrationer bildar
avlagringar snabbare.
Installera ett mindre genomsläppligt
membran. Stäng av analysatorn när
sensorn inte är i en låg O
2
-
koncentration.
Oväntade eller felaktiga avläsningar
av upplöst O
2
.
Luftläcka på produktprovslangen.
Ställ in flödeshastigheten på
100 mL/min. Vänta tills den är stabil
och dubblera sedan
flödeshastigheten sakta.
Det stabila värdet för avläsningen
av upplöst O
2
måste vara
detsamma som tidigare. En
variation relaterad till
flödeshastigheten är ett tydligt
tecken på en luftläcka på slangen.
Hög restström.
Placera sensorn i ett avluftat prov
och vänta på låg avläsning:
Kontrollera koncentrationen mot låg
detektionsgräns (se tabeller i
Sensorns membranspecifikationer
på sidan 136). Om koncentrationen
är betydligt högre än gränsen för låg
koncentration kan sensorn behöva
underhåll.
Vätesensor
Problem Trolig orsak Möjlig lösning
Sensorn går inte att kalibrera, även
efter grundlig service.
Repeterade kalibreringar ger värden
utanför instrumentets ”förväntade
gränsvärden”.
Endast MOCA 3600: Välj membran
från menyn Options/Membrane
(alternativ/membran). Sedan
kalibrerar du sensorn.
”0000” H
2
-nivåer visas.
Fel avläsningsskala ”XXXX” har
valts för visningsenheten.
Ändra avläsningsskalan genom att
välja ”X.XXX,XX.XX eller XXX.X”.
Kortare sensorfunktion än förväntat i
relativt högupplöst H
2
-
koncentration.
Hög H
2
-koncentration innebär att
den elektrokemiska sensorn får
arbeta mer.
Stäng av analysatorn när den inte
behövs.
Oväntade eller felaktiga avläsningar
av H
2
.
Hög restström.
Om koncentrationen är betydligt
högre än gränsen för låg
koncentration kan sensorn behöva
underhåll.
150 Svenska
Ozonsensor
När O
3
-sensorn är korrekt kalibrerad med hjälp av ORBISPHERE-mätinstrumentet måste sensorn
stabiliseras i upp till 24 timmar när den används för mycket låg O
3
-koncentration.
Problem Trolig orsak Möjlig lösning
Sensorn går inte att kalibrera, även
efter grundlig service.
Repeterade kalibreringar ger värden
utanför instrumentets ”förväntade
gränsvärden”.
Endast MOCA 3600: Välj membran
från menyn Options/Membrane
(alternativ/membran). Sedan
kalibrerar du sensorn.
Instrumentets interna
barometertrycksensor behöver
kalibreras.
Kalibrera den interna barometern
mot en certifierad barometer.
Korrigerar inte för havsnivå!
Våt membrangränsyta.
Torka torr med en trasa och
kalibrera om.
”0000” O
3
-nivåer visas.
Fel avläsningsskala ”XXXX” har
valts för visningsenheten.
Ändra avläsningsskalan genom att
välja ”X.XXX,XX.XX eller XXX.X”.
Oväntade eller felaktiga avläsningar
av upplöst O
3
.
Hög restström.
Om koncentrationen är betydligt
högre än gränsen för låg
koncentration kan sensorn behöva
underhåll.
Otillräckligt flöde.
Reglering av flödet motsvarar
specificerade nivåer för membran.
Längden på provledningen ger O
3
tid att reagera.
Minska längden på provslangen.
Stämmer inte överens med
labprover.
Ta prover i närheten av sensorn.
Svenska 151
Specificaţiile senzorului
Caracteristicile tehnice pot fi modificate fără notificare prealabilă.
Gama de senzori
Gaz
Presiune
nominală max.
(bar)
Modele de
senzori
Comentarii
O
2
20 31 11x.yz Unde :
x=Caracteristicile speciale ale senzorului
(0 sau 1; în funcţie de aplicaţie)
y=Materialul garniturii inelare a membranei
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Material cap
(1=Oţel inoxidabil; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titan; 7= Monel)
Sufixe (când se utilizează):
A denotă un senzor cu răspuns rapid la schimbările de
temperatură
E denotă un senzor certificat EEx (Ex-Proof)
s denotă un senzor inteligent
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Toate monturile de senzor electrochimic ORBISPHERE sunt certificate IP68/NEMA4
PEEK (Polieter eter cetonă) este un termoplastic foarte cristalinlucios
Specificaţiile membranei senzorului
Senzori de hidrogen
Specificaţie
Membrană
2956A
Membrană
2952A
Membrană
2995A
Membrană
29015A
Aplicaţii recomandate
Măsurarea
urmelor
Concentraţie
scăzută
Concentraţie
medie
Concentraţie
ridicată
Material PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Grosime [μm] 25 25 12,5 23
Gaz de calibrare H
2
1% pur H
2
10% pur H
2
100% pur H
2
100% pur
Interval de măsurare la dizolvare
Între 0 ppb şi
75 ppb
Între 0 ppb şi
300 ppb
Între 0 ppb şi
3200 ppb
Între 0 ppb şi
32 ppm
Interval de măsurare medii gazoase
Între 0 Pa şi
5 kPa
Între 0 Pa şi
20 kPa
Între 0 Pa şi
200 kPa
Între 0 kPa şi
2000 kPa
Precizie
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele: ±1%
din valoare sau ±
0,03 ppb sau ±
1 Pa
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele:
±1% din
valoare sau ±
0,09 ppb sau ±
6 Pa
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele: ±1%
din valoare sau ±
1 ppb sau ±
50 Pa
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele:
±1% din
valoare sau ±
10 ppb sau ±
1 kPa
Limita dozei de radiaţie integrată 2 x 10
4
10
8
10
8
N/A
Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C
[μA]
N/A
Curent în gaz pur estimat [μA] 150 50 5 0,5
152 Română
Specificaţie
Membrană
2956A
Membrană
2952A
Membrană
2995A
Membrană
29015A
Interval de compensare a
temperaturii
Între 0 şi 50 °C Între 0 şi 50 °C Între 10 şi 45 °C
Între 10 şi
45 °C
Interval de măsurare a temperaturii Între -5 şi 100 °C
Timp de răspuns
1
2 secunde 5 secunde 6 secunde 50 secunde
Debit de lichid minim recomandat
2
[ml/min]
Între 50 şi 220 Între 40 şi 200 Între 20 şi 70 Între 20 şi 40
Debit liniar constant minim
recomandat
2
[cm/sec]
200 150 50 30
Debit medii gazoase recomandat
[l/min]
Între 0,005 şi 3
Senzori de oxigen (tabelul 1)
Specificaţie
Membrană
2956A
Membrană
2958A
Membrană
29552A
Membrană
2952A
Aplicaţii recomandate
Controlul
coroziunii, apă
dezaerată
Băuturi, aplicaţii
în laborator
Aplicaţii în linie
pentru must,
Injecţie de
aer/O
2
, Tratarea
apelor uzate
Controlul
coroziunii,
Aplicaţii în linie
pentru băuturi,
Apă dezaerată
Material PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Grosime [μm] 25 12,5 50 25
Gaz de calibrare Aer Aer Aer Aer/O
2
pur
Interval de măsurare la dizolvare
Între 0 ppb şi
20 ppm
Între 0 ppb şi
40 ppm
Între 0 ppb şi
80 ppm
Între 0 ppb şi
80 ppm
Interval de măsurare medii gazoase
Între 0 Pa şi
50 kPa
Între 0 Pa şi
100 kPa
Între 0 Pa şi
200 kPa
Între 0 Pa şi
200 kPa
Precizie
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele:
±1% din valoare
sau ± 0,1 ppb
(1)
sau ± 1 ppb
(2)
sau ± 0,25 Pa
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele:
±1% din valoare
sau ± 1 ppb sau
± 2 Pa
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele:
±1% din valoare
sau ± 2 ppb sau
± 5 Pa
Cea mai mare
valoare dintre
următoarele:
±1% din valoare
sau ± 2 ppb sau
± 5 Pa
(1)
Precizia este de ± 0,1 ppb pentru instrumentele 410, 510, 362x, 360x
şi 3655
(2)
Precizia este de ± 1 ppb pentru instrumentele 366x şi 3650
Limita dozei de radiaţie integrată 2 x 10
4
10
8
N/A 10
8
Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C
[μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Curent în O
2
pur estimat [μA] 132 47 31,4 27
Consum de O
2
în apă saturată cu O
2
la
25 °C [μg/oră]
40 14 9,4 8
Interval de compensare a temperaturii Între -5 şi 60 °C
1
Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90%
2
Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă
Română 153
Specificaţie
Membrană
2956A
Membrană
2958A
Membrană
29552A
Membrană
2952A
Interval de măsurare a temperaturii Între -5 şi 100 °C
Timp de răspuns
3
7,2 secunde 9,5 secunde 90 secunde 38 secunde
Debit de lichid minim recomandat
4
[ml/min]
180 120 50 50
Debit liniar constant minim
recomandat
4
[cm/sec]
200 100 30 30
Debit medii gazoase recomandat
[l/min]
Între 0,1 şi 3
Senzori de oxigen (tabelul 2)
Specificaţie Membrană 2935A Membrană 29521A Membrană 2995A
Aplicaţii recomandate
De la niveluri saturate
la super-saturate
De la niveluri saturate
la super-saturate
Aplicaţii în linie pentru
must fierbinte (până la
70 °C)
Material Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Grosime [μm] 25 125 12,5
Gaz de calibrare Aer/O
2
pur Aer/O
2
pur O
2
pur
Interval de măsurare la dizolvare Între 0 ppb şi 400 ppm Între 0 ppb şi 400 ppm
Între 0 ppb şi
2000 ppm
Interval de măsurare medii gazoase Între 0 Pa şi 1000 kPa Între 0 Pa şi 1000 kPa Între 0 Pa şi 5000 kPa
Precizie
Cea mai mare valoare
dintre următoarele:
±1% din valoare sau ±
10 ppb sau ± 20 Pa
Cea mai mare valoare
dintre următoarele:
±1% din valoare sau ±
10 ppb sau ± 20 Pa
Cea mai mare valoare
dintre următoarele:
±1% din valoare sau ±
50 ppb sau ± 100 Pa
Limita dozei de radiaţie integrată N/A 10
8
10
8
Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C
[μA]
0,9 0,7 0,2
Curent în O
2
pur estimat [μA] 4,7 3,8 0,9
Consum de O
2
în apă saturată cu O
2
la 25 °C [μg/oră]
1,4 1,3 0,3
Interval de compensare a temperaturii Între -5 şi 60 °C
Interval de măsurare a temperaturii Între -5 şi 100 °C
Timp de răspuns
5
2,5 minute 18 minute 80 secunde
Debit de lichid minim recomandat
6
[ml/min]
25 25 5
Debit liniar constant minim
recomandat
6
[cm/sec]
20 60 5
Debit medii gazoase recomandat
[l/min]
Între 0,1 şi 3
3
Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90%
4
Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă
5
Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90%
6
Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă
154 Română
Senzori de ozon
Specificaţie Membrană 2956A Membrană 29552A
Aplicaţii recomandate Măsurarea urmelor Concentraţie ridicată (> 1 mg/l)
Material PFA PTFE
Grosime [μm] 25 50
Gaz de calibrare Gaz sau aer de etalonare
Interval de măsurare la dizolvare Între 0 ppb şi 50 ppm Între 0 ppb şi 200 ppm
Interval de măsurare medii gazoase Între 0 Pa şi 10 kPa Între 0 Pa şi 40 kPa
Precizie
Cea mai mare valoare dintre
următoarele: ±1% din valoare (±
5% pentru senzorii calibraţi în aer)
sau ± 5 ppb sau ±1 Pa
Cea mai mare valoare dintre
următoarele: ±1% din valoare (±
5% pentru senzorii calibraţi în aer)
sau ± 20 ppb sau ±4 Pa
Limita dozei de radiaţie integrată 2 x 10
4
N/A
Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C
[μA]
26,4 6,5
Curent în gaz pur estimat [μA] 105 31,4
Interval de compensare a temperaturii Între -5 şi 45 °C
Interval de măsurare a temperaturii Între -5 şi 100 °C
Timp de răspuns
7
30 secunde 6 minute
Debit de lichid minim recomandat
8
[ml/min]
350
9
100
9
Debit liniar constant minim
recomandat
8
[cm/sec]
30 10
Debit medii gazoase recomandat
[l/min]
Între 0,01 şi 3
Greutate şi dimensiuni senzor
Greutatea senzorului variază între 140 şi 700 grame, în funcţie de materialul de construcţie.
Figura 1 Dimensiunile senzorului
7
Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90%
8
Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă
9
Aceste debite iau în calcul descompunerea ozonului din tuburile dintre conductă şi camera de
flux (debitele teoretice în absenţa descompunerii ar fi de 10 ori mai mici)
Română 155
Versiunea extinsă a manualului
Pentru informaţii suplimentare, consultaţi versiunea extinsă a acestui manual, care este disponibilă
pe site-ul web al producătorului.
Informaţii generale
Producătorul nu se face responsabil în nicio situaţie de deteriorări directe, indirecte, speciale,
accidentale sau pe cale de consecinţă ce ar rezulta din orice defect sau omisiune din acest manual.
Producătorul îşi rezervă dreptul de a efectua modificări în acest manual şi produselor pe care le
descrie, în orice moment, fără notificare sau obligaţii. Ediţiile revizuite pot fi găsite pe site-ul web al
producătorului.
Informaţii privind siguranţa
N O T Ã
Producătorul nu este responsabil pentru daunele cauzate de utilizarea incorectă a acestui produs, inclusiv şi fără
a se limita la daunele directe, accidentale sau pe cale de consecinţă şi neagă responsabilitatea pentru astfel de
daune în măsura maximă permisă de lege. Utilizatorul este unicul responsabil pentru identificarea riscurilor critice
şi pentru instalarea de mecanisme corespunzătoare pentru protejarea proceselor în cazul unei posibile defectări a
echipamentului.
Citiţi în întregime manualul înainte de a despacheta, configura şi utiliza aparatura. Respectaţi toate
atenţionările de pericol şi avertismentele. Nerespectarea acestei recomandări poate duce la vătămări
serioase ale operatorului sau la deteriorarea echipamentului.
Verificaţi dacă protecţia cu care este prevăzută aparatura nu este defectă. Nu utilizaţi sau nu instalaţi
aparatura în niciun alt mod decât cel specificat în prezentul manual.
Informaţii despre utilizarea produselor periculoase
P E R I C O L
Indică o situaţie periculoasă în mod potenţial sau iminent care, dacă nu este evitată, va avea ca rezultat decesul
sau vătămarea corporală gravă.
A V E R T I S M E N T
Indică o situaţie periculoasă în mod potenţial sau iminent care, dacă nu este evitată, poate conduce la deces sau
la o vătămare corporală gravă.
A T E N Ţ I E
Indică o situaţie periculoasă în mod potenţial care poate conduce la o vătămare corporală minoră sau moderată.
N O T Ã
Indică o situaţie care, dacă nu este evitată, poate provoca defectarea aparatului. Informaţii care necesită o
accentuare deosebită.
Etichete de avertizare
Citiţi toate etichetele şi avertismentele cu care este prevăzut instrumentul. În caz de nerespectare se
pot produce vătămări personale sau avarieri ale instrumentului. Toate simbolurile de pe instrument
sunt menţionate în manual cu câte o afirmaţie de avertizare.
Acesta este simbolul de alertă privind siguranţa. Respectaţi toate mesajele privind siguranţa care
urmează după acest simbol pentru a evita potenţiale vătămări. În cazul prezenţei pe instrument,
consultaţi manualul de instrucţiuni pentru informaţii referitoare la operare sau siguranţă.
Acest simbol indică existenţa unui risc de electrocutare.
156 Română
Acest simbol indică prezenţa dispozitivelor sensibile la descărcări electrostatice (ESD) şi faptul că
trebuie să acţionaţi cu grijă pentru a preveni deteriorarea echipamentului.
Acest simbol, când apare pe un produs, indică faptul că instrumentul este conectat la curent
alternativ.
Echipamentele electrice inscripţionate cu acest simbol nu pot fi eliminate în sistemele publice
europene de deşeuri. Returnaţi producătorului echipamentele vechi sau la sfârşitul duratei de viaţă
în vederea eliminării, fără niciun cost pentru utilizator.
Produsele marcate cu acest simbol conţin substanţe sau elemente toxice sau periculoase. Numărul
din interiorul simbolului indică numărul de ani de utilizare fără a pune în pericol mediul.
Ce aţi primit
Verificaţi dacă sunt incluse toate componentele pentru montare. Reţineţi că, dacă senzorul nu face
parte dintr-un echipament ORBISPHERE ce îl include, senzorul trebuie instalat pe o mufă
ORBISPHERE sau pe o cameră de flux ce permite contactul cu debitul probei care va fi analizat
(consultaţi Instalarea de la pagina 157 pentru detalii).
Un senzor electrochimic de oxigen, de ozon sau de hidrogen
Capul senzorului este protejat cu un capac de stocare din plastic cu filet. O bază din plastic cu filet
protejează mufa de conexiune şi, în acelaşi timp, funcţionează ca un suport adecvat.
Figura 2 Componentele senzorului
1 Capac de stocare şi calibrare 3 Baza senzorului 5 Colier
2 Capac de protecţie 4 Conexiune la instrument
Kit de întreţinere a senzorilor
Kitul de întreţinere include materialele necesare pentru operaţiunile de service şi de întreţinere ale
senzorului.
Instalarea
Curăţarea iniţială a celulei senzorului
Senzorul dvs. electrochimic ORBISPHERE a fost bine curăţat şi testat în fabrică. Pentru a proteja
electrozii împotriva oxidării, celula a fost umplută cu electrolit şi s-a instalat o membrană.
Cu toate acestea, condiţiile de expediere şi depozitare pot afecta în mod negativ celulele senzorului
electrochimic, prin urmare, trebuie efectuat un service al senzorului (curăţarea celulei şi înlocuirea
membranei) înainte de utilizarea senzorului.
Pentru a efectua un service al senzorului, consultaţi instrucţiunile din secţiunea denumită Întreţinerea
de la pagina 159. Dacă nu v-aţi familiarizat cu operaţiunile de service ale senzorului , reprezentantul
dvs. Hach Lange vă va asista cu plăcere.
Română
157
Notã: Senzorii electrochimici H
2
nu necesită o procedură de curăţare completă, deoarece procesele de declorurare
şi reclorurare nu sunt necesare în mod obişnuit.
Poziţionarea senzorului
Dacă senzorul nu face parte dintr-un echipament ORBISPHERE ce îl include, senzorul trebuie
instalat pe o mufă ORBISPHERE sau pe o cameră de flux ce permite contactul cu lichidul probei
care va fi analizat.
Senzorul şi instrumentul de măsurare sunt conectate cu un cablu şi cu doi conectori cu 10 pini.
Lungimea standard a cablului senzorului este de 3 metri, dar sunt disponibile cabluri de prelungire de
până la 1.000 metri, reţinându-se aceeaşi sensibilitate a semnalului. Dacă se utilizează senzorul de
presiune model 28117, lungimea maximă a cablului este de 50 metri.
Asiguraţi-vă că senzorul va fi montat:
perpendicular pe conductă
pe o secţiune orizontală a conductei (sau pe o conductă verticală cu flux ascendent)
la o distanţă minimă de 15 metri de la partea de evacuare a pompei
într-un loc în care fluxul probei este stabil şi rapid, şi cât mai departe posibil de:
supape
coturile conductei
partea de aspiraţie a oricărei pompe
un sistem de injecţie cu CO
2
sau unul asemănător
Notã: Pot exista situaţii în care nu se pot îndeplini toate condiţiile de mai sus. În acest caz, sau dacă aveţi dubii,
consultaţi-vă reprezentantul Hach Lange pentru a evalua situaţia şi a stabili care este cea mai bună soluţie
aplicabilă.
Introducerea senzorului
Introduceţi senzorul direct în camera de flux sau în mufă. Nu răsuciţi senzorul.
Strângeţi colierul de prindere cu mâna.
Conectaţi cablul senzorului.
Verificaţi dacă există scurgeri; înlocuiţi garniturile inelare dacă există scurgeri vizibile de produs.
Instrucţiuni pentru camere de flux cu volum de nivelul micro
Nu rotiţi senzorul atunci când îl introduceţi într-o cameră de flux cu volum de nivel micro. Această
rotaţie poate cauza răsucirea capacului de protecţie, modificând astfel poziţia membranei. Acest
lucru poate schimba condiţiile de măsurare a membranei şi poate afecta precizia de măsurare.
Scoaterea senzorului
Dacă nu utilizaţi supapa de inserare/extragere ORBISPHERE 32003, veţi fi nevoit să opriţi fluxul
probei şi să evacuaţi lichidul din circuitul de prelevare.
Scoateţi cablul senzorului conectat la capătul senzorului.
Ţineţi corpul senzorului cu o mână, pentru a evita rotirea, şi deşurubaţi colierul cu cealaltă mână.
Trageţi senzorul direct afară din mufă sau din camera de flux.
Instalaţi capacul de stocare al senzorului şi baza senzorului (pentru protecţia conexiunii).
Senzor de presiune externă
Sistemul poate fi dotat cu un senzor de presiune externă. Acest lucru permite măsurarea unei fracţii
de gaz în condiţii de presiune variabilă în timpul măsurării fazei gazoase.
Sunt disponibile două modele, în funcţie de presiunea aplicată:
28117 Senzor de presiune 0 - 5 bar valoare absolută
28117C Senzor de presiune 0 - 1 bar valoare absolută
158
Română
A T E N Ţ I E
NU depăşiţi intervalul de presiune al senzorului. Acest lucru ar deforma permanent membrana senzorului, ceea
ce ar determina furnizarea valorilor de presiune incorecte pe viitor.
Senzorul extern se conectează la echipamentul de măsurare ORBISPHERE cu un cablu de 1 metru
şi un conector cu 4 pini (se poate utiliza un cablu de prelungire opţional, dar lungimea totală nu ar
trebui să depăşească 50 metri).
Senzorul de presiune externă poate fi instalat pe camera de flux cu parametri multipli, modelul
32002 xxx. Acesta este fixat cu un colier albastru filetat. Etanşeitatea este asigurată de o garnitură
de etanşare montată pe scaunul senzorului.
Întreţinerea
Dezasamblare şi reasamblare
Dezasamblarea senzorului (scoaterea membranei)
1. 2. 3. 4.
1. Este important ca senzorul electrochimic să fie instalat aşezat vertical pe bază. Această bază
asigură o bună protecţie pentru mufa delicată a conectorului, fiind, în acelaşi timp, şi un suport de
lucru adecvat.
2. Scoateţi capacul de stocare din plastic. Deşurubaţi capacul de protecţie, folosind instrumentul
furnizat în kitul de întreţinere.
3. Acordaţi atenţie componentelor din interiorul capacului de protecţie. Observaţi ordinea de
asamblare a fiecărui element.
4. Trageţi în sus inelul de fixare cu instrumentul furnizat în kitul de întreţinere. Scoateţi membrana şi
masca (dacă se aplică). Evacuaţi electrolitul într-o chiuvetă şi clătiţi cavitatea senzorului cu apă
de la robinet.
A T E N Ţ I E
Evitaţi contactul electrolitului cu pielea sau cu ochii, deoarece poate fi uşor coroziv.
5.
6.
7.
Română 159
5. Introduceţi furca instrumentului de scoatere a suportului membranei în orificiile suportului
membranei.
6. Deşurubaţi suportul membranei.
7.
Notã: Suportul membranei este prelucrat individual şi asociat cu senzorul. Pentru funcţionarea corectă a
senzorului, este ESENŢIAL să ţineţi un suport al membranei cu senzorul respectiv. Dacă suportul membranei
trebuie înlocuit, contactaţi reprezentantul dvs. Hach Lange.
Asamblarea senzorului (instalarea membranei)
Înainte de a începe reasamblarea senzorului, treceţi la secţiunea de întreţinere a senzorului pentru
instrucţiunile de curăţare a anodului şi a catodului.
1.
2.
3.
1. Instalaţi suportul membranei cu canelura în partea superioară.
Notã: Suportul membranei este prelucrat individual şi asociat cu senzorul. Prin urmare, asiguraţi-vă că se
utilizează suportul corect al membranei pe senzorul corect.
2. Introduceţi furca instrumentului de scoatere a suportului membranei în orificiile suportului
membranei.
3. Strângeţi suportul membranei cu mâna.
A T E N Ţ I E
Un cuplu prea mare va deteriora electrozii senzorului.
4. 5. 6. 7.
4. Suprafaţa de montare a membranei trebuie să fie curată şi uniformă. Înlocuiţi garnitura inelară a
membranei de pe capul senzorului cu una nouă.
Notã: Garnitura inelară 29039.4 din nitril poate fi reutilizată dacă este în stare bună. Garniturile inelare ale
membranei fac parte din kitul capacului de protecţie.
5. Folosind seringa sau duza sticlei incluse în setul de întreţinere, umpleţi cavitatea senzorului cu
electrolit. Aveţi grijă să nu atingeţi electrozii cu acul, deoarece o zgârietură pe suprafaţă ar putea
cauza o scădere a performanţei. Înclinaţi uşor senzorul şi injectaţi în orificiul inferior, împingând
bulele în afară prin orificiul superior. Atingeţi uşor pe partea senzorului pentru a mişca bulele
blocate. Readuceţi senzorul în poziţie verticală. Ultima picătură de electrolit trebuie să formeze o
cupolă pe partea superioară a vârfului senzorului.
160
Română
6. Din kitul de întreţinere, scoateţi instrumentul de montare a membranei din două piese. Instalaţi
manşonul pe capul senzorului (capătul cu umărul în jos).
Notã: După instalare, membrana nu poate fi reutilizată. Evitaţi atingerea membranei cu degetele goale,
deoarece acest lucru poate afecta sensibilitatea acesteia.
7. Scoateţi câteva membrane din cutia de depozitare. Folosind penseta inclusă în kit, luaţi o
membrană din stivă şi puneţi-o cu atenţie pe vârful senzorului. Asiguraţi-vă că aceasta este
centrată şi că nu există bule captive. Dacă se utilizează o mască de senzor, puneţi-o direct pe
partea superioară a membranei. Diametrul membranei este mai mare decât diametrul capului
senzorului. Acest lucru este normal, deoarece membrana se va plia peste vârful senzorului.
Notã: Faceţi distincţie între membrană şi hârtia de protecţie:
Membrana este transparentă (translucidă).
Hârtia de protecţie este opacă.
8. 9. 10. 11.
8. Inelul de fixare a membranei este furnizat cu două diametre interne uşor diferite, în funcţie de
grosimea totală a membranei(elor) (A = 29228 inel de fixare, grosime membrană < 50 μ; B =
29229 inel de fixare, grosimea totală a membranei(elor) ≥ 50 μ). Pentru montarea corectă a
membranei, asiguraţi-vă că utilizaţi inelul de fixare corect pentru aplicaţie.
9. Puneţi inelul de fixare a membranei pe vârful instrumentului de montare.
A T E N Ţ I E
Pentru a evita deteriorarea membranei, asiguraţi-vă că vârful instrumentului este complet curat şi că
suprafaţa este uniformă.
10. Introduceţi instrumentul de montare în interiorul manşonului de ghidare.
11. Apăsaţi instrumentul de montare ferm în jos. Astfel, inelul de montare se prinde bine pe capul
senzorului, pliind membrana peste vârful senzorului. Scoateţi instrumentul de montare şi
manşonul de ghidare. Verificaţi vizual dacă inelul a fost amplasat corect, încercaţi să îl împingeţi
în jos cu degetele. Verificaţi dacă membrana este strânsă, fără pliuri şi dacă nu există bule. Clătiţi
senzorul cu apă de la robinet şi uscaţi-l cu o lavetă curată. Verificaţi dacă există scurgeri de
electrolit.
12.
13.
14.
Română 161
12. Pregătiţi capacul de protecţie pentru instalare. Înlocuiţi toate componentele din interiorul
capacului de protecţie cu altele noi (cu excepţia grilei) şi puneţi-le în ordinea în care au fost
scoase. Şaibele Tefzel de sub capac trebuie să fie uşor lubrifiate cu unsoare siliconică.
Notã: Ilustraţia este numai exemplificativă. Configuraţia dvs. poate fi diferită.
13. Strângeţi capacul de protecţie cu mâna. Apoi, finalizaţi procesul folosind instrumentul furnizat în
kitul de întreţinere. Introduceţi-l în fiecare dintre cele patru orificii pe rând şi strângeţi-le cât de
mult posibil. Strângeţi fiecare orificiu numai o dată.
Notã: Grila din interiorul capacului de protecţie trebuie să aibă posibilitatea de a se mişca liber în timpul
strângerii. Prin urmare, şi pentru a evita deteriorarea membranei, nu atingeţi grila în timpul procesului de
strângere.
14. Întotdeauna depozitaţi senzorul cu capacul de stocare şi baza instalate. Puneţi câteva picături de
apă curată în capacul de stocare pentru a preveni uscarea celulei senzorului.
Notã: Un senzor care a fost demontat sau reparat trebuie să fie întotdeauna calibrat. Permiteţi senzorului să se
stabilizeze timp de 30 minute înainte de a efectua calibrarea acestuia.
Curăţarea electrochimică şi centrul de regenerare
Instrumentul ORBISPHERE 32301 este un instrument de curăţare şi regenerare foarte eficient
pentru senzorii electrochimici. Acesta inversează procesul electrochimic care are loc în celula
senzorului în timpul funcţionării normale. Astfel se îndepărtează efectele oxidării şi, în acelaşi timp,
se regenerează suprafaţa electrozilor. În plus, centrul de regenerare oferă un tester de continuitate
pentru verificarea componentelor electronice ale senzorului.
Se recomandă utilizarea acestui instrument pentru o durată de funcţionare considerabil extinsă.
Puteţi găsi informaţii detaliate despre utilizarea centrului de curăţare şi regenerare în Manualul de
utilizare 32301.
Notã: Este obligatoriu să utilizaţi centrul de curăţare şi regenerare a senzorului 32301 pentru repararea senzorilor
H
2
electrochimici. Acest proces se numeşte declorurarea şi reclorurarea electrozilor (consultaţi Curăţarea cu
hidrogen a celulei senzorului de la pagina 165).
Curăţarea chimică: celula senzorului de oxigen şi de ozon
Notã: Neaplicabil pentru senzorii de H
2
.
Următoarele acţiuni implică dezasamblarea senzorului. Pentru procedurile de dezasamblare şi
asamblare, consultaţi Dezasamblare şi reasamblare de la pagina 159.
Condiţii
Uzarea membranei şi reacţiile chimice din interiorul senzorului implică repararea regulată a
senzorului pentru a se restabili sensibilitatea originală a acestuia. Service-ul implică înlocuirea
membranei şi curăţarea electrodului. Vă puteţi da seama că întreţinerea senzorului este necesară
atunci când măsurătorile sunt mult mai puţin stabile ca de obicei şi atunci când o calibrare a
senzorului nu îmbunătăţeşte situaţia.
Descrierea metodei (consultaţi următoarea procedură pas-cu-pas)
Curăţarea electrochimică cu 32301 (dacă este disponibilă)
… atunci când nu este disponibilă sau dacă rezultatele sunt insuficiente.
... pentru senzorii utilizaţi în medii dure (de ex., în industria hidrocarburilor) sau senzorii foarte
murdari.
Curăţarea chimică a anodului şi a catodului
Lustruirea electrodului central
Clătirea finală
Notã: Pentru a îndepărta orice reziduu de argint care nu poate fi eliminat prin curăţarea cu amoniac, uneori este
necesară repetarea curăţării chimice cu acid azotic (HNO
3
, maxim 70% din greutate).
162
Română
Curăţarea suportului membranei
1. Goliţi şi clătiţi rezervorul de electrolit cu apă de la
robinet.
2. Clătiţi suportul membranei cu apă de la robinet şi
ştergeţi-l.
3. Verificaţi dacă există reziduuri pe suprafeţe.
Reziduurile pot fi eliminate prin aşezarea suportului
într-un container cu acid azotic (HNO
3
maxim 70%
din greutate) până când îşi recapătă aspectul
original (de obicei în 30 secunde).
Notã: Pentru curăţarea unui suport de membrană foarte
murdar utilizaţi doar acid azotic.
4. Clătiţi timp de un minut cu apă de la robinet şi
verificaţi din nou dacă suprafaţa este curată.
A T E N Ţ I E
Acidul azotic este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice.
Curăţarea electrozilor cu amoniac
Notã: Pentru curăţarea senzorilor foarte murdari utilizaţi doar amoniac.
1. Umpleţi rezervorul de electrolit al senzorului cu o
soluţie de hidroxid de amoniu (NH
4
OH) 25% din
greutate în apă şi lăsaţi-o să acţioneze timp de
10 minute.
2. Clătiţi cu apă de la robinet timp de cel puţin un
minut.
3. Verificaţi capul senzorului. Electrodul contorului
trebuie să fie argintiu-alb.
4. Dacă electrodul contorului încă prezintă depuneri,
repetaţi procedura.
A T E N Ţ I E
Amoniacul este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice.
Curăţarea cu acid azotic a anodului şi a catodului
Notã: Pentru curăţarea senzorilor foarte murdari utilizaţi doar acid azotic.
Română
163
1. Verificaţi dacă există depuneri de argint pe pereţii
electrodului inelului de protecţie central, deoarece
astfel de depuneri pot intra în contact cu electrodul
contorului.
2. Pentru a elimina orice reziduu de argint din
interiorul celulei senzorului, uneori este necesară
repetarea curăţării chimice cu acid azotic (HNO
3
,
maxim 70% din greutate).
3. De asemenea, curăţarea electrochimică 32301 nu
elimină depunerile de pe piesele din plastic ale
celulei, astfel că poate fi necesară curăţarea cu
acid azotic.
Notã: Această procedură nu se recomandă pentru
întreţinerea obişnuită şi nu trebuie efectuată mai mult de
două ori pe an, deoarece acidul degradează metalul
electrodului contorului, reducând astfel durata de
funcţionare a senzorului.
4. Introduceţi acid azotic concentrat în rezervorul de
electrolit al senzorului şi adăugaţi 1 picătură pe
electrodul central.
5. Lăsaţi să acţioneze pentru maxim 3 secunde.
6. Goliţi rapid acidul şi clătiţi bine cu apă de la robinet
timp de un minut.
A T E N Ţ I E
Acidul azotic este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice.
Lustruirea faţetelor senzorului
1.
2.
3.
1. După ce senzorul a fost curăţat, faţeta electrodului central trebuie lustruită, împreună cu suportul
membranei.
Notã: Instalaţi suportul membranei cu canelura în partea superioară. Suportul membranei este prelucrat
individual şi asociat cu senzorul. Prin urmare, asiguraţi-vă că se utilizează suportul corect al membranei pe
senzorul corect.
2. Introduceţi furca instrumentului de scoatere a suportului membranei în orificiile suportului
membranei.
3. Strângeţi suportul membranei cu mâna.
A T E N Ţ I E
Un cuplu prea mare va deteriora electrozii senzorului.
164 Română
4. 5. 6. 7.
4. Puneţi vasul cu laveta de lustruire pe o suprafaţă plată. Distribuiţi puţină pudră de lustruire pe
lavetă. Amestecaţi cu câteva picături de apă pentru a obţine un lichid gri lăptos. Asiguraţi-vă că
utilizaţi pudra de lustruire corectă pentru aplicaţia dvs.
Notã: Utilizaţi o lavetă de lustruire pentru fiecare model de senzor, pentru a preveni o posibilă contaminare prin
transferul de particule metalice.
5. Ţinând senzorul în poziţie verticală şi efectuând o mişcare circulară, lustruiţi faţeta senzorului
pentru cel puţin 30 secunde, până când electrozii devin curaţi şi lustruiţi. Este posibil să fie
necesară efectuarea acestui pas de mai multe ori. Asiguraţi-vă că evitaţi contactul lavetei de
lustruire cu pielea; pe aceasta nu trebuie să fie praf şi unsoare.
6. Scoateţi suportul membranei cu instrumentul de montare. Clătiţi suportul şi cavitatea senzorului
cu un jet puternic de apă curată. Utilizaţi apă distilată dacă aveţi dubii cu privire la calitatea apei.
7. Inspectaţi cu atenţie canelura de mici dimensiuni dintre electrodul central şi verificaţi dacă
electrodul inelului de protecţie este complet curat şi dacă nu conţine reziduuri de la lustruire.
Curăţaţi numai prin pulverizarea unui jet de apă puternic. Marginea coalei de hârtie poate fi
utilizată pentru îndepărtarea reziduurilor adezive.
Doar senzorul O
3
: curăţarea finală a electrodului central
După ce senzorul O
3
a fost curăţat şi lustruit cu succes, trebuie să se aplice un tratament final cu
acid azotic, după cum urmează:
1. Puneţi senzorul în poziţie verticală pe baza
acestuia.
2. Introduceţi câteva picături de apă în rezervorul de
electrolit, suficient pentru a acoperi electrodul
exterior. Electrodul central trebuie menţinut uscat.
3. Puneţi o picătură de acid azotic pe electrodul
central, acoperind numai electrodul şi inelul de
protecţie. Evitaţi scurgerea acidului în apă.
Aşteptaţi maxim un minut, apoi clătiţi bine cu apă
de la robinet.
A T E N Ţ I E
Acidul azotic este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice.
Curăţarea cu hidrogen a celulei senzorului
Condiţii
Analizorul de hidrogen funcţionează pe baza principiului că moleculele de hidrogen care trec prin
membrană generează un curent electric pe suprafaţa din platină a anodului. Pentru ca acest lucru să
aibă loc, este esenţială o suprafaţă metalică extrem de curată. Dacă suprafaţa de platină este
acoperită de orice peliculă, de unsoare sau de alte impurităţi, reacţia este îngreunată sau chiar şi
oprită.
În plus, reacţia chimică care are loc pe catodul de argint clorurat duce la pierderea performanţei după
un anumit timp de funcţionare.
Drept urmare, senzorul trebuie supus operaţiunilor de service pentru a-i restabili performanţa
originală.
Română
165
Metodă
Procedura pentru curăţarea senzorului electrochimic H
2
necesită utilizarea centrului de curăţare şi de
regenerare a senzorului ORBISPHERE 32301. Această procedură este explicată în detaliu în
Manualul de utilizare 32301.
Ca prezentare generală, curăţarea senzorului electrochimic H
2
include următoarea secvenţă de
operaţiuni:
Declorurarea catodului: Acest proces elimină pelicula de clorură de pe suprafaţa de argint a
catodului (efectuat cu ORBISPHERE 32301).
Reclorurarea catodului: Pe suprafaţa catodului se dezvoltă un strat de clorură de argint (efectuat
cu ORBISPHERE 32301).
Activarea anodului din platină: Suprafaţa anodului central este lustruită şi tratată cu acid azotic.
Depanarea
Senzorul de oxigen
Problemă Cauză posibilă Soluţie posibilă
Senzorul nu se calibrează, nici
măcar după operaţiunile de service
detaliate.
Calibrările repetate depăşesc
„limitele estimate” ale
instrumentului.
Doar MOCA 3600: Selectaţi
membrana din meniul
„Opţiuni/Membrană”. Apoi calibraţi
senzorul.
Senzorul de presiune internă al
instrumentului trebuie calibrat.
Calibraţi barometrul intern în funcţie
de un barometru autorizat. Nu
corectaţi în funcţie de nivelul mării!
Interfaţă a membranei udă. Uscaţi cu un şerveţel şi recalibraţi.
Opţiunea „Insensibilitate H
2
S”
activată.
Dezactivaţi instrumentul de
măsurare.
Se afişează niveluri de O
2
de
„0000”.
Scală de citire incorectă „XXXX”
selectată pentru unitatea de afişare.
Modificaţi scala de citire selectând
„X,XXX, XX,XX sau XXX,X”.
Funcţionarea senzorului pe o durată
mai scurtă decât cea estimată la
concentraţie O
2
dizolvat relativ
ridicată.
Concentraţiile O
2
ridicate generează
mai rapid depuneri.
Instalaţi o membrană mai puţin
permeabilă. Opriţi analizorul atunci
când senzorul nu este la
concentraţie O
2
scăzută.
Valori O
2
dizolvat neaşteptate sau
incorecte.
Scurgere de aer pe conducta de
prelevare a produsului.
Setaţi debitul la 100 ml/min.
Aşteptaţi până la stabilizare, apoi
dublaţi încet acest debit.
Valoarea stabilă a citirii de O
2
dizolvat trebuie să fie ca cea
anterioară. O variaţie a debitului
este un semn clar al unei scurgeri
de aer în conductă.
Curent rezidual ridicat.
Puneţi senzorul într-o probă
dezaerată; aşteptaţi valoarea
scăzută:
Verificaţi concentraţia în funcţie de
limita de măsurare scăzută
(consultaţi tabelele din Specificaţiile
membranei senzorului
de la pagina 152). În cazul în care
concentraţia este semnificativ mai
mare decât limita inferioară,
efectuaţi operaţiuni de service
pentru senzor.
166 Română
Senzor de hidrogen
Problemă Cauză posibilă Soluţie posibilă
Senzorul nu se calibrează, nici
măcar după operaţiunile de service
detaliate.
Calibrările repetate depăşesc
„limitele estimate” ale
instrumentului.
Doar MOCA 3600: Selectaţi
membrana din meniul
„Opţiuni/Membrană”. Apoi calibraţi
senzorul.
Se afişează niveluri de H
2
de
„0000”.
Scală de citire incorectă „XXXX”
selectată pentru unitatea de afişare.
Modificaţi scala de citire selectând
„X,XXX, XX,XX sau XXX,X”.
Funcţionarea senzorului mai scurtă
decât cea estimată la concentraţie
H
2
relativ ridicată.
Concentraţiile de H
2
ridicate solicită
mai mult senzorul electrochimic.
Opriţi analizorul când nu aveţi
nevoie de acesta.
Valori H
2
dizolvat neaşteptate sau
incorecte.
Curent rezidual ridicat.
În cazul în care concentraţia este
semnificativ mai mare decât limita
inferioară, efectuaţi operaţiuni de
service pentru senzor.
Senzor de ozon
După calibrarea corectă a senzorului de O
3
cu instrumentul de măsurare ORBISPHERE, senzorul
trebuie să se stabilizeze timp de până la 24 ore atunci când se utilizează în condiţii de concentraţii
foarte scăzute de O
3
.
Problemă Cauză posibilă Soluţie posibilă
Senzorul nu se calibrează, nici
măcar după operaţiunile de service
detaliate.
Calibrările repetate depăşesc
„limitele estimate” ale
instrumentului.
Doar MOCA 3600: Selectaţi
membrana din meniul
„Opţiuni/Membrană”. Apoi calibraţi
senzorul.
Senzorul de presiune internă al
instrumentului trebuie calibrat.
Calibraţi barometrul intern în funcţie
de un barometru autorizat. Nu
corectaţi în funcţie de nivelul mării!
Interfaţă a membranei udă. Uscaţi cu un şerveţel şi recalibraţi.
Se afişează niveluri de O
3
de
„0000”.
Scală de citire incorectă „XXXX”
selectată pentru unitatea de afişare.
Modificaţi scala de citire selectând
„X,XXX, XX,XX sau XXX,X”.
Valori O
3
dizolvat neaşteptate sau
incorecte.
Curent rezidual ridicat.
În cazul în care concentraţia este
semnificativ mai mare decât limita
inferioară, efectuaţi operaţiuni de
service pentru senzor.
Debit insuficient.
Reglaţi debitul până la o valoare
echivalentă cu nivelurile specificate
ale membranei.
Lungimea conductei de probă
asigură timp pentru apariţia
reacţiilor de O
3
.
Reduceţi lungimea tubulaturii de
probă.
Nu se potriveşte cu probele din
laborator.
Prelevaţi probele din locuri
apropiate de senzor.
Română 167
Sensör özellikleri
Teknik özellikler, önceden bildirilmeksizin değiştirilebilir.
Sensör ürün gamı
Gaz
Maks. Basınç
sınıfı (bar)
Sensör
modelleri
Notlar
O
2
20 31 11x.yz
Burada:
x=Sensöre özgü özellikler
(uygulamaya bağlı olarak; 0 veya 1)
y=Membran conta malzemesi
(0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril)
z=Başlık malzemesi
(1=Paslanmaz Çelik; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanyum; 7= Monel)
Son ekler (kullanıldığında):
A, sıcaklık değişimine hızlı yanıt veren bir sensörü gösterir
E, EEx onaylı bir sensorü (patlama korumalı) gösterir
s, Akıllı bir sensörü gösterir
50 31 12x.yz
100 31 13x.yz
200 31 14x.yz
O
3
20 31 31x.yz
100 31 33x.yz
H
2
50 31 21x.yz
100 31 23x.yz
200 31 24x.yz
Tüm ORBISPHERE elektrokimyasal sensör muhafazaları IP68/NEMA4 onaylıdır
PEEK (Polietereterketon) yüksek kristallilik oranına sahip bir termoplastiktir
Sensör membranı teknik özellikleri
Hidrojen sensörleri
Teknik Özellikler Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Önerilen uygulamalar İz ölçümü
Düşük
konsantrasyon
Ortalama
konsantrasyon
Yüksek
konsantrasyon
Malzeme PFA Tefzel
®
Tedlar
®
Saran
Kalınlık [μm] 25 25 12,5 23
Kalibrasyon gazı %1 saf H
2
%10 saf H
2
%100 saf H
2
%100 saf H
2
Çözünmüş ölçüm aralığı 0 ppb - 75 ppb 0 ppb - 300 ppb 0 ppb - 3200 ppb 0 ppb - 32 ppm
Gaz ölçüm aralığı 0 Pa - 5 kPa 0 Pa - 20 kPa 0 Pa - 200 kPa
0 kPa -
2000 kPa
Doğruluk
Okunan değerin
± %1'inden veya
± 0,03 ppb'den ya
da ± 1 Pa'dan
büyük olan değer
Okunan değerin
± 1'inden veya
± 0,09 ppb'den
ya da ±
6 Pa'dan büyük
olan değer
Okunan değerin
± %1'inden veya
± 1 ppb'den ya da
± 50 Pa'dan
büyük olan değer
Okunan değerin
± %1'inden
veya ±
10 ppb'den ya
da ± 1 kPa'dan
büyük olan
değer
Entegre radyasyon dozu limiti 2 x 10
4
10
8
10
8
Yok
Havada beklenen akım @ 1 bar
25°C [μA]
Yok
Saf gazda beklenen akım [μA] 150 50 5 0,5
Sıcaklık kompanzasyon aralığı 0 – 50°C 0 – 50°C 10 – 45°C 10 – 45°C
Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C
168 Türkçe
Teknik Özellikler Membran 2956A
Membran
2952A
Membran 2995A
Membran
29015A
Tepki süresi
1
2 saniye 5 saniye 6 saniye 50 saniye
Önerilen minimum sıvı akış hızı
2
[mL/dk.]
50 - 220 40 - 200 20 - 70 20 - 40
Önerilen minimum lineer akış hızı
2
[cm/sn]
200 150 50 30
Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 0,005 - 3
Oksijen sensörleri (tablo 1)
Teknik Özellikler
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Önerilen uygulamalar
Korozyon
kontrolü, Havası
giderilmiş su
İçecek,
laboratuvar
uygulamaları
Hat içi malt,
Hava/O
2
enjeksiyonu,
Atık su arıtma
Korozyon
kontrolü, Hat içi
içecek, Havası
giderilmiş su
Malzeme PFA Tefzel
®
PTFE Tefzel
®
Kalınlık [μm] 25 12,5 50 25
Kalibrasyon gazı Hava Hava Hava Hava/saf O
2
Çözünmüş ölçüm aralığı 0 ppb - 20 ppm 0 ppb - 40 ppm 0 ppb - 80 ppm 0 ppb - 80 ppm
Gaz ölçüm aralığı 0 Pa - 50 kPa 0 Pa - 100 kPa 0 Pa - 200 kPa 0 Pa - 200 kPa
Doğruluk
Okunan değerin
± %1'inden
veya ±
0,1 ppb'den
(1)
veya ±
1 ppb'den
(2)
ya
da ±
0,25 Pa'dan
büyük olan
değer
Okunan değerin
± %1'inden
veya ±
1 ppb'den ya da
± 2 Pa'dan
büyük olan
değer
Okunan değerin
± %1'inden
veya ±
2 ppb'den ya da
± 5 Pa'dan
büyük olan
değer
Okunan değerin
± %1'inden
veya ±
2 ppb'den ya da
± 5 Pa'dan
büyük olan
değer
(1)
410, 510, 362x, 360x ve 3655 cihazları için doğruluk ± 0,1 ppb'dir
(2)
366x ve 3650 cihazları için doğruluk ± 1 ppb'dir
Entegre radyasyon dozu limiti 2 x 10
4
10
8
Yok 10
8
Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C
[μA]
26,4 9,4 6,3 5,4
Saf O
2
'de beklenen akım [μA] 132 47 31,4 27
25°C'de O
2
'ye doygun suda O
2
tüketimi
[μg/saat]
40 14 9,4 8
Sıcaklık kompanzasyon aralığı -5 – 60°C
Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C
Tepki süresi
3
7,2 saniye 9,5 saniye 90 saniye 38 saniye
1
%90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi
2
Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı
3
%90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi
Türkçe 169
Teknik Özellikler
Membran
2956A
Membran
2958A
Membran
29552A
Membran
2952A
Önerilen minimum sıvı akış hızı
4
[mL/dk.]
180 120 50 50
Önerilen minimum lineer akış hızı
4
[cm/sn]
200 100 30 30
Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 0,1 - 3
Oksijen sensörleri (tablo 2)
Teknik Özellikler Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A
Önerilen uygulamalar
Doygun ile aşırı
doygun seviyeler
arasında
Doygun ile aşırı
doygun seviyeler
arasında
Hat içi sıcak malt
(70°C'ye kadar)
Malzeme Halar
®
Tefzel
®
Tedlar
®
Kalınlık [μm] 25 125 12,5
Kalibrasyon gazı Hava/Saf O
2
Hava/Saf O
2
Saf O
2
Çözünmüş ölçüm aralığı 0 ppb - 400 ppm 0 ppb - 400 ppm 0 ppb - 2000 ppm
Gaz ölçüm aralığı 0 Pa - 1000 kPa 0 Pa - 1000 kPa 0 Pa - 5000 kPa
Doğruluk
Okunan değerin ±
%1'inden veya ±
10 ppb'den ya da ±
20 Pa'dan büyük olan
değer
Okunan değerin ±
%1'inden veya ±
10 ppb'den ya da ±
20 Pa'dan büyük olan
değer
Okunan değerin ±
%1'inden veya ±
50 ppb'den ya da ±
100 Pa'dan büyük
olan değer
Entegre radyasyon dozu limiti Yok 10
8
10
8
Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C
[μA]
0,9 0,7 0,2
Saf O
2
'de beklenen akım [μA] 4,7 3,8 0,9
25°C'de O
2
'ye doygun suda O
2
tüketimi [μg/saat]
1,4 1,3 0,3
Sıcaklık kompanzasyon aralığı -5 – 60°C
Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C
Tepki süresi
5
2,5 dakika 18 dakika 80 saniye
Önerilen minimum sıvı akış hızı
6
[mL/dk.]
25 25 5
Önerilen minimum lineer akış hızı
6
[cm/sn]
20 60 5
Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 0,1 - 3
4
Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı
5
%90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi
6
Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı
170 Türkçe
Ozon sensörleri
Teknik Özellikler Membran 2956A Membran 29552A
Önerilen uygulamalar İz ölçümü Yüksek konsantrasyon (> 1 mg/l)
Malzeme PFA PTFE
Kalınlık [μm] 25 50
Kalibrasyon gazı Span gazı veya hava
Çözünmüş ölçüm aralığı 0 ppb - 50 ppm 0 ppb - 200 ppm
Gaz ölçüm aralığı 0 Pa - 10 kPa 0 Pa - 40 kPa
Doğruluk
Okunan değerin ± %1'inden
(havada kalibre edilen sensörler
için ± %5) veya ± 5 ppb'den ya da
± 1 Pa'dan büyük olan değer
Okunan değerin ± %1'inden
(havada kalibre edilen sensörler
için ± %5) veya ± 20 ppb'den ya
da ± 4 Pa'dan büyük olan değer
Entegre radyasyon dozu limiti 2 x 10
4
Yok
Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C
[μA]
26,4 6,5
Saf gazda beklenen akım [μA] 105 31,4
Sıcaklık kompanzasyon aralığı -5 – 45°C
Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C
Tepki süresi
7
30 saniye 6 dakika
Önerilen minimum sıvı akış hızı
8
[mL/dk.]
350
9
100
9
Önerilen minimum lineer akış hızı
8
[cm/sn]
30 10
Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 0,01 - 3
Sensör ağırlığı ve boyutları
Sensörün ağırlığı, yapı malzemesine bağlı olarak 140 - 700 gram arasındadır.
Şekil 1 Sensör boyutları
7
%90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi
8
Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı
9
Bu akış hızlarında, ozonun hat ile akış odacığı arasındaki hortumlarda dağılması dikkate alınır
(teorik olarak dağılma olmadığında akış hızı 10 kat düşük olacaktır)
Türkçe 171
Genişletilmiş kılavuz sürümü
Daha fazla bilgi için üreticinin web sitesinde bulunan bu kılavuzun genişletilmiş sürümüne bakın.
Genel Bilgiler
Hiçbir durumda üretici, bu kılavuzdaki herhangi bir hata ya da eksiklikten kaynaklanan doğrudan,
dolaylı, özel, tesadüfi ya da sonuçta meydana gelen hasarlardan sorumlu olmayacaktır. Üretici, bu
kılavuzda ve açıkladığı ürünlerde, önceden haber vermeden ya da herhangi bir zorunluluğa sahip
olmadan değişiklik yapma hakkını saklı tutmaktadır. Güncellenmiş basımlara, üreticinin web
sitesinden ulaşılabilir.
Güvenlik bilgileri
B İ L G İ
Üretici, doğrudan, arızi ve sonuç olarak ortaya çıkan zararlar dahil olacak ancak bunlarla sınırlı olmayacak şekilde
bu ürünün hatalı uygulanması veya kullanılmasından kaynaklanan hiçbir zarardan sorumlu değildir ve yürürlükteki
yasaların izin verdiği ölçüde bu tür zararları reddeder. Kritik uygulama risklerini tanımlamak ve olası bir cihaz
arızasında prosesleri koruyabilmek için uygun mekanizmaların bulunmasını sağlamak yalnızca kullanıcının
sorumluluğundadır.
Bu cihazı paketinden çıkarmadan, kurmadan veya çalıştırmadan önce lütfen bu kılavuzun tümünü
okuyun. Tehlikeler ve uyarılarla ilgili tüm ifadeleri dikkate alın. Aksi halde, kullanıcının ciddi şekilde
yaralanması ya da ekipmanın hasar görmesi söz konusu olabilir.
Bu cihazın korumasının bozulmadığından emin olun. Cihazı bu kılavuzda belirtilenden başka bir
şekilde kullanmayın veya kurmayın.
Tehlikeyle ilgili bilgilerin kullanılması
T E H L İ K E
Olması muhtemel veya yakın bir zamanda olmasından korkulan, engellenmediği takdirde ölüm veya ciddi
yaralanmaya neden olacak tehlikeli bir durumu belirtir.
U Y A R I
Önlenmemesi durumunda ciddi yaralanmalar veya ölümle sonuçlanabilecek potansiyel veya yakın bir zamanda
meydana gelmesi beklenen tehlikeli durumların mevcut olduğunu gösterir.
D İ K K A T
Daha küçük veya orta derecede yaralanmalarla sonuçlanabilecek potansiyel bir tehlikeli durumu gösterir.
B İ L G İ
Engellenmediği takdirde cihazda hasara neden olabilecek bir durumu belirtir. Özel olarak vurgulanması gereken
bilgiler.
Önlem etiketleri
Cihazın üzerindeki tüm etiketleri okuyun. Talimatlara uyulmadığı takdirde yaralanma ya da cihazda
hasar meydana gelebilir. Cihaz üzerindeki bir sembol, kılavuzda bir önlem ibaresiyle belirtilir.
Bu, güvenlik uyarı sembolüdür. Olası yaralanmaları önlemek için bu sembolü izleyen tüm güvenlik
mesajlarına uyun. Cihaz üzerinde mevcutsa çalıştırma veya güvenlik bilgileri için kullanım
kılavuzuna başvurun.
Bu sembol elektrik çarpması ve/veya elektrik çarpması sonucu ölüm riskinin bulunduğunu gösterir.
172 Türkçe
Bu sembol Elektrostatik Boşalmaya (ESD-Electro-static Discharge) duyarlı cihaz bulunduğunu ve
ekipmana zarar gelmemesi için dikkatli olunması gerektiğini belirtir.
Ürün üzerindeki bu sembol cihazın alternatif akıma bağlı olduğunu gösterir.
Bu sembolü taşıyan elektrikli cihazlar, Avrupa evsel ya da kamu atık toplama sistemlerine atılamaz.
Eski veya kullanım ömrünü doldurmuş cihazları, kullanıcı tarafından ücret ödenmesine gerek
olmadan atılması için üreticiye iade edin.
Bu simge ile işaretlenmiş olan ürünlerde, ürünün zehirli ya da tehlikeli maddeler veya elementler
içerdiği belirtilmektedir. Sembolün içindeki rakam, yıl olarak çevresel koruma açısından kullanım
periyodunu göstermektedir.
Temin edilen parçalar
Tüm montaj donanımının temin edildiğinden emin olun. Sensör, ORBISPHERE ekipmanının bir
parçası değilse sensörün analiz edilecek numune akışıyla teması sağlayan bir ORBISPHERE
soketine veya bir akış bölmesine takılması gerektiğini dikkate alın (detaylar için bkz. Kurulum
sayfa 173).
Oksijen, ozon veya hidrojen elektrokimyasal sensörleri
Sensör başlığı vidalı bir plastik saklama kapağıyla korunmaktadır. Plastik vidalı taban, bağlantı
soketini korur ve aynı zamanda kullanışlı bir stand sağlar.
Şekil 2 Sensör bileşenleri
1 Saklama ve kalibrasyon kapağı 3 Sensör tabanı 5 Tasma
2 Koruma kapağı 4 Cihazla bağlantı
Sensör bakım seti
Bakım kiti, sensöre servis uygulamak ve bakım yapmak için gerekli malzemeleri içerir.
Kurulum
Sensör hücresinin ilk temizliği
ORBISPHERE elektrokimyasal sensörünüz fabrikada iyice temizlenmiş ve test edilmiştir. Elektrotları
oksidasyondan korumak için hücreler elektrolitle doldurulmuştur ve bir membran monte edilmiştir.
Ancak elektrokimyasal sensör hücreleri, nakliye ve saklama koşullarından olumsuz etkilenebileceği
için sensörü kullanmadan önce sensöre servis uygulanması (hücre temizliği ve membranın
değiştirilmesi) gerekir.
Sensör servis uygulama işlemi gerçekleştirmek için Bakım sayfa 175 bölümündeki talimatlara bakın.
Sensör servisi uygulama işlemi hakkında bilginiz yoksa Hach Lange temsilciniz size yardımcı
olmaktan memnuniyet duyar.
Türkçe
173
Not: Normalde elektrokimyasal H
2
sensörlerinde deklorürleme ve reklorürleme işlemleri gerekli olmadığı için bu
sensörlerde tam temizlik prosedürü uygulanmasına gerek yoktur.
Sensörü yerleştirme
Sensör, ORBISPHERE ekipmanının bir parçası değilse sensörün analiz edilecek numune sıvısıyla
temasını sağlayan bir ORBISPHERE soketine veya bir akış odasına takılması gerekir.
Sensör ve ölçüm cihazı arasındaki bağlantı bir adet kablo ve iki adet 10 pimli konektörle
sağlanmaktadır. Standart sensör kablosu uzunluğu 3 metredir ancak aynı sinyal hassasiyetinin
korunduğu 1000 metre uzunluğa kadar uzatma kabloları da mevcuttur. 28117 model basınç sensörü
kullanılıyorsa maksimum kablo uzunluğu 50 metredir.
Sensörün şu şekilde monte edildiğinden emin olun:
boruya dik olarak
yatay bir boru kesiti üzerine (veya akış artıran dikey boru üzerine)
pompanın çıkış tarafından minimum 15 metre uzağa
numune akışının stabil ve hızlı bir şekilde gerçekleşebileceği bir yere ve şu elemanlardan mümkün
olduğunca uzağa:
valfler
boru kıvrımları
herhangi bir pompanın emiş tarafı
bir CO
2
enjeksiyon sistemi ya da benzeri
Not: Yukarıda belirtilen koşulların tamamının karşılanamayacağı durumlar söz konusu olabilir. Böyle bir durumda
ya da herhangi bir tereddüdünüz olduğunda, durum değerlendirmesi yapmak ve uygulanabilecek en iyi çözümü
saptamak için lütfen Hach Lange temsilcinize başvurun.
Sensör ek bağlantı parçası
Sensörü doğrudan akış odasına veya sokete takın. Sensörü bükmeyin.
Bağlantı tasmasını elinizle sıkın.
Sensör kablosunu bağlayın.
Sızıntı olup olmadığını kontrol edin; üründe gözle görünür sızıntı varsa O halkaları değiştirin.
Mikro hacim akış bölmeleri için talimatlar
Sensörü bir mikro hacim akış odasına yerleştirirken bükmeyin. Sensörü bu şekilde döndürmek
koruma kapağını bükebilir ve membranın konumunu değiştirebilir. Bunun sonucunda da membranın
ölçüm koşulları değişebilir ve ölçüm hassasiyeti etkilenebilir.
Sensörü çıkarma
ORBISPHERE 32003 ekleme/çıkarma valfini kullanmadığınız zaman numune akışını kapatmanız
ve sıvı numune devresini boşaltmanız gerekir.
Sensörün ucuna takılı olan sensör kablosunu çıkarın.
Dönmesini engellemek için sensörün gövdesini bir elinizle tutarak diğer elinizle tasmayı gevşetin.
Sensörü düz bir şekilde soketten veya akış odacığından çıkarın.
Sensör saklama kapağını ve sensör tabanını takın (bağlantıyı korumak için).
Harici basınç sensörü
Sisteme harici bir basınç sensörü takılabilir. Bu, gaz fazı ölçümleri sırasında değişken basınç
koşulları altındaki gaz fraksiyonunun ölçülmesini sağlar.
Uygulanan basınca göre iki model bulunur:
28117 Basınç sensörü 0 - 5 bar mutlak
28117C Basınç sensörü 0 - 1 bar mutlak
174
Türkçe
D İ K K A T
Sensörün basınç aralığını AŞMAYIN. Bu, sensör membranına kalıcı olarak zarar verebilir ve gelecekte hatalı
basınç değerlerinin elde edilmesine yol açabilir.
Harici sensör ile ORBISPHERE ölçüm ekipmanının arasındaki bağlantı 1 metrelik kablo ve 4 pimli
konektör ile (opsiyonel olarak bir uzatma kablosu kullanılabilir ancak toplam uzunluk 50 metreyi
aşmamalıdır) ile sağlanır.
Harici basınç sensörü, 32002.xxx model çoklu parametre akış bölmesine takılabilir. Mavi dişli tasma
ile yerinde kalması sağlanır. Sıkılık, sensör yuvası üzerindeki conta ile sağlanır.
Bakım
Sökme ve montaj
Sensörün parçalarına ayrılması (membran çıkarma işlemi)
1. 2. 3. 4.
1. Elektrokimyasal sensörün tabanı üzerinde duracak şekilde takılması önemlidir. Bu taban, hassas
konektör soketi için iyi bir koruma sağlar ve aynı zamanda kullanışlı bir çalışma standı sunar.
2. Plastik saklama kapağını çıkarın. Bakım setiyle temin edilen aracı kullanarak koruma kapağını
sökün.
3. Koruma kapağının içindeki bileşenlere dikkat edin. Her bir kalemin montaj sırasını not edin.
4. Takma halkasını bakım setiyle temin edilen aracı kullanarak çekin. Membranı ve maskeyi (varsa)
çıkarın. Elektroliti bir lavaboya boşaltın ve sensör boşluğunu musluk suyuyla durulayın.
D İ K K A T
Hafif derecede aşındırıcı olabileceği için elektrolitin göz veya deriyle temas etmesinden kaçının.
5.
6.
7.
5. Membran desteği çıkarma aracının uçlarını membran desteği deliklerine yerleştirin.
6. Membran desteğini sökün.
7.
Not: Membran desteği ayrı olarak işlenmiştir ve sensörle eşleştirilmiştir. Sensörün doğru çalışması için
membran desteğini ilgili sensörle birlikte kullanmak ÖNEMLİDİR. Membran desteğinin değiştirilmesi gerekirse
Hach Lange temsilcinizle iletişime geçin.
Türkçe
175
Sensörün monte edilmesi (membranın takılması)
Sensörün yeniden montajına başlamadan önce, anot ve katot temizleme talimatları için sensör
bakımı bölümüne ilerleyin.
1.
2.
3.
1. Membran desteğini, yuva üst tarafta olacak şekilde monte edin.
Not: Membran desteği ayrı olarak işlenmiştir ve sensörle eşleştirilmiştir. Bu yüzden doğru membran desteğinin
doğru sensörde kullanıldığından emin olun.
2. Membran desteği çıkarma aracının uçlarını membran desteği deliklerine yerleştirin.
3. Membran desteğini parmakla sıkın.
D İ K K A T
Aşırı tork uygulamak sensör elektrotlarına zarar verir.
4. 5. 6. 7.
4. Membran montaj yüzeyi temiz ve düzgün olmalıdır. Sensör başlığındaki membran contasını
yenisiyle değiştirin.
Not: Hala iyi durumdaysa 29039.4 Nitril contası kullanılabilir. Membran O halkaları, koruma kapağı setinin bir
parçasıdır.
5. Bakım setinde bulunan şırınga veya şişe nozülünü kullanarak sensördeki boşluğu elektrolit ile
doldurun. Elektrotların yüzeyindeki bir çizik, performans kaybına yol açabileceğinden iğnenin
elektrotlara değmemesine dikkat edin. Sensörü hafifçe eğin ve üst delikten hava kabarcıklarının
çıkmasını sağlayarak alt deliğe elektroliti enjekte edin. Sıkışan hava kabarcıklarını yerinden
oynatmak için sensörün yan tarafına hafifçe vurun. Sensörü tekrar dikey konuma getirin. Son
elektrolit damlası sensör ucunca küçük bir kubbe oluşturmalıdır.
6. Bakım setinden iki parçalı membran montaj aracını çıkarın. Manşonu sensör başlığına (tespit
parçasının bulunduğu uç) monte edin.
Not: Membran monte edildikten sonra yeniden kullanılamaz. Membrana çıplak parmaklarla dokunmak
hassasiyetini etkileyebileceğinden bunu yapmaktan kaçının.
7. Saklama kutusundan birkaç membran çıkarın. Setin içinde verilen pensi kullanarak membran
destesinden bir adet membran alın ve sensörün ucuna dikkatlice yerleştirin. Membranı
ortaladığınızdan ve hava kabarcıklarının sıkışmadığından emin olun. Sensör maskesi
176
Türkçe
kullanılıyorsa bunu doğrudan membranın üzerine yerleştirin. Membran çapı sensör başlığı
çapından büyüktür. Membran, sensörün ucunun üzerinde katlanacağından bu durum normaldir.
Not: Membran ile koruyucu kağıdın ayırt edilmesi:
Membran transparandır (yarı saydam).
Koruyucu kağıt ise opaktır.
8. 9. 10. 11.
8. Membran tutucu halka, toplam membran kalınlığına bağlı olarak aralarında az miktarda fark
bulunan iki çapta temin edilir (A 29228 tutucu halka, membran kalınlığı < 50μ; B = 29229 tutucu
halka, membran toplam kalınlığı ≥ 50μ). Membranın doğru monte edilmesini sağlamak için
uygulamaya uygun doğru tutucu halkayı kullandığınızdan emin olun.
9. Membran tutucu halkayı, montaj aracının ucuna yerleştirin.
D İ K K A T
Membranın zarar görmesini önlemek için aracın ucunun tamamen temiz olduğundan ve yüzeyinin düzgün
olduğundan emin olun.
10. Montaj aracını kılavuz manşonun içine yerleştirin.
11. Montaj aracını aşağıya doğru kuvvetlice itin. Bu işlem montaj halkasını sensör başlığına
tutturarak membranın sensör ucunun üzerinde katlanmasını sağlar. Montaj aracını ve kılavuz
manşonu çıkarın. Halkanın doğru yerleşip yerleşmediğini gözle kontrol edin, parmaklarınızla
aşağıya itmeyi deneyin. Membranın sıkıca oturduğundan, kırışmadığından ve hava
kabarcıklarının bulunmadığından emin olun. Sensörü musluk suyuyla durulayın ve temiz bir bezle
silerek kurulayın. Elektrolit sızıntılarının olup olmadığını kontrol edin.
12.
13.
14.
12. Koruma kapağını montaj işlemi için hazırlayın. Koruma kapağının içindeki tüm parçaları
yenileriyle değiştirin (ızgara hariç) ve çıkardığınız sıraya göre geri yerleştirin. Kapağın altındaki
Tefzel pulların silikon yağ ile az miktarda yağlanması gerekir.
Not: Görsel, yalnızca örnek olması amacıyla verilmiştir. Kullandığınız konfigürasyon farklı olabilir.
13. Koruma kapağını parmakla sıkın. Ardından bakım setinde verilen aracı kullanarak prosesi
tamamlayın. Dört deliğin her birine sırayla yerleştirin ve mümkün olduğunca sıkıştırın. Her bir
deliği yalnızca bir defa sıkıştırın.
Türkçe
177
Not: Koruma kapağının içindeki ızgara, sıkıştırma işlemi sırasında serbestçe hareket edebilmelidir. Bu nedenle
ve membranın zarar görmesini önlemek amacıyla sıkıştırma prosesi sırasında ızgaraya dokunmayın.
14. Sensörü her zaman saklama kapağı ve tabanı monte edilmiş şekilde saklayın. Sensör hücresinin
kurumasını önlemek için saklama kapağına birkaç damla temiz su koyun.
Not: Parçalarına ayrılan veya servis işlemi uygulanan bir sensörün her zaman kalibre edilmesi gerekir. Sensör
kalibrasyonunu uygulamadan önce sensörün 30 dakika kadar dengelenmesine izin verin.
Elektrokimyasal temizlik ve rejenerasyon merkezi
ORBISPHERE 32301, elektrokimyasal sensörler için çok etkili bir temizleme ve rejenerasyon
aracıdır. Bu araç, normal kullanım sırasında sensör hücresinde meydana gelen elektrokimyasal
prosesi tersine çevirir. Bu şekilde oksitlenme giderilir ve aynı zamanda elektrotların yüzeyi düzeltilir.
Ayrıca, rejenerasyon merkezi sensör elektroniklerinin kontrolüne yönelik süreklilik testi aracı da
sunar.
Sensör ömrünü belirgin derecede uzatmak için bu aracın kullanılması önerilmektedir. Temizleme ve
rejenerasyon merkezinin kullanımı ile ilgili ayrıntılı bilgiler 32301 Kullanım Kılavuzunda yer
almaktadır.
Not: H
2
sensörlerinin servisi için 32301 Sensör Temizliği ve Rejenerasyonu Merkezinin kullanılması zorunludur. Bu
prosese, elektrot deklorürleme ve reklorürleme adı verilir (bkz. Hidrojen sensörü hücresinin temizliği sayfa 181).
Kimyasal temizlik: oksijen ve ozon sensörü hücresi
Not: H
2
sensörlerinde uygulanamaz.
Aşağıdaki bilgilerde, sensörün parçalarına ayrıldığı varsayılmaktadır. Demontaj ve montaj işlemleri
için bkz. Sökme ve montaj sayfa 175.
Şartlar
Membranda aşınma ve sensörde meydana gelen kimyasal reaksiyonlar nedeniyle sensörün
başlangıç hassasiyetine kavuşması için sensöre düzenli olarak servis uygulanması gerekir. Servis,
elektrot temizliği ve membran değişimi işlemlerinden oluşur. Sensörün bakıma ihtiyacı olduğunu
gösteren açık belirtiler, ölçümlerin olağandan daha az stabil olması ve kalibrasyonun bu durumu
iyileştirmemesidir.
Yöntem açıklaması (aşağıda adım adım verilen prosedüre bakın)
32301 ile elektrokimyasal temizlik (varsa)
… ölçüm mevcut değilse veya elde edilen sonuçlar yetersiz kalmışsa.
... zorlu ortam koşullarında (örneğin hidrokarbon endüstrisi) kullanılan sensörler veya çok kirli
sensörler için.
Anot veya katot kimyasal temizliği
Merkez elektrotun parlatılması
Son durulama
Not: Amonyak ile yapılan temizlik işleminin arındıramadığı gümüş kalıntılarını temizlemek için bazen kimyasal
temizlik işleminin nitrik asit (HNO
3
, ağırlıkça %70'in üstünde olmamalıdır) kullanarak tekrarlanması gerekir.
178
Türkçe
Membran desteğinin temizlenmesi
1. Elektrot rezervuarını boşaltın ve musluk suyu
altında temizleyin.
2. Membran desteğini su altında durulayın ve silerek
kurulayın.
3. Yüzeylerin üzerinde herhangi bir kalıntı olup
olmadığını kontrol edin. Desteği nitrik asit (HNO
3
,
ağırlıkça %70'in üstünde olmamalıdır) içeren bir
kabın içine yerleştirerek ve desteğin normal
görünümüne ulaşmasını bekleyerek (normalde
30 saniye içinde) kalıntıları arındırabilirsiniz.
Not: Sadece çok kirli membran desteklerini temizlemek için
nitrik asit kullanın.
4. Bir dakika boyunca musluk suyu altında durulayın
ve yüzeyin temiz olup olmadığını tekrar kontrol
edin.
D İ K K A T
Nitrik asit tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun.
Elektrotların amonyak ile temizlenmesi
Not: Çok kirli sensörleri temizlemek için yalnızca amonyak kullanın.
1. Sensörün elektrolit rezervuarını, ağırlıkça
%25 oranında suda amonyum hidroksit (NH
4
OH)
çözeltisiyle doldurun ve 10 dakika bekletin.
2. Musluk suyuyla en az bir dakika boyunca durulayın.
3. Sensör başlığını inceleyin. Karşı elektrot, gümüş
beyaz renkte olmalıdır.
4. Karşı elektrotta hala birikinti bulunuyorsa işlemi
tekrar edin.
D İ K K A T
Amonyak tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun.
Anot ve katodun nitrik asit ile temizlenmesi
Not: Sadece çok kirli sensörleri temizlemek için amonyak kullanın.
Türkçe
179
1. Merkez koruma halkası elektrotunun duvarlarında
gümüş kalıntısı kalmadığından emin olun; bu tür
kalıntılar karşı elektrota temas edebilir.
2. Sensör hücresindeki gümüş kalıntılarını
uzaklaştırmak için bazen kimyasal temizlik işleminin
nitrik asit (HNO
3
, ağırlıkça %70'in üstünde
olmamalıdır) kullanarak tekrarlanması gerekir.
3. Ayrıca, 32301 elektrokimyasal temizlik işlemi
hücrenin plastik parçaları üzerindeki kalıntıları
uzaklaştırmaz; dolayısıyla nitrik asit ile temizlik
işlemi uygulamak gerekebilir.
Not: Bu prosedür normal bakım için önerilmemektedir.
Ayrıca karşı elektrotun metali asit yüzünden aşındığından ve
sonuç olarak sensör ömrü kısaldığından yılda iki kereden
fazla kullanılmamalıdır.
4. Konsantre nitrik asidi, sensör elektroliti
rezervuarına dökün ve merkez elektrota 1 damla
ekleyin.
5. 3 saniyeden uzun tutmayın.
6. Asidi hızlı bir şekilde boşaltın ve musluk suyu
altında bir dakika boyunca iyice durulayın.
D İ K K A T
Nitrik asit tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun.
Sensör üst yüzeyinin parlatılması
1.
2.
3.
1. Sensör temizlendikten sonra merkez elektrotun üst yüzeyi membran desteği ile birlikte
parlatılmalıdır.
Not: Membran desteğini, yuva üst tarafta olacak şekilde monte edin. Membran desteği ayrı olarak işlenmiştir ve
sensörle eşleştirilmiştir. Bu yüzden doğru membran desteğinin doğru sensörde kullanıldığından emin olun.
2. Membran desteği çıkarma aracının uçlarını membran desteği deliklerine yerleştirin.
3. Membran desteğini parmakla sıkın.
D İ K K A T
Aşırı tork uygulamak sensör elektrotlarına zarar verir.
180 Türkçe
4. 5. 6. 7.
4. Parlatma kumaşının bulunduğu kabı düz bir yüzeye yerleştirin. Kumaşın üzerine az miktarda
parlatma tozu serpiştirin. Gri, süt kıvamında bir sıvı elde etmek için birkaç damla suyla karıştırın.
Uygulamanız için uygun olan parlatma tozunu kullandığınızdan emin olun.
Not: Metal partikülü taşınmasına bağlı olası kontaminasyonu engellemek için her bir sensör modeli için tek
parlatma kumaşı kullanın.
5. Sensörü dikey konumda tutarak ve dairesel bir hareket kullanarak elektrotlar temizlenene ve
parlak hale gelene kadar sensör yüzeyini en az 30 saniye boyunca parlatın. Bu işlemin birkaç
defa tekrarlanması gerekebilir. Parlatma kumaşının cilde temas etmesine izin vermeyin; kumaşa
toz ve yağ bulaşmamalıdır.
6. Montaj aracını kullanarak membran desteğini çıkarın. Desteği ve sensör boşluğunu güçlü temiz
su püskürterek durulayın. Su kalitesi konusunda soru işaretleri varsa distile su kullanın.
7. Merkez elektrotla koruma halkası elektrotunun arasındaki küçük yuvayı inceleyerek tamamen
temiz olduğundan ve içinde parlatma kalıntıları bulunmadığından emin olun. Yalnızca güçlü su
püskürterek temizleyin. Yapışmış kalıntıları uzaklaştırmak için bir kağıt yaprağının kenarı
kullanılabilir.
Yalnızca O
3
Sensörü: Son merkez elektrot temizliği
O
3
sensorü başarılı bir şekilde temizlenip parlatıldıktan sonra aşağıdaki gibi son bir nitrik asit işlemi
uygulanmalıdır:
1. Sensörü tabanı üzerinde dikey konumda yerleştirin.
2. Elektrolit rezervuarını, yalnızca dış elektrotu
kaplayacak kadar birkaç damla suyla doldurun.
Merkez elektrotun kuru kalması sağlanmalıdır.
3. Merkez elektrota, yalnızca elektrotu ve koruma
halkasını kaplayacak şekilde bir damla nitrik asit
dökün. Suyun içine asit dökmemeye dikkat edin. Bir
dakikadan daha kısa bir süre bekleyin ve ardından
musluk suyu altında iyice durulayın.
D İ K K A T
Nitrik asit tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun.
Hidrojen sensörü hücresinin temizliği
Şartlar
Hidrojen analiz cihazı, membrandan geçen hidrojen moleküllerinin platin anodun yüzeyinde elektrik
akımı oluşturması prensibine dayanarak çalışmaktadır. Bunun meydana gelmesi için metal yüzeyinin
çok temiz olması önemlidir. Platin yüzeyin bir film, yağ tabakası veya başka bir kirlilik ile kaplı olması
durumunda reaksiyon engellenir ve hatta durabilir.
Ayrıca klorürlenmeye uğrayan gümüş katotta meydana gelen kimyasal reaksiyon, belirli bir çalışma
süresinden sonra performans kaybına yol açar.
Sonuç olarak sensörün orijinal performansına kavuşturulması için sensör servisinin uygulanması
gerekir.
Yöntem
Türkçe
181
H
2
elektrokimyasal sensörün temizliği için uygulanan prosedür ORBISPHERE 32301 Sensör
Temizliği ve Rejenerasyonu Merkezinin kullanılmasını gerektirir. Bu prosedür, 32301 Operatör
Kılavuzunda detaylı bir şekilde açıklanmıştır.
Genel taslak olarak H
2
elektrokimyasal sensörünün temizliği aşağıdaki işlem dizisinden oluşmaktadır:
Katodun deklorürleme işlemine tabi tutulması: Bu proses, klorür filmini gümüş katodun yüzeyinden
arındırır (ORBISPHERE 32301 tarafından gerçekleştirilir).
Katodun reklorürleme işlemine tabi tutulması: Katodun yüzeyinde bir gümüş klorür katmanı
oluşturulur (ORBISPHERE 32301 tarafından gerçekleştirilir).
Platin anodun etkinleştirilmesi: Merkez anodun yüzeyi parlatılır ve nitrik asitle işlenir.
Arıza bulma
Oksijen sensörü
Sorun Olası neden Olası çözüm
Sensör, kapsamlı servis işlemi
sonrasında bile kalibre olmuyor.
Tekrarlanan kalibrasyonlar cihazın
"beklenen limitlerini" aşıyor.
Yalnızca MOCA 3600:
"Options/Membrane"
(Seçenekler/Membran)
menüsünden membranı seçin.
Ardından sensörü kalibre edin.
Cihazın dahili barometrik basınç
sensörünün kalibre edilmesi
gereklidir.
Dahili barometreyi sertifikalı bir
barometreyle kalibre edin. Deniz
seviyesine göre düzeltme
yapmayın!
Nemli membran arabirimi.
Bir bezle silerek kurulayın ve
yeniden kalibre edin.
"H
2
S'ye duyarlı değil" seçeneği
etkin.
Ölçüm cihazında devre dışı bırakın.
"0000" O
2
seviyeleri görüntüleniyor.
Ekran ünitesi için yanlış "XXXX"
okuma ölçeği seçilmiş.
"X.XXX, XX.XX veya XXX.X"
değerlerini seçerek okuma ölçeğini
değiştirin.
Nispeten yüksek bir çözünmüş O
2
konsantrasyonu için sensör çalışma
süresi beklenenden kısa.
Yüksek O
2
konsantrasyonları daha
çabuk kalıntı oluşturur.
Daha düşük geçirgenliği olan bir
membran monte edin. Sensör düşük
O
2
konsantrasyonunda değilse
analiz cihazını kapatın.
Beklenmeyen veya hatalı çözünmüş
O
2
değerleri.
Ürün numune hattında hava
sızıntısı.
Akış hızını 100 ml/dk.ya ayarlayın.
Stabil hale gelene kadar bekleyin ve
ardından bu akış hızını yavaşça iki
katına çıkarın.
Çözünmüş O
2
'nin stabil değeri
öncekiyle aynı olmalıdır. Akış
hızında değişimlerin olması, hatta
hava sızıntısı olduğunun açık bir
göstergesidir.
Yüksek kaçak akım.
Sensörü, havasının giderildiği bir
numuneye yerleştirin ve düşük
değer elde edene kadar bekleyin:
Konsantrasyonu düşük ölçüm
limitine göre kontrol edin (bkz.
tablolar, Sensör membranı teknik
özellikleri sayfa 168).
Konsantrasyon düşük sınırdan çok
yüksekse sensör bakımı yapmayı
deneyin.
182 Türkçe
Hidrojen sensörü
Sorun Olası neden Olası çözüm
Sensör, kapsamlı servis işlemi
sonrasında bile kalibre olmuyor.
Tekrarlanan kalibrasyonlar cihazın
"beklenen limitlerini" aşıyor.
Yalnızca MOCA 3600:
"Options/Membrane"
(Seçenekler/Membran)
menüsünden membranı seçin.
Ardından sensörü kalibre edin.
"0000" H
2
seviyeleri görüntüleniyor.
Ekran ünitesi için yanlış "XXXX"
okuma ölçeği seçilmiş.
"X.XXX, XX.XX veya XXX.X"
değerlerini seçerek okuma ölçeğini
değiştirin.
Nispeten yüksek bir H
2
konsantrasyonu için sensör çalışma
süresi beklenenden kısa.
Yüksek H
2
konsantrasyonları
elektrokimyasal sensörün daha
fazla çalışmasını gerektirir.
Gerekli olmadığında analiz cihazını
kapatın.
Beklenmeyen veya hatalı H
2
değerleri.
Yüksek kaçak akım.
Konsantrasyon düşük sınırdan çok
yüksekse sensör bakımı yapmayı
deneyin.
Ozon sensörü
O
3
sensörü, ORBISPHERE ölçüm cihazı kullanılarak gereken şekilde kalibre edildiyse sensör çok
düşük O
3
konsantrasyon koşullarında kullanıldığında 24 saat beklemelidir.
Sorun Olası neden Olası çözüm
Sensör, kapsamlı servis işlemi
sonrasında bile kalibre olmuyor.
Tekrarlanan kalibrasyonlar cihazın
"beklenen limitlerini" aşıyor.
Yalnızca MOCA 3600:
"Options/Membrane"
(Seçenekler/Membran)
menüsünden membranı seçin.
Ardından sensörü kalibre edin.
Cihazın dahili barometrik basınç
sensörünün kalibre edilmesi
gereklidir.
Dahili barometreyi sertifikalı bir
barometreyle kalibre edin. Deniz
seviyesine göre düzeltme
yapmayın!
Nemli membran arabirimi.
Bir bezle silerek kurulayın ve
yeniden kalibre edin.
"0000" O
3
seviyeleri görüntüleniyor.
Ekran ünitesi için yanlış "XXXX"
okuma ölçeği seçilmiş.
"X.XXX, XX.XX veya XXX.X"
değerlerini seçerek okuma ölçeğini
değiştirin.
Beklenmeyen veya hatalı çözünmüş
O
3
değerleri.
Yüksek kaçak akım.
Konsantrasyon düşük sınırdan çok
yüksekse sensör bakımı yapmayı
deneyin.
Yetersiz akış hızı.
Akışı, membranın belirtilen
seviyelerine eşit şekilde düzenleyin.
Numune hattının uzunluğu, O
3
süresinin tepki vermesine imkan
tanır.
Numune hortumlarını kısaltın.
Laboratuvar örnekleriyle eşleşmiyor.
Numuneleri sensörünün yakınından
alın.
Türkçe 183
*DOC024.98.93016*
HACH COMPANY World Headquarters
P.O. Box 389, Loveland, CO 80539-0389 U.S.A.
Tel. (970) 669-3050
(800) 227-4224 (U.S.A. only)
Fax (970) 669-2932
www.hach.com
HACH LANGE GMBH
Willstätterstraße 11
D-40549 Düsseldorf, Germany
Tel. +49 (0) 2 11 52 88-320
Fax +49 (0) 2 11 52 88-210
www.de.hach.com
HACH LANGE Sàrl
6, route de Compois
1222 Vésenaz
SWITZERLAND
Tel. +41 22 594 6400
Fax +41 22 594 6499
©
Hach Company/Hach Lange GmbH, 2012–2015, 2018.
All rights reserved. Printed in France.

Transcripción de documentos

DOC024.98.93016 ORBISPHERE Model 31xxx Electrochemical Sensors 10/2018, Edition 11 Basic User Manual Allgemeines Benutzerhandbuch Manuale di base per l'utente Manuel d'utilisation de base Manual básico del usuario Basisgebruikershandleiding Grundlæggende brugervejledning Podstawowa instrukcja obsługi Allmän användarhandbok Manual de utilizare de bază Temel Kullanıcı Kılavuzu English .............................................................................................................................. 3 Deutsch .......................................................................................................................... 18 Italiano ............................................................................................................................ 36 Français ......................................................................................................................... 52 Español .......................................................................................................................... 69 Nederlands ....................................................................................................................86 Dansk ............................................................................................................................103 Polski ............................................................................................................................ 119 Svenska ....................................................................................................................... 136 Română ....................................................................................................................... 152 Türkçe ........................................................................................................................... 168 2 Sensor specifications Specifications are subject to change without notice. Sensor product line Gas Max. Pressure rating (bar) O2 O3 H2 Sensor models Comments 20 31 11x.yz Where : 50 31 12x.yz x=Sensor special characteristics 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=Head material 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz E denotes an EEx certified sensor (Ex-Proof) 200 31 24x.yz s denotes a Smart sensor (0 or 1; depending on application) y=Membrane O-ring material (1=Stainless Steel; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanium; 7= Monel) Suffixes (when used): A denotes a sensor with fast response to temperature change • All ORBISPHERE electrochemical sensor enclosures are certified IP68 / NEMA4 • PEEK (Polyetheretherketone) is a highly crystalline thermoplastic Sensor membrane specifications Hydrogen sensors Membrane 2956A Membrane 2952A Membrane 2995A Membrane 29015A Trace measurement Low concentration Average concentration High concentration Material PFA Tefzel® Tedlar® Saran Thickness [μm] 25 25 12.5 23 Calibration gas 1% pure H2 10% pure H2 100% pure H2 100% pure H2 Dissolved measurement range 0 ppb to 75 ppb 0 ppb to 300 ppb 0 ppb to 3200 ppb 0 ppb to 32 ppm Gaseous measurement range 0 Pa to 5 kPa 0 Pa to 20 kPa 0 Pa to 200 kPa 0 kPa to 2000 kPa The greater of ±1% of reading or ± 0.03 ppb, or ± 1 Pa The greater of ±1% of reading or ± 0.09 ppb, or ± 6 Pa The greater of ±1% of reading or ± 1 ppb, or ± 50 Pa The greater of ±1% of reading or ± 10 ppb, or ± 1 kPa 2 x 104 108 108 N/A Specification Recommended applications Accuracy Integrated radiation dose limit Expected current in air @ 1 bar 25°C [μA] N/A Expected current in pure gas [μA] 150 50 5 0.5 Temperature compensation range 0 to 50°C 0 to 50°C 10 to 45°C 10 to 45 °C Temperature measuring range -5 to 100° C English 3 Specification Membrane 2956A Membrane 2952A Membrane 2995A Membrane 29015A Response time1 2 seconds 5 seconds 6 seconds 50 seconds Recommended minimum liquid flow rate2 [mL/min] 50 to 220 40 to 200 20 to 70 20 to 40 Recommended minimum linear flow rate2 [cm/sec] 200 150 50 30 Recommended gaseous flow rate [L/min] 0.005 to 3 Oxygen sensors (table 1) Membrane 2956A Membrane 2958A Membrane 29552A Membrane 2952A Corrosion control, Deaerated water Beverage, Lab. applications In line wort, Air/O2 injection, Sewage treatment Corrosion control, In line beverage, Deaerated water Material PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Thickness [μm] 25 12.5 50 25 Calibration gas Air Air Air Air / pure O2 Specification Recommended applications Dissolved measurement range 0 ppb to 20 ppm 0 ppb to 40 ppm 0 ppb to 80 ppm 0 ppb to 80 ppm Gaseous measurement range 0 Pa to 50 kPa 0 Pa to 100 kPa 0 Pa to 200 kPa 0 Pa to 200 kPa Accuracy The greater of ±1% of reading or ± 0.1 ppb(1), or ± 1 ppb(2), or ± 0.25 Pa The greater of ±1% of reading or ± 1 ppb, or ± 2 Pa The greater of ±1% of reading or ± 2 ppb, or ± 5 Pa The greater of ±1% of reading or ± 2 ppb, or ± 5 Pa (1) Accuracy is ± 0.1 ppb for 410, 510, 362x, 360x and 3655 instruments (2) Accuracy is ± 1 ppb for 366x and 3650 instruments 2 x 104 108 N/A 108 Expected current in air @ 1 bar 25°C [μA] 26.4 9.4 6.3 5.4 Expected current in pure O2 [μA] 132 47 31.4 27 O2 consumption in O2 saturated water at 25°C [μg/hour] 40 14 9.4 8 Integrated radiation dose limit Temperature compensation range -5 to 60°C Temperature measuring range Response time3 Recommended minimum liquid flow rate4 [mL/min] 1 2 3 4 -5 to 100° C 7.2 seconds 9.5 seconds 90 seconds 38 seconds 180 120 50 50 Response time at 25°C for a 90% signal change Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille Response time at 25°C for a 90% signal change Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille 4 English Specification Recommended minimum linear flow rate4 [cm/sec] Membrane 2956A Membrane 2958A Membrane 29552A Membrane 2952A 200 100 30 30 Recommended gaseous flow rate [L/min] 0.1 to 3 Oxygen sensors (table 2) Specification Membrane 2935A Membrane 29521A Membrane 2995A Recommended applications Saturated to super saturated levels Saturated to super saturated levels In line hot wort (up to 70°C) Halar® Tefzel® Tedlar® Thickness [μm] 25 125 12.5 Calibration gas Air / Pure O2 Air / Pure O2 Pure O2 Dissolved measurement range 0 ppb to 400 ppm 0 ppb to 400 ppm 0 ppb to 2000 ppm Gaseous measurement range 0 Pa to 1000 kPa 0 Pa to 1000 kPa 0 Pa to 5000 kPa Material Accuracy The greater of ±1% of The greater of ±1% of The greater of ±1% of reading or ± 10 ppb, or reading or ± 10 ppb, or reading or ± 50 ppb, or ± 20 Pa ± 20 Pa ± 100 Pa Integrated radiation dose limit N/A 108 108 Expected current in air @ 1 bar 25°C [μA] 0.9 0.7 0.2 Expected current in pure O2 [μA] 4.7 3.8 0.9 O2 consumption in O2 saturated water at 25°C [μg/hour] 1.4 1.3 0.3 Temperature compensation range -5 to 60°C Temperature measuring range Response time5 -5 to 100° C 2.5 minutes 18 minutes 80 seconds Recommended minimum liquid flow rate6 [mL/min] 25 25 5 Recommended minimum linear flow rate6 [cm/sec] 20 60 5 Recommended gaseous flow rate [L/min] 0.1 to 3 Ozone sensors Specification Membrane 2956A Membrane 29552A Trace measurement High concentration (> 1 mg/L) Material PFA PTFE Thickness [μm] 25 50 Recommended applications Calibration gas 5 6 Span gas or air Response time at 25°C for a 90% signal change Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille English 5 Specification Membrane 2956A Membrane 29552A Dissolved measurement range 0 ppb to 50 ppm 0 ppb to 200 ppm Gaseous measurement range 0 Pa to 10 kPa 0 Pa to 40 kPa The greater of ±1% of reading (± 5% for sensors calibrated in air) or ± 5 ppb, or ±1 Pa The greater of ±1% of reading (± 5% for sensors calibrated in air) or ± 20 ppb, or ± 4 Pa 2 x 104 N/A Expected current in air @ 1 bar 25°C [μA] 26.4 6.5 Expected current in pure gas [μA] 105 31.4 Accuracy Integrated radiation dose limit Temperature compensation range -5 to 45°C Temperature measuring range Response time7 -5 to 100° C 30 seconds 6 minutes Recommended minimum liquid flow rate8 [mL/min] 3509 1009 Recommended minimum linear flow rate8 [cm/sec] 30 10 Recommended gaseous flow rate [L/min] 0.01 to 3 Sensor weight and dimensions Sensor weight is from 140 to 700 grams, depending on the construction material. Figure 1 Sensor dimensions Expanded manual version For additional information, refer to the expanded version of this manual, which is available on the manufacturer's website. 7 8 9 Response time at 25°C for a 90% signal change Liquid flow through an ORBISPHERE 32001 flow chamber, with protection cap and no grille These flow rates take into account the decomposition of ozone in the tubing between the line and the flow chamber (theoretical flow rates in the absence of decomposition would be 10 times less) 6 English General information In no event will the manufacturer be liable for direct, indirect, special, incidental or consequential damages resulting from any defect or omission in this manual. The manufacturer reserves the right to make changes in this manual and the products it describes at any time, without notice or obligation. Revised editions are found on the manufacturer’s website. Safety information NOTICE The manufacturer is not responsible for any damages due to misapplication or misuse of this product including, without limitation, direct, incidental and consequential damages, and disclaims such damages to the full extent permitted under applicable law. The user is solely responsible to identify critical application risks and install appropriate mechanisms to protect processes during a possible equipment malfunction. Please read this entire manual before unpacking, setting up or operating this equipment. Pay attention to all danger and caution statements. Failure to do so could result in serious injury to the operator or damage to the equipment. Make sure that the protection provided by this equipment is not impaired. Do not use or install this equipment in any manner other than that specified in this manual. Use of hazard information DANGER Indicates a potentially or imminently hazardous situation which, if not avoided, will result in death or serious injury. WARNING Indicates a potentially or imminently hazardous situation which, if not avoided, could result in death or serious injury. CAUTION Indicates a potentially hazardous situation that may result in minor or moderate injury. NOTICE Indicates a situation which, if not avoided, may cause damage to the instrument. Information that requires special emphasis. Precautionary labels Read all labels and tags attached to the instrument. Personal injury or damage to the instrument could occur if not observed. A symbol on the instrument is referenced in the manual with a precautionary statement. This is the safety alert symbol. Obey all safety messages that follow this symbol to avoid potential injury. If on the instrument, refer to the instruction manual for operation or safety information. This symbol indicates that a risk of electrical shock and/or electrocution exists. This symbol indicates the presence of devices sensitive to Electro-static Discharge (ESD) and indicates that care must be taken to prevent damage with the equipment. This symbol, when noted on a product, indicates the instrument is connected to alternate current. English 7 Electrical equipment marked with this symbol may not be disposed of in European domestic or public disposal systems. Return old or end-of-life equipment to the manufacturer for disposal at no charge to the user. Products marked with this symbol indicates that the product contains toxic or hazardous substances or elements. The number inside the symbol indicates the environmental protection use period in years. What you have received Check that all mounting hardware is included. Note that, unless the sensor is part of ORBISPHERE equipment that includes it, the sensor must be installed in an ORBISPHERE socket or flow chamber that allows contact with the sample flow to be analyzed (refer to Installation on page 8 for details). An oxygen, ozone, or hydrogen electrochemical sensor The sensor head is protected by a screw-on plastic storage cap. A plastic screw-on base protects the connection socket, and provides at the same time a suitable stand. Figure 2 Sensor components 1 Storage and calibration cap 3 Sensor base 2 Protection cap 4 Connection to instrument 5 Collar A sensor maintenance kit The maintenance kit includes the material needed to service and maintain the sensor. Installation Initial sensor cell cleaning Your ORBISPHERE electrochemical sensor has been thoroughly cleaned and tested at the factory. To protect the electrodes from oxidation, the cell has been filled with electrolyte and a membrane has been installed. However, shipping and storage conditions can adversely affect electrochemical sensor cells, therefore a sensor service (cell cleaning & membrane replacement) must be performed before using the sensor. To perform a sensor service, see the instructions in the section entitled Maintenance on page 10. If you are not familiar with sensor servicing, your Hach Lange representative will be glad to assist you. Note: Electrochemical H2 sensors do not require a complete cleaning procedure, as dechloridization and rechloridization processes are normally not required. Sensor positioning Unless the sensor is part of the ORBISPHERE equipment that includes it, the sensor must be installed in an ORBISPHERE socket or flow chamber, that allows the contact with the sample fluid to be analyzed. 8 English The sensor and measuring instrument are connected by a cable and two 10 pin connectors. The standard sensor cable length is 3 meters, but extension cables of up to 1,000 meters are available, still retaining the same signal sensitivity. If the model 28117 pressure sensor is used, the maximum cable length is 50 meters. Ensure that the sensor will be mounted: • • • • perpendicular to the pipe on a horizontal pipe section (or on flow-ascending vertical pipe) minimum of 15 meters away from the pump's discharge side in a place where the sample flow is stable and rapid, and as far as possible from: • • • • valves pipe bends the suction side of any pumps a CO2 injection system or similar Note: There may be situations where not all the above conditions can be met. If this is the case, or you have any concerns, please consult your Hach Lange representative to appraise the situation and define the best applicable solution. Sensor insertion • • • • Insert the sensor straight into the flow chamber or socket. Do not twist the sensor. Hand tighten the attaching collar. Connect the sensor cable. Check for leaks; replace O-rings if product leaks are visible. Instructions for micro volume flow chambers Do not twist the sensor when inserting it into a micro volume flow chamber. This rotation may twist the protection cap, thus changing the membrane position. This can modify the membrane measuring conditions, and affect measurement precision. Sensor removal • If not using the ORBISPHERE 32003 insertion/extraction valve you will need to shut off the sample flow and drain the sampling circuit of liquid. • Remove the sensor cable connected at the sensor end. • Hold the sensor body in one hand to avoid rotation, and unscrew the collar with the other hand. • Pull the sensor straight out of the socket or flow chamber. • Install the sensor storage cap and sensor base (to protect the connection). External pressure sensor The system can be fitted with an external pressure sensor. This enables a measure of fraction of gas under variable pressure conditions during gas phase measurement. Two models are available, depending on applied pressure: • 28117 Pressure sensor 0 - 5 bar absolute • 28117C Pressure sensor 0 - 1 bar absolute CAUTION Do NOT exceed the pressure range of the sensor. This would permanently deform the sensor membrane, thus delivering incorrect pressure values in the future. The external sensor connects to the ORBISPHERE measuring equipment with a 1 meter cable and a 4 pin connector (an optional extension cable can be used, but total length should not exceed 50 meters). English 9 The external pressure sensor can be installed in the model 32002.xxx multi parameter flow chamber. It is held in place by a blue threaded collar. Tightness is assured by the O-ring on the sensor seat. Maintenance Disassembly and assembly Taking the sensor apart (membrane removal) 1. 2. 3. 4. 1. It is important to install the electrochemical sensor standing on its base. This base offers good protection for the delicate connector socket, at the same time providing a suitable work stand. 2. Remove the plastic storage cap. Unscrew the protection cap, using the tool provided in the maintenance kit. 3. Pay attention to the components inside the protection cap. Note the assembly order of each item. 4. Pull up the attaching ring with the tool provided in the maintenance kit. Remove the membrane and mask (if applicable). Drain the electrolyte into a sink and rinse the sensor cavity with tap water. CAUTION Avoid eye or skin contact with electrolyte which can be slightly corrosive. 6. 5. 7. 5. Insert the prongs of the membrane support removal tool into the membrane support holes. 6. Unscrew the membrane support. 7. Note: The membrane support is individually machined and paired with the sensor. For correct sensor operation, it is ESSENTIAL to keep a membrane support with its respective sensor. Should the membrane support require replacement, contact your Hach Lange representative. Sensor assembly (membrane installation) Before starting the sensor reassembly, proceed to the sensor maintenance section for anode and cathode cleaning instructions. 10 English 3. 1. 2. 1. Install the membrane support with the groove on the upper side. Note: The membrane support is individually machined and paired with the sensor. Therefore make sure that the correct membrane support is used on the correct sensor. 2. Insert the prongs of the membrane support removal tool into the membrane support holes. 3. Tighten the membrane support finger tight. CAUTION Too much torque will damage the sensor electrodes. 4. 5. 6. 7. 4. The membrane mounting surface must be clean and even. Replace the membrane O-ring on the sensor head with a new one. Note: The 29039.4 Nitril O-ring can be reused if it is still in good condition. Membrane O-rings are part of the protection cap kit. 5. Using the syringe or bottle nozzle included in the maintenance kit, fill up the sensor cavity with electrolyte. Be careful not to touch the electrodes with the needle, as a scratch on the surface may lead to loss of performance. Tilt the sensor slightly and inject into the lower hole, pushing bubbles out at the upper hole. Gently tap on the sensor side to move trapped bubbles. Return the sensor to the vertical position. The last drop of electrolyte should form a cupola on top of the sensor tip. 6. In the maintenance kit, pick up the two part membrane mounting tool. Install the sleeve over the sensor head (end with shoulder downwards). Note: Once installed, a membrane cannot be reused. Avoid touching the membrane with bare fingers, as this may affect its sensitivity. 7. Take a few membranes out of the storage box. Using tweezers included in the kit, pick up one membrane of the stack, and gently place it on the sensor tip. Make sure it is centered, and no bubble is trapped. If a sensor mask is used, place it directly on top of the membrane. The membrane diameter is larger than sensor head diameter. This is normal, as the membrane will fold over the sensor tip. Note: Distinguish the membrane from the protection paper: • The membrane is transparent (translucent). English 11 • The protection paper is opaque. 8. 9. 10. 11. 8. The membrane holding ring comes in two slightly different internal diameters, depending on the membrane(s) total thickness (A = 29228 holding ring, membrane thickness < 50μ; B = 29229 holding ring, membrane(s) total thickness ≥ 50μ). For a correct membrane installation, be sure to use the correct holding ring for the application. 9. Place the membrane holding ring on the installation tool tip. CAUTION To avoid damaging the membrane, make sure that the tool tip is totally clean and its surface is even. 10. Insert the installation tool inside the guiding sleeve. 11. Push the installation tool firmly downwards. This clasps the mounting ring onto the sensor head, folding the membrane over the sensor tip. Remove the installation tool and guiding sleeve. Visually check for correct ring placement, try to push it down with your fingers. Check that the membrane is tight, with no wrinkles, and no bubbles are present. Rinse the sensor with tap water and wipe dry with a clean cloth. Check for electrolyte leaks. 12. 13. 14. 12. Prepare the protection cap for installation. Replace all the parts inside the protection cap with new ones (except the grille), and place them in the order they were removed. The Tefzel washers, under the cap, should be slightly lubricated with silicone grease. Note: The illustration is an example only. Your configuration may differ. 13. Tighten the protection cap finger tight. Then, complete the process using the tool provided in the maintenance kit. Insert into each of the four holes in turn, and tighten as far as possible. Tighten each hole only once. Note: The grille inside the protection cap should be free to move during tightening. Therefore, and to avoid damage to the membrane, do not touch the grille during the tightening process. 14. Always store the sensor with the storage cap and base installed. Put a few drops of clean water in the storage cap to prevent the sensor cell drying. Note: A sensor that has been taken apart or serviced must always be calibrated. Allow the sensor to settle for 30 minutes, before performing the sensor calibration. 12 English Electrochemical cleaning and regeneration center The ORBISPHERE 32301 is a very efficient cleaning and regeneration tool for electrochemical sensors. This tool reverses the electrochemical process that is taking place in the sensor cell during normal operation. This removes oxidation and at the same time regenerates the surface of the electrodes. In addition, the regeneration center offers a continuity tester for checking the sensor electronics. Use of this tool is recommended for a noticeably extended sensor life. Detailed information on how to use the cleaning and regeneration center is included in the 32301 Operator Manual. Note: It is mandatory to use the 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center for servicing electrochemical H2 sensors. This process is called dechloridization and rechloridization of the electrodes (see Hydrogen sensor cell cleaning on page 15). Chemical cleaning: oxygen and ozone sensor cell Note: Not applicable for H2 sensors. The following supposes that the sensor has been taken apart. For disassembly and assembly procedures, see Disassembly and assembly on page 10. Conditions Wear on the membrane, and chemical reactions within the sensor, requires that the sensor be serviced regularly to restore its original sensitivity. Service includes electrode cleaning and membrane replacement. A clear sign that a sensor maintenance is required is when measurements are noticeably less stable than usual, and when a calibration does not improve the situation. Method description (see following step-by-step procedure) • Electrochemical cleaning with 32301 (if available) … when not available or results are insufficient. ... for sensors used in harsh environments (e.g., hydrocarbon industry) or very dirty sensors. • Anode and cathode chemical cleaning • Central electrode polishing • Final rinsing Note: To eliminate any silver residue that ammonia cleaning cannot remove, it is sometimes required to repeat the chemical cleaning using nitric acid (HNO3, not over 70% by weight). Membrane support cleaning 1. Empty and rinse the electrolyte reservoir under tap water. 2. Rinse membrane support under water and wipe it dry. 3. Check for the presence of any residue on the surfaces. Residue can be removed by placing the support in a container of nitric acid (HNO3, not over 70% by weight) until it recovers its original appearance (normally within 30 seconds). Note: Only use nitric acid to clean very dirty membrane support. 4. Rinse one minute under tap water and check again for surface cleanliness. CAUTION Nitric acid is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier. Electrodes ammonia cleaning Note: Only use ammonia to clean very dirty sensors. English 13 1. Fill the sensor electrolyte reservoir with a solution of 25% by weight ammonium hydroxide (NH4OH) in water and leave for 10 minutes. 2. Rinse with tap water for at least one minute. 3. Inspect the sensor head. The counter electrode should be a silver-white color. 4. If the counter electrode still shows deposits, repeat the procedure. CAUTION Ammonia is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier. Anode and cathode nitric acid cleaning Note: Only use nitric acid to clean very dirty sensors. 1. Check for the absence of silver deposit on the central guard ring electrode walls, as such deposits can make contact with the counter electrode. 2. To eliminate any silver residue inside the sensor cell, it is sometimes required to repeat the chemical cleaning using nitric acid (HNO3, not over 70% by weight). 3. Also, the 32301 electrochemical cleaning does not remove deposit on the cell’s plastic parts, so nitric acid cleaning may be required. Note: This procedure is not recommended for normal maintenance, and should not be used more often than twice a year, as the acid degrades the metal of the counter electrode, thus reducing the sensor's life. 4. Place concentrated nitric acid into the sensor electrolyte reservoir, and add 1 drop on the center electrode. 5. Leave for no longer than 3 seconds. 6. Quickly empty the acid and rinse thoroughly under tap water for one minute. CAUTION Nitric acid is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier. Sensor face polishing 3. 1. 2. 1. Once the sensor has been cleaned, the face of the center electrode must be polished together with the membrane support. 14 English Note: Install the membrane support with the groove on the upper side. The membrane support is individually machined and paired with the sensor. Therefore make sure that the correct membrane support is used on the correct sensor. 2. Insert the prongs of the membrane support removal tool into the membrane support holes. 3. Tighten the membrane support finger tight. CAUTION Too much torque will damage the sensor electrodes. 4. 5. 6. 7. 4. Place the dish with the polishing cloth on a flat surface. Spread a little polishing powder onto the cloth. Mix with a few drops of water to get a grey, milky liquid. Make sure to use the correct polishing powder for your application. Note: Use one polishing cloth per sensor model, to prevent a possible contamination through metal particle transfer. 5. Holding the sensor vertically, and using a circular motion, polish the sensor face for at least 30 seconds, until the electrodes are clean and shiny. This step may need to be repeated several times. Make sure to avoid skin contact with the polishing cloth; it should be kept free of dust and grease. 6. Remove the membrane support with installation tool. Rinse the support and sensor cavity with a strong jet of clean water. Use distilled water if the water quality is doubtful. 7. Carefully inspect that the tiny groove between the center electrode and the guard ring electrode is totally clean and free of polishing residue. Clean only with a strong water spray. The edge of a paper sheet can be used to remove sticking residue. O3 Sensor only: final center electrode cleaning Once the O3 sensor has been successfully cleaned and polished, a final nitric acid treatment should be applied, as follows: 1. Place the sensor in a vertical position on its base. 2. Fill the electrolyte reservoir with a few drops of water, just enough to cover the outer electrode. The center electrode must be kept dry. 3. Place a drop of nitric acid on the center electrode, covering only the electrode and guard ring. Avoid spilling acid into the water. Wait less than a minute, then rinse thoroughly under tap water. CAUTION Nitric acid is dangerous! Please refer to the safety information from your chemical supplier. Hydrogen sensor cell cleaning Conditions The hydrogen analyzer works on the principle that hydrogen molecules, passing through the membrane, generate an electric current at the platinum anode surface. For this to take place, an extremely clean metal surface is essential. If any film, grease or other impurity covers the platinum surface, the reaction is impeded and may even be stopped. English 15 In addition, the chemical reaction that takes place on the chloridized silver cathode leads to loss of performance after a certain operation time. As a result, a sensor service must be carried out to restore its original performance. Method The procedure for cleaning the H2 electrochemical sensor requires the use of the ORBISPHERE 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center. This procedure is explained in detail in the 32301 Operator's Manual. As an overview, H2 electrochemical sensor cleaning consists of the following sequence of operations: • Dechloridization of the cathode: This process removes the chloride film from the silver cathode surface (carried out by the ORBISPHERE 32301). • Rechloridization of the cathode: A layer of silver chloride is grown on the cathode's surface (carried out by the ORBISPHERE 32301). • Activation of the platinum anode: The center anode surface is polished, and treated with nitric acid. Troubleshooting Oxygen sensor Problem Probable cause Possible solution Repeated calibrations go beyond "expected limits" of instrument. MOCA 3600 only: Select membrane from "Options/Membrane" menu. Then, calibrate the sensor. Instrument internal barometric pressure sensor needs calibration. Calibrate internal barometer against a certified barometer. Do not correct for sea level ! Wet membrane interface. Wipe dry with a tissue and recalibrate. "H2S insensitivity" option enabled. Disable on the measuring instrument. "0000" O2 levels displayed. Wrong reading scale "XXXX" selected for display unit. Change reading scale by selecting "X.XXX, XX.XX or XXX.X". Shorter than expected sensor operation in relatively high dissolved O2 concentration. High O2 concentrations generate deposits more quickly. Install a less permeable membrane. Turn off the analyzer when sensor is not in a low O2 concentration. Sensor won't calibrate, even after thorough servicing. Set flow rate to 100 mL/min. Wait until stable, then slowly double this flow rate. Air leak on product sample line. Unexpected or inaccurate dissolved O2 readings. Place sensor in de-aerated sample; wait for low reading: High residual current. 16 English The stable value of dissolved O2 reading must be the same as before. A variation related to flow rate is a clear sign of an air leak in the line. Check concentration against low measurement limit (see tables in Sensor membrane specifications on page 3). If concentration is significantly higher than low limit, try a sensor service. Hydrogen sensor Problem Probable cause Possible solution Sensor won't calibrate, even after thorough servicing. Repeated calibrations go beyond "expected limits" of instrument. MOCA 3600 only: Select membrane from "Options/Membrane" menu. Then, calibrate the sensor. "0000" H2 levels displayed. Wrong reading scale "XXXX" selected for display unit. Change reading scale by selecting "X.XXX, XX.XX or XXX.X". Shorter than expected sensor operation in relatively high H2 concentration. High H2 concentrations require more work from electrochemical sensor. Shut off analyzer when not needed. Unexpected or inaccurate H2 readings. High residual current. If concentration is significantly higher than low limit, try a sensor service. Ozone sensor When the O3 sensor has been properly calibrated using the ORBISPHERE measuring instrument, the sensor has to settle down for up to 24 hours when used in very low O3 concentration conditions. Problem Sensor won't calibrate, even after thorough servicing. "0000" O3 levels displayed. Unexpected or inaccurate dissolved O3 readings. Probable cause Possible solution Repeated calibrations go beyond "expected limits" of instrument. MOCA 3600 only: Select membrane from "Options/Membrane" menu. Then, calibrate the sensor. Instrument internal barometric pressure sensor needs calibration. Calibrate internal barometer against a certified barometer. Do not correct for sea level ! Wet membrane interface. Wipe dry with a tissue and recalibrate. Wrong reading scale "XXXX" selected for display unit. Change reading scale by selecting "X.XXX, XX.XX or XXX.X". High residual current. If concentration is significantly higher than low limit, try a sensor service. Insufficient flow rate. Regulate flow equivalent to membrane specified levels. Length of sample line allows O 3 time to react. Reduce length of sample tubing. Doesn't match lab samples. Take samples at close proximity to sensor. English 17 Sensorspezifikationen Die Spezifikationen können ohne Vorankündigung Änderungen unterliegen. Produktlinie Sensor Gas Max. Druck Belastbarkeit (bar) O2 O3 H2 Sensormodelle Kommentare 20 31 11x.yz wobei: 50 31 12x.yz 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=Material des Kopfes 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz 200 31 24x.yz x=spezielle Eigenschaften des Sensors (0 oder 1; in Abhängigkeit von der Anwendung) y=Material des O-Rings der Membran (1=St Stahl; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titan; 7= Monel) Suffixe (wenn verwendet): A bezeichnet einen Sensor mit schneller Reaktion auf Temperaturänderungen E bezeichnet einen Sensor mit EEx-Zertifizierung (Ex-Proof) s Bezeichnet einen Smart-Sensor • Alle Gehäuse der elektrochemischen ORBISPHERE-Sensoren verfügen über die Zertifizierung IP68 / NEMA4 • PEEK (Polyetheretherketon) ist ein hochgradig kristallisiertes Thermoplast Spezifikationen der Membran des Sensors Wasserstoffsensoren Spezifikation Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A Empfohlene Anwendungen Spurenmessung Niedrige Konzentration Durchschnittliche Konzentration Hohe Konzentration Material PFA Tefzel® Tedlar® Saran Stärke [μm] 25 25 12,5 23 1% reiner H2 10% reiner H2 100% reiner H2 100% reiner H2 0 ppb bis 75 ppb 0 ppb bis 300 ppb 0 ppb bis 3200 ppb 0 ppb bis 32 ppm 0 Pa bis 5 kPa 0 Pa bis 20 kPa 0 Pa bis 200 kPa 0 kPa bis 2000 kPa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ± 0,03 ppb, oder ± 1 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ± 0,09 ppb, oder ± 6 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ±1 ppb, oder ± 50 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ±10 ppb, oder ± 1 kPa 2 x 104 108 108 N/A 5 0,5 Kalibrierungsgas Messbereich gelöste Gase Messbereich gasförmige Medien Genauigkeit Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar 25°C [µA] Erwarteter Strom in reinem Gas [µA] 18 Deutsch N/A 150 50 Spezifikation Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A 0 bis 50°C 0 bis 50°C 10 bis 45 °C 10 bis 45 °C Temperaturkompensationsbereich Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C Reaktionszeit1 2 Sekunden 5 Sekunden 6 Sekunden 50 Sekunden Empfohlene Mindestflussrate der Flüssigkeit2 [mL/min] 50 bis 220 40 bis 200 20 bis 70 20 bis 40 200 150 50 30 Empfohlene lineare Mindestflussrate2 [cm/Sek.] Empfohlene Flussrate des gasförmigen Mediums [L/min] 0,005 bis 3 Sauerstoffsensoren (Tabelle 1) Membran 2956A Spezifikation Empfohlene Anwendungen Korrosionskontr olle, entlüftetes Wasser Membran 2958A Membran 29552A Bierwürze in der Getränk, Leitung Luft/O2Laboranwendun Einspritzung, gen Abwasseraufber eitung Membran 2952A Korrosionskontr olle, Getränk in der Leitung, entlüftetes Wasser Material PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Stärke [μm] 25 12,5 50 25 Kalibrierungsgas Luft Luft Luft Air / reines O2 0 ppb bis 20 ppm 0 ppb bis 40 ppm 0 ppb bis 80 ppm 0 ppb bis 80 ppm 0 Pa bis 50 kPa 0 Pa bis 100 kPa 0 Pa bis 200 kPa 0 Pa bis 200 kPa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ± 0,1 ppb(1), oder ± 1 ppb(2), oder ± 0,25 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ±1 ppb, oder ± 2 Pa Das größere Wert von ±2% der Messung oder ±1 ppb, oder ± 5 Pa Das größere Wert von ±2% der Messung oder ±1 ppb, oder ± 5 Pa Messbereich gelöste Gase Messbereich gasförmige Medien Genauigkeit (1) Die Genauigkeit beträgt ± 0,1 ppb für die Instrumente 410, 510, 362x, 360x und 3655. (2) Die Genauigkeit beträgt ± 1 ppb für die Instrumente 366x und 3650. 2 x 104 108 N/A 108 Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar 25°C [µA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Erwarteter Strom in reinem O2 [µA] 132 47 31,4 27 O2-Verbrauch in O2-gesättigtem Wasser bei 25 °C [µg/Stunde] 40 14 9,4 8 Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert Temperaturkompensationsbereich 1 2 -5 bis 60 °C Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90% Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und ohne Gitter Deutsch 19 Spezifikation Membran 2956A Membran 2958A Temperaturmessbereich Reaktionszeit3 Membran 29552A Membran 2952A -5 bis 100 °C 7,2 Sekunden 9,5 Sekunden 90 Sekunden 38 Sekunden Empfohlene Mindestflussrate der Flüssigkeit4 [mL/min] 180 120 50 50 Empfohlene lineare Mindestflussrate4 [cm/Sek.] 200 100 30 30 Empfohlene Flussrate des gasförmigen Mediums [L/min] 0,1 bis 3 Sauerstoffsensoren (Tabelle 2) Spezifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A Empfohlene Anwendungen Gesättigte bis übersättigte Pegel Gesättigte bis übersättigte Pegel Heiße Bierwürze in der Leitung (bis zu 70°C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Air / reines O2 Air / reines O2 Reines O2 Messbereich gelöste Gase 0 ppb bis 400 ppm 0 ppb bis 400 ppm 0 ppb bis 2.000 ppm Messbereich gasförmige Medien 0 Pa bis 1000 kPa 0 Pa bis 1000 kPa 0 Pa bis 5.000 kPa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ±10 ppb, oder ± 20 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ±10 ppb, oder ± 20 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung oder ±50 ppb, oder ± 100 Pa Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert N/A 108 108 Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar 25°C [µA] 0,9 0,7 0,2 Erwarteter Strom in reinem O2 [µA] 4,7 3,8 0,9 O2-Verbrauch in O2-gesättigtem Wasser bei 25 °C [µg/Stunde] 1,4 1,3 0,3 Material Stärke [μm] Kalibrierungsgas Genauigkeit Temperaturkompensationsbereich -5 bis 60 °C Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C Reaktionszeit5 Empfohlene Mindestflussrate der Flüssigkeit6 [mL/min] 3 4 5 6 2,5 Minuten 18 Minuten 80 Sekunden 25 25 5 Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90% Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und ohne Gitter Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90% Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und ohne Gitter 20 Deutsch Spezifikation Empfohlene lineare Mindestflussrate6 [cm/Sek.] Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A 20 60 5 Empfohlene Flussrate des gasförmigen Mediums [L/min] 0,1 bis 3 Ozonsensoren Spezifikation Membran 2956A Membran 29552A Empfohlene Anwendungen Spurenmessung Hohe Konzentration (> 1 mg/L) Material PFA PTFE Stärke [μm] 25 50 Kalibrierungsgas Messbereich gelöste Gase Messgas oder Luft 0 ppb bis 50 ppm 0 ppb bis 200 ppm 0 Pa bis 10 kPa 0 Pa bis 40 kPa Das größere Wert von ±1% der Messung (± 5% für mit Luft kalibrierte Sensoren) oder ±5 ppb, oder ± 1 Pa Das größere Wert von ±1% der Messung (± 5% für mit Luft kalibrierte Sensoren) oder ±20 ppb, oder ± 4 Pa 2 x 104 N/A Erwarteter Strom in Luft bei 1 bar 25°C [µA] 26,4 6,5 Erwarteter Strom in reinem Gas [µA] 105 31,4 Messbereich gasförmige Medien Genauigkeit Integrierter Strahlungsdosisgrenzwert Temperaturkompensationsbereich -5 bis 45 °C Temperaturmessbereich -5 bis 100 °C Reaktionszeit7 Empfohlene Mindestflussrate der Flüssigkeit8 [mL/min] Empfohlene lineare Mindestflussrate8 [cm/Sek.] 30 Sekunden 6 Minuten 3509 1009 30 10 Empfohlene Flussrate des gasförmigen Mediums [L/min] 0,01 bis 3 Gewicht und Abmessungen des Sensors Das Gewicht des Sensors beträgt in Abhängigkeit vom Konstruktionsmaterial 140 bis 700 g. 7 8 9 Reaktionszeit bei 25 °C für eine Signaländerung von 90% Fluss der Flüssigkeit durch eine Flusskammer ORBISPHERE 32001, mit Schutzkappe und ohne Gitter Diese Flussraten berücksichtigen die Zersetzung des Ozons im Rohr zwischen der Leitung und der Flusskammer (die theoretische Flussraten ohne Zersetzung wären 10 Mal geringer) Deutsch 21 Abbildung 1 Sensorabmessungen Erweiterte Version des Handbuchs Zusätzliche Informationen finden Sie in der ausführlichen Version dieser Bedienungsanleitung auf der Website des Herstellers. Allgemeine Informationen Der Hersteller ist nicht verantwortlich für direkte, indirekte, versehentliche oder Folgeschäden, die aus Fehlern oder Unterlassungen in diesem Handbuch entstanden. Der Hersteller behält sich jederzeit und ohne vorherige Ankündigung oder Verpflichtung das Recht auf Verbesserungen an diesem Handbuch und den hierin beschriebenen Produkten vor. Überarbeitete Ausgaben der Bedienungsanleitung sind auf der Hersteller-Webseite erhältlich. Sicherheitshinweise HINWEIS Der Hersteller ist nicht für Schäden verantwortlich, die durch Fehlanwendung oder Missbrauch dieses Produkts entstehen, einschließlich, aber ohne Beschränkung auf direkte, zufällige oder Folgeschäden, und lehnt jegliche Haftung im gesetzlich zulässigen Umfang ab. Der Benutzer ist selbst dafür verantwortlich, schwerwiegende Anwendungsrisiken zu erkennen und erforderliche Maßnahmen durchzuführen, um die Prozesse im Fall von möglichen Gerätefehlern zu schützen. Bitte lesen Sie dieses Handbuch komplett durch, bevor Sie dieses Gerät auspacken, aufstellen oder bedienen. Beachten Sie alle Gefahren- und Warnhinweise. Nichtbeachtung kann zu schweren Verletzungen des Bedieners oder Schäden am Gerät führen. Stellen Sie sicher, dass die durch dieses Messgerät bereitgestellte Sicherheit nicht beeinträchtigt wird. Verwenden bzw. installieren Sie das Messsystem nur wie in diesem Handbuch beschrieben. Bedeutung von Gefahrenhinweisen GEFAHR Kennzeichnet eine mögliche oder drohende Gefahrensituation, die, wenn sie nicht vermieden wird, zum Tod oder zu schweren Verletzungen führt. WARNUNG Kennzeichnet eine mögliche oder drohende Gefahrensituation, die, wenn sie nicht vermieden wird, zum Tod oder zu schweren Verletzungen führen kann. VORSICHT Kennzeichnet eine mögliche Gefahrensituation, die zu geringeren oder moderaten Verletzungen führen kann. 22 Deutsch HINWEIS Kennzeichnet eine Situation, die, wenn sie nicht vermieden wird, das Gerät beschädigen kann. Informationen, die besonders beachtet werden müssen. Warnaufkleber Lesen Sie alle am Gerät angebrachten Aufkleber und Hinweise. Nichtbeachtung kann Verletzungen oder Beschädigungen des Geräts zur Folge haben. Im Handbuch wird in Form von Warnhinweisen auf die am Gerät angebrachten Symbole verwiesen. Dies ist das Sicherheits-Warnsymbol. Befolgen Sie alle Sicherheitshinweise im Zusammenhang mit diesem Symbol, um Verletzungen zu vermeiden. Wenn es am Gerät angebracht ist, beachten Sie die Betriebs- oder Sicherheitsinformationen im Handbuch. Dieses Symbol weist auf die Gefahr eines elektrischen Schlages hin, der tödlich sein kann. Dieses Symbol zeigt das Vorhandensein von Geräten an, die empfindlich auf elektrostatische Entladung reagieren. Es müssen Vorsichtsmaßnahmen getroffen werden, um die Geräte nicht zu beschädigen. Dieses Symbol weist darauf hin, dass das Instrument an Wechselstrom angeschlossen werden muss. Elektrogeräte, die mit diesem Symbol gekennzeichnet sind, dürfen nicht im normalen öffentlichen Abfallsystem entsorgt werden. Senden Sie Altgeräte an den Hersteller zurück. Dieser entsorgt die Geräte ohne Kosten für den Benutzer. Produkte, die mit diesem Symbol gekennzeichnet sind, enthalten toxische oder gefährliche Substanzen oder Elemente. Die Ziffer in diesem Symbol gibt den Umweltschutzzeitraum in Jahren an. Das haben Sie erhalten Stellen Sie sicher, dass alle für die Montage erforderlichen Bauteile vorhanden sind. Bitte bedenken Sie, dass der Sensor auf einem ORBISPHERE-Sockel oder einer Flusskammer installiert werden muss, die den Kontakt mit dem zu analysierenden Probenfluss gestatten muss, falls er nicht Teil einer ORBISPHERE-Ausrüstung ist, die ihn umfasst (für detaillierte Angaben siehe Installation auf Seite 24). Einen elektrochemischen Sauerstoff-, Ozon- oder Wasserstoffsensor Der Sensor wird während der Lagerung durch eine aufschraubbare Kunststoffkappe geschützt. Eine aufschraubbare Kunststoffbasis schützt den Anschlusssockel und gewährleisten gleichzeitig einen stabilen Stand. Deutsch 23 Abbildung 2 Komponenten des Sensors 1 Lagerungs- und Kalibrierkappe 3 Sensorbasis 2 Schutzkappe 4 Verbindung zum instrument 5 Manschette Einen Sensor-Wartungskit Der Wartungs-Kit umfasst das Material, das für die Wartung des Sensors erforderlich ist. Installation Vorbereitende Reinigung der Sensorzelle Unser elektrochemischer ORBISPHERE-Sensor wurde im Werk einer gründlichen Reinigung und Überprüfung unterzogen. Zum Schutz der Elektroden gegen Oxidation wurde die Zelle mit Elektrolyt gefüllt und eine Membran eingesetzt. Es ist jedoch möglich, dass die Sensorzellen durch die Transport- und Lagerungsbedingungen beeinträchtigt werden und daher sollte der Sensor vor der Benutzung gewartet werden (Reinigung der Zelle und Ersetzung der Membran). Bitte konsultieren Sie zur Wartung des Sensors die Anweisungen in Abschnitt Wartung auf Seite 26. Falls Sie mit der Wartung von Sensoren nicht vertraut sind, wird Ihr Hach-LangeVertreter Sie dabei gerne unterstützen. Hinweis: Elektrochemische H2-Sensoren machen kein vollständiges Reinigungsverfahren erforderlich, da die Dechlorisierung und die Rechlorisierung normalerweise überflüssig sind. Positionierung des Sensors Falls er nicht Teil einer ORBISPHERE- Ausrüstung ist, die ihn umfasst, muss der Sensor auf einem ORBISPHERE-Sockel oder einer Flusskammer installiert werden muss, die den Kontakt mit dem zu analysierenden Probenfluss gestatten. Der Sensor und das Messinstrument sind über ein Kabel und zwei Steckverbinder mit 10 Kontaktstiften miteinander verbunden. Das Standardsensorkabel ist drei Meter lang, es sind jedoch Verlängerungskabel mit einer Länge von bis zu 1.000 Meter lieferbar, die dennoch die gleiche Signalempfindlichkeit gewährleisten. Falls der Drucksensor Modell 28117 verwendet wird, beträgt die max. Kabellänge 50 m. Stellen Sie sicher, dass der Sensor wie folgt montiert wird: • senkrecht zum Rohr • in einem horizontalen Abschnitt des Rohrs (oder an einem vertikalen Rohr mit aufsteigendem Fluss) • mindestens 15 Meter von der Auslassseite der Pumpe entfernt • an einer Stelle, an der der Fluss stabil und schnell ist, und so weit wie möglich entfernt von: • • • • Ventilen Rohrbögen den Ansaugseiten von Pumpen CO2-Einspritzsystemen oder ähnlichen Vorrichtungen 24 Deutsch Hinweis: In einigen Situation könnte es nicht möglich sein, alle vorgenannten Bedingungen zu erfüllen. Bitte wenden Sie sich in diesem Fall an Ihren Hach-Lange-Vertreter, um die Situation zu bewerten und die beste anwendbare Lösung zu finden. Einsetzen des Sensors • Setzen Sie den Sensor gerade in die Flusskammer oder den Sockel ein. Drehen Sie den Sensor nicht. • Ziehen Sie die Spannmanschette von Hand fest. • Schließen Sie das Sensorkabel an. • Nehmen Sie eine Kontrolle auf Undichtigkeiten vor; ersetzen Sie die O-Ringe, falls Undichtigkeiten sichtbar sind. Anweisungen für Mikrovolumenflusskammern Drehen Sie den Sensor während des Einsetzens in eine Mikrovolumen-Flusskammer nicht. Durch diese Rotation könnten die Schutzkappe verdreht und die Position der Membran verändert werden. Dadurch können die Messbedingungen der Membran verändert und die Messgenauigkeit beeinträchtigt werden. Entfernung des Sensors • Falls Sie nicht das Einsetz- und Ausziehventil ORBISPHERE 32003 benutzen müssen Sie den Probenfluss unterbrechen und die Flüssigkeit aus der Probenleitung ablassen. • Entfernen Sie das am Sensorende angeschlossene Sensorkabel. • Halten Sie den Körper des Sensors in einer Hand, um Rotationen zu vermeiden, und schrauben Sie mit der anderen Hand die Manschette ab. • Ziehen Sie den Sensor gerade aus der Flusskammer oder dem Sockel. • Bringen Sie (zum Schutz des Anschlusses) Kappe für die Lagerung des Sensors und die Basis des Sensors an. Externer Drucksensor Das System kann mit einem externen Drucksensor ausgestattet werden. Dies gestattet eine Messung von Gasfraktionen unter während der Messphase variablen Druckbedingungen. In Abhängigkeit vom angewendeten Druck sind zwei Modell lieferbar: • 28117 Drucksensor 0 - 5 bar absolut • 28117C Drucksensor 0 - 1 bar absolut VORSICHT Überschreiten Sie NIE den Druckbereich des Sensors. Dies würde zu einer permanenten Verformung der Membran des Sensors führen, die dann zur Anzeige falscher Druckwerte führt. Der externe Drucksensor wird über ein Kabel mit einer Länge von einem Meter und eine Steckverbindung mit 4 Kontaktstiften an das Orbisphere-Messinstrument angeschlossen (es ist möglich, ein zusätzliches Verlängerungskabel zu verwenden, die Gesamtlänge darf jedoch nie 50 Meter übersteigen). Der externe Drucksensor kann in der Multiparameter-Flusskammer Modell 32002.xxx installiert werden. Er wird von einem blauen Gewindemanschette in seiner Position gehalten. Die Dichtigkeit wird durch den O-Ring im Sitz des Sensors gewährleistet. Deutsch 25 Wartung Zerlegung und Zusammensetzung Zerlegung des Sensors (Entfernung der Membran) 1. 2. 3. 4. 1. Es ist wichtig, dass der elektrochemische Sensor aufrecht auf seiner Basis installiert wird. Diese Basis bietet einen guten Schutz für den empfindlichen Anschluss des Sockels und gewährleistet gleichzeitig eine geeignete Arbeitsposition. 2. Entfernen Sie die Lagerungskappe aus Kunststoff. Schrauben Sie die Schutzkappe mit dem im Wartungs-Kit enthaltenen Werkzeug ab. 3. Achten Sie auf die Bauteile im Inneren der Schutzkappe. Beachten Sie Montagereihenfolge der einzelnen Bauteile. 4. Ziehen Sie den Anschlussring mit dem im Wartungs-Kit enthaltenen Werkzeug ab. Entfernen Sie die Membran und die Maske (falls anwendbar). Lassen Sie das Elektrolyt in einen Ausguss ab und spülen Sie den Hohlraum des Sensors unter fließendem Wasser aus. VORSICHT Vermeiden Sie den Kontakt des Elektrolyts mit der Haut und mit den Augen, da sie leicht ätzend sein kann. 6. 5. 7. 5. Setzen Sie die Zacken des Werkzeugs für die Entfernung der Membranhalterung die Löcher der Membranhalterung ein. 6. Schrauben Sie die Membranhalterung ab. 7. Hinweis: Die Membranhalterung wird einzeln bearbeitet und an den Sensor angepasst. Für den ordnungsgemäßen Betrieb des Sensors MUSS die richtige Membranhalterung mit dem richtigen Sensor verwendet werden. Bitte wenden Sie sich an Ihren Hach-Lange-Vertreter, falls die Membranhalterung ausgewechselt werden muss. Zusammensetzen des Sensors (Installation der Membran) Konsultieren Sie vor Beginn des Zusammensetzens des Sensors den Abschnitt zur Wartung des Sensors für Anweisungen zur Reinigung der Anode und der Kathode. 26 Deutsch 3. 1. 2. 1. Setzen Sie die Membranhalterung mit der Rille nach oben ein. Hinweis: Die Membranhalterung wird einzeln bearbeitet und an den Sensor angepasst. Stellen Sie daher sicher, dass die die korrekte Membranhalterung für den korrekten Sensor verwendet wird. 2. Setzen Sie die Zacken des Werkzeugs für die Entfernung der Membranhalterung die Löcher der Membranhalterung ein. 3. Ziehen Sie die Membranhalterung mit den Finger fest. VORSICHT Durch ein zu festes Anziehen werden die Elektroden des Sensors beschädigt. 4. 5. 6. 7. 4. Die Montagefläche der Membran muss sauber und flach sein. Ersetzen Sie den O-Ring der Membran an Kopf des Sensors durch einen neuen. Hinweis: Der O-Ring 29039.4 aus Nitril kann wiederverwendet werden, falls er noch in gutem Zustand ist. Die O-Ringe der Membran sind im Schutzkappen-Kit enthalten. 5. Füllen Sie den Hohlraum mit der Spritze oder der Spritzflasche, die im Wartungs-Kit enthalten sind, mit Elektrolyt. Achten sie dabei darauf, dass die Elektroden nicht mit der Nadel berührt werden, das Kratzer auf der Oberfläche zu Beeinträchtigung der Lastung führen können. Kippen Sie den Sensor leicht, spritzen Sie durch die untere Öffnung ein und blasen Sie die Blasen durch die obere Öffnung aus. Klopfen Sie leicht auf die Seite des Sensors, um die Blasen herauszubefördern. Bringen Sie den Sensor wieder in die vertikale Lage. Der Letzte tropfen Elektrolyt sollte eine Kuppel auf der Sensorspitze bilden. 6. Entnehmen Sie das zweiteilige Werkzeug für die Montage der Membran aus dem Wartungs-Kit. Stecken Sie die Hülse über den Kopf des Sensors (Ende mit Schulter abwärts). Hinweis: Nach dem Aufsetzen kann die Membran mit wiederverwendet werden. Vermeiden Sie die Berührung der Membran mit den bloßen Fingern, da ihre Empfindlichkeit dadurch beeinträchtigt werden kann. 7. Entnehmen Sie dem Wartungs-Kit einige Membranen. Entnehmen Sie mit der im Kit enthaltenen Pinzette eine Membran vom Stapel und legen Sie sie vorsichtig auf die Spitze des Sensors. Stellen Sie sicher, dass sie zentriert ist und keine Blasen aufweist. Falls eine Sensormaske verwendet wird, muss sie direkt auf die Membran aufgelegt werden. Der Durchmesser der Membran ist größer als der Durchesser des Sensorkopfes. Dies ist normal, da die Membran über die Spitze des Sensors gefaltet wird. Deutsch 27 Hinweis: Unterscheidung der Membran vom Schutzpapier: • Die Membran ist transparent (durchscheinend). • Das Schutzpapier ist opak. 8. 9. 10. 11. 8. Der Membranhalterungsring wird in Abhängigkeit von der Gesamtstärke der Membran(en) mit zwei leicht verschiedenen Innendurchmessern geliefert (A = Halterungsring 29228, Membranstärke < 50μ; B = Halterungsring 29229, Gesamtstärke der Membran(en) ≥ 50μ). Stellen Sie für die korrekte Installation dr Membran sicher, dass der korrekte Halterungsring für die entsprechende Anwendung verwendet wird. 9. Setzen Sie den Membranhalterungsring auf die Spitze des Installationswerkzeugs. VORSICHT Stellen Sie zur Vermeidung einer Beschädigung der Membran sicher, dass die Spitze des Werkzeugs sauber und ihre Oberfläche eben ist. 10. Einsetzen des Installationswerkzeugs in die Führungshülse. 11. Drücken Sie das Installationswerkzeug fest herab. Dabei schnappt der Montagering in den Kopf des Sensors ein und faltet die Membran über die Sensorspitze. Entfernen Sie das Installationswerkzeugs und die Führungshülse. Überprüfen Sie die richtige Postionierung des Rings durch eine Sichtkontrolle und versuchen Sie, ihn mit Ihren Fingern herabzudrücken. Überprüfen Sie, ob die Membran fest ist und keine Falten oder Blasen aufweist. Spülen Sie den Sensor unter fließendem Wasser und wischen Sie ihn mit einem sauberen Tuch trocken. Stellen Sie sicher, dass kein Elektrolyt austritt. 12. 13. 14. 12. Bereiten Sie die Schutzkappe für die Installation vor. Ersetzen Sie alle Bauteile im Inneren der Schutzkappe durch neue (mit Ausnahme des Gitters) und setzen Sie sie in der reihenfolge ein, in der sie entnommen wurden. Der Dichtring aus Tefzel unter der Kappe sollte leicht mit Silikonfett eingeschmiert werden. Hinweis: Die Illustration ist nur ein Beispiel. Ihre Konfigurierung kann davon verschieden sein. 13. Ziehen Sie die Schutzkappe mit den Finger fest. Schließen Sie den Vorgang dann mit dem im Wartungs-Kit enthaltenen Werkzeug ab. Setzen Sie es nacheinander auf die 4 Löcher auf und ziehen Sie sie so fest wie möglich an. Ziehen Sie jeweils nur ein Loch an. 28 Deutsch Hinweis: Das Gitter im Inneren der Schutzkappe sollte während des Anziehens frei beweglich sein. Berühren Sie und zur Vermeidung einer Beschädigung der Membran das Gitter während des Anziehens nicht. 14. Lagern Sie den Sensor immer mit montierter Schutzkappe und Basis. Geben Sie ein paar Tropfen sauberes Wasser in die Lagerungskappe, um das Austrocknen der Sensorzelle zu verhindern. Hinweis: Ein Sensor, der entfernt oder gewartet worden ist, muss immer kalibriert werden. Lassen Sie dem Sensor 30 Minuten Zeit, damit er sich eingewöhnen kann, bevor Sie die Kalibrierung vornehmen. Elektrochemische Reinigung- und Regenerierungseinheit Das ORBISPHERE 32301 ist ein sehr effizientes Reinigungs- und Regenerierungswerkzeug für elektrochemische Sensoren. Diese Vorrichtung kehrt den elektrochemischen Prozess um, der während des normalen Betriebs in der Sensorzelle stattfindet. Dadurch werden Oxidationen entfernt und gleichzeitig die Oberfläche der Elektroden regeneriert. Zusätzlich ist das Regenerierungszentrum ein Testgerät für die Kontinuität zur Überprüfung der Elektronik des Sensors. Zur Erzeilung einer deutlich längeren Lebenszeit des Sensors empfehlen wir die Benutzung dieses Werkzeugs. Detaillierte Informationen zur Benutzung des Reinigungs- und Regenerierungszentrums 32301 finden Sie im Bedienerhandbuch. Hinweis: Für die Wartung der elektrochemischen H2-Sensoren muss das Sensorreinigungs- und Regenrierungszentrum 32301 verwendet werden. Dieses Prozess wird Dechlorisierung und Rechlorisierung der Elektroden genannt (siehe Reinigung der Wasserstoffsensorzelle auf Seite 32). Chemische Reinigung: Sauerstoff- und Ozonsensorzelle Hinweis: Nicht anwendbar für H2 -Sensoren. Die folgenden Anweisungen setzen voraus, dass der Sensor entfernt worden ist. Zu den Vorgehensweisen zu Zerlegen und Zusammensetzen siehe Zerlegung und Zusammensetzung auf Seite 26. Voraussetzungen Abnutzung der Membran und chemische Reaktionen im Inneren des Sensors machen in regelmäßigen Abständen eine Wartung und Wiederherstellung der ursprünglichen Empfindlichkeit des Sensors erforderlich. Die Wartung umfasst die Reinigung der Elektrode und den Austausch der Membran. Falls die Messung deutlich weniger stabil als normal ist und durch die Kalibrierung keine Verbesserung dieser Situation zu erzielen ist, ist dies ein klares Anzeichen dafür, dass die Wartung des Sensors erforderlich ist. Beschreibung der Vorgehensweise (siehe folgendes Schritt-für-Schritt-Verfahren) • Elektrochemische Reinigung mit 32301 (falls verfügbar) … falls nicht verfügbar oder falls die Resultate nicht zufriedenstellend sind. … für Sensoren in rauen Umgebungen (z. B. in der Kohlenwasserstoffindustrie) oder stark verschmutzte Sensoren. • Chemische Reinigung der Anode und der Kathode • Politur der mittleren Elektrode • Abschließendes Abspülen Hinweis: Zur Entfernung von Silberrückständen, die mit der Reinigung mit Ammoniak nicht entfernt werden können, ist es in einigen Fällen erforderlich, die chemische Reinigung mit Salpetersäure (HNO3, nicht mehr als 70% des Gewichts) zu wiederholen. Deutsch 29 Reinigung der Membranhalterung 1. Leeren Sie das Elektrolytreservoir und spülen Sie es unter fließendem Wasser aus. 2. Spülen Sie die Membranhalterung unter Wasser ab und wischen Sie sie trocken. 3. Stellen Sie sicher, dass auf den Oberflächen keinerlei Rückstände vorhanden sind. Rückstände können entfernt werden, indem die Halterung in einen Behälter mit Salpetersäure (HNO3, nicht mehr als 70% des Gewichts) gelegt wird, bis das ursprüngliche Aussehen wiederhergestellt ist (normalerweise innerhalb von 30 Sekunden). Hinweis: Verwenden Sie Salpetersäure nur zur Reinigung stark verschmutzter Membranhalterungen. 4. Eine Minute unter fließendem Wasser abspülen und dann erneut überprüfen, ob die Oberfläche sauber ist. VORSICHT Salpetersäure ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten. Reinigung der Elektroden mit Ammoniak Hinweis: Verwenden Sie Ammoniak nur für stark verschmutzte Sensoren. 1. Füllen Sie das Elektrolytreservoir des Sensors mit einer 25%igen Lösung von Ammoniumhydroxid (NH4OH) in Wasser und lassen Sie sie 10 Minuten einwirken. 2. Spülen Sie mit fließendem Wasser mindestens eine Minute nach. 3. Kontrollieren Sie den Kopf des Sensors. Die Gegenelektrode sollte silbrig-weiß sein. 4. Wiederholen Sie den Vorgang, falls die Gegenelektrode Ablagerungen aufweisen sollte. VORSICHT Ammoniak ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten. Reinigung der Anode und der Kathode mit Salpetersäure Hinweis: Verwenden Sie Salpetersäure nur für stark verschmutzte Sensoren. 30 Deutsch 1. Stellen Sie sicher, dass die Wände des Schutzrings der mittleren Elektrode keine Silberablagerungen aufweisen, da solche Ablagerungen einen Kontakt zur Gegenelektrode herstellen können. 2. Zur Entfernung von Silberrückständen aus dem Inneren der Sensorzelle ist es in einigen Fällen erforderlich, die chemische Reinigung mit Salpetersäure (HNO3, nicht mehr als 70% des Gewichts) zu wiederholen. 3. Falls die elektrochemische Reinigung 32301 die Ablagerungen auf den Kunststoffbauteilen der Zelle nicht entfernt, ist eine Reinigung mit Salpetersäure erforderlich. Hinweis: Dieses Verfahren wird nicht für die normale Wartung empfohlen und es solte nicht mehr als zwei Mal jährlich angewendet werden, da es das Metall der Gegenelektrode angreift und die Lebensdauer des Sensors beeinträchtigt. 4. Geben Sie die konzentrierte Salpetersäure in das Elektrolytreservoir der Elektrode und geben Sie einen Tropfen auf die mittlere Elektrode. 5. Lassen Sie sie nicht länger als drei Sekunden einwirken. 6. Entfernen Sie die Säure schnell und spülen Sie für eine Minute unter fließendem Wasser gründlich nach. VORSICHT Salpetersäure ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten. Politur der Sensoroberfläche 3. 1. 2. 1. Nachdem der Sensor gereinigt worden ist, muss die Oberfläche der mittleren Elektrode zusammen mit der membranhalterung poliert werden. Hinweis: Setzen Sie die Membranhalterung mit der Rille nach oben ein. Die Membranhalterung wird einzeln bearbeitet und an den Sensor angepasst. Stellen Sie daher sicher, dass die die korrekte Membranhalterung für den korrekten Sensor verwendet wird. 2. Setzen Sie die Zacken des Werkzeugs für die Entfernung der Membranhalterung die Löcher der Membranhalterung ein. 3. Ziehen Sie die Membranhalterung mit den Finger fest. VORSICHT Durch ein zu festes Anziehen werden die Elektroden des Sensors beschädigt. Deutsch 31 4. 5. 6. 7. 4. Stellen Sie die Schale mit dem Politurtuch auf eine ebene Oberfläche. geben Sie eine geringe Menge Politurpulver auf das Tuch. Mischen Sie es mit etwas Wasser an, so dass es grau, milchig und flüssig wird. Stellen Sie sicher, dass das richtige Politurpulver für ihre Anwendung verwendet wird. Hinweis: Verwenden Sie ein Politurtuch je Sensormodell, um mögliche Kontaminierungen durch die Übertragung von Metallpartikeln zu vermeiden. 5. Halten Sie den Sensor vertikal und polieren Sie die Oberfläche des Sensors mit einer Kreisbewegung, bis die Elektroden sauber und glänzend sind. Dieser Schritt muss gegebenenfalls mehrmals wiederholt werden. Stellen Sie sicher, dass Kontakte des Politurtuches mit der Haut vermieden werden; es sollte frei von Staub und fet gehalten werden. 6. Entfernen Sie die Membranhalterung mit dem Installationswerkzeug. Spülen Sie die Halterung und die Aussparung des Sensors unter einem starken Wasserstrahl ab. Verwenden Sie destilliertes Wasser, falls Sie Zweifel an der Wasserqualität haben. 7. Überprüfen Sie sorgfältig, dass die kleine Rinne zwischen der mittleren Elektrode und dem Schutzring der Elektrode vollkommen frei vom Politurrückständen ist. Reinigen Sie sie nur mit einem einem staken Wasserstrahl. Die Kante eines Blatts Papier kann zur Entfernung haftender Rückstände verwendet werden. O3-Sensor: Abschließende Reinigung der mittleren Elektrode Nachdem der O3 -Sensor erfolgreich gereinigt und poliert worden ist, sollte wie folgt eine Behandlung mit Salpetersäure vorgenommen werden: 1. Positionieren Sie den Sensor in vertikaler Lage auf seiner Basis. 2. Füllen Sie das Elektrolytreservoir mit einigen Tropfen Wasser, bis die äußere Elektrode bedeckt ist. Die mittlere Elektrode muss trocken bleiben. 3. Geben Sie einen tropfen Salpetersäure auf die mittlere Elektrode und bedecken Sie dabei nur die Elektrode und den Schutzring. Vermeiden Sie das Überlaufen der Säure in das Wasser. Warten Sie zumindest eine Minute und spülen Sie dann gründliche unter fließendem Wasser nach. VORSICHT Salpetersäure ist gefährlich! Bitte beachten Sie die Sicherheitshinweise Ihres Chemikalienlieferanten. Reinigung der Wasserstoffsensorzelle Voraussetzungen Der Wasserstoffanalysator arbeitet auf Grundlage des Prinzips, dass Wasserstoffmoleküle, die durch die Membran dringen, an der Oberfläche der Platinanode einen elektrischen Strom erzeugen. Dazu ist eine extrem reine Metalloberfläche erforderlich. Falls die Platinoberfläche einen Film, Fett oder Verunreinigungen aufweist, wird die Reaktion beeinträchtigt und verhindert. Zusätzlich führt die Reaktion an der chlorisierten Silberkathode dazu nach einer gewissen Betriebszeit zu einem Leistungsverlust. 32 Deutsch In diesem Fall muss eine Wartung des Sensors vorgenommen werden, um die ursprüngliche Leistung wiederherzustellen. Vorgehensweise Die Reinigung des elektrochemischen H2-Sensors macht den Einsatz des Reinigungs- und Regenerierungszentrums für den ORBISPHERE-Sensor 32301 erforderlich. Diese Vorgehensweise wird im Bedienerhandbuch 32301 detailliert beschrieben. Zur Orientierung kann angegeben werden, dass die Reinigung des elektrochemischen H2-Sensors aus den folgenden Arbeitsschritten besteht: • Dechlorisierung der Kathode: Dieser Vorgang entfernt die Chloridschicht von der Silberoberfläche der Kathode (durchgeführt mit dem ORBISPHERE 32301). • Rechlorisierung der Kathode: Auf der Oberfläche der Kathode wird eine Schicht Silberchlorid aufgetragen (durchgeführt mit dem ORBISPHERE 32301). • Aktivierung der Platinkathode: Die Oberfläche der mittleren Kathode wird poliert und mit Salpetersäure behandelt. Fehlerbehebung Sauerstoffsensor Problem Sensor kalibriert sich auch nach gründlicher Wartung nicht. "0000" O2-Pegel angezeigt. Sensorbetrieb kürzer als erwartet bei relativ hoher Konzentration von gelöstem O2 Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung Wiederholte Kalibrierungen überschreiten die "erwarteten Grenzwerte" des Instruments. Nur MOCA 3600: Wählen Sie Membran aus dem Menü "Optionen/Membran". Kalibrieren Sie dann den Sensor. Der interne barometrische Drucksensor des Instruments muss kalibriert werden Kalibrieren Sie das interne barometer mit einem zertifizierten Barometer. Verändern Sie die Einstellung für die Höhe über dem Meeresspiegel nicht! Feuchte Membranenschnittstelle. Mit einem Tuch abtrocknen und neu kalibrieren. Option "H2S-Unempfindlichkeit" geöffnet. Deaktivieren Sie auf dem Messinstrument. Falsche Ableseskala "XXXX" für die ausgewählte Anzeigeeinheit. Ändern Sie die Anzeigeskala durch Wahl von "X.XXX, XX.XX oder XXX.X". Hohe O2-Konzentrationen erzeugen schneller Ablagerungen. Setzen Sie eine weniger durchlässige Membran ein. Schalten Sie den Analysator ab, wenn sich der Sensor nicht in einer niedrigen O2-Konzentration befindet. Deutsch 33 Problem Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung Stellen Sie die Flussrate auf 100 mL/Min. ein. Warten Sie, bis sie sich stabilisiert, und verdoppeln Sie dann langsam die Flussrate. Luftundichtigkeit in der Produltprobenleitung. Unerwartete oder ungenaue Messung von gelöstem O2. Die Messung des stabilen Werts des gelösten O2 muss die gleiche wie zuvor sein. Eine auf der Flussrate beruhende Variation ist ein deutliches Anzeichen für eine Luftundichtigkeit in der Leitung. Setzen Sie den Sensor in die entlüftete Probe ein und warten Sie auf eine niedrige Messung: Hoher Reststrom. Überprüfen Sie die Konzentration auf der unteren Grenzwert (siehe Tabellen in Spezifikationen der Membran des Sensors auf Seite 18). Versuchen Sie, den Sensor zu warten, falls die Konzentration deutlich über dem unteren Grenzwert liegt. Wasserstoffsensor Problem Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung Sensor kalibriert sich auch nach gründlicher Wartung nicht. Wiederholte Kalibrierungen überschreiten die "erwarteten Grenzwerte" des Instruments. Nur MOCA 3600: Wählen Sie Membran aus dem Menü "Optionen/Membran". Kalibrieren Sie dann den Sensor. "0000" H2-Pegel angezeigt. Falsche Ableseskala "XXXX" für die ausgewählte Anzeigeeinheit. Ändern Sie die Anzeigeskala durch Wahl von "X.XXX, XX.XX oder XXX.X". Sensorbetrieb kürzer als erwartet bei relativ hohem H2-Konzentration. Hohe H2-Konzentrationen machen mehr Arbeit des elektrochemischen Sensors erforderlich. Schalten Sie den Analysator ab, wenn er nicht benötigt wird. Hoher Reststrom. Versuchen Sie, den Sensor zu warten, falls die Konzentration deutlich über dem unteren Grenzwert liegt. Unerwartete oder ungenaue H2Ablesung. 34 Deutsch Ozonsensor Wenn der O3-Sensor mit dem Orbisphere-Messinstrument ordnungsgemäß kalibriert worden ist, muss sich der Sensor für bis zu 24 Stunden eingewöhnen, wenn er mit sehr niedrigen O3Konzentrationen verwendet wird. Problem Sensor kalibriert sich auch nach gründlicher Wartung nicht. "0000" O3-Pegel angezeigt. Unerwartete oder ungenaue Messung von gelöstem O3. Wahrscheinliche Ursache Mögliche Lösung Wiederholte Kalibrierungen überschreiten die "erwarteten Grenzwerte" des Instruments. Nur MOCA 3600: Wählen Sie Membran aus dem Menü "Optionen/Membran". Kalibrieren Sie dann den Sensor. Der interne barometrische Drucksensor des Instruments muss kalibriert werden Kalibrieren Sie das interne barometer mit einem zertifizierten Barometer. Verändern Sie die Einstellung für die Höhe über dem Meeresspiegel nicht! Feuchte Membranenschnittstelle. Mit einem Tuch abtrocknen und neu kalibrieren. Falsche Ableseskala "XXXX" für die ausgewählte Anzeigeeinheit. Ändern Sie die Anzeigeskala durch Wahl von "X.XXX, XX.XX oder XXX.X". Hoher Reststrom. Versuchen Sie, den Sensor zu warten, falls die Konzentration deutlich über dem unteren Grenzwert liegt. Unzureichende Flussrate. Stellen Sie den Fluss auf membranspezifische Werte ein. Die Länge der Probenleitung gibt dem O3 Zeit zur Reaktion. Verringern Sie die Länge der Probenleitung. Keine Übereinstimmung mit Laborproben. Bringen Sie die Proben in die unmittelbare Nähe des Sensors. Deutsch 35 Specifiche del sensore Le specifiche sono soggette a modifica senza preavviso. Linea di prodotti sensori Gas Pressione massima (bar) Modelli di sensore Comments (Commenti) 20 31 11x.yz Dove: 50 31 12x.yz x=Caratteristiche speciali del sensore 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=Materiale della testina 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz 200 31 24x.yz O2 O3 H2 (0 o 1; in base all'applicazione) y=Materiale dell'o-ring di tenuta della membrana (1=Acciao inox; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanio; 7= Monel) Suffissi (quando usati): A indica un sensore che risponde rapidamente alle variazioni di temperatura E indica un sensore certificato EEx s indica un sensore Smart • Tutti i componenti del sensore elettrochimico ORBISPHERE sono certificati IP68 / NEMA4 • PEEK (Polieterchetone) è una termoplastica molto cristallina Specifiche della membrana del sensore Sensori di idrogeno Membrana 2956A Membrana 2952A Membrana 2995A Membrana 29015A Misurazione delle tracce Bassa concentrazione Media concentrazione Alta concentrazione Materiale PFA Tefzel® Tedlar® Saran Spessore [μm] 25 25 12,5 23 H2 puro all'1% H2 puro al 10% H2 puro al 100% H2 puro al 100% da 0 ppb a 75 ppb da 0 ppb a 300 ppb da 0 ppb a 3200 ppb da 0 ppb a 32 ppm Gamma misurazione gassosa da 0 Pa a 5 kPa da 0 Pa a 20 kPa da 0 Pa a 200 kPa da 0 Pa a 2000 kPa Accuratezza ±1% del valore rilevato o ± 0,03 ppb, o ± 1 Pa ±1% del valore rilevato o ± 0,09 ppb, o ± 6 Pa ±1% del valore rilevato o ± 1 ppb, o ± 50 Pa ±1% del valore rilevato o ± 10 ppb, o ± 1 kPa 2 x 104 108 108 N/D Specifiche Applicazioni consigliate Gas di calibrazione Gamma misurazione dissolvenza Limite radiazione integrata Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C [μA] Corrente prevista in gas puro [μA] Gamma compensazione temperatura 36 Italiano N/D 150 50 5 0,5 da 0 a 50°C da 0 a 50°C da 10 a 45°C da 10 a 45°C Specifiche Membrana 2956A Membrana 2952A Gamma misurazione temperatura Tempo di risposta1 Membrana 2995A Membrana 29015A da -5 a 100° C 2 secondi 5 secondi 6 secondi 50 secondi Flusso liquido minimo consigliato2 [mL/min] da 50 a 220 da 40 a 200 da 20 a 70 da 20 a 40 Flusso lineare minimo consigliato2 [cm/sec] 200 150 50 30 Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,005 a 3 Sensori di ossigeno (Tabella 1) Membrana 2956A Membrana 2958A Membrana 29552A Membrana 2952A Controllo corrosione, Acqua deaerata Beverage, Laboratorio Distillazione in linea, Iniezione di aria/O2, Trattamento dei liquami Controllo corrosione, Beverage in linea, Area deaerata Materiale PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Spessore [μm] 25 12,5 50 25 Gas di calibrazione Aria Aria Aria Aria/O2 puro Gamma misurazione dissolvenza da 0 ppb a 20 ppm da 0 ppb a 40 ppm da 0 ppb a 80 ppm da 0 ppb a 80 ppm Gamma misurazione gassosa da 0 Pa a 50 kPa da 0 Pa a 100 kPa da 0 Pa a 200 kPa da 0 Pa a 200 kPa ±1% del valore rilevato o ± 0,1 ppb(1), o ± 1 ppb(2), o ± 0,25 Pa ±1% del valore rilevato o ± 1 ppb, o ± 2 Pa ±1% del valore rilevato o ± 2 ppb, o ± 5 Pa ±1% del valore rilevato o ± 2 ppb, o ± 5 Pa Specifiche Applicazioni consigliate Accuratezza (1) Precisione di ± 0,1 ppb per gli strumenti 410, 510, 362x, 360x e 3655 (2) Precisione di ± 1 ppb per gli strumenti 366x e 3650 2 x 104 108 N/D 108 Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Corrente prevista in O2 puro [μA] 132 47 31,4 27 Consumo di O2 in acqua satura di O2 a 25°C [μg/ora] 40 14 9,4 8 90 secondi 38 secondi Limite radiazione integrata Gamma compensazione temperatura da -5 a 60° C Gamma misurazione temperatura da -5 a 100° C Tempo di risposta3 1 2 3 7,2 secondi 9,5 secondi Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90% Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione e senza griglia Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90% Italiano 37 Membrana 2956A Membrana 2958A Membrana 29552A Membrana 2952A Flusso liquido minimo consigliato4 [mL/min] 180 120 50 50 Flusso lineare minimo consigliato4 [cm/sec] 200 100 30 30 Specifiche Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,1 a 3 Sensori di ossigeno (Tabella 2) Specifiche Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A Livelli da saturi a super saturi Livelli da saturi a super saturi Spillatura calda in linea (fino a 70°C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Aria/O2 puro Aria/O2 puro O2 puro Gamma misurazione dissolvenza da 0 ppb a 400 ppm da 0 ppb a 400 ppm da 0 ppb a 2000 ppm Gamma misurazione gassosa da 0 Pa a 1000 kPa da 0 Pa a 1000 kPa da 0 Pa a 5000 kPa Applicazioni consigliate Materiale Spessore [μm] Gas di calibrazione Accuratezza ±1% del valore rilevato ±1% del valore rilevato ±1% del valore rilevato o ± 10 ppb, o ± 20 Pa o ± 10 ppb, o ± 20 Pa o ± 50 ppb, o ± 100 Pa Limite radiazione integrata N/D 108 108 Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C [μA] 0,9 0,7 0,2 Corrente prevista in O2 puro [μA] 4,7 3,8 0,9 Consumo di O2 in acqua satura di O2 a 25°C [μg/ora] 1,4 1,3 0,3 Gamma compensazione temperatura da -5 a 60° C Gamma misurazione temperatura da -5 a 100° C Tempo di risposta5 2,5 minuti 18 minuti 80 secondi Flusso liquido minimo consigliato6 [mL/min] 25 25 5 Flusso lineare minimo consigliato6 [cm/sec] 20 60 5 Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,1 a 3 Sensori di ozono Specifiche Applicazioni consigliate Materiale 4 5 6 Membrana 2956A Membrana 29552A Misurazione delle tracce Alta concentrazione (> 1 mg/L) PFA PTFE Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione e senza griglia Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90% Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione e senza griglia 38 Italiano Specifiche Spessore [μm] Membrana 2956A Membrana 29552A 25 50 Gas di calibrazione Gas di calibrazione o aria Gamma misurazione dissolvenza da 0 ppb a 50 ppm da 0 ppb a 200 ppm da 0 Pa a 10 kPa da 0 Pa a 40 kPa ±1% del valore rilevato (± 5% per sensori calibrati in aria) o ± 5 ppb, o ±1 Pa ±1% del valore rilevato (± 5% per sensori calibrati in aria) o ± 20 ppb, o ± 4 Pa 2 x 104 N/D Corrente prevista in aria @ 1 bar 25°C [μA] 26,4 6,5 Corrente prevista in gas puro [μA] 105 31,4 Gamma misurazione gassosa Accuratezza Limite radiazione integrata Gamma compensazione temperatura da -5 a 45°C Gamma misurazione temperatura Tempo di risposta7 da -5 a 100° C 30 secondi 6 minuti Flusso liquido minimo consigliato8 [mL/min] 3509 1009 Flusso lineare minimo consigliato8 [cm/sec] 30 10 Flusso gassoso consigliato [L/min] da 0,01 a 3 Peso e dimensioni del sensore Il peso del sensore elettrochimico è compreso tra 140 e 700 grammi, in base al materiale di cui si compone. Figura 1 Dimensioni della sonda 7 8 9 Tempo di risposta a 25°C con una modifica del segnale del 90% Flusso di liquido attraverso la cella di flusso ORBISPHERE 32001, con cappuccio di protezione e senza griglia Questi indici di flusso prendono in considerazione la decomposizione dell'ozono nelle tubazioni tra la linea e la cella di flusso (gli indici di flusso teorici in assenza di decomposizione sarebbero 10 volte più bassi) Italiano 39 Versione manuale completo Per ulteriori informazioni, fare riferimento alla versione completa di questo manuale disponibile sul sito Web del produttore. Informazioni generali In nessun caso, il produttore potrà essere ritenuto responsabile per danni diretti, indiretti o accidentali per qualsiasi difetto o omissione relativa al presente manuale. Il produttore si riserva il diritto di apportare eventuali modifiche al presente manuale e ai prodotti ivi descritti in qualsiasi momento senza alcuna notifica o obbligo preventivi. Le edizioni riviste sono presenti nel sito Web del produttore. Informazioni sulla sicurezza AVVISO Il produttore non sarà da ritenersi responsabile in caso di danni causati dall'applicazione errata o dall'uso errato di questo prodotto inclusi, a puro titolo esemplificativo e non limitativo, i danni incidentali e consequenziali; inoltre declina qualsiasi responsabilità per tali danni entro i limiti previsti dalle leggi vigenti. La responsabilità relativa all'identificazione dei rischi critici dell'applicazione e all'installazione di meccanismi appropriati per proteggere le attività in caso di eventuale malfunzionamento dell'apparecchiatura compete unicamente all'utilizzatore. Prima di disimballare, installare o utilizzare l’apparecchio, si prega di leggere l’intero manuale. Si raccomanda di leggere con attenzione e rispettare le istruzioni riguardanti note di pericolosità. La non osservanza di tali indicazioni potrebbe comportare lesioni gravi all'operatore o danni all'apparecchio. Assicurarsi che i dispositivi di sicurezza insiti nell'apparecchio siano efficaci all'atto della messa in servizio e durante l'utilizzo dello stesso. Non utilizzare o installare questa apparecchiatura in modo diverso da quanto specificato nel presente manuale. Indicazioni e significato dei segnali di pericolo PERICOLO Indica una situazione di pericolo potenziale o imminente che, se non evitata, causa lesioni gravi anche mortali. AVVERTENZA Indica una situazione di pericolo potenziale o imminente che, se non evitata, potrebbe comportare lesioni gravi, anche mortali. ATTENZIONE Indica una situazione di pericolo potenziale che potrebbe comportare lesioni lievi o moderate. AVVISO Indica una situazione che, se non evitata, può danneggiare lo strumento. Informazioni che richiedono particolare attenzione da parte dell'utente. Etichette precauzionali Leggere sempre tutte le indicazioni e le targhette di segnalazione applicate all'apparecchio. La mancata osservanza delle stesse può causare lesioni personali o danni allo strumento. Un simbolo sullo strumento è indicato nel manuale unitamente a una frase di avvertenza. Questo è il simbolo di allarme sicurezza. Seguire tutti i messaggi di sicurezza dopo questo simbolo per evitare potenziali lesioni. Se sullo strumento, fare riferimento al manuale delle istruzioni per il funzionamento e/o informazioni sulla sicurezza. Questo simbolo indica un rischio di scosse elettriche e/o elettrocuzione. 40 Italiano Questo simbolo indica la presenza di dispositivi sensibili alle scariche elettrostatiche (ESD, Electrostatic Discharge) ed è pertanto necessario prestare la massima attenzione per non danneggiare l'apparecchiatura. Questo simbolo, quando applicato su un prodotto, indica che lo strumento è collegato a corrente alternata. Le apparecchiature elettriche contrassegnate con questo simbolo non possono essere smaltite attraverso sistemi domestici o pubblici europei. Restituire le vecchie apparecchiature al produttore il quale si occuperà gratuitamente del loro smaltimento. I prodotti contrassegnati dal presente simbolo contengono sostanze o elementi tossici o pericolosi. Il numero all'interno del simbolo indica il periodo di utilizzo senza rischio per l'ambiente, espresso in anni. Contenuto della confezione Verificare che la confezione contenga tutte le parti necessarie per l'installazione. Se il sensore non è direttamente integrato nel sistema ORBISPHERE, dovrà essere inserito nell'apposito alloggiamento o in una cella di flusso che consenta il contatto con il fluido campione da analizzare (consultare Installazione a pagina 41 per i dettagli). Sensore elettrochimico di ossigeno, ozono e idrogeno La testina del sensore è protetta da un cappuccio a vite, in plastica. Una base a vite, in plastica, protegge il connettore e fornisce, allo stesso tempo, un pratico supporto. Figura 2 Componenti del sensore 1 Cappuccio di protezione e taratura 3 Base del sensore 2 Cappuccio di protezione 4 Collegamento allo strumento 5 Flangia Kit di manutenzione del sensore Il kit include il materiale richiesto per l'assistenza del sensore. Installazione Pulizia iniziale della cellula del sensore Il vostro sensore elettrochimico ORBISPHERE è stato accuratamente pulito e controllato in fabbrica. Per proteggere gli elettrodi dall'ossidazione, la cellula è stata riempita con un elettrolito ed è stata installata una membrana. Tuttavia, le condizioni di trasporto e di immagazzinamento possono compromettere le prestazioni delle cellule del sensore elettrochimico; si consiglia pertanto di eseguire un intervento di assistenza sul sensore (pulizia della cellula e sostituzione della membrana) prima di utilizzarlo. Italiano 41 Per l'esecuzione dell'intervento di assistenza sul sensore, vedere le istruzioni riportate nella sezione Manutenzione a pagina 43. Qualora non si abbia familiarità con le procedure di assistenza, il rappresentante Hach Lange sarà a vostra disposizione per offrirvi tutto l'aiuto necessario. Nota: I sensori elettrochimici di H2 non richiedono una pulizia completa, dato che normalmente non necessitano dei processi di declorurazione e riclorurazione. Posizionamento del sensore Se il sensore non è direttamente integrato nel sistema ORBISPHERE, dovrà essere inserito nell'apposito alloggiamento o in una cella di flusso che consenta il contatto con il fluido campione da analizzare. Il sensore e lo strumento di misurazione sono collegati per mezzo di un cavo e di due connettori a 10 pin. Il cavo del sensore ha una lunghezza standard di 3 metri, ma sono disponibili anche prolunghe fino a 1000 metri, che comunque non compromettono la sensibilità del segnale. Se si utilizza il sensore di pressione modello 28117, la lunghezza massima del cavo è di 50 m. Controllare che il sensore sia installato: • • • • perpendicolarmente al tubo su una sezione orizzontale del tubo (o su un tubo verticale ascendente) ad almeno 15 metri dal lato di scarico della pompa in una posizione in cui il flusso campione è stabile e rapido, e il più lontano possibile da: • • • • valvole curve del tubo lato di aspirazione delle pompe sistemi di iniezione di CO2 o simili Nota: Vi sono situazioni in cui non tutte le suddette condizioni possono essere soddisfatte. In questo caso, o in caso di dubbi, consultare il proprio rappresentante Hach Lange per valutare la situazione e definire la soluzione ideale. Inserimento del sensore • • • • Inserire il sensore direttamente nella cella di flusso o nell'alloggiamento. Non torcere il sensore. Stringere la flangia di attacco. Collegare il cavo del sensore. Verificare che non vi siano dispersioni; in caso di perdite visibili, sostituire gli O-ring di tenuta. Istruzioni per microcelle di flusso Non torcere il sensore durante il suo inserimento nella microcella di flusso. La rotazione potrebbe torcere l'anello di tenuta della membrana, modificandone la posizione. Le condizioni di misurazione della membrana potrebbero modificarsi, compromettendo la precisione della rilevazione. Rimozione del sensore • In assenza della valvola di inserimento/estrazione ORBISPHERE 32003 sarà necessario interrompere il flusso campione e svuotare il circuito di campionamento del liquido. • Rimuovere il cavo collegato all'estremità del sensore. • Reggere il corpo del sensore con una mano e svitare la flangia con l'altra. • Estrarre il sensore dall'alloggiamento o dalla cella di flusso. • Installare il cappuccio e la base del sensore (per proteggere i collegamenti). Sensore di pressione esterna E' possibile integrare il sistema con un sensore di pressione esterna. Che consente di misurare la frazione di gas in presenza di condizioni di pressione variabili, durante la misurazione di fase del gas. Sono disponibili due modelli, in funzione dell'applicazione desiderata: 42 Italiano • Sensore di pressione 28117 0 - 5 bar assoluti • Sensore di pressione 28117C 0 - 1 bar assoluti ATTENZIONE NON superare la gamma di pressione del sensore. In caso contrario, la membrana del sensore si deformerebbe, compromettendo la precisione di misurazione della pressione. Il sensore esterno si collega al dispositivo di misurazione ORBISPHERE mediante un cavo da 1 metro e un connettore a 4 pin (è possibile utilizzare un cavo di prolunga opzionale, ma la lunghezza complessiva non deve superare 50 m). Il sensore esterno può essere installato nella cella di flusso multi-parametro 32002.xxx. Viene tenuto in posizione da una flangia filettata blu. L'ermeticità è garantita dall'o-ring di tenuta sul sensore. Manutenzione Smontaggio e montaggio Smontaggio del sensore (rimozione della membrana) 1. 2. 3. 4. 1. E' importante installare il sensore elettrochimico sulla sua base. Questa base non solo protegge il delicato connettore ma fornisce anche un perfetto supporto di lavoro. 2. Rimuovere il cappuccio di plastica. Svitare il cappuccio di protezione, utilizzando lo strumento fornito nel kit di manutenzione. 3. Prestare attenzione ai componenti che si trovano all'interno del cappuccio di protezione. Osservare l'ordine di montaggio delle singole parti. 4. Sollevare l'anello di fissaggio, utilizzando lo strumento fornito nel kit di manutenzione. Rimuovere la membrana e la maschera (se presente). Svuotare l'elettrolito in un lavandino e sciacquare la cavità del sensore con acqua corrente. ATTENZIONE Evitare il contatto dell'elettrolito con gli occhi e la pelle, poiché può essere leggermente corrosivo. 6. 5. 7. Italiano 43 5. Inserire le protuberanze dello strumento di rimozione del supporto della membrana nei fori presenti sul supporto in questione. 6. Svitare il supporto della membrana. 7. Nota: Il supporto della membrana è abbinato al suo sensore. Per il corretto funzionamento del sensore, è ESSENZIALE utilizzare la membrana creata appositamente per esso. Per la sostituzione del supporto della membrana, rivolgersi al proprio rappresentante Hach Lange. Assemblaggio del sensore (installazione della membrana) Prima di riassemblare il sensore, pulire l'anodo e il catodo attenendosi alle istruzioni fornite nella sezione dedicata alla manutenzione del sensore. 3. 1. 2. 1. Installare il supporto della membrana tenendo il lato con la scanalatura rivolto verso l'alto. Nota: Il supporto della membrana è abbinato al suo sensore. Verificare che il supporto della membrana sia quello corretto per il sensore in uso. 2. Inserire le protuberanze dello strumento di rimozione del supporto della membrana nei fori presenti sul supporto in questione. 3. Stringere il supporto della membrana. ATTENZIONE Un'eccessiva torsione potrebbe danneggiare gli elettrodi del sensore. 4. 5. 6. 7. 4. La superficie su cui si installa la membrana deve essere pulita e regolare. Sostituire l'o-ring di tenuta della membrana sulla testina del sensore con un nuovo anello. Nota: L'o-ring di tenuta in nitrile 29039.4 può essere riutilizzato se è in buone condizioni. Gli o-ring di tenuta della membrana fanno parte del kit del cappuccio di protezione. 5. Utilizzando la siringa o l'ugello del flacone incluso nel kit di manutenzione, riempire la cavità del sensore con l'elettrolito. Fare attenzione a non toccare gli elettrodi con l'ago, poiché un graffio sulla superficie potrebbe comprometterne le prestazioni. Inclinare leggermente il sensore e iniettare l'elettrolito nel foro inferiore, facendo fuoriuscire le bolle dal foro superiore. Picchiettare delicatamente sul lato del sensore per far fuoriuscire le bolle residue. Riportare il sensore in posizione verticale. L'ultima goccia di elettrolito dovrebbe formare una cupola sopra la punta del sensore. 44 Italiano 6. Prendere lo strumento di installazione della membrana, incluso nel kit di manutenzione. Installare il manicotto sulla testina del sensore (estremità con il bordo rivolta verso il basso). Nota: Una volta installata, la membrana non può più essere riutilizzata. Non toccare la membrana con le dita nude, per evitare di comprometterne la sensibilità. 7. Estrarre alcune membrane dalla confezione. Usando le pinze incluse nel kit, prelevare una membrana e posizionarla delicatamente sulla punta del sensore. Verificare che sia perfettamente centrata e che non vi sia alcuna bolla residua. Se si utilizza una maschera del sensore, collocarla direttamente sulla membrana. Il diametro della membrana è superiore a quello della testina del sensore. Questo è del tutto normale, dato che la membrana si piegherà sopra la punta del sensore. Nota: Come distinguere la membrana dalla carta protettiva: • La membrana è trasparente (traslucida). • La carta protettiva è opaca. 8. 9. 10. 11. 8. L'o-ring di tenuta della membrana è disponibile in due versioni, con diametro interno diverso, in funzione dello spessore totale delle membrane (A = 29228 anello di tenuta, spessore della membrana < 50μ; B = 29229 anello di tenuta, spessore totale membrane ≥ 50μ). Per l'installazione corretta della membrana, utilizzare l'o-ring di tenuta più adatto. 9. Posizionare l'o-ring di tenuta della membrana sulla punta dello strumento d'installazione. ATTENZIONE Per evitare di danneggiare la membrana, controllare che la punta dello strumento sia pulita e la sua superficie regolare. 10. Inserire lo strumento d'installazione nel manicotto guida. 11. Spingere a fondo lo strumento d'installazione. L'anello viene così serrato intorno alla testina del sensore, ripiegando la membrana sopra di essa. Rimuovere lo strumento d'installazione e il manicotto guida. Controllare che l'anello sia posizionato correttamente e provare ad abbassarlo con le dita. Verificare che la membrana aderisca perfettamente e che non vi siano bolle sulla sua superficie. Sciacquare il sensore con acqua corrente e asciugarlo con un panno pulito. Verificare che l'elettrolito non fuoriesca. 12. 13. 14. Italiano 45 12. Preparare il cappuccio di protezione per l'installazione. Sostituire tutte le parti all'interno del cappuccio di protezione con nuove parti (ad eccezione della griglia), nello stesso ordine con cui sono state rimosse. Lubrificare leggermente la rondella Tefzel, sotto il cappuccio, con del silicone. Nota: La figura è esemplificativa. La configurazione del sensore utilizzato potrebbe essere diversa. 13. Stringere il cappuccio di protezione. Quindi, completare la procedura usando lo strumento incluso nel kit di manutenzione. Inserirlo in ognuno dei quattro fori a turno e stringere il più possibile. Stringere ogni foro una sola volta. Nota: La griglia all'interno del cappuccio di protezione deve essere libera di muoversi durante la chiusura del cappuccio. Per evitare di danneggiare la membrana, non toccare la griglia durante la procedura di chiusura del cappuccio. 14. Riporre sempre il sensore completo di cappuccio di protezione e base. Mettere qualche goccia d'acqua nel cappuccio di protezione per impedire l'essiccazione della cellula del sensore. Nota: Un sensore che è stato smontato o sul quale è stato eseguito un intervento di assistenza deve essere tarato. Attendere che il sensore si assesti per circa 30 minuti, prima di procedere con la taratura. Centro di rigenerazione e pulizia elettrochimico ORBISPHERE 32301 è un efficiente strumento di pulizia e rigenerazione per i sensori elettrochimici. Questo strumento inverte il processo elettrochimico che si svolge nella cellula del sensore durante il normale funzionamento. L'ossidazione viene così rimossa e la superficie degli elettrodi rigenerata. Il centro di rigenerazione funge anche da tester di continuità, consentendo di controllare il funzionamento dei componenti elettronici del sensore. Si consiglia di utilizzare questo strumento, dato che la rigenerazione degli elettrodi estende la vita utile del sensore. Per informazioni dettagliate sull'uso del centro di pulizia e rigenerazione Orbisphere 32301, consultare il relativo Manuale per l'operatore. Nota: L'uso del centro di pulizia e rigenerazione 32301 è obbligatorio per l'assistenza sui sensori elettrochimici di H2. Il processo è chiamato declorurazione e riclorurazione degli elettrodi (vedere Pulizia della cellula del sensore di idrogeno a pagina 49). Pulizia chimica: Cellula del sensore di ossigeno e ozono Nota: Non applicabile ai sensori di H2. La seguente procedura presuppone lo smontaggio del sensore. Per le procedure di smontaggio e rimontaggio, vedere Smontaggio e montaggio a pagina 43. Condizioni L'usura della membrana e le reazioni chimiche all'interno del sensore impongono regolari interventi di assistenza per ripristinare la sensibilità originale del sensore. L'intervento prevede la pulizia dell'elettrodo e la sostituzione della membrana. L'intervento sul sensore è chiaramente necessario quando le rilevazioni sono meno stabili del previsto e la taratura non migliora la situazione. Descrizione del metodo (attenersi alla seguente procedura) • Pulizia elettrochimica con 32301 (se disponibile) … quando non disponibile o insufficiente. ... per i sensori utilizzati in ambienti difficili (ad esempio, nel settore degli idrocarburi) o per sensori particolarmente sporchi. • Pulizia chimica dell'anodo e del catodo • Lucidatura dell'elettrodo centrale • Risciacquo finale Nota: Per eliminare eventuali residui d'argento dopo la pulizia con ammoniaca, può essere necessario ripetere la pulizia chimica utilizzando acido nitrico (HNO3, non superiore al 70%). 46 Italiano Pulizia del supporto della membrana 1. Svuotare e sciacquare il serbatoio dell'elettrolito sotto acqua corrente. 2. Sciacquare il supporto della membrana e asciugarla. 3. Verificare che non vi siano residui sulle superfici. I residui possono essere rimossi immergendo il supporto in un contenitore con acido nitrico (HNO3, non superiore al 70%) fino a quando non riprende il suo normale aspetto (in genere entro 30 secondi). Nota: Utilizzare solo acido nitrico per la pulizia del supporto della membrana particolarmente sporco. 4. Sciacquare un minuto sotto acqua corrente e verificare di nuovo la pulizia della superficie. ATTENZIONE L'acido nitrico è pericoloso! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore. Pulizia degli elettrodi in ammoniaca Nota: Utilizzare solo ammoniaca per la pulizia dei sensori particolarmente sporchi. 1. Riempire il serbatoio dell'elettrolito del sensore con una soluzione al 25% di idrossido di ammonio (NH4OH) e acqua, quindi immergere per 10 minuti. 2. Sciacquare con acqua corrente per almeno un minuto. 3. Controllare la testina del sensore. Il contro elettrodo deve essere di colore argento. 4. Se sul contro elettrodo sono presenti ancora dei depositi, ripetere la procedura. ATTENZIONE L'ammoniaca è pericolosa! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore. Pulizia dell'anodo e del catodo con acido nitrico Nota: Utilizzare solo acido nitrico per la pulizia dei sensori particolarmente sporchi. Italiano 47 1. Verificare che sulle pareti dell'anello di protezione dell'elettrodo centrale non vi siano depositi d'argento, che potrebbero fare contatto con il contro elettrodo. 2. Per eliminare eventuali residui d'argento all'interno della cellula del sensore, potrebbe essere necessario ripetere la pulizia chimica con acido nitrico (HNO3, non superiore al 70%). 3. Inoltre, la pulizia elettrochimica con 32301 non rimuove i depositi sulle parti in plastica della cellula, che richiedono pertanto l'impiego di acido nitrico. Nota: Questa procedura non è consigliata per i normali interventi di manutenzione e dovrebbe essere utilizzata non più di due volte all'anno, dato che l'acido corrode il metallo del contro elettrodo, riducendo la vita utile del sensore. 4. Versare l'acido nitrico concentrato nel serbatoio dell'elettrolito del sensore, quindi aggiungere una goccia sull'elettrodo centrale. 5. Lasciare agire per massimo 3 secondi. 6. Svuotare rapidamente l'acido e sciacquare accuratamente sotto acqua corrente per un minuto. ATTENZIONE L'acido nitrico è pericoloso! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore. Lucidatura della superficie del sensore 3. 1. 2. 1. Al termine della pulizia del sensore, occorre lucidare la superficie dell'elettrodo centrale e il supporto della membrana. Nota: Installare il supporto della membrana tenendo il lato con la scanalatura rivolto verso l'alto. Il supporto della membrana è abbinato al suo sensore. Verificare che il supporto della membrana sia quello corretto per il sensore in uso. 2. Inserire le protuberanze dello strumento di rimozione del supporto della membrana nei fori presenti sul supporto in questione. 3. Stringere il supporto della membrana. ATTENZIONE Un'eccessiva torsione potrebbe danneggiare gli elettrodi del sensore. 48 Italiano 4. 5. 6. 7. 4. Posizionare la bacinella con il panno lucidante su una superficie piana. Spruzzare della polvere lucidante sul panno. Mescolare con alcune gocce di acqua fino ad ottenere un liquido lattiginoso, di colore grigio. Utilizzare la polvere lucidante indicata per il tipo di applicazione in corso. Nota: Utilizzare un panno lucidante per ogni modello di sensore, per impedire un'eventuale contaminazione dovuta al trasferimento di particelle di metallo. 5. Tenendo il sensore in verticale, e usando un movimento circolare, lucidare la superficie del sensore per almeno 30 secondi, fino a quando gli elettrodi non appaiono lucidi e puliti. Potrebbe essere necessario ripetere più volte questa operazione. Evitare che il panno lucidante venga a contatto con la pelle; su di esso non devono depositarsi né polvere né grasso. 6. Rimuovere il supporto della membrana con lo strumento di installazione. Sciacquare il supporto e la cavità del sensore con un forte getto d'acqua pulita. Utilizzare dell'acqua distillata qualora si abbiano dubbi sulla qualità dell'acqua di rete. 7. Controllare attentamente che la piccola fessura tra l'elettrodo centrale e l'anello di protezione sia perfettamente pulita e libera da eventuali residui di lucidatura. Pulire solo con un forte getto d'acqua. Per rimuovere i residui più tenaci, utilizzare il bordo di un foglio di carta. Solo sensore di O3: pulizia finale dell'elettrodo centrale Dopo aver accuratamente pulito e lucidato il sensore di O3, procedere con un trattamento finale all'acido nitrico, come indicato di seguito: 1. Posizionare il sensore in verticale sulla sua base. 2. Riempire il serbatoio dell'elettrolito con poche gocce d'acqua, sufficienti a coprire l'elettrodo esterno. L'elettrodo centrale deve rimanere asciutto. 3. Versare una goccia di acido nitrico sull'elettrodo centrale, coprendo solo l'elettrodo e l'anello di protezione. Evitare di versare l'acido nell'acqua. Attendere meno di un minuto, quindi sciacquare abbondantemente sotto acqua corrente. ATTENZIONE L'acido nitrico è pericoloso! Consultare le informazioni sulla sicurezza presso il proprio fornitore. Pulizia della cellula del sensore di idrogeno Condizioni L'analizzatore di idrogeno opera sul principio che le molecole di idrogeno, passando attraverso la membrana, generano una corrente elettrica sulla superficie dell'anodo in platino. Perché questo avvenga, la superficie deve essere molto pulita. Se grasso o altre impurità coprono la superficie di platino, la reazione viene impedita se non addirittura bloccata. Inoltre, la reazione chimica che avviene sul catodo in argento clorurato compromette le prestazioni dopo un certo periodo di utilizzo. Per ripristinare le prestazioni originali è quindi necessario eseguire un intervento di assistenza sul sensore. Metodo Italiano 49 La procedura per la pulizia del sensore elettrochimico di H2 richiede l'impiego del centro di pulizia e rigenerazione ORBISPHERE 32301. La procedura è illustrata in dettaglio nel Manuale per l'operatore del sistema 32301. In poche parole, la pulizia del sensore elettrochimico di H2 consiste delle seguenti operazioni: • Declorurazione del catodo: Questo processo rimuove la pellicola di cloruro dalla superficie del catodo in argento (mediante ORBISPHERE 32301). • Riclorurazione del catodo: Uno strato di cloruro d'argento viene depositato sulla superficie del catodo (mediante ORBISPHERE 32301). • Attivazione dell'anodo in platino: La superficie dell'anodo centrale viene lucidata e trattata con acido nitrico. Risoluzione dei problemi Sensore di ossigeno Problema Probabile causa Possibile soluzione Le continue tarature eccedono i "limiti previsti" dello strumento. Solo MOCA 3600: Selezionare membrana dal menu "Opzioni/Membrana". Quindi, tarare il sensore. Il sensore di pressione barometrica interno allo strumento deve essere calibrato. Calibrare il barometro interno confrontandolo con un barometro certificato. Non modificare il livello del mare! Interfaccia membrana umida. Asciugare con un panno e ripetere la calibrazione. Opzione "Insensibilità H2S" attivata. Disabilitare sullo strumento di misura. I livelli di O2 visualizzati sono ""0000". È stata selezionare una scala di lettura "XXXX" errata per l'unità di visualizzazione. Modificare la scala di lettura selezionando "X.XXX, XX.XX o XXX.X". La durata del sensore è inferiore alla norma in presenza di una concentrazione relativamente alta di O2 disciolto. Elevate concentrazioni di O2 generano più velocemente dei depositi. Installare una membrana meno permeabile. Spegnere l'analizzatore quando il sensore non è immerso in una soluzione con una bassa concentrazione di O2. Non è possibile tarare il sensore, nemmeno dopo un attento intervento di assistenza. Impostare il flusso a 100 ml/min. Attendere che si stabilizzi, quindi raddoppiare lentamente il flusso. Perdita di aria sulla linea di campionamento del prodotto. La lettura di O2 disciolto è precisa o non corrisponde alle aspettative. Inserire il sensore in un campione disareato; attendere che il valore rilevato diminuisca: Elevata corrente residua. 50 Italiano Il valore stabilizzato dell'O2 discolto deve essere pari a quello precedente. Se il valore varia in seguito alla variazione del flusso significa che vi è una perdita di aria sulla linea. Confrontare la concentrazione con il limite di misurazione (vedere le tabelle nella Specifiche della membrana del sensore a pagina 36). Se la concentrazione è superiore al limite inferiore, provare ad eseguire un intervento di assistenza sul sensore. Sensore di idrogeno Problema Probabile causa Possibile soluzione Non è possibile tarare il sensore, nemmeno dopo un attento intervento di assistenza. Le continue tarature eccedono i "limiti previsti" dello strumento. Solo MOCA 3600: Selezionare membrana dal menu "Opzioni/Membrana". Quindi, tarare il sensore. Il valore del livello di H2 visualizzato è "0000". È stata selezionare una scala di lettura "XXXX" errata per l'unità di visualizzazione. Modificare la scala di lettura selezionando "X.XXX, XX.XX o XXX.X". La durata del sensore è inferiore alla norma in presenza di una concentrazione di H2 relativamente alta. Elevate concentrazioni di H2 richiedono più lavoro da parte del sensore elettrochimico. Spegnere l'analizzatore quando non in uso. Elevata corrente residua. Se la concentrazione è superiore al limite inferiore, provare ad eseguire un intervento di assistenza sul sensore. I valori di H2 rilevati sono errati o non corrispondono alle aspettative. Sensore di ozono Dopo che il sensore di O3 è stato accuratamente calibrato utilizzando lo strumento di misurazione ORBISPHERE, occorre attendere che si stabilizzi per 24 ore in un ambiente a bassissima concentrazione di O3. Problema Non è possibile tarare il sensore, nemmeno dopo un attento intervento di assistenza. I livelli di O3 visualizzati sono ""0000". La lettura di O3 disciolto è precisa o non corrisponde alle aspettative. Probabile causa Possibile soluzione Le continue tarature eccedono i "limiti previsti" dello strumento. Solo MOCA 3600: Selezionare membrana dal menu "Opzioni/Membrana". Quindi, tarare il sensore. Il sensore di pressione barometrica interno allo strumento deve essere calibrato. Calibrare il barometro interno confrontandolo con un barometro certificato. Non modificare il livello del mare! Interfaccia membrana umida. Asciugare con un panno e ripetere la calibrazione. È stata selezionare una scala di lettura "XXXX" errata per l'unità di visualizzazione. Modificare la scala di lettura selezionando "X.XXX, XX.XX o XXX.X". Elevata corrente residua. Se la concentrazione è superiore al limite inferiore, provare ad eseguire un intervento di assistenza sul sensore. Flusso insufficiente. Regolare il flusso in base ai livelli specificati per la membrana. La lunghezza della linea di campionamento consente la reazione di O3. Ridurre la lunghezza del tubo di campionamento. Mancata corrispondenza con i campioni di laboratorio. Avvicinare i campioni al sensore. Italiano 51 Caractéristiques techniques des capteurs Les spécifications peuvent faire l’objet de modifications sans préavis. Ligne de produit de capteurs Gaz Max pression nominale (bar) Modèle capteur 20 31 11x.yz Où : 50 31 12x.yz x=caractéristiques capteur spécial 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=matériau tête 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz E indique un capteur certifié EEx (antidéflagrant) 200 31 24x.yz s indique un capteur intelligent, utilisé sur multi-analyseur O2 O3 H2 Remarques (0 ou 1; selon application) y=matériau joint torique de membrane (1=Acier Inox; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titane; 7= Monel) Suffixes (lorsque utilisés): A indique un capteur avec réponse rapide aux variations de temp. • Tous les boîtiers capteurs électrochimiques ORBISPHERE sont certifiés IP68 / NEMA4 • PEEK (Polyétherétherketone) est un thermoplastique hautement cristallin Spécifications de la membrane du capteur Capteurs hydrogène Membrane 2956A Membrane 2952A Membrane 2995A Membrane 29015A Mesure de trace Concentration faible Concentration moyenne Concentration élevée Matériau PFA Tefzel® Tedlar® Saran Épaisseur [μm] 25 25 12,5 23 1% H2 pur 10% H2 pur 100% H2 pur 100% H2 pur Plage de mesure dissout 0 ppb à 75 ppb 0 ppb à 300 ppb 0 ppb à 3200 ppb 0 ppb à 32 ppm Plage de mesure gazeux 0 Pa à 5 kPa 0 Pa à 20 kPa 0 Pa à 200 kPa 0 kPa à 2000 kPa Le plus grand de ±1% de la lecture ou ± 0,03 ppb, ou ± 1 Pa Le plus grand de ±1% de la lecture ou ± 0,09 ppb, ou ± 6 Pa Le plus grand de ±1% de la lecture ou ± 1 ppb, ou ± 50 Pa Le plus grand de ±1% de la lecture ou ± 10 ppb, ou ± 1 kPa 2 x 104 108 108 N/A Spécification Applications recommandées Gaz d'étalonnage Précision Dose limite de radiations intégrée Courant attendu dans l'air à 1 bar 25°C [μA] Courant attendu dans gaz pur [μA] Plage de compensation de température Plage de mesure de température 52 Français N/A 150 50 5 0,5 0 à 50 °C 0 à 50 °C 10 à 45 °C 10 à 45 °C -5 à 100 °C Spécification Membrane 2956A Membrane 2952A Membrane 2995A Membrane 29015A Temps de réponse1 2 secondes 5 secondes 6 secondes 50 secondes 50 à 220 40 à 200 20 à 70 20 à 40 200 150 50 30 Débit de liquide minimum recommandé2 [mL/min] Débit linéaire minimum recommandé2 [cm/s] Débit gazeux recommandé [L/min] 0,005 à 3 Capteurs d'oxygènes (Tableau 1) Membrane 2956A Membrane 2958A Membrane 29552A Membrane 2952A Contrôle de corrosion, eau dégazée Boissons, applications labo. Injection Air/O2 moût en ligne, Traitement égout Contrôle corrosion, Boisson en ligne, Eau désaérée Matériau PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Épaisseur [μm] 25 12,5 50 25 Gaz d'étalonnage Air Air Air Air/O2 pur Plage de mesure dissout 0 ppb à 20 ppm 0 ppb à 40 ppm 0 ppb à 80 ppm 0 ppb à 80 ppm Plage de mesure gazeux 0 Pa à 50 kPa 0 Pa à 100 kPa 0 Pa à 200 kPa 0 Pa à 200 kPa Précision Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 0,1 ppb(1), ou ± 1 ppb(2), ou ± 0,25 Pa Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 1 ppb, ou ± 2 Pa Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 2 ppb, ou ± 5 Pa Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 2 ppb, ou ± 5 Pa Spécification Applications recommandées (1) La précision est de ± 0,1 ppb pour les instruments 410, 510, 362x, 360x et 3655 (2) La précision est de ± 1 ppb pour les instruments 366x et 3650 2 x 104 108 N/A 108 Courant attendu dans l'air à 1 bar 25°C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Courant attendu dans l'O2 pur [µA] 132 47 31,4 27 Consommation d'O2 dans l'eau saturée d'O2 à 25 °C [µg/heure] 40 14 9,4 8 90 secondes 38 secondes Dose limite de radiations intégrée Plage de compensation de température -5 à 60 °C Plage de mesure de température -5 à 100 °C Temps de réponse3 1 2 3 7,2 secondes 9,5 secondes Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 % Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de protection sans grille Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 % Français 53 Membrane 2956A Membrane 2958A Membrane 29552A Membrane 2952A Débit de liquide minimum recommandé4 [mL/min] 180 120 50 50 Débit linéaire minimum recommandé4 [cm/s] 200 100 30 30 Spécification Débit gazeux recommandé [L/min] 0,1 à 3 Capteurs d'oxygènes (Tableau 2) Spécification Membrane 2935A Membrane 29521A Membrane 2995A Applications recommandées Niveaux saturés à super saturés Niveaux saturés à super saturés Moût chaud en ligne (jusqu'à 70°C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Air/O2 pur Air/O2 pur O2 pur Plage de mesure dissout 0 ppb à 400 ppm 0 ppb à 400 ppm 0 ppb à 2000 ppm Plage de mesure gazeux 0 Pa à 1000 kPa 0 Pa à 1000 kPa 0 Pa à 5000 kPa Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 10 ppb, ou ± 20 Pa Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 10 ppb, ou ± 20 Pa Le plus grand de ±1 % de la lecture ou ± 50 ppb, ou ± 100 Pa Dose limite de radiations intégrée N/A 108 108 Courant attendu dans l'air à 1 bar 25°C [μA] 0,9 0,7 0,2 Courant attendu dans l'O2 pur [µA] 4,7 3,8 0,9 Consommation d'O2 dans l'eau saturée d'O2 à 25 °C [µg/heure] 1,4 1,3 0,3 Matériau Épaisseur [μm] Gaz d'étalonnage Précision Plage de compensation de température -5 à 60 °C Plage de mesure de température -5 à 100 °C Temps de réponse5 2,5 minutes 18 minutes 80 secondes Débit de liquide minimum recommandé6 [mL/min] 25 25 5 Débit linéaire minimum recommandé6 [cm/s] 20 60 5 Débit gazeux recommandé [L/min] 4 5 6 0,1 à 3 Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de protection sans grille Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 % Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de protection sans grille 54 Français Capteurs d'ozone Spécification Membrane 2956A Membrane 29552A Mesure de trace Concentration élevée (> 1 mg/L) Matériau PFA PTFE Épaisseur [μm] 25 50 Applications recommandées Gaz d'étalonnage Gaz d'étalonnage ou air Plage de mesure dissout 0 ppb à 50 ppm 0 ppb à 200 ppm Plage de mesure gazeux 0 Pa à 10 kPa 0 Pa à 40 kPa Précision Le plus grand de ±1% de la lecture Le plus grand de ±1% de la lecture (±5% pour capteurs étalonnés (±5% pour capteurs étalonnés dans air) ou ± 5 ppb, ou ± 1 Pa dans air) ou ± 20 ppb, ou ± 4 Pa 2 x 104 N/A Courant attendu dans l'air à 1 bar 25°C [μA] 26,4 6,5 Courant attendu dans gaz pur [μA] 105 31,4 Dose limite de radiations intégrée Plage de compensation de température -5 à 45 °C Plage de mesure de température -5 à 100 °C Temps de réponse7 Débit de liquide minimum recommandé8 [mL/min] Débit linéaire minimum recommandé8 [cm/s] Débit gazeux recommandé [L/min] 30 secondes 6 minutes 3509 1009 30 10 0,01 à 3 Poids et dimensions du capteur Le poids du capteur électrochimique va de 140 à 700 grammes, en fonction du matériau de construction. 7 8 9 Temps de réponse à 25 °C pour une modification de signal de 90 % Débit de liquide à travers une chambre à circulation ORBISPHERE 32001 avec capuchon de protection sans grille Ces débits tiennent compte de la décomposition de l'ozone dans le tube entre la ligne et la chambre de circulation (les débits théoriques en l'absence de décomposition seraient 10 fois inférieurs) Français 55 Figure 1 Dimensions du capteur Version enrichie de ce manuel Pour de plus amples informations, consultez la version enrichie de ce manuel, accessible sur le site Web du fabricant. Généralités En aucun cas le constructeur ne saurait être responsable des dommages directs, indirects, spéciaux, accessoires ou consécutifs résultant d'un défaut ou d'une omission dans ce manuel. Le constructeur se réserve le droit d'apporter des modifications à ce manuel et aux produits décrits à tout moment, sans avertissement ni obligation. Les éditions révisées se trouvent sur le site Internet du fabricant. Consignes de sécurité AVIS Le fabricant décline toute responsabilité quant aux dégâts liés à une application ou un usage inappropriés de ce produit, y compris, sans toutefois s'y limiter, des dommages directs ou indirects, ainsi que des dommages consécutifs, et rejette toute responsabilité quant à ces dommages dans la mesure où la loi applicable le permet. L'utilisateur est seul responsable de la vérification des risques d'application critiques et de la mise en place de mécanismes de protection des processus en cas de défaillance de l'équipement. Veuillez lire l'ensemble du manuel avant le déballage, la configuration ou la mise en fonctionnement de cet appareil. Respectez toutes les déclarations de prudence et d'attention. Le non-respect de cette procédure peut conduire à des blessures graves de l'opérateur ou à des dégâts sur le matériel. Assurez-vous que la protection fournie avec cet appareil n'est pas défaillante. N'utilisez ni n'installez cet appareil d'une façon différente de celle décrite dans ce manuel. Interprétation des indications de risques DANGER Indique une situation de danger potentiel ou imminent qui, si elle n'est pas évitée, entraîne des blessures graves, voire mortelles. AVERTISSEMENT Indique une situation de danger potentiel ou imminent qui, si elle n'est pas évitée, peut entraîner des blessures graves, voire mortelles. ATTENTION Indique une situation de danger potentiel qui peut entraîner des blessures mineures ou légères. AVIS Indique une situation qui, si elle n'est pas évitée, peut occasionner l'endommagement du matériel. Informations nécessitant une attention particulière. 56 Français Etiquettes de mise en garde Lisez toutes les informations et toutes les étiquettes apposées sur l’appareil. Des personnes peuvent se blesser et le matériel peut être endommagé si ces instructions ne sont pas respectées. Tout symbole sur l'appareil renvoie à une instruction de mise en garde dans le manuel. Ceci est le symbole d'alerte de sécurité. Respectez tous les messages de sécurité qui suivent ce symbole afin d'éviter tout risque de blessure. S'ils sont apposés sur l'appareil, se référer au manuel d'utilisation pour connaître le fonctionnement ou les informations de sécurité. Ce symbole indique qu'il existe un risque de choc électrique et/ou d'électrocution. Ce symbole indique la présence d'appareils sensibles aux décharges électrostatiques et indique que des précautions doivent être prises afin d'éviter d'endommager l'équipement. Ce symbole, apposé sur un produit, indique que l'instrument est raccordé au courant alternatif. Le matériel électrique portant ce symbole ne doit pas être mis au rebut dans les réseaux domestiques ou publics européens. Retournez le matériel usé ou en fin de vie au fabricant pour une mise au rebut sans frais pour l'utilisateur. Ce symbole, apposé sur les produits, indique que le produit contient des substances ou éléments toxiques ou dangereux. Le numéro à l'intérieur du symbole indique la période d'utilisation en années pour la protection de l'environnement. Ce que vous avez reçu Vérifiez que tous les accessoires de montage sont présents. Notez que, à moins que le capteur soit intégré à l'équipement ORBISPHERE, il doit être installé dans une douille ORBISPHERE ou dans une chambre à circulation qui permette le contact avec le flux échantillon à analyser (se référer au chapitre Montage à la page 58 pour les détails). Un capteur électrochimique pour oxygène, ozone ou hydrogène La tête du capteur est protégée par un capuchon de stockage en plastique vissé. Une embase plastique à visser protège la douille de connexion et sert en même temps de support adapté. Figure 2 Composants du capteur 1 Capuchon de stockage et d'étalonnage 3 Embase de capteur 2 Capuchon de protection 4 Raccordement à l'instrument 5 Collier Un kit d'entretien du capteur Le kit d'entretien comprend le nécessaire pour la réparation et l'entretien du capteur. Français 57 Montage Nettoyage initial de la cellule du capteur Votre capteur électrochimique ORBISPHERE a été minutieusement nettoyé et testé en usine. Afin de protéger les électrodes de l'oxydation, la cellule a été remplie avec un électrolyte et une membrane a été installée. Cependant, les conditions d'expédition et de stockage peuvent affecter les cellules du capteur électrochimique, en conséquence un entretien du capteur (nettoyage cellule et remplacement de la membrane) doit être effectué avant utilisation du capteur. Pour l'entretien d'un capteur, voir les instructions au chapitre intitulé Entretien à la page 59. Si vos compétences quant à l'entretien du capteur sont limitées, votre représentant Hach Lange se fera un plaisir de vous aider. Remarque : Les capteurs électrochimiques H2 ne nécessitent pas une procédure de nettoyage complète, dès lors que les processus de déchloruration et de rechloration ne sont pas normalement exigés. Positionnement du capteur À moins que le capteur soit intégré à un équipement ORBISPHERE, il doit être installé dans une douille ORBISPHERE ou dans une chambre à circulation qui permette le contact avec le fluide échantillon. Le capteur et l'instrument de mesure sont reliés par un câble et deux connecteurs à 10 broches. La longueur standard de câble de capteur est de 3 mètres, mais des rallonges jusqu'à 1.000 mètres sont disponibles et permettent de conserver la même sensibilité de signal. Si le capteur de pression modèle 28117 est utilisé, la longueur maximum du câble est de 50 mètres. Assurez-vous que le capteur est monté: • • • • perpendiculairement au tuyau sur une section de tuyau horizontale (ou sur un tuyau vertical avec un flux montant) à une distance minimum de 15 mètres du côté refoulement de la pompe dans un lieu où le flux est stable et rapide et le plus loin possible des éléments suivants: • • • • valves coudes du tuyau côté aspiration des pompes système d'injection de CO2 ou similaire Remarque : Dans certaines situations, les conditions ci-dessus peuvent ne pas être toutes remplies. Si c'est le cas, ou si vous rencontrez des problèmes, veuillez consulter votre représentant Hach Lange pour évaluer la situation et définir la meilleure solution applicable. Introduction du capteur • Introduisez le capteur droit dans la chambre à circulation ou dans la douille. Ne tordez pas le capteur. • Serrez le collier de fixation à la main. • Branchez le câble du capteur. • Contrôlez l'absence de fuites et remplacez les joints toriques si des fuites de produit sont visibles. Instructions pour les chambres à circulation à micro volume Ne pas faire tourner le capteur en l'insérant dans la chambre à circulation à micro volume. Cette rotation peut tordre le capuchon de protection, modifiant ainsi la position de la membrane. Ceci peut modifier les conditions de mesure de la membrane et affecter la précision de la mesure. Retrait du capteur • En cas d'inutilisation de la vanne d'introduction/extraction ORBISPHERE 32003 vous devrez interrompre le flux de l'échantillon et purger le liquide du circuit d'échantillonnage. 58 Français • Retirez le câble de capteur branché du côté capteur. • Tenez le corps du capteur d'une main pour éviter la rotation et dévissez le collier avec l'autre main. • Tirez le capteur droit hors de la douille ou de la chambre à circulation. • Installez le capuchon de stockage et la base du capteur (pour protéger la connexion). Capteur de pression externe L'appareil peut être doté d'un capteur de pression externe. Cela permet la mesure d'une fraction de gaz dans des conditions de pression variables pendant la mesure de la phase gazeuse. Deux modèles sont disponibles en fonction de la pression appliquée : • Capteur de pression 28117 0 - 5 bars absolu • Capteur de pression 28117C 0 - 1 bar absolu ATTENTION Ne dépassez PAS la plage de pression du capteur. Cela endommagerait de façon permanente la membrane du capteur et entraînerait de futures valeurs de pression incorrectes. Le capteur externe se connecte à l'équipement de mesure ORBISPHERE avec un câble d'un mètre et un connecteur à 4 broches (un câble de rallonge en option peut être utilisé, mais la longueur totale ne doit pas dépasser 50 m). Le capteur de pression externe peut être installé dans la chambre à circulation à paramètres multiples modèle 32002.xxx. Il est tenu en place par un collier fileté bleu. L'étanchéité est assurée par le joint torique sur le siège du capteur. Entretien Démontage et montage Démontage du capteur (enlèvement de la membrane) 1. 2. 3. 4. 1. Il est important de monter le capteur électrochimique reposant sur son embase. Cette embase offre une bonne protection pour la douille fragile du connecteur, tout en donnant un support de travail adapté. 2. Retirez le capuchon de stockage en plastique. Dévissez le capuchon de protection à l'aide des outils fournis dans le kit d'entretien. 3. Faites attention aux composants à l'intérieur du capuchon de protection. Notez l'ordre d'assemblage de chaque élément. 4. Tirez l'anneau de fixation avec l'outil fourni dans le kit d'entretien. Retirez la membrane et protégez la (si possible). Vidangez l'électrolyte dans un évier et rincez la cavité du capteur avec l'eau du robinet. Français 59 ATTENTION Évitez tout contact des yeux ou de la peau avec l'électrolyte qui peut être légèrement corrosif. 6. 7. 5. 5. Insérez les broches de l'outil de démontage du support de membrane dans les trous du support de membrane. 6. Dévissez le support de membrane. 7. Remarque : Le support de membrane est usiné seul et apparié avec le capteur. Pour un fonctionnement correct du capteur, il est ESSENTIEL de conserver un support de membrane avec son capteur apparié. Si le support de membrane doit être remplacé, contactez votre représentant Hach Lange. Montage du capteur (mise en place de la membrane) Avant de remonter le capteur, suivez les instructions de nettoyage de l'anode et de la cathode au chapitre entretien. 3. 1. 2. 1. Monter le support de membrane avec la gorge vers le haut. Remarque : Le support de membrane est usiné seul et apparié avec le capteur. En conséquence assurez-vous que le support de membrane utilisé correspond bien au capteur. 2. Insérez les broches de l'outil de démontage du support de membrane dans les trous du support de membrane. 3. Serrez le support de membrane à la main. ATTENTION Trop de serrage peut endommager les électrodes du capteur. 60 Français 4. 5. 6. 7. 4. La surface de montage de la membrane doit être propre et plane. Remplacez le joint torique de la membrane sur la tête du capteur par un joint neuf. Remarque : Le joint torique 29039.4 en nitrile peut être réutilisé s'il est encore en bon état. Les joints toriques de la membrane font partie du kit du capuchon de protection. 5. En utilisant la seringue ou l'embout du flacon compris dans le kit d'entretien, remplissez la cavité du capteur avec de l'électrolyte. Attention de ne pas toucher les électrodes avec une aiguille, car une éraflure sur la surface peut entraîner une perte de performance. Inclinez légèrement le capteur et injectez dans le trou le plus bas, ce qui pousse des bulles hors du trou le plus haut. Tapez doucement sur le côté du capteur pour faire bouger les bulles piégées. Ramenez le capteur en position verticale. La dernière goutte d'électrolyte doit former une coupole par-dessus l'extrémité du capteur. 6. Dans le kit d'entretien, prenez l'outil en deux parties pour le montage de membrane. Installez le manchon sur la tête du capteur (extrémité avec l'épaulement vers le bas). Remarque : Une fois installée, la membrane ne peut être réutilisée. Evitez de toucher la membrane avec les doigts nus pour ne pas affecter sa sensibilité. 7. Prenez quelques membranes de la boîte de stockage. Avec les pinces comprises dans le kit, prenez une membrane de la pile et placez la doucement sur l'extrémité du capteur. Assurez-vous qu'elle est centrée, et qu'aucune bulle n'est piégée. En cas d'utilisation d'un masque de capteur, placez-le directement au-dessus de la membrane. Le diamètre de la membrane est plus grand que le diamètre de la tête du capteur. Cela est normal puisque la membrane se repliera sur la pointe du capteur. Remarque : Faites la distinction entre la membrane et le papier de protection: • La membrane est transparente (translucide). • Le papier de protection est opaque. 8. 9. 10. 11. 8. Il existe deux diamètres intérieurs légèrement différents de l'anneau de maintien de la membrane, en fonction de l'épaisseur totale de la membrane (A = anneau de maintien 29228, épaisseur membrane < 50μ; B = anneau de maintien 29229, épaisseur membrane(s) ≥ 50μ). Pour une installation correcte de la membrane, assurez-vous d'utiliser l'anneau de maintien appropriée à l'application. Français 61 9. Placez l'anneau de maintien de la membrane sur la pointe de l'outil d'installation. ATTENTION Pour éviter d'endommager la membrane, assurez-vous que la pointe de l'outil est absolument propre et que sa surface est homogène. 10. Introduisez l'outil d'installation à l'intérieur du manchon de guidage. 11. Poussez l'outil d'installation fermement vers le bas. Celui-ci serre l'anneau de montage sur la tête du capteur et plie la membrane sur la pointe du capteur. Retirez l'outil d'installation et le manchon de guidage. Effectuez un contrôle visuel du placement de l'anneau et essayez de le pousser vers le bas avec vos doigts. Vérifiez que la membrane est tendue, sans plis et sans bulles. Rincez le capteur avec de l'eau du robinet et séchez-le avec un chiffon propre. Recherchez d'éventuelles fuites d'électrolyte. 12. 13. 14. 12. Préparez le capuchon de protection pour l'installation. Remplacez toutes les pièces à l'intérieur du capuchon de protection par des pièces neuves (à l'exception de la grille) et montez-les suivant l'ordre de démontage. Les rondelles Tefzel, sous le capuchon, doivent être légèrement lubrifiées avec de la graisse au silicone. Remarque : L'illustration n'est qu'un exemple. Votre configuration peut être différente. 13. Serrez fermement le capuchon de protection à la main. Terminez ensuite l'opération à l'aide de l'outil fourni dans le kit d'entretien. Introduisez-le tour à tour dans les quatre trous et serrez le plus possible. Serrez chaque trou une seule fois. Remarque : La grille à l'intérieur du capuchon de protection ne doit pas bouger pendant le serrage. Par conséquent, pour éviter d'endommager la membrane, ne touchez pas la grille pendant l'opération de serrage. 14. Toujours stocker le capteur avec le capuchon de stockage et l'embase montée. Mettez quelques gouttes d'eau propre dans le capuchon de stockage pour empêcher la cellule du capteur de sécher. Remarque : Un capteur ayant été transporté ou réparé doit toujours être étalonné. Laissez le capteur au repos pendant 30 minutes, avant d'effectuer l'étalonnage du capteur. Centre de nettoyage et de régénération électrochimique L'ORBISPHERE 32301 est un outil de nettoyage et de régénération très efficace pour les capteurs électrochimiques. Cet outil inverse le processus électrochimique qui a lieu dans la cellule du capteur pendant le fonctionnement normal. Cela élimine l'oxydation et régénère en même temps la surface des électrodes. De plus, le centre de régénération offre un testeur de continuité pour la vérification du circuit électronique du capteur. L'utilisation de cet outil est recommandée pour une durée de vie du capteur considérablement prolongée. Les informations détaillées sur le mode d'utilisation du centre de nettoyage et de régénération sont fournies dans le manuel de l'opérateur 32301. Remarque : Il est obligatoire d'utiliser le centre de nettoyage et de régénération 32301 pour l'entretien des capteurs électrochimiques H2. Ce processus est appelé déchloruration et de rechloration des électrodes (voir Nettoyage de la cellule de capteur d'hydrogène à la page 66). 62 Français Nettoyage chimique : cellule de capteur oxygène et ozone Remarque : Non applicable pour capteurs H2. Ce qui suit suppose que le capteur a été démonté. Pour les procédures de démontage et montage, voir Démontage et montage à la page 59. Conditions L'usure de le membrane et les réactions chimiques dans le capteur, imposent que le capteur soit entretenu régulièrement pour restaurer sa sensibilité initiale. L’entretien comprend le nettoyage de l'électrode et le remplacement de la membrane. Un signe évident qu'un entretien du capteur est nécessaire survient lorsque les mesures sont notablement moins stables qu'habituellement, et lorsqu'un étalonnage n'améliore pas la situation. Description de la méthode (voir la procédure pas à pas suivante) • Nettoyage électrochimique avec 32301 (si disponible) …lorsque non disponible ou si les résultats sont insuffisants. …pour les capteurs utilisés dans des environnements difficiles (par exemple l'industrie des hydrocarbures) ou pour les capteurs très encrassés. • Nettoyage chimique de l'anode et de la cathode • Polissage de l'électrode centrale • Rinçage final Remarque : Pour éliminer tout résidu d'argent que le nettoyage à l'ammoniaque ne peut supprimer, il est quelques fois nécessaire de répéter le nettoyage chimique en utilisant l'acide nitrique (HNO3, pas au-delà de 70% en poids). Nettoyage du support de membrane 1. Videz et rincez le réservoir d'électrolyte à l'eau du robinet. 2. Rincez le support de membrane à l'eau et séchez le. 3. Vérifiez la présence éventuelle de tout résidu sur les surfaces. Les résidus peuvent être éliminés en plaçant le support dans un réservoir d'acide nitrique (HNO3, pas au-delà de 70% en poids) jusqu'à ce qu'il retrouve son apparence initiale (normalement dans les 30 secondes). Remarque : Utilisez uniquement de l'acide nitrique pour nettoyer le support de membrane si celui-ci est très encrassé. 4. Rincez une minute sous l'eau du robinet et vérifiez à nouveau la propreté de la surface. ATTENTION L'acide nitrique est dangereux ! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits chimiques. Nettoyage à l'ammoniaque des électrodes Remarque : Utilisez uniquement de l'ammoniaque pour nettoyer les capteurs si ceux-ci sont très encrassés. Français 63 1. Remplissez le réservoir d'électrolyte du capteur avec une solution de 25% en poids d'ammoniaque (NH4OH) dans de l'eau et laissez agir pendant 10 minutes. 2. Rincez à l'eau du robinet pendant au moins une minute. 3. Inspectez la tête du capteur. La contre-électrode doit avoir une couleur blanc argent. 4. Si la contre-électrode fait encore apparaître des dépôts, répétez la procédure. ATTENTION L'ammoniaque est dangereuse ! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits chimiques. Nettoyage à l'acide nitrique de l'anode et de la cathode Remarque : Utilisez uniquement de l'acide nitrique pour nettoyer les capteurs si ceux-ci sont très encrassés. 1. Vérifiez l'absence de dépôt d'argent sur les parois de l'électrode centrale annulaire de protection, car de tels dépôts peuvent faire contact avec la contreélectrode. 2. Pour éliminer tout résidu d'argent à l'intérieur de la cellule du capteur, il est quelques fois nécessaire de répéter le nettoyage chimique en utilisant de l'acide nitrique (HNO3, pas au-delà de 70% en poids). 3. Egalement, le nettoyage électrochimique 32301 n'enlève pas le dépôt sur les pièces en plastique de la cellule, en conséquence un nettoyage à l'acide nitrique peut s'avérer nécessaire. Remarque : Cette procédure n'est pas recommandée pour l'entretien normal, et ne doit pas être utilisée plus de deux fois par an, car l'acide dégrade le métal de la contreélectrode, réduisant ainsi la durée de vie du capteur. 4. Placez l'acide nitrique concentré dans le réservoir d'électrolyte du capteur, et ajouter 1 goutte sur l'électrode centrale. 5. Ne pas laisser au-delà de 3 secondes. 6. Videz rapidement l'acide et rincez à fond à l'eau du robinet pendant une minute. ATTENTION L'acide nitrique est dangereux ! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits chimiques. 64 Français Polissage de la face capteur 3. 1. 2. 1. Une fois que le capteur a été nettoyé, la face de l'électrode centrale doit être polie de même que le support de membrane. Remarque : Monter le support de membrane avec la gorge vers le haut. Le support de membrane est usiné seul et apparié avec le capteur. En conséquence assurez-vous que le support de membrane utilisé correspond bien au capteur. 2. Insérez les broches de l'outil de démontage du support de membrane dans les trous du support de membrane. 3. Serrez le support de membrane à la main. ATTENTION Trop de serrage peut endommager les électrodes du capteur. 4. 5. 6. 7. 4. Placez la coupelle avec le chiffon de polissage sur une surface plate. Répandez un peu de poudre de polissage sur le chiffon. Mélangez avec quelques gouttes d'eau pour obtenir un liquide gris, laiteux. Assurez-vous d'utiliser la poudre de polissage correcte pour votre application. Remarque : Utilisez un chiffon de polissage par modèle de capteur, pour éviter une contamination possible par le transfert de particules de métal. 5. En tenant le capteur verticalement, et en effectuant un mouvement circulaire, polissez la face du capteur pendant au moins 30 secondes, jusqu'à ce que les électrodes soient propres et brillantes. Cette opération doit éventuellement être répétée plusieurs fois. Faites attention à éviter tout contact entre la peau et le chiffon de polissage ; il doit être maintenu exempt de poussière et de graisse. 6. Retirez le support de membrane avec l'outil de montage. Rincez le support et la cavité du capteur avec un fort jet d'eau propre. Utilisez de l'eau distillée si la qualité de l'eau est douteuse. 7. Inspectez soigneusement la petite gorge entre l'électrode centrale et l'électrode annulaire de protection qui doit être absolument propre et exempte de résidus de polissage. Nettoyez seulement avec un fort jet d'eau. Le bord d'une feuille de papier peut être utilisée pour retirer des résidu de collage. Capteur O3 seulement : nettoyage final Une fois que le capteur O3 a été nettoyé et poli avec succès, un traitement final à l'acide nitrique doit être appliqué, comme suit : Français 65 1. Placez le capteur en position verticale sur son embase. 2. Remplissez le réservoir d'électrolyte avec quelques gouttes d'eau, juste assez pour recouvrir l'électrode extérieure. L'électrode centrale doit être maintenue sèche. 3. Mettez une goutte d'acide nitrique sur l'électrode centrale, recouvrant seulement l'électrode et l'anneau de protection. Ne pas verser d'acide dans l'eau. Attendez moins d'une minute, puis rincez abondamment à l'eau du robinet. ATTENTION L'acide nitrique est dangereux! Veuillez vous référer aux consignes de sécurité de votre fournisseur en produits chimiques. Nettoyage de la cellule de capteur d'hydrogène Conditions L'analyseur d'hydrogène travaille sur la base du principe que les molécules d'hydrogène, passant à travers la membrane, génèrent un courant électrique à la surface de l'anode en platine. Pour que cela ait lieu, une surface de métal extrêmement propre est essentielle. Si un film, de la graisse ou toute autre impureté recouvre la surface de platine, la réaction est entravée et peut même être interrompue. De plus, la réaction chimique qui se produit sur la cathode en argent chloré entraîne une perte de performance après un certain temps de fonctionnement. En conséquence, un entretien du capteur doit être effectué pour restaurer sa performance initiale. Méthode La procédure pour le nettoyage du capteur électrochimique H2 impose l'emploi du centre de nettoyage et de régénération de capteur ORBISPHERE 32301. Cette procédures est expliquée en détail dans le manuel opérateur du 32301. En résumé, le nettoyage d'un capteur électrochimique H2 consiste en la séquence d'opérations suivantes : • Déchloruration de la cathode : Ce processus retire le film de chlorure de la surface de la cathode en argent (effectué par l'ORBISPHERE 32301). • Rechloration de la cathode : Une couche de chlorure d'argent est générée à la surface de la cathode (effectuée par l'ORBISPHERE 32301). • Activation de l'anode en platine : La surface de l'anode centrale est polie et traitée à l'acide nitrique. 66 Français Recherche de panne Capteur d'oxygène Problème Cause probable Remède possible Étalonnages répétés allant au-delà des « limites attendues » de l'instrument. MOCA 3600 seulement : Sélectionnez membrane depuis menu « Options/Membrane ». Puis, étalonner le capteur. Le capteur de pression barométrique interne de l'instrument à besoin d'un étalonnage. Étalonnez le baromètre interne à l'aide d'un baromètre certifié. Ne corrigez pas le niveau de la mer! Interface de membrane mouillé. Séchez avec un chiffon et effectuez un nouvel étalonnage. Option « Insensibilité H2S » activée. Désactiver depuis l'instrument de mesure. Niveaux de O2 à ""0000" affichés. Mauvaise échelle de lecture "XXXX" sélectionnée pour l'affichage de l'unité. Modifiez l'échelle de lecture en sélectionnant "X.XXX, XX.XX ou XXX.X". Fonctionnement du capteur plus court que prévu dans une concentration relativement élevée d'O2 dissous Concentrations élevées O2 génèrent dépôts plus rapidement. Installez une membrane moins perméable. Arrêtez l'analyseur lorsque le capteur n'est pas dans une concentration faible d'O2. Le capteur ne s'étalonne pas, même après un entretien approfondi.. Fuite d'air sur la ligne d'échantillon du produit. Réglez le débit à 100 mL/min. Attendez jusqu'à la stabilisation, puis doublez lentement ce débit. La valeur stable d'O2 dissout doit être la même qu'avant. Une variation liée au débit est un signe clair de fuite d'air sur la ligne. Placez le capteur dans un échantillon dégazé et attendez la mesure basse: Lectures inattendues ou imprécises d'O2 dissous. Courant résiduel élevé. Vérifiez la concentration avec la limite de mesure basse (voir les tableaux de la section Spécifications de la membrane du capteur à la page 52). Si la concentration est considérablement plus élevée que la limite basse, essayez de réparer le capteur. Capteur d’hydrogène Problème Cause probable Remède possible Le capteur ne s'étalonne pas, même après un entretien approfondi.. Étalonnages répétés allant au-delà des « limites attendues » de l'instrument. MOCA 3600 seulement : Sélectionnez membrane depuis menu « Options/Membrane ». Puis, étalonner le capteur. Affichage « 0000 » des niveaux d'H2. Mauvaise échelle de lecture "XXXX" sélectionnée pour l'affichage de l'unité. Modifiez l'échelle de lecture en sélectionnant "X.XXX, XX.XX ou XXX.X". Français 67 Problème Cause probable Remède possible Fonctionnement du capteur plus court que prévu à un taux relativement élevé d'H2. Fortes concentrations H2 exigent plus de travail du capteur électrochimique. Arrêter analyseur si pas besoin. Courant résiduel élevé. Si la concentration est considérablement plus élevée que la limite basse, essayez de réparer le capteur. Lectures inattendues ou imprécises d'H2. Capteur d'ozone Lorsque le capteur O3 a été correctement étalonné à l'aide de l'instrument de mesure ORBISPHERE, le capteur doit reposer pendant un maximum de 24 heures s'il est utilisé dans des conditions de très faible concentration d'O3. Problème Le capteur ne s'étalonne pas, même après un entretien approfondi.. Niveaux de O3 à ""0000" affichés. Lectures inattendues ou incorrectes d'O3 dissous. 68 Français Cause probable Remède possible Étalonnages répétés allant au-delà des « limites attendues » de l'instrument. MOCA 3600 seulement : Sélectionnez membrane depuis menu « Options/Membrane ». Puis, étalonner le capteur. Le capteur de pression barométrique interne de l'instrument à besoin d'un étalonnage. Étalonnez le baromètre interne à l'aide d'un baromètre certifié. Ne corrigez pas le niveau de la mer! Interface de membrane mouillé. Séchez avec un chiffon et effectuez un nouvel étalonnage. Mauvaise échelle de lecture "XXXX" sélectionnée pour l'affichage de l'unité. Modifiez l'échelle de lecture en sélectionnant "X.XXX, XX.XX ou XXX.X". Courant résiduel élevé. Si la concentration est considérablement plus élevée que la limite basse, essayez de réparer le capteur. Débit insuffisant. Régulez le flux selon les niveaux spécifiés de la membrane. La longueur de la ligne d'échantillonnage laisse le temps à l'O3 de réagir. Réduisez la longueur du tube d'échantillon. Ne correspond pas aux échantillons de laboratoire. Prenez des échantillons proches du capteur. Especificaciones del sensor Las especificaciones están sujetas a cambios sin previo aviso. Línea de productos de sensor Gas Presión máx. (bares) Modelos de sensor 20 31 11x.yz en la que: 50 31 12x.yz x=características especiales del sensor 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=material del cabezal 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz 200 31 24x.yz O2 O3 H2 Comentarios (0 o 1; en función de la aplicación) y=material de la junta tórica de la membrana (1=Acero inox.; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanio; 7=Monel) Sufijos (si se usan): A indica un sensor con una respuesta rápida a cambios de temperatura E indica un sensor certificado como EEx (Ex-Proof) s indica un sensor inteligente • Todas las carcasas de los sensores electroquímicos ORBISPHERE tienen la certificación IP68 / NEMA4 • PEEK (polietereterketone) es un termoplástico altamente cristalino Especificaciones de la membrana del sensor Sensores de hidrógeno Membrana 2956A Membrana 2952A Membrana 2995A Membrana 29015A Medición de traza Concentración baja Concentración media Concentración alta Material PFA Tefzel® Tedlar® Saran Grosor [μm] 25 25 12,5 23 Gas de calibración 1% de H2 puro 10% de H2 puro 100% de H2 puro 100% de H2 puro Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 75 ppb 0 ppb a 300 ppb 0 ppb a 3200 ppb 0 ppb a 32 ppm 0 Pa a 5 kPa 0 Pa a 20 kPa 0 Pa a 200 kPa 0 Pa a 2000 kPa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 0.03 ppb, o ± 1 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 0.09 ppb, o ± 6 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 1 ppb, o ± 50 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 10 ppb, o ± 1 kPa 2 x 104 108 108 N/D 5 0,5 Especificación Aplicaciones recomendadas Intervalo de medición gaseosa Precisión Límite integrado de dosis de radiación Corriente prevista en aire @ 1 bar 25 °C [μA] Corriente prevista en gas puro [μA] N/D 150 50 Español 69 Especificación Intervalo de compensación de temperatura Membrana 2956A Membrana 2952A Membrana 2995A Membrana 29015A 0 a 50 °C 0 a 50 °C 10 a 45 °C 10 a 45 °C Intervalo de medición de temperatura Tiempo de respuesta1 Tasa de flujo de líquido recomendada mín.2 [mL/min] -5 a 100 °C 2 segundos 5 segundos 6 segundos 50 segundos 50 a 220 40 a 200 20 a 70 20 a 40 200 150 50 30 Tasa de flujo lineal recomendada mín.2 [cm/s] Tasa de flujo gaseoso recomendada [L/min] 0,005 a 3 Sensores de oxígeno (Tabla 1) Membrana 2956A Membrana 2958A Membrana 29552A Membrana 2952A Control de corrosión, agua sin aire Bebidas, laboratorio Tratamiento en línea de mosto, inyección de aire/O2, aguas de alcantarillado Control de corrosión, bebidas en línea, agua sin aire Material PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Grosor [μm] 25 12,5 50 25 Gas de calibración Aire Aire Aire Aire / O2 puro 0 ppb a 20 ppm 0 ppb a 40 ppm 0 ppb a 80 ppm 0 ppb a 80 ppm Intervalo de medición gaseosa 0 Pa a 50 kPa 0 Pa a 100 kPa 0 Pa a 200 kPa 0 Pa a 200 kPa Precisión Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 0,1 ppb(1), o ± 1 ppb(2), o ± 0,25 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 1 ppb, o ± 2 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 2 ppb, o ± 5 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 2 ppb, o ± 5 Pa Especificación Aplicaciones recomendadas Intervalo de medición de disolución (1) La precisión es ± 0,1 ppb para los instrumentos 410, 510, 362x, 360x y 3655 (2) La precisión es ± 1 ppb para los instrumentos 366x y 3650 2 x 104 108 N/D 108 Corriente prevista en aire @ 1 bar 25 °C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Corriente prevista en O2 puro [μA] 132 47 31,4 27 Consumo de O2 en agua saturada de O2 a 25 °C [μg/hora] 40 14 9,4 8 Límite integrado de dosis de radiación 1 2 Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90% Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y sin rejilla 70 Español Especificación Membrana 2956A Membrana 2958A Membrana 29552A Intervalo de compensación de temperatura -5 a 60 °C Intervalo de medición de temperatura -5 a 100 °C Tiempo de respuesta3 Membrana 2952A 7,2 segundos 9,5 segundos 90 segundos 38 segundos Tasa de flujo de líquido recomendada mín.4 [mL/min] 180 120 50 50 Tasa de flujo lineal recomendada mín.4 [cm/s] 200 100 30 30 Tasa de flujo gaseoso recomendada [L/min] 0,1 a 3 Sensores de oxígeno (Tabla 2) Especificación Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A Aplicaciones recomendadas Niveles saturados a supersaturados Niveles saturados a supersaturados Mosto caliente en línea (hasta 70 °C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Aire / O2 puro Aire / O2 puro O2 puro Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 400 ppm 0 ppb a 400 ppm 0 ppb a 2000 ppm Intervalo de medición gaseosa 0 Pa a 1000 kPa 0 Pa a 1000 kPa 0 Pa a 5000 kPa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 10 ppb, o ± 20 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 10 ppb, o ± 20 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura o ± 50 ppb, o ± 100 Pa Límite integrado de dosis de radiación N/D 108 108 Corriente prevista en aire @ 1 bar 25 °C [μA] 0,9 0,7 0,2 Corriente prevista en O2 puro [μA] 4,7 3,8 0,9 Consumo de O2 en agua saturada de O2 a 25 °C [μg/hora] 1,4 1,3 0,3 Material Grosor [μm] Gas de calibración Precisión Intervalo de compensación de temperatura -5 a 60 °C Intervalo de medición de temperatura -5 a 100 °C Tiempo de respuesta5 Tasa de flujo de líquido recomendada mín.6 [mL/min] 3 4 5 6 2,5 minutos 18 minutos 80 segundos 25 25 5 Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90% Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y sin rejilla Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90% Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y sin rejilla Español 71 Especificación Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A 20 60 5 Tasa de flujo lineal recomendada mín. [cm/s] 6 Tasa de flujo gaseoso recomendada [L/min] 0,1 a 3 Sensor de ozono Especificación Membrana 2956A Membrana 29552A Aplicaciones recomendadas Medición de traza Concentración alta (> 1 mg/l) Material PFA PTFE Grosor [μm] 25 50 Gas de calibración Distribución de gas o aire Intervalo de medición de disolución 0 ppb a 50 ppm 0 ppb a 200 ppm 0 Pa a 10 kPa 0 Pa a 40 kPa Lo que sea mayor de ±1% de lectura (± 5% para sensores calibrados en aire) o ± 5 ppb, o ±1 Pa Lo que sea mayor de ±1% de lectura (± 5% para sensores calibrados en aire) o ± 20 ppb, o ± 4 Pa 2 x 104 N/D Corriente prevista en aire @ 1 bar 25 °C [μA] 26,4 6,5 Corriente prevista en gas puro [μA] 105 31,4 Intervalo de medición gaseosa Precisión Límite integrado de dosis de radiación Intervalo de compensación de temperatura -5 a 45 °C Intervalo de medición de temperatura -5 a 100 °C Tiempo de respuesta7 Tasa de flujo de líquido recomendada mín.8 [mL/min] Tasa de flujo lineal recomendada mín.8 [cm/s] Tasa de flujo gaseoso recomendada [L/min] 30 segundos 6 minutos 3509 1009 30 10 0,01 a 3 Peso y dimensiones del sensor El peso del sensor electroquímico es de 140 a 700 gramos, en función del material de fabricación. 7 8 9 Tiempo de respuesta a 25 °C para un cambio de señal del 90% Flujo de líquido a través de cámara de flujo ORBISPHERE 32001, con casquillo de protección y sin rejilla Estas tasas de flujo tienen en cuenta la descomposición del ozono en el tubo entre la línea y la cámara de flujo (las tasas de flujo teóricas en ausencia de descomposición deben ser 10 veces inferiores) 72 Español Figura 1 Dimensiones del sensor Versión ampliada del manual Para obtener más información, consulte la versión expandida de este manual de usuario que se encuentra disponible en el sitio web del fabricante. Información general En ningún caso el fabricante será responsable de ningún daño directo, indirecto, especial, accidental o resultante de un defecto u omisión en este manual. El fabricante se reserva el derecho a modificar este manual y los productos que describen en cualquier momento, sin aviso ni obligación. Las ediciones revisadas se encuentran en la página web del fabricante. Información de seguridad AVISO El fabricante no es responsable de ningún daño debido a un mal uso de este producto incluyendo, sin limitación, daños directos, fortuitos o circunstanciales y reclamaciones sobre los daños que no estén recogidos en la legislación vigente. El usuario es el responsable de la identificación de los riesgos críticos y de tener los mecanismos adecuados de protección de los procesos en caso de un posible mal funcionamiento del equipo. Lea todo el manual antes de desembalar, instalar o trabajar con este equipo. Ponga atención a todas las advertencias y avisos de peligro. El no hacerlo puede provocar heridas graves al usuario o daños al equipo. Asegúrese de que la protección proporcionada por el equipo no está dañada. No utilice ni instale este equipo de manera distinta a lo especificado en este manual. Uso de la información sobre riesgos PELIGRO Indica una situación potencial o de riesgo inminente que, de no evitarse, provocará la muerte o lesiones graves. ADVERTENCIA Indica una situación potencial o inminentemente peligrosa que, de no evitarse, podría provocar la muerte o lesiones graves. PRECAUCIÓN Indica una situación potencialmente peligrosa que podría provocar una lesión menor o moderada. AVISO Indica una situación que, si no se evita, puede provocar daños en el instrumento. Información que requiere especial énfasis. Español 73 Etiquetas de precaución Lea todas las etiquetas y rótulos adheridos al instrumento. En caso contrario, podrían producirse heridas personales o daños en el instrumento. El símbolo que aparezca en el instrumento se comentará en el manual con una declaración de precaución. Este es un símbolo de alerta de seguridad. Obedezca todos los mensajes de seguridad que se muestran junto con este símbolo para evitar posibles lesiones. Si se encuentran sobre el instrumento, consulte el manual de instrucciones para obtener información de funcionamiento o seguridad. Este símbolo indica que hay riesgo de descarga eléctrica y/o electrocución. Este símbolo indica la presencia de dispositivos susceptibles a descargas electrostáticas. Asimismo, indica que se debe tener cuidado para evitar que el equipo sufra daño. Este símbolo, cuando aparece en un producto, indica que el instrumento está conectado a corriente alterna. En Europa, el equipo eléctrico marcado con este símbolo no se debe desechar mediante el servicio de recogida de basura doméstica o pública. Devuelva los equipos viejos o que hayan alcanzado el término de su vida útil al fabricante para su eliminación sin cargo para el usuario. Los productos marcados con este símbolo contienen sustancias o elementos tóxicos o peligrosos. El número dentro del símbolo especifica el período de uso con protección medioambiental en años. Comprobación de lo que ha recibido Compruebe que ha recibido todo el hardware montado. Tenga en cuenta que, salvo si el sensor forma parte de un equipo ORBISPHERE que lo incluye, el sensor se debe instalar en una cámara de flujo o un manguito de ORBISPHERE que permita el contacto con el flujo de la muestra que se va a analizar (consulte Instalación en la página 75 para obtener más información). Un sensor electroquímico de oxígeno, ozono o hidrógeno El cabezal del sensor está protegido con un casquillo de almacenamiento de plástico de rosca. Una base de plástico de rosca protege el manguito de conexión y proporciona al mismo tiempo un soporte adecuado. Figura 2 Componentes del sensor 1 Casquillo de almacenamiento y calibración 3 Base de sensor 2 Casquillo de protección 4 Conexión a instrumento 5 Collarin Un kit de mantenimiento del sensor El kit de mantenimiento incluye el material necesario para el mantenimiento del sensor. 74 Español Instalación Limpieza inicial de la celda del sensor El sensor electroquímico ORBISPHERE se ha limpiado y probado minuciosamente en fábrica. Para proteger a los electrodos de la oxidación, la celda se ha llenado con electrolitos y se ha instalado una membrana. Sin embargo, las condiciones de envío y de almacenamiento pueden afectar negativamente a las celdas de los sensores electroquímicos. Por lo tanto, se debe realizar un mantenimiento del sensor (limpieza de la celda y sustitución de la membrana) antes de usarlo. Para llevar a cabo el mantenimiento del sensor, consulte las instrucciones de la sección Mantenimiento en la página 76. Si no está familiarizado con las tareas de mantenimiento del sensor, un representante de Hach Lange estará encantado de ayudarle. Nota: Los sensores de H2 electroquímicos no necesitan un procedimiento de limpieza completo, ya que no requieren normalmente que se realicen los procesos de descloruración y recloruración. Ubicación del sensor Excepto si el sensor forma parte del equipo ORBISPHERE que lo contiene, el sensor se debe instalar en una cámara de flujo o un manguito de ORBISPHERE que permita el contacto con el fluido de la muestra que se va a analizar. El sensor y el instrumento de medición están conectados con un cable y dos conectores de 10 patillas. La longitud del cable del sensor estándar es de 3 metros, pero hay disponibles cables de extensión de hasta 1.000 metros que siguen ofreciendo la misma sensibilidad de señal. Si se emplea el modelo de sensor de presión 28117, la longitud máxima del cable es 50 m. Asegúrese de que el sensor se montará: • • • • Perpendicular a la tubería Sobre una sección de tubo horizontal (o un tubo vertical con flujo ascendente) Al menos a 15 metros del lado de descarga de la bomba En un lugar donde la circulación de la muestra sea estable y rápida; lo más apartado posible de: • • • • válvulas codos de tuberías parte de succión de bombas un sistema de inyección de CO2 o similar Nota: Puede haber casos en los que no se cumplan todas las condiciones anteriores. De ser así, o si tiene alguna duda, consulte con su representante de Hach Lange para evaluar la situación y definir la mejor solución posible para la aplicación. Inserción del sensor • • • • Inserte el sensor directamente en la cámara de flujo o el manguito. No tuerza el sensor. Apriete el collarín de conexión con la mano. Conecte el cable del sensor. Compruebe si hay fugas; sustituya las juntas tóricas si se aprecian fugas del producto. Instrucciones para cámaras de flujo para microvolúmenes No tuerza el sensor al insertarlo en una cámara de flujo para microvolúmenes. Esta rotación puede torcer el casquillo de protección y, por lo tanto, alterar la posición de la membrana. Esto puede modificar las condiciones de medición de la membrana y afectar a la precisión de la medición. Extracción del sensor • En ausencia de la válvula de inserción / extracción ORBISPHERE 32003 será necesario para interrumpir el flujo de muestra y vacía el circuito de muestreo del líquido. • Quite el cable del sensor que está conectado al extremo del sensor. Español 75 • Sujete el cuerpo del sensor con una mano para evitar que se gire. Desenrosque el collarín con la otra mano. • Saque el sensor del manguito o la cámara de flujo. • Instale el casquillo de almacenamiento del sensor y la base del sensor (para proteger la conexión). Sensor de presión externo El sistema se puede equipar con un sensor de presión externo. Este sensor permite medir una fracción de gas en condiciones de presión variables durante la medición de la fase gaseosa. Hay disponibles dos modelos, según la presión aplicada: • Sensor de presión 28117, 0 - 5 bares absolutos • Sensor de presión 28117C, 0 - 1 bares absolutos PRECAUCIÓN NO exceda el intervalo de presión del sensor. De lo contrario, se deformaría permanentemente la membrana del sensor y, por consiguiente, se proporcionarían valores de presión incorrectos en el futuro. El sensor externo está conectado al equipo de medición ORBISPHERE con un cable de 1 metro y un conector de 4 patillas (se puede usar un cable de extensión opcional, pero la longitud total no debe ser superior a 50 m). El sensor de presión externo se puede instalar en la cámara de flujo de múltiples parámetros modelo 32002.xxx. Se sujeta con un collarín de rosca de color azul. La estanqueidad se asegura con una junta tórica en la base del sensor. Mantenimiento Desmontaje y montaje Desmontaje del sensor (desinstalación de la membrana) 1. 2. 3. 4. 1. Es importante instalar el sensor electroquímico de modo que esté colocado sobre su base. Esta base ofrece una excelente protección para el delicado manguito del conector y, al mismo tiempo, proporciona un soporte de trabajo adecuado. 2. Quite el casquillo de almacenamiento de plástico. Desenrosque el casquillo de protección con el instrumento que se proporciona en el kit de mantenimiento. 3. Preste atención a los componentes que hay en el interior del casquillo de protección. Observe el orden de montaje de cada elemento. 4. Retire hacia arriba el anillo de conexión con el instrumento proporcionado en el kit de mantenimiento. Quite la membrana y la máscara (si procede). Vacíe el electrolito en un fregadero y enjuague la cavidad del sensor con agua del grifo. 76 Español PRECAUCIÓN Evite que los ojos o la piel entren en contacto con el electrolito, ya que puede ligeramente corrosivo. 6. 7. 5. 5. Inserte las puntas del instrumento de desinstalación del soporte de membrana en los orificios del soporte de membrana. 6. Desenrosque el soporte de membrana. 7. Nota: El soporte de membrana está mecanizado de forma individual y unido al sensor. Para un funcionamiento correcto del sensor, es ESENCIAL conservar el sensor con el soporte de membrana correspondiente. En caso de que deba sustituir el soporte de membrana, póngase en contacto con el representante de Hach Lange. Montaje del sensor (instalación de la membrana) Antes de volver a montar el sensor, consulte la sección de mantenimiento del sensor para obtener instrucciones sobre la limpieza del ánodo y el cátodo. 3. 1. 2. 1. Instale el soporte de membrana con la ranura hacia arriba. Nota: El soporte de membrana está mecanizado de forma individual y unido al sensor. Por lo tanto, asegúrese de utilizar el soporte de membrana correcto en el sensor adecuado. 2. Inserte las puntas del instrumento de desinstalación del soporte de membrana en los orificios del soporte de membrana. 3. Apriete bien el soporte de membrana con los dedos. PRECAUCIÓN Si lo aprieta en exceso, se dañarán los electrodos del sensor. Español 77 4. 5. 6. 7. 4. La superficie de montaje de la membrana debe estar limpia y deber ser uniforme. Sustituya la junta tórica de la membrana que hay en el cabezal del sensor por una nueva. Nota: La junta tórica de Nitril 29039.4 se puede reutilizar si todavía está en buen estado. Las juntas tóricas de la membrana se incluyen en el kit del casquillo de protección. 5. Use la jeringuilla o la boquilla de frasco incluida en el kit de mantenimiento para introducir el electrolito en la cavidad del sensor. Tenga cuidado de no tocar los electrodos con la aguja, un rasguño en la superficie podría provocar una pérdida de las prestaciones. Incline ligeramente el sensor e inyecte la solución por el orificio inferior, de modo que las burbujas salgan por el orificio superior. Golpee suavemente el lateral del sensor para mover las burbujas formadas. Coloque el sensor de nuevo en posición vertical. La última gota del electrolito debe formar una cúpula en la parte superior de la punta del sensor. 6. Tome del kit de mantenimiento el instrumento de montaje de membrana de dos piezas. Instale el manguito sobre el cabezal del sensor (extremo con el hombro hacia abajo). Nota: Una vez instalado, la membrana no se podrá reutilizar. No toque la membrana con los dedos descubiertos; podría verse afectada su sensibilidad. 7. Saque algunas membranas de la caja de embalaje. Use las pinzas incluidas en el kit para tomar una de las membranas. Colóquela con cuidado sobre la punta del sensor. Asegúrese de colocarla de forma centrada y de que no se forman burbujas. Si se emplea una máscara de sensor, colóquela directamente encima de la membrana. El diámetro de la membrana es mayor que el del cabezal del sensor. Esto es normal, ya que la membrana se plegará sobre la punta del sensor. Nota: No confunda la membrana con el papel de protección: • La membrana es transparente (translúcida). • El papel de protección es opaco. 8. 9. 10. 11. 8. El anillo de sujeción de membrana se proporciona en dos diámetros internos ligeramente distintos, según el grosor total de la membrana (A = anillo de sujeción 29228, grosor de membrana < 50μ; B = anillo de sujeción 29229, grosor total de membrana(s) ≥ 50μ). Para instalar correctamente la membrana, asegúrese de usar el anillo de sujeción de membrana que sea correcto para la aplicación específica. 78 Español 9. Coloque el anillo de sujeción de membrana sobre la punta del instrumento de instalación. PRECAUCIÓN Para evitar que la membrana resulte dañada, asegúrese de que la punta del instrumento esté totalmente limpia, así como de que su superficie sea uniforme. 10. Inserte el instrumento de instalación dentro del manguito guía. 11. Haga presión firmemente sobre el instrumento de instalación hacia abajo. De este modo, el anillo de montaje se fijará al cabezal del sensor y la membrana se plegará sobre la punta del sensor. Retire el instrumento de instalación y el manguito guía. Compruebe visualmente que el anillo está colocado correctamente e intente empujarlo hacia abajo con los dedos. Compruebe que la membrana está colocada de forma tensa, sin arrugas ni burbujas. Enjuague el sensor con agua del grifo y séquelo con un paño limpio. Compruebe si hay pérdida del electrolito. 12. 13. 14. 12. Prepare el casquillo de protección para instalarlo. Sustituya todas las piezas internas del casquillo de protección por unas nuevas (excepto la rejilla) y colóquelas en el mismo orden en que las quitó. Las arandelas de Tefzel, debajo del casquillo, se deben lubricar ligeramente con grasa de silicona. Nota: La ilustración es solamente un ejemplo. Su configuración puede ser distinta. 13. Apriete bien el casquillo de protección con los dedos. Luego, complete el proceso con el instrumento proporcionado en el kit de mantenimiento. Insértelo en cada uno de los cuatro orificios y apriete el casquillo lo máximo posible. Apriete sobre cada orificio sólo una vez. Nota: La rejilla en el interior del casquillo de protección debe poder moverse libremente mientras se aprieta el casquillo. Por lo tanto, además de para evitar daños a la membrana, no toque la rejilla mientras los aprieta. 14. Almacene siempre el sensor con el casquillo de almacenamiento y la base instalados. Eche algunas gotas de agua limpia en el casquillo de almacenamiento para evitar que se seque la celda del sensor. Nota: Los sensores que se han desinstalado o sometido a mantenimiento deben calibrarse siempre. Deje que el sensor se estabilice durante 30 minutos antes de proceder a su calibración. Centro de limpieza y regeneración de sensor electroquímico ORBISPHERE 32301 es un instrumento de limpieza y regeneración muy eficaz para los sensores electroquímicos. Este instrumento invierte el proceso electroquímico que tiene lugar en la celda del sensor durante el funcionamiento normal. Elimina la oxidación y regenera al mismo tiempo la superficie de los electrodos. Además, el centro de regeneración ofrece un verificador de continuidad para comprobar las características electrónicas del sensor. Se recomienda el uso de este instrumento permite que la vida útil del sensor se mucho mayor. El manual del operador correspondiente contiene información detallada sobre cómo usar el centro de limpieza y regeneración ORBISPHERE 32301. Nota: Es obligatorio usar el centro de limpieza y regeneración de sensores 32301 para realizar el mantenimiento de los sensores de H2 electroquímicos. Este proceso se denomina descloruración y recloruración de los electrodos (consulte Limpieza de la celda del sensor de hidrógeno en la página 82). Español 79 Limpieza química: celda del sensor de oxígeno y ozono Nota: No aplicable a los sensores de H2. En la descripción siguiente se supone que el sensor se ha desinstalado. Para obtener información sobre los procedimientos de montaje y desmontaje, consulte Desmontaje y montaje en la página 76. Condiciones El desgaste de la membrana y las reacciones químicas dentro del sensor requieren que se realice un mantenimiento del sensor de forma periódica para restablecer su sensibilidad original. El mantenimiento incluye la limpieza de los electrodos y la sustitución de la membrana. Un signo claro de que el sensor necesita mantenimiento es si las mediciones son mucho menos estables de lo habitual y si la situación no mejora con una calibración. Descripción del método (consulte el siguiente procedimiento paso a paso) • Limpieza electroquímica con 32301 (si está disponible) … cuando no hay resultados o los resultados son insuficientes. ... para sensores usados en entornos difíciles (p. ej., la industria de hidrocarburos) o sensores muy sucios. • Limpieza química del ánodo y el cátodo • Pulido del electrodo central • Enjuague final Nota: Para eliminar los residuos de plata que no se pueden quitar con amoniaco, a veces es necesario repetir la limpieza química con ácido nítrico (HNO3, no más de un 70% por peso). Limpieza del soporte de membrana 1. Vacíe y enjuague el depósito de electrolito con agua del grifo. 2. Enjuague el soporte de membrana bajo el agua y séquelo. 3. Compruebe si hay residuos en las superficies. Para quitar los residuos, se puede colocar el soporte en un envase con ácido nítrico (HNO3, no más de un 70% por peso) hasta que recupere su apariencia original (normalmente en 30 segundos). Nota: Utilice únicamente ácido nítrico para la limpieza de soportes de membrana muy sucios. 4. Enjuáguelo un minuto bajo agua de grifo y compruebe de nuevo si la superficie está limpia. PRECAUCIÓN ¡El ácido nítrico es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de sustancias químicas. Limpieza de los electrodos con amoníaco Nota: Utilice únicamente amoníaco para la limpieza de sensores muy sucios. 1. Llene el depósito de electrolito del sensor con una solución de 25% por peso de hidróxido amónico (NH4OH) en agua y déjelo durante 10 minutos. 2. Enjuáguelo con agua de grifo durante al menos un minuto. 3. Examine el cabezal del sensor. El contraelectrodo debe ser de color plata-blanco. 4. Si el contraelectrodo sigue teniendo depósitos, repita el procedimiento. 80 Español PRECAUCIÓN ¡El amoníaco es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de sustancias químicas. Limpieza del ánodo y el cátodo con ácido nítrico Nota: Utilice únicamente ácido nítrico para la limpieza de sensores muy sucios. 1. Compruebe que no hay depósitos de plata en las paredes del electrodo de anillo de protección central, ya que tales depósitos pueden entrar en contacto con el contraelectrodo. 2. Para eliminar cualquier residuo de plata del interior de la celda del sensor, a veces es necesario repetir la limpieza química con ácido nítrico (HNO3, no más de un 70% por peso). 3. Además, la limpieza electroquímica con 32301 no quita lo depósitos de las piezas de plástico de la celda, así que puede ser necesaria una limpieza con ácido nítrico. Nota: No se recomienda este procedimiento para el mantenimiento normal y no se debe usar con una frecuencia superior a dos veces al año, ya que el ácido degrada el metal del contraelectrodo y, por tanto, se reduce la vida útil del sensor. 4. Coloque ácido nítrico concentrado en el depósito de electrolito del sensor y añada una gota sobre el electrodo central. 5. Déjelo durante no más de 3 segundos. 6. Vacíe rápidamente el ácido y enjuague abundantemente con agua de grifo durante un minuto. PRECAUCIÓN ¡El ácido nítrico es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de sustancias químicas. Pulido de la superficie del sensor 3. 1. 2. 1. Una vez que se ha limpiado el sensor, se debe pulir la superficie del electrodo central junto con el soporte de membrana. Nota: Instale el soporte de membrana con la ranura hacia arriba. El soporte de membrana está mecanizado de forma individual y unido al sensor. Por lo tanto, asegúrese de utilizar el soporte de membrana correcto en el sensor adecuado. 2. Inserte las puntas del instrumento de desinstalación del soporte de membrana en los orificios del soporte de membrana. 3. Apriete bien el soporte de membrana con los dedos. Español 81 PRECAUCIÓN Si lo aprieta en exceso, se dañarán los electrodos del sensor. 4. 5. 6. 7. 4. Coloque el plato con el paño de pulido sobre una superficie plana. Espolvoree un poco de polvo de pulido sobre el paño. Mezcle con unas gotas de agua para obtener un líquido lechoso de color gris. Asegúrese de emplear el polvo de pulido que sea correcto para la aplicación específica. Nota: Use un paño de pulido por modelo de sensor para evitar una posible contaminación a través de la transferencia de partículas de metal. 5. Sujete el sensor verticalmente y aplique un movimiento circular para pulir la superficie del sensor durante al menos 30 segundos hasta que los electrodos estén limpios y brillantes. Es posible que este paso se deba repetir varias veces. Asegúrese de evitar el contacto de la piel con el paño de pulido; se debe mantener sin polvo ni grasa. 6. Retire el soporte de membrana con ayuda del instrumento de instalación. Enjuague el soporte y la cavidad del sensor con un chorro de agua limpia con mucha presión. Use agua destilada si la calidad del agua es dudosa. 7. Examine minuciosamente que la pequeña ranura entre el electrodo central y el electrodo de anillo de protección está totalmente limpia y que no contiene residuos de pulido. Limpie únicamente con un pulverizador de agua con mucha presión. Se puede usar el borde de una hoja de papel para quitar los residuos adheridos. El sensor de O3 Sólo: limpieza final del electrodo central Una vez limpiado y pulido correctamente el sensor de O3, se debe aplicar un tratamiento de ácido nítrico como se indica a continuación: 1. Coloque el sensor en posición vertical sobre la base. 2. Llene el depósito de electrolitos con unas gotas de agua, lo suficiente para cubrir el electrodo exterior. El electrodo central debe mantenerse seco. 3. Ponga una gota de ácido nítrico sobre el electrodo central de modo que se cubra sólo el electrodo y el anillo de protección. No derrame ácido sobre el agua. Espere al menos un minuto y limpie bien el casquillo bajo el agua. PRECAUCIÓN El ácido nítrico es peligroso! Consulte la información de seguridad proporcionada por el distribuidor de sustancias químicas. Limpieza de la celda del sensor de hidrógeno Condiciones El analizador de hidrógeno funciona sobre el principio de que las moléculas de hidrógeno que pasan a través de la membrana generan una corriente eléctrica en la superficie del ánodo de platino. Para que se produzca esto, es esencial llevar a cabo una limpieza exhaustiva de la superficie metálica. Si la superficie de platino está cubierta de una película, grasa u otra impureza, la reacción se obstaculizará e incluso se detendrá. 82 Español Además, la reacción química que se produce en el cátodo de plata clorurado provoca una pérdida de prestaciones tras un determinado tiempo de funcionamiento. Por tanto, se debe realizar un mantenimiento del sensor para restablecer las prestaciones originales. Método El procedimiento de limpieza del sensor electroquímico de H2 requiere el uso del centro de limpieza y regeneración de sensores ORBISPHERE 32301. Este procedimiento se explica en detalle en el manual del operador de 32301. A modo resumido, la limpieza del sensor electroquímico de H2 consta de la siguiente secuencia de pasos: • Descloruración del cátodo: Este proceso elimina la película de cloruro de la superficie del cátodo de plata (realizada con ORBISPHERE 32301). • Recloruración del cátodo: Se forma una capa de cloruro de plata sobre la superficie del cátodo (realizada con ORBISPHERE 32301). • Activación del ánodo de platino: La superficie del ánodo central se pule y se trata con ácido nítrico. Solución de problemas Sensor de oxígeno Problema Causa probable Solución posible Las calibraciones repetidas van más allá de los "límites esperados" del instrumento. Sólo MOCA 3600: Seleccione la membrana en el menú "Options/Membrane". A continuación, calibre el sensor. El sensor de presión barométrica interno del instrumento debe calibrarse. Calíbrelo con el menú "Barom. Pressure". Compruebe y compare el resultado con un barómetro aprobado. No debe corregirse para el nivel de mar! Interfaz de membrana húmeda. Limpie y seque con un paño y repita la calibración. Opción "H2S insensitivity" habilitada. Deshabilite en el instrumento de medición. Se muestran niveles de O2 "0000". Selección de escala de lectura errónea "XXXX" para la unidad de visualización. Cambie la escala de lectura. Para ello, seleccione "X.XXX, XX.XX o XXX.X". Las prestaciones esperadas del sensor son menores en concentraciones con disoluciones de O2 relativamente elevadas. Las concentraciones altas de O2 generan depósitos más rápidamente. Instale una membrana menos permeable. Apague el analizador cuando el sensor no tenga una concentración de O2 baja. El sensor no calibra, ni siquiera después de un mantenimiento minucioso. Español 83 Problema Causa probable Fuga de aire en la línea de muestras del producto. Solución posible Ajuste la velocidad del flujo a 100 mL/min. Espere a que se estabilice y luego duplique esta velocidad. El valor estable de la lectura de la disolución de O2 debe ser el mismo que antes. Una variación en la velocidad del flujo es un claro signo de una fuga de aire en la línea. Coloque el sensor en una muestra sin aire; espere a que la lectura sea baja: Lecturas inesperadas o imprecisas de disoluciones de O2. Corriente residual alta. Compruebe la concentración con un límite de medición bajo (consulte las tablas en Especificaciones de la membrana del sensor en la página 69). Si la concentración es significativamente superior al límite bajo, intente solucionarlo con el mantenimiento del sensor. Sensor de hidrógeno Problema Causa probable Solución posible El sensor no calibra, ni siquiera después de un mantenimiento minucioso. Las calibraciones repetidas van más allá de los "límites esperados" del instrumento. Sólo MOCA 3600: Seleccione la membrana en el menú "Options/Membrane". A continuación, calibre el sensor. Se muestran niveles de O2 "0000". Selección de escala de lectura errónea "XXXX" para la unidad de visualización. Cambie la escala de lectura. Para ello, seleccione "X.XXX, XX.XX o XXX.X". Las prestaciones esperadas del sensor son menores en concentraciones relativamente altas de H2. Las concentraciones altas de H2 requieren un mayor esfuerzo por parte del sensor electroquímico. Apague el analizador cuando no lo necesite. Corriente residual alta. Si la concentración es significativamente superior al límite bajo, intente solucionarlo con el mantenimiento del sensor. Lecturas inesperadas o imprecisas de H2. 84 Español Sensor de ozono Cuando el sensor de O3 se ha calibrado adecuadamente con el instrumento de medición ORBISPHERE, el sensor tiene que estabilizarse durante un máximo de 24 horas si se usa con concentraciones de O3 muy bajas. Problema El sensor no calibra, ni siquiera después de un mantenimiento minucioso. Se muestran niveles de O3 "0000". Lecturas inesperadas o imprecisas de disoluciones de O3. Causa probable Solución posible Las calibraciones repetidas van más allá de los "límites esperados" del instrumento. Sólo MOCA 3600: Seleccione la membrana en el menú "Options/Membrane". A continuación, calibre el sensor. El sensor de presión barométrica interno del instrumento debe calibrarse. Calíbrelo con el menú "Barom. Pressure". Compruebe y compare el resultado con un barómetro aprobado. No debe corregirse para el nivel de mar! Interfaz de membrana húmeda. Limpie y seque con un paño y repita la calibración. Selección de escala de lectura errónea "XXXX" para la unidad de visualización. Cambie la escala de lectura. Para ello, seleccione "X.XXX, XX.XX o XXX.X". Corriente residual alta. Si la concentración es significativamente superior al límite bajo, intente solucionarlo con el mantenimiento del sensor. Velocidad del flujo insuficiente. Regule el flujo equivalente a los niveles especificados de la membrana. La longitud de la línea de muestras permite que O3 disponga de tiempo para reaccionar. Reduzca la longitud del tubo de muestras. No coinciden las muestras de etiquetas. Tome las muestras lo más cerca posible del sensor. Español 85 Sensorspecificaties Specificaties zijn onderhevig aan wijziging zonder voorafgaande kennisgeving. Productlijn sensor Gas Max. drukkwalificatie (bar) Modellen sensoren Commentaar 20 31 11x.yz Waar: 50 31 12x.yz x = speciale kenmerken sensor 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z = materiaal kop 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz 200 31 24x.yz O2 O3 H2 (0 of 1; afhankelijk van toepassing) y = materiaal O-ring membraan (1=roestvrij staal; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanium; 7= Monel) Achtervoegsels (indien gebruikt): A geeft een sensor aan met een snelle reactie op temperatuurwijzigingen E geeft een EEx-gecertificeerde sensor (Ex-proof) aan s geeft een slimme sensor aan. • All elektrochemische sensorbehuizingen van ORBISPHERE zijn gecertificeerd volgens IP68 / NEMA4 • PEEK (Polyetheretherketon) is een zeer opaak thermoplastiek Specificaties van membranen voor sensoren Waterstofsensoren Membraan 2956A Membraan 2952A Membraan 2995A Membraan 29015A Naspeurmeting Lage concentratie Gemiddelde concentratie Hoge concentratie Materiaal PFA Tefzel® Tedlar® Saran Dikte [μm] 25 25 12.5 23 1% zuiver H2 10% zuiver H2 100% zuiver H2 100% zuiver H2 0 ppb tot 75 ppb 0 ppb tot 300 ppb 0 ppb tot 3200 ppb 0 ppb tot 32 ppm 0 Pa tot 5 kPa 0 Pa tot 20 kPa 0 Pa tot 200 kPa 0 kPa tot 2000 kPa Specificatie Aanbevolen toepassingen IJkgas Opgelost meetbereik Gasvormig meetbereik Nauwkeurigheid Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing De grootste van De grootste van De grootste van De grootste van ofwel ±1% van de ofwel ±1% van ofwel ±1% van ofwel ±1% van de aflezing of de aflezing of de aflezing of aflezing of ±0,03 ppb, of ±0,09 ppb, of ±10 ppb, of ±1 ppb, of ±1 Pa ±1 Pa ±1 Pa ±1 Pa 2 x 104 108 Verwachte stroom in lucht bij 1 bar 25°C [μA] Verwachte stroom in puur gas [μA] 86 Nederlands 108 N.v.t. 5 0,5 N.v.t. 150 50 Specificatie Membraan 2956A Membraan 2952A Membraan 2995A Membraan 29015A Temperatuurcompensatiebereik 0 tot 50 °C 0 tot 50 °C 10 tot 45 °C 10 tot 45 °C Temperatuurmeetbereik -5 tot 100 °C Responstijd1 2 seconden 5 seconden 6 seconden 50 seconden Aanbevolen minimaal vloeistofstromingstempo2 [ml/min] 50 tot 220 40 tot 200 20 tot 70 20 tot 40 200 150 50 30 Aanbevolen minimaal lineair stromingstempo 2 [cm/sec] Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 0,005 tot 3 Zuurstofsensoren (tabel 1) Membraan 2956A Membraan 2958A Membraan 29552A Membraan 2952A Corrosiecontrole, ontlucht water Dranken, lab. toepassingen In line wort, injectie lucht/O2 , rioolwaterbehandeling Corrosiecontrole, in-line dranken, ontlucht water Materiaal PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Dikte [μm] 25 12,5 50 25 Lucht Lucht Lucht Lucht / zuiver O2 0 ppb tot 20 ppm 0 ppb tot 40 ppm 0 ppb tot 80 ppm 0 ppb tot 80 ppm Gasvormig meetbereik 0 Pa tot 50 kPa 0 Pa tot 100 kPa 0 Pa tot 200 kPa 0 Pa tot 200 kPa Nauwkeurigheid De grootste van ofwel ±1% van de aflezing of ±0,1 ppb(1), of ±1 ppb(2), of ±0,25 Pa De grootste van ofwel ±1% van de aflezing of ±1 ppb, of ±2 Pa De grootste van ofwel ±1% van de aflezing of ±2 ppb, of ±5 Pa De grootste van ofwel ±1% van de aflezing of ±2 ppb, of ±5 Pa Specificatie Aanbevolen toepassingen IJkgas Opgelost meetbereik (1) Nauwkeurigheid bedraagt ±0,1 ppb voor de instrumenten 410, 510, 362x, 360x en 3655 (2) Nauwkeurigheid bedraagt ±1 ppb voor de instrumenten 366x en 3650 2 x 104 108 N.v.t. 108 Verwachte stroom in lucht bij 1 bar 25°C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Verwachte stroom in pure O2 [μA] 132 47 31,4 27 O2-verbruik in O2-verzadigd water bij 25°C [μg/uur] 40 14 9,4 8 Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing Temperatuurcompensatiebereik 1 2 -5 tot 60°C Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90% Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop en zonder rooster Nederlands 87 Specificatie Membraan 2956A Membraan 2958A Temperatuurmeetbereik Responstijd3 Membraan 29552A Membraan 2952A -5 tot 100 °C 7,2 seconden 9,5 seconden 90 seconden 38 seconden Aanbevolen minimaal vloeistofstromingstempo4 [ml/min] 180 120 50 50 Aanbevolen minimaal lineair stromingstempo 4 [cm/sec] 200 100 30 30 Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 0,1 tot 3 Zuurstofsensoren (tabel 2) Specificatie Aanbevolen toepassingen Membraan 2935A Membraan 29521A Verzadigd tot Verzadigd tot superverzadigd niveau superverzadigd niveau Membraan 2995A In-line hete wort (tot 70°C) Materiaal Halar® Tefzel® Tedlar® Dikte [μm] 25 125 12,5 IJkgas Lucht / Zuiver O2 Lucht / Zuiver O2 Zuiver O2 Opgelost meetbereik 0 ppb tot 400 ppm 0 ppb tot 400 ppm 0 ppb tot 2000 ppm Gasvormig meetbereik 0 Pa tot 1000 kPa 0 Pa tot 1000 kPa 0 Pa tot 5000 kPa Nauwkeurigheid De grootste van ofwel De grootste van ofwel De grootste van ofwel ±1% van de aflezing of ±1% van de aflezing of ±1% van de aflezing of ±10 ppb, of ±20 Pa ±10 ppb, of ±20 Pa ±50 ppb, of ±100 Pa N.v.t. 108 108 Verwachte stroom in lucht bij 1 bar 25°C [μA] 0,9 0,7 0,2 Verwachte stroom in pure O2 [μA] 4,7 3,8 0,9 O2-verbruik in O2-verzadigd water bij 25°C [μg/hour] 1,4 1,3 0,3 Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing Temperatuurcompensatiebereik -5 tot 60°C Temperatuurmeetbereik Responstijd5 -5 tot 100 °C 2,5 minuten 18 minuten 80 seconden Aanbevolen minimaal vloeistofstromingstempo6 [ml/min] 25 25 5 Aanbevolen minimaal lineair stromingstempo 6 [cm/sec] 20 60 5 Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 3 4 5 6 0,1 tot 3 Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90% Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop en zonder rooster Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90% Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop en zonder rooster 88 Nederlands Ozonsensoren Specificatie Membraan 2956A Membraan 29552A Naspeurmeting Hoge concentratie (> 1 mg/l) Materiaal PFA PTFE Dikte [μm] 25 50 Aanbevolen toepassingen IJkgas Gespannen gas of lucht Opgelost meetbereik 0 ppb tot 50 ppm 0 ppb tot 200 ppm 0 Pa tot 10 kPa 0 Pa tot 40 kPa De grootste van ofwel ±1% van de aflezing (±5% voor sensoren, gekalibreerd in lucht) of ±5 ppb, of ±1 Pa De grootste van ofwel ±1% van de aflezing (±5% voor sensoren, gekalibreerd in lucht) of ±20 ppb, of ±4 Pa 2 x 104 N.v.t. Verwachte stroom in lucht bij 1 bar 25°C [μA] 26,4 6,5 Verwachte stroom in puur gas [μA] 105 31,4 Gasvormig meetbereik Nauwkeurigheid Ingebouwde stralingsdosisbegrenzing Temperatuurcompensatiebereik -5 tot 45 °C Temperatuurmeetbereik -5 tot 100 °C Responstijd7 Aanbevolen minimaal vloeistofstromingstempo8 [ml/min] Aanbevolen minimaal lineair stromingstempo 8 [cm/sec] Aanbevolen gasvormig debiet [l/min] 30 seconden 6 minuten 3509 1009 30 10 0,01 tot 3 Sensor: gewicht en afmetingen Het gewicht van de sensor bedraagt 140 tot 700 gram, afhankelijk van het constructiemateriaal. 7 8 9 Responstijd bij 25°C voor een verandering van signaal van 90% Vloeibare stroom doorheen een 32001 doorstroomkamer van ORBISPHERE, met beschermdop en zonder rooster Deze debieten houden rekening met de decompositie van ozon in de slang tussen de leiding en de doorstroomkamer (theoretische debieten in afwezigheid van decompositie zou 10x minder bedragen) Nederlands 89 Afbeelding 1 Afmetingen van de sensor Uitgebreide versie van de handleiding Raadpleeg de uitgebreide versie van deze handleiding, die beschikbaar is op de website van de fabrikant, voor informatie. Algemene informatie De fabrikant kan onder geen enkele omstandigheid aansprakelijk worden gesteld voor directe, indirecte, speciale, incidentele of continue schade die als gevolg van enig defect of onvolledigheid in deze handleiding is ontstaan. De fabrikant behoudt het recht om op elk moment, zonder verdere melding of verplichtingen, in deze handleiding en de producten die daarin worden beschreven, wijzigingen door te voeren. Gewijzigde versies zijn beschikbaar op de website van de fabrikant. Veiligheidsinformatie LET OP De fabrikant is niet verantwoordelijk voor enige schade door onjuist toepassen of onjuist gebruik van dit product met inbegrip van, zonder beperking, directe, incidentele en gevolgschade, en vrijwaart zich volledig voor dergelijke schade voor zover dit wettelijk is toegestaan. Uitsluitend de gebruiker is verantwoordelijk voor het identificeren van kritische toepassingsrisico's en het installeren van de juiste mechanismen om processen te beschermen bij een mogelijk onjuist functioneren van apparatuur. Lees deze handleiding voor het uitpakken, installeren of gebruiken van het instrument. Let op alle waarschuwingen. Wanneer u dit niet doet, kan dit leiden tot ernstig persoonlijk letsel of schade aan het instrument. Controleer voor gebruik of het instrument niet beschadigd is. Het instrument mag op geen andere wijze gebruikt worden dan als in deze handleiding beschreven. Gebruik van gevareninformatie GEVAAR Geeft een potentieel gevaarlijke of dreigende situatie aan die, als deze niet kan worden voorkomen, kan resulteren in dodelijk of ernstig letsel. WAARSCHUWING Geeft een potentieel of op handen zijnde gevaarlijke situatie aan, die als deze niet wordt vermeden, kan leiden tot dood of ernstig letsel. VOORZICHTIG Geeft een mogelijk gevaarlijke situatie aan die kan resulteren in minder ernstig letsel of lichte verwondingen. 90 Nederlands LET OP Duidt een situatie aan die (indien niet wordt voorkomen) kan resulteren in beschadiging van het apparaat. Informatie die speciaal moet worden benadrukt. Waarschuwingslabels Lees alle labels en etiketten die op het instrument zijn bevestigd. Het niet naleven van deze waarschuwingen kan leiden tot letsel of beschadiging van het instrument. In de handleiding wordt door middel van een veiligheidsvoorschrift uitleg gegeven over een symbool op het instrument. Dit is het symbool voor veiligheidswaarschuwingen. Volg alle veiligheidsberichten op die na dit symbool staan, om mogelijk letsel te voorkomen. Als u dit symbool op het apparaat ziet, moet u de instructiehandleiding raadplegen voor informatie over de werking of veiligheid. Dit symbool geeft aan dat er een risico op een elektrische schok en/of elektrocutie bestaat. Dit symbool wijst op de aanwezigheid van apparaten die gevoelig zijn voor elektrostatische ontlading en geeft aan dat voorzichtigheid betracht dient te worden om schade aan de apparatuur te voorkomen. Wanneer dit symbool op een product staat, geeft dit aan dat het instrument aangesloten is op wisselstroom. Elektrische apparatuur gemarkeerd met dit symbool mag niet worden afgevoerd via Europese systemen voor afvoer van huishoudelijk of openbaar afval. Oude apparatuur of apparatuur aan het einde van zijn levensduur kan naar de fabrikant worden geretourneerd voor kosteloze verwerking. Als dit symbool op het product staat, betekent dit dat het giftige of gevaarlijke stoffen of elementen bevat. Het getal in het symbool geeft de ecologische gebruiksduur in jaren aan. Wat heeft u ontvangen Controleer of alle hardware voor montage is meegeleverd. Houd er rekening mee dat de sensor, tenzij deze deel uitmaakt van ORBISPHERE-apparatuur, geïnstalleerd moet worden in een ORBISPHERE-aansluiting of doorstroomkamer die contact met de te analyseren monsterdoorstroming mogelijk maakt (raadpleeg Installatie op pagina 92 voor meer informatie) Een elektrochemische sensor voor zuurstof, ozon of waterstof De sensorkop wordt beschermd door een losse inschroefbare plastic beschermkap. Een plastic inschroefbare basis beschermt het aansluitpunt en biedt tegelijkertijd een geschikte standaard. Afbeelding 2 Sensorcomponenten 1 Opslag en kalibratiedop 3 Sensorbasis 2 Beschermkap 4 Verbinding met instrument 5 Kraag Nederlands 91 Een sensoronderhoudskit De onderhoudskit bevat de benodigde materiaal om service en onderhoud van de sensor. Installatie Initiële reiniging sensorcel Uw elektrochemische sensor van ORBISPHERE is in de fabriek grondig gereinigd en getest. Om de elektroden tegen oxidatie te beschermen is de cel gevuld met elektrolyt en is een membraan geïnstalleerd. De condities tijdens transport en opslag kunnen nadelige gevolgen hebben voor elektrochemische sensorcellen; daardoor moet er sensoronderhoud (reiniging cel en vervanging membraan) plaatsvinden voordat de sensor gebruikt wordt. Om sensoronderhoud uit te voeren, raadpleegt u de instructies in het gedeelte genaamd Onderhoud op pagina 93. Als u niet bekend bent met sensoronderhoud, zal uw vertegenwoordiger van Hach Lange u graag helpen. Opmerking: Elektrochemische H2-sensoren hebben geen volledige reinigingsprocedure nodig, omdat normaliter het dechloreren en rechloreren niet nodig zijn. De sensor positioneren Tenzij de sensor een onderdeel is van de ORBISPHERE-apparatuur, moet de sensor in een ORBISPHERE-inlasstuk of -doorstroomkamer gemonteerd worden om contact te hebben met het te analyseren vloeistofmonster. De sensoren en meetinstrumenten worden verbonden door een kabel en twee 10-pins-connectoren. De standaard kabellengte voor sensoren is 3 meter, maar er zijn verlengsnoeren t/m 1.000 m beschikbaar, waarbij dezelfde signaalgevoeligheid behouden blijft Indien u de druksensor model 28117 gebruikt, bedraagt de maximum kabellengte 50 meter. Zorgt u ervoor dat de sensor als volgt gemonteerd wordt: • • • • loodrecht op de leiding op een horizontaal gedeelte van de leiding (of op een omhoog vloeiende verticale leiding) op minimaal 15 meter afstand van de afvoerkant van de pomp op een plek waar het monster stabiel en snel doorstroomt en zo ver mogelijk van: • • • • ventielen bochtstukken de aanzuigkant van pompen een CO2-injectiesysteem of soortgelijke systemen Opmerking: Er kunnen situaties zijn waarbij niet aan al deze voorwaarden voldaan kan worden. Is dit het geval of heeft u andere vragen, neem dan contact op met uw Hach-Lange-vertegenwoordiger om de situatie te bestuderen en de best mogelijke oplossing te zoeken. De sensor plaatsen • • • • Plaats de sensor recht in de doorstroomkamer of in het inlasstuk. Draai de sensor niet. Draai de bevestigingsring met de hand vast. Sluit de sensorkabel aan. Controleer op lekken; vervang de O-ringen als het product zichtbaar lekt. Instructies voor microvolumedoorstroomkamers Wring de sensor niet wanneer u hem in een microvolumedoorstroomkamer steekt. Anders kunt u de beschermdop, verwringen en zo de positie van het membraan wijzigen. Hierdoor kunnen de meetomstandigheden van het membraan zich wijzigen en aldus de nauwkeurigheid van de metingen nadelig beïnvloeden. 92 Nederlands De sensor verwijderen • Als u niet de ORBISPHERE 32003-wisselkoppeling gebruikt dan moet u de monsterstroom stopzetten en de vloeistof uit de leiding laten lopen. • Maak de sensorkabel die aangesloten is op het sensoruiteinde los. • Houd de sensor in de ene hand om te voorkomen dat deze draait en schroef de moer los met de andere hand. • Neem de sensor recht uit het inlasstuk of uit de doorstroomkamer. • Breng (om de aansluiting te beschermen) de sensorbeschermdop en de sensorbasis aan. Externe druksensor Het systeem kan met een externe druksensor uitgerust worden. Hiermee kan een gasfractie onder variabele drukken tijdens metingen in gasfasen gemeten worden. Er zijn twee modellen beschikbaar, afhankelijk van de toegepaste druk: • 28117 Druksensor 0 - 5 bar absoluut • 28117C Druksensor 0 - 1 bar absoluut VOORZICHTIG Overschrijd NIET het drukbereik van de sensor. Dit zou anders het membraan van de sensor permanent kunnen vervormen en foute drukmetingen geven. De externe sensor kan op de meetapparatuur van ORBISPHERE aangesloten worden via een kabel van 1 meter lengte en een 4-pins-connector (een in optie verkrijgbare verlengkabel kan gebruikt worden, maar de totale lengte mag niet meer dan 50 meter bedragen). De externe druksensor kan op een multiparameterdoorstroomkamer van model 32002.xxx gemonteerd worden. Deze wordt via een blauwe schroefbevestigingsring op zijn plaats gehouden. De O-ring op de zitting van de sensor zorgt voor de dichtheid. Onderhoud Demontage en montage Uit elkaar halen van de sensor (verwijderen membraan) 1. 2. 3. 4. 1. Het is belangrijk de elektrochemische sensor te installeren terwijl deze op zijn basis staat. Deze basis biedt een goede bescherming voor de delicate aansluiting van de connector alsook een goede werkstandaard. 2. Verwijder de plastic dop voor opslag. Schroef de dop los met het in de onderdelenkit meegeleverde hulpmiddel. 3. Besteed aandacht aan de onderdelen binnen in de beschermende dop. Houd rekening met de montagevolgorde van de items. Nederlands 93 4. Trek de bevestigingsring met het in de onderdelenkit meegeleverde hulpmiddel omhoog. Verwijder het membraan en (indien van toepassing) het masker. Voer het elektrolyt af naar een gootsteen en spoel de sensorholte uit met kraanwater. VOORZICHTIG Vermijd contact tussen ogen of huid en elektrolyt, wat licht corrosief kan zijn. 6. 7. 5. 5. Plaats de tanden van het hulpmiddel voor verwijdering van de membraanondersteuning in de gaten voor de membraanondersteuning. 6. Schroef deze ondersteuning los. 7. Opmerking: De membraanondersteuning wordt individueel gefabriceerd en gekoppeld aan de sensor. Voor een juiste werking van de sensor is het CRUCIAAL om een membraanondersteuning bij de bijbehorende sensor te houden. Als de membraanondersteuning vervangen moet worden, neem dan contact op met uw vertegenwoordiger van Hach Lange. Sensormontage (installatie membraan) Ga verder met sectie sensoronderhoud voor reinigingsinstructies voor de anode en kathode voordat de sensor opnieuw gemonteerd wordt 3. 1. 2. 1. Installeer de membraanondersteuning met de groef aan de bovenzijde. Opmerking: De membraanondersteuning wordt individueel gefabriceerd en gekoppeld aan de sensor. Zorg er derhalve voor dat de juiste ondersteuning voor membraan gebruikt wordt op de juiste sensor. 2. Plaats de tanden van het hulpmiddel voor verwijdering van de membraanondersteuning in de gaten voor de membraanondersteuning. 3. Draai de membraanondersteuning vingervast aan. VOORZICHTIG Teveel torsie zal de sensorelektroden beschadigen. 94 Nederlands 4. 5. 6. 7. 4. Het montageoppervlak van het membraan dient schoon en vlak te zijn. Vervang de O-ring van het membraan op de sensorkop door een nieuw exemplaar. Opmerking: De 29039.4 Nitril O-ring kan, als deze nog in goede conditie is, opnieuw gebruikt worden. Oringen voor membranen maken deel uit van de kit voor de beschermdop. 5. Gebruik de in de onderhoudskit meegeleverde injectiespuit of fles met spuitmond en vul de sensorholte met elektrolyt. Zorg ervoor dat de elektroden niet met de naald aangeraakt worden; een kras op het oppervlak kan leiden tot verlies van prestatie. Kantel de sensor lichtjes en injecteer in de lagere holte, waarmee bellen naar de bovenste holte gedrukt worden. Tik voorzichtig op de zijkant van de sensor om vastzittende bellen te verplaatsen. Retourneer de sensor naar zijn verticale positie De laatste druppel elektrolyt moet een koepel vormen bovenop de tip van de sensor. 6. Haal het hulpmiddel in twee delen voor het monteren van het membraan uit de onderhoudskit. Installeer de hoes over de kop van de sensor (eindig met de schouder naar beneden). Opmerking: Na installatie kan een membraan niet hergebruikt worden. Raak het membraan niet met blote vingers aan; dit kan de gevoeligheid ervan beïnvloeden. 7. Haal een paar membranen uit de voorraaddoos. Neem een membraan van de stapel met de in de kit meegeleverde pincet en plaats deze voorzichtig op de tip van de sensor. Zorg ervoor dat het gecentreerd is en dat er geen bellen bestaan. Als een sensormasker gebruikt wordt, plaats dit dan direct bovenop het membraan. De diameter van het membraan is groter dan die van de sensorkop. Dit is normaal, omdat het membraan over de sensortip gevouwen wordt. Opmerking: Scheid het membraan en het beschermende papier: • het membraan is transparant (doorzichtig). • Het beschermende papier is opaak. 8. 9. 10. 11. 8. De ring die het membraan vasthoudt is verkrijgbaar in twee interne diameters die iets van elkaar verschillen, afhankelijk van de totale dikte van het membraan (A = 29228 houdring, membraandikte < 50μ; B = houdring 29229, totale dikte membraan ≥ 50μ. Voor een juiste installatie van het membraan moet ervoor gezorgd worden dat de juiste ring (voor vasthouden) voor de toepassing wordt gebruikt. 9. Plaats de ring die het membraan vasthoudt op de tip van het hulpmiddel voor installatie. Nederlands 95 VOORZICHTIG Om te voorkomen dat het membraan beschadigd wordt moet de tip van het hulpmiddel volledig schoon zijn en het oppervlak ervan vlak. 10. Plaats het hulpmiddel voor installatie in de geleidende huls. 11. Druk het hulpmiddel voor installatie stevig naar beneden. Hiermee wordt de montagering op de sensorkop geklemd, waardoor het membraan over de sensortip wordt gevouwen. Verwijder het hulpmiddel voor installatie en de geleidende hoes. Controleer visueel op juiste plaatsing van de ring en probeer deze met de vingers naar beneden te drukken. Controleer of het membraan strak zit, zonder rimpels en dat er geen bellen aanwezig zijn. Spoel de sensor af onder stromend water en veeg deze schoon met een schone doek. Controleer op elektrolytlekken. 12. 13. 14. 12. Bereid de beschermdop voor op installatie. Vervang alle onderdelen in de beschermdop door nieuwe exemplaren (behalve het rooster) en plaats ze in omgekeerde volgorde weer terug. De Tefzel sluitringen, onder de dop, moeten lichtjes gesmeerd worden met siliconenvet. Opmerking: De illustratie dient slechts als voorbeeld. Uw configuratie kan een andere zijn. 13. Draai de beschermkap vingervast aan. Rond het proces daarna af met het in de onderhoudskit geleverde hulpmiddel. Eén voor een in elk van de gaten plaatsen en zo ver als mogelijk aandraaien. Draai elk gat slechts eenmaal aan. Opmerking: Het rooster in de beschermdop moet tijdens het aandraaien vrij zijn om te bewegen. Derhalve, en ook om beschadiging van het membraan te voorkomen, mag het rooster tijdens het aandraaiproces niet aangeraakt worden. 14. Sla de sensor altijd op met de opslagdop en de basis geïnstalleerd. Doe een paar druppels schoon water in de beschermdop om te voorkomen dat de sensorcel opdroogt. Opmerking: Een sensor die uit elkaar is gehaald of waarop onderhoud is gepleegd, dient altijd gekalibreerd te worden. Laat de sensor 30 minuten tot rust komen voor de sensorkalibratie wordt uitgevoerd. Elektrochemisch reinigings- en regeneratie-instrument De 32301 is een zeer efficiënt hulpmiddel voor reiniging en regeneratie voor elektrochemische sensoren van ORBISPHERE. Dit instrument keert het elektrochemisch proces om dat in de sensor plaatsvindt wanneer deze in normale omstandigheden gebruikt wordt. Hierdoor wordt de oxydatie verwijdert en worden gelijktijdig de oppervlakken van de elektroden geregenereerd. Daarbij beschikt dit regeneratie-instrument tevens over een doorgangsmeter om de elektronica van sensoren te testen. Het gebruik van deze tool wordt aanbevolen voor een merkbaar langere levensduur van de sensor. In de 32301 Bedieningshandleiding is gedetailleerde informatie over het gebruik van het reinigingsen regeneratiecentrum van de inbegrepen. Opmerking: Het is verplicht het 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center te gebruiken voor het onderhoud aan elektrochemische H2-sensoren. Dit proces wordt dechloreren en rechloreren van de elektroden genoemd (zie Reiniging waterstofsensor op pagina 99). Chemische reiniging: zuurstof- en ozon-sensorcel Opmerking: Niet van toepassing voor H2-sensoren. 96 Nederlands Bij de volgende stappen wordt ervan uitgegaan dat de sensor uit elkaar gehaald is. Raadpleeg voor demontage- en montageprocedures Demontage en montage op pagina 93. Situatie Slijtage van het membraan en chemische reacties binnen de sensor vereisen dat de sensor regelmatig onderhouden wordt om de originele gevoeligheid te herstellen. Onderhoud omvat ook reiniging van de elektrode en vervanging van het membraan. Een duidelijk teken dat onderhoud van de sensor nodig is, is dat metingen waarneembaar minder stabiel zijn dan gewoonlijk, en een kalibratie de situatie niet verbetert. Beschrijving methode (zie de volgende stap-voor-stap-procedure) • Elektrochemische reiniging met 32301 (indien beschikbaar) … indien niet beschikbaar of bij onvoldoende resultaten. ... voor sensoren die worden gebruikt in zware omgevingen (bijv. petrochemie) of zeer vuile sensoren. • Chemische reiniging van anode en kathode • Polijsten kathode • Laatste spoeling Opmerking: Om alle zilverresten die een reiniging met ammoniak niet kan verwijderen, te elimineren, is het soms nodig de chemische reiniging te herhalen met salpeterzuur (HNO3, niet meer dan 70 massaprocent). Reinigen membraansupport 1. Leeg het elektrolytreservoir en spoel het onder kraanwater uit. 2. Spoel de membraansupport af onder water en veeg deze droog. 3. Controleer op de aanwezigheid van residuen op de oppervlakken. Residu kan verwijderd worden door de ondersteuning in een container met salpeterzuur (HNO3 niet meer dan 70 massaprocent) te plaatsen tot deze weer het normale voorkomen heeft (normaliter binnen 30 seconden). Opmerking: Gebruik alleen salpeterzuur om zeer vuile membraansupports te reinigen. 4. Een minuut afspoelen onder stromend water; controleer hierna opnieuw of het oppervlak schoon is. VOORZICHTIG Salpeterzuur is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemische middelen. Reiniging met ammoniak van elektroden Opmerking: Gebruik alleen ammoniak om zeer vuile sensoren te reinigen. 1. Vul het elektrolytreservoir van de sensor met een oplossing van ammoniumhydroxide (NH4OH), niet meer dan 25 massaprocent, in water en laat dit 10 minuten staan. 2. Gedurende ten minste een minuut afspoelen onder stromend water. 3. Inspecteer de kop van de sensor. De tegenelektrode dient een zilverwitte kleur te hebben. 4. Als de tegenelektrode nog steeds afzettingen vertoont, herhaal de procedure dan. Nederlands 97 VOORZICHTIG Ammoniak is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemicaliën. Reiniging met salpeterzuur van anode en kathode Opmerking: Gebruik alleen salpeterzuur om zeer vuile sensoren te reinigen. 1. Controleer op de afwezigheid van zilverafzetting op de wanden van de centrale beschermende ringelektrode; dergelijke afzettingen kunnen contact maken met de tegenelektrode. 2. Om zilverresten in de sensorcel te elimineren is het soms nodig de chemische reiniging met salpeterzuur (HNO3, niet meer dan 70 massaprocent), te herhalen. 3. De elektrochemische reiniging van de 32301 verwijdert de aanslag van de plastic onderdelen van de cel niet, derhalve kan het nodig zijn te reinigen met salpeterzuur. Opmerking: Deze procedure wordt niet aanbevolen voor normaal onderhoud en mag niet vaker dan tweemaal per jaar gebruikt worden, omdat het zuur het metaal van de tegenelektrode aantast, waardoor de levensduur van de sensor vermindert. 4. Plaats geconcentreerd salpeterzuur in het elektrolytreservoir van de sensor en voeg 1 druppel toe op de kathode. 5. Niet langer dan 3 seconden laten staan. 6. Haal het zuur er snel uit en spoel gedurende een minuut grondig onder stromend kraanwater. VOORZICHTIG Salpeterzuur is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemische middelen. Polijsten sensoroppervlak 3. 1. 2. 1. Nadat de sensor gereinigd is, moet het oppervlak van de centrale elektrode gepolijst worden, samen met de membraanondersteuning. Opmerking: Installeer de membraanondersteuning met de groef aan de bovenzijde. De membraanondersteuning wordt individueel gefabriceerd en gekoppeld aan de sensor. Zorg er derhalve voor dat de juiste ondersteuning voor membraan gebruikt wordt op de juiste sensor. 2. Plaats de tanden van het hulpmiddel voor verwijdering van de membraanondersteuning in de gaten voor de membraanondersteuning. 3. Draai de membraanondersteuning vingervast aan. VOORZICHTIG Teveel torsie zal de sensorelektroden beschadigen. 98 Nederlands 4. 5. 6. 7. 4. Zet het bakje met de polijstdoek op een plat oppervlak. Verspreid een beetje polijstpoeder over de doek. Vermengen met een paar druppels water om een grijze, melkachtige vloeistof te verkrijgen. Zorg ervoor dat het voor uw toepassing juiste polijstpoeder gebruikt wordt. Opmerking: Gebruik een polijstdoek per model sensor, om mogelijke besmetting via overdracht van metaaldeeltjes te voorkomen. 5. Polijst, terwijl de sensor verticaal wordt gehouden, met een ronde beweging gedurende tenminste 30 seconden het oppervlak van de sensor, tot de elektroden schoon zijn en glimmen. Het kan voorkomen dat deze stap diverse malen herhaald moet worden. Zorg ervoor dat er geen contact tussen huid en polijstdoek ontstaat; de doek dient vrij van stof en vet te blijven. 6. Verwijder de membraanondersteuning met het hulpmiddel voor installatie. Spoel de ondersteuning en de sensorholte uit met een sterke schone waternevel. Gebruik gedistilleerd water wanneer de kwaliteit van het water twijfelachtig is. 7. Controleer zorgvuldig dat de kleine groef tussen de centrale elektrode en de beschermende ringelektrode volledig schoon en vrij van resterend polijstmiddel is. Alleen reinigen met een sterke waternevel. Het plakkende restmateriaal kan met een hoekje van een vel papier verwijderd worden. Alleen voor O3-sensor: laatste reiniging centrale elektrode Nadat de O3-sensor gereinigd en gepolijst is, moet een laatste behandeling met salpeterzuur worden toegepast; dit gaat als volgt: 1. Zet de sensor in verticale positie in de basis. 2. Vul het elektrolytreservoir met een paar druppels water, net genoeg om de buitenste elektrode te bedekken. De centrale elektrode moet drooggehouden worden. 3. Plaats een druppel salpeterzuur op de centrale elektrode; zorg ervoor dat alleen de elektrode en de geleidering worden bedekt. Voorkom dat er zuur in het water terechtkomt. Wacht minder dan een minuut en spoel dan grondig af onder stromend water. VOORZICHTIG Salpeterzuur is gevaarlijk! Raadpleeg de veiligheidsinformatie van uw leverancier van chemische middelen. Reiniging waterstofsensor Situatie De waterstofanalysator werkt op het principe dat waterstofmoleculen die door het membraan passeren, een elektrische stroom genereren bij het platina oppervlak van de anode. Om dit te laten plaatsvinden is een extreem schoon metalen oppervlak belangrijk. Als er zich film, vet of andere onzuiverheden op het platina oppervlak bevindt wordt de reactie belemmerd en kan deze zelfs gestopt worden. Daarbij leidt de chemische reactie die plaatsvindt op de gechloreerde zilveren kathodevoeldraden een bepaalde werkingstijd tot prestatieverlies. Nederlands 99 Als resultaat hiervan dient er onderhoud aan de sensor gepleegd te worden om de originele prestaties te herstellen. Methode De procedure voor reiniging van de H2 elektrochemische sensor vereist gebruik van het ORBISPHERE 32301 Sensor Cleaning and Regeneration Center. Deze procedure wordt in detail uitgelegd in de bedieningshandleiding van de 32301. Als overzicht: elektrochemische H2-sensorreiniging bestaat uit de volgende reeks bewerkingen: • Dechloreren van de kathode: Dit proces verwijdert de chloridefilm van het zilveren kathodeoppervlak (uitgevoerd door de ORBISPHERE 32301). • Opnieuw chloreren van de kathode: er wordt een laag zilverchloride op het oppervlak van de kathode gekweekt (uitgevoerd door de ORBISPHERE 32301). • Activering van de platina anode: het centrale anodeoppervlak wordt gepolijst en behandeld met salpeterzuur Foutenopsporing Zuurstofsensor Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing Herhaalde kalibraties gaan verder dan de "verwachte limieten" van het instrument. Alleen MOCA 3600: Selecteer membraan in menu "Options/Membrane". Kalibreer daarna de sensor. De interne barometrische druksensor van het instrument moet geijkt worden. Kalibreer de interne barometer tegen een gecertificeerde barometer. Voer geen correcties uit voor zeespiegel! Nat membraaninterface. Droogmaken met een tissue en opnieuw ijken. Optie "H2S insensivity" geactiveerd. Uitschakelen op het meetinstrument Er verschijnt "0000" O2-niveaus. Foute afleesschaal "XXXX" geselecteerd als weer te geven eenheid. Wijzig de leesschaal door te kiezen voor "X.XXX, XX.XX of XXX.X". Sensor werkt minder lang dan verwacht in relatief grote opgeloste O2-concentraties. Hoge concentraties O2 veroorzaken sneller afzettingen. Monteer een minder doorlatende membraan. Schakel de analyzer uit als de sensor niet op een lage O2concentratie ingesteld is. Sensor wil niet kalibreren, zelfs niet na grondig onderhoud. 100 Nederlands Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing Stel het stromingtempo in op 100 mL/min. Wacht tot stabiel en verdubbel vervolgens langzaam het debiet. Luchtlek in productbemonsteringslijn. Onverwachte of onjuiste opgeloste O2-aflezingen. De stabiele waarde voor een opgeloste O2-aflezing moet dezelfde zijn als voordien. Een verschil met betrekking tot het debiet geeft duidelijk aan dat er een luchtlek in de lijn is. Zet de sensor in een ontlucht monster; wacht tot de aflezing een lage waarde aangeeft: Veel reststroom. Meet de concentratie en vergelijk deze met de onderste meetgrens (zie de tabellen inSpecificaties van membranen voor sensoren op pagina 86). Als de concentratie aanmerkelijk hoger ligt dan de ondergrens, probeer dan onderhoud op de sensor te plegen. Waterstofsensor Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing Sensor wil niet kalibreren, zelfs niet na grondig onderhoud. Herhaalde kalibraties gaan verder dan de "verwachte limieten" van het instrument. Alleen MOCA 3600: Selecteer membraan in menu "Options/Membrane". Kalibreer daarna de sensor. "0000" H2 -niveaus weergegeven. Foute afleesschaal "XXXX" geselecteerd als weer te geven eenheid. Wijzig de leesschaal door te kiezen voor "X.XXX, XX.XX of XXX.X". Sensor werkt minder lang dan verwacht in relatief hoge H2concentraties. Hoge concentraties H2 vereisen meer werk van de elektrochemische sensor. Schakel de analysator uit wanneer deze niet nodig is. Veel reststroom. Als de concentratie aanmerkelijk hoger ligt dan de ondergrens, probeer dan onderhoud op de sensor te plegen. Onverwachte of onjuiste H23aflezingen. Ozonsensor Wanneer de O3-sensor juist gekalibreerd is met het meetinstrument van ORBISPHERE, moet de sensor tot 24 uur tot rust komen bij gebruik in condities meer zeer lage O3-concentraties. Probleem Sensor wil niet kalibreren, zelfs niet na grondig onderhoud. Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing Herhaalde kalibraties gaan verder dan de "verwachte limieten" van het instrument. Alleen MOCA 3600: Selecteer membraan in menu "Options/Membrane". Kalibreer daarna de sensor. De interne barometrische druksensor van het instrument moet geijkt worden. Kalibreer de interne barometer tegen een gecertificeerde barometer. Voer geen correcties uit voor zeespiegel! Nat membraaninterface. Droogmaken met een tissue en opnieuw ijken. Nederlands 101 Probleem Mogelijke oorzaak Mogelijke oplossing Er verschijnt "0000" O3-niveaus. Foute afleesschaal "XXXX" geselecteerd als weer te geven eenheid. Wijzig de leesschaal door te kiezen voor "X.XXX, XX.XX of XXX.X". Veel reststroom. Als de concentratie aanmerkelijk hoger ligt dan de ondergrens, probeer dan onderhoud op de sensor te plegen. Onvoldoende debiet Reguleert stroming, vergelijkbaar met voor membraan gespecificeerde niveaus. Lengte van monsterlijn geeft O3 tijd om te reageren. Verminder de lengte van de monsterslang. Komt niet overeen met laboratoriummonsters. Neem monsters in de dichte nabijheid van de sensor. Onverwachte of onjuiste opgeloste O3-aflezingen. 102 Nederlands Sensorspecifikationer Specifikationer kan ændres uden forvarsel. Sensorens produktlinje Gas Maks. Tryk (bar) O2 O3 H2 Sensormodelle Kommentarer r 20 31 11x.yz Hvor : 50 31 12x.yz x=Sensorens særlige karakteristika 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=Hoved-materiale 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz E betegner en EEx-certificeret sensor (Ex-Proof) 200 31 24x.yz s betegner en Smart sensor (0 eller 1; afhængig af anvendelsen) y=Membran O-ring materiale (1=Rustfrit stål; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanium; 7= Monel) Suffikser (når anvendt): A betegner en sensor med hurtig reaktion på temperaturændringer • Alle ORBISPHERE elektrokemiske sensorafskærmninger er certificeret IP68 / NEMA4 • PEEK (Polyetheretherketon) er højkrystallinsk termoplast Sensormembranspecifikationer Hydrogensensorer Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A Spormåling Lav koncentration Gennemsnitlig koncentration Høj koncentration Materiale PFA Tefzel® Tedlar® Saran Tykkelse [μm] 25 25 12,5 23 1 % ren H2 10 % ren H2 100 % ren H2 100 % ren H2 0 ppb til 75 ppb 0 ppb til 300 ppb 0 ppb til 3200 ppb 0 ppb til 32 ppb 0 Pa til 5 kPa 0 Pa til 20 kPa 0 Pa til 200 kPa 0 Pa til 2.000 kPa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 0,03 ppb, eller ± 1 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 0,09 ppb, eller ± 6 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 1 ppb, eller ± 50 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 10 ppb, eller ± 1 kPa 2 x 104 108 108 Irrelevant Specifikation Anbefalede anvendelser Kalibreringsgas Opløst måleinterval Gasholdigt måleinterval Præcision Integreret strålingsdosisgrænse Forventet strøm i luft @ 1 bar 25°C [μA] Forventet strøm i ren gas [µA] Temperaturkompensationinterval Temperaturmålingsinterval Irrelevant 150 50 5 0,5 0 til 50 °C 0 til 50 °C 10 til 45 °C 10 til 45 °C -5 til 100 °C Dansk 103 Specifikation Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A Reaktionstid1 2 sekunder 5 sekunder 6 sekunder 50 sekunder Anbefalede mindste væskeflowinterval2 [ml/min] 50 til 220 40 til 200 20 til 70 20 til 40 Anbefalede mindste lineær flowhastighed2 [cm/sek] 200 150 50 30 Anbefalede gasholdig flowhastighed [l/min] 0,005 til 3 Oxygen-sensorer (tabel 1) Membran 2956A Membran 2958A Membran 29552A Membran 2952A Rustkontrol, Afiltet vand Drikkevarer, lab. anvendelsesmul igheder In-line ølurt, Luft/O2 injektion, rensningsanlæg Rustkontrol, inline drikkevarer, afiltet vand Materiale PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Tykkelse [μm] 25 12,5 50 25 Kalibreringsgas Luft Luft Luft Luft / rent O2 0 ppb til 20 ppm 0 ppb til 40 ppm 0 ppb til 80 ppm 0 ppb til 80 ppm Gasholdigt måleinterval 0 Pa til 50 kPa 0 Pa til 100 kPa 0 Pa til 200 kPa 0 Pa til 200 kPa Præcision Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 0,1 ppb(1), eller ± 1 ppb(2), eller ± 0,25 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 1 ppb, eller ± 2 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 2 ppb, eller ± 5 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 2 ppb, eller ± 5 Pa Specifikation Anbefalede anvendelser Opløst måleinterval (1) Nøjagtighed er ± 0,1 ppb for 410, 510, 362x, 360x og 3655 instrumenter (2) Nøjagtighed er ± 1 ppb for 366x og 3650 instrumenter 2 x 104 108 Irrelevant 108 Forventet strøm i luft @ 1 bar 25 °C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Forventet strøm i rent O2 [µA] 132 47 31,4 27 O2 konsumption i O2 mættet vand ved 25 °C [µg/time] 40 14 9,4 8 90 sekunder 38 sekunder Integreret strålingsdosisgrænse Temperaturkompensationinterval -5 til 60 °C Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C Reaktionstid3 1 2 3 7,2 sekunder 9,5 sekunder Responstid ved 25°C for en 90 % signalændring Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden vinduesgitter Responstid ved 25 °C for en 90 % signalændring 104 Dansk Membran 2956A Membran 2958A Membran 29552A Membran 2952A Anbefalede mindste flowhastighed af væske 4 [ml/min] 180 120 50 50 Anbefalede mindste lineær flowhastighed4 [cm/sek] 200 100 30 30 Specifikation Anbefalede gasholdig flowhastighed [l/min] 0,1 til 3 Oxygen-sensorer (tabel 2) Specifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A Anbefalede anvendelser Mættet til super mættede niveauer Mættet til super mættede niveauer In-line varm ølurt (op til 70 °C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Luft / rent O2 Luft / rent O2 Rent O2 Opløst måleinterval 0 ppb til 400 ppm 0 ppb til 400 ppm 0 ppb til 2.000 ppm Gasholdigt måleinterval 0 Pa til 1.000 kPa 0 Pa til 1.000 kPa 0 Pa til 5.000 kPa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 10 ppb, eller ± 20 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 10 ppb, eller ± 20 Pa Den største af ±1 % af aflæsning eller ± 50 ppb, eller ± 100 Pa Irrelevant 108 108 Forventet strøm i luft @ 1 bar 25 °C [] 0,9 0,7 0,2 Forventet strøm i rent O2 [µA] 4,7 3,8 0,9 O 2 konsumption i O2 mættet vand ved 25 °C [µg/time] 1,4 1,3 0,3 Materiale Tykkelse [μm] Kalibreringsgas Præcision Integreret strålingsdosisgrænse Temperaturkompensationinterval -5 til 60 °C Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C Reaktionstid5 2,5 minutter 18 minutter 80 sekunder Anbefalede mindste flowhastighed af væske6 [ml/min] 25 25 5 Anbefalede mindste lineær flowhastighed6 [cm/sek] 20 60 5 Anbefalede gasholdig flowhastighed [L/min] 4 5 6 0,1 til 3 Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden vinduesgitter Responstid ved 25 °C for en 90 % signalændring Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden vinduesgitter Dansk 105 Ozonsensorer Specifikation Membran 2956A Membran 29552A Spormåling Høj koncentration (> 1 mg/l) Materiale PFA PTFE Tykkelse [μm] 25 50 Anbefalede anvendelser Kalibreringsgas Kalibreringsgas eller luft Opløst måleinterval 0 ppb til 50 ppm 0 ppb til 200 ppm 0 Pa til 10 kPa 0 Pa til 40 kPa Den største af ±1 % af aflæsning (± 5 % for sensorer kalibreret i luft) eller ± 5 ppb, eller ±1 Pa Den største af ±1 % af aflæsning (± 5 % for sensorer kalibreret i luft) eller ± 20 ppb, eller ± 4 Pa 2 x 104 Irrelevant Forventet strøm i luft @ 1 bar 25 °C [μA] 26,4 6,5 Forventet strøm i ren gas [µA] 105 31,4 Gasholdigt måleinterval Præcision Integreret strålingsdosisgrænse Temperaturkompensationinterval -5 til 45 °C Temperaturmålingsinterval -5 til 100 °C Reaktionstid7 Anbefalede mindste flowhastighed af væske8 [ml/min] Anbefalede mindste lineær flowhastighed8 [cm/sek] Anbefalede gasholdig flowhastighed [l/min] 30 sekunder 6 minutter 3509 1009 30 10 0,01 til 3 Sensorens vægt og størrelse Sensorens vægt er fra 140 til 700 gram, afhængig af konstruktionsmateriale. 7 8 9 Responstid ved 25 °C for en 90 % signalændring Væskeflow gennem et ORBISPHERE 32001 flowkammer med beskyttelseshætte og uden vinduesgitter Disse flowhastigheder tager hensyn til nedbrydning af ozon i slangen mellem linjen og flowkammeret (teoretiske flowhastigheder ved fravær af nedbrydning ville være 10 gange mindre) 106 Dansk Figur 1 Sensorens dimensioner Udvidet udgave af manualen For yderligere information bedes du se den udvidede version af denne håndbog, som er tilgængelig på producentens hjemmeside. Generelle oplysninger Producenten kan under ingen omstændigheder holdes ansvarlig for direkte, indirekte, specielle, hændelige eller følgeskader der opstår på baggrund af en defekt eller udeladelse i denne vejledning. Producenten forbeholder sig ret til når som helst at foretage ændringer i denne manual og de beskrevne produkter uden varsel eller forpligtelser. Reviderede udgaver kan findes på producentens webside. Oplysninger vedr. sikkerhed BEMÆRKNING Producenten er ikke ansvarlig for eventuelle skader på grund af forkert anvendelse eller misbrug af dette produkt, herunder uden begrænsning direkte skader, hændelige skader eller følgeskader, og fraskriver sig ansvaret for sådanne skader i det fulde omfang, som tillades ifølge gældende lov. Kun brugeren er ansvarlig for at identificere alvorlige risici ved anvendelsen og installere relevante mekanismer til beskyttelse af processerne i forbindelse med en eventuel fejl på udstyret. Læs hele manualen, inden udpakning, installation eller betjening af dette udstyr. Overhold alle farehenvisninger og advarsler. Undladelse heraf kan medføre, at brugeren kommer alvorligt til skade eller beskadigelse af apparatet. Kontroller, at den beskyttelse, som dette udstyr giver, ikke forringes. Du må ikke bruge eller installere dette udstyr på nogen anden måde end den, der er angivet i denne manual. Brug af sikkerhedsoplysninger FARE Angiver en eventuel eller overhængende farlig situation, der vil medføre dødsfald eller alvorlige kvæstelser, hvis den ikke undgås. ADVARSEL Angiver en potentiel eller umiddelbart farlig situation, som kan resultere i død eller alvorlig tilskadekomst, hvis den ikke undgås. FORSIGTIG Indikerer en potentiel farlig situation, der kan resultere i mindre eller moderat tilskadekomst. Dansk 107 BEMÆRKNING Angiver en situation, der kan medføre skade på instrumentet, hvis ikke den undgås. Oplysninger, der er særligt vigtige. Sikkerhedsmærkater Læs alle skilte og mærkater, som er placeret på apparatet. Der kan opstå person- eller instrumentskade, hvis forholdsreglerne ikke respekteres. I håndbogen refereres der til et symbol på instrumentet med en forholdsregelerklæring. Dette er sikkerhedsalarmsymbolet. Overhold alle sikkerhedsmeddelelser, der følger dette symbol, for at undgå potentiel kvæstelse. Se brugsanvisningen vedrørende drifts- eller sikkerhedsoplysninger, hvis det vises på instrumentet. Dette symbol angiver, at der er risiko for elektrisk stød og/eller dødsfald pga. elektrisk stød. Dette symbol angiver tilstedeværelsen af enheder, der er følsomme over for elektrostatisk afladning (ESD) og angiver, at der skal udvises forsigtighed for at forhindre beskadigelse af udstyret. Når dette symbol er anbragt på et produkt, så indikerer det, at instrumentet er sluttet til vekselstrøm. Elektrisk udstyr mærket med dette symbol må, i Europa, ikke bortskaffes i sammen med husholdningsaffald eller offentligt affald. Returner gammelt eller udtjent udstyr til producenten til bortskaffelse uden gebyr. Dette symbol indikerer, at produktet indeholder giftige eller farlige stoffer eller elementer. Tallet inden i symbolet indikerer brugsperioden for miljøbeskyttelse i år. Det du har modtaget Kontroller, at alle monteringsdele er inkluderet. Bemærk, at med mindre sensoren er en del af ORBISPHERE udstyret der medfølger, skal sensoren monteres på en ORBISPHERE sokkel eller et flowkammer der muliggør kontakt med prøvevæsken der skal analyseres (se Installation på side 109 for detaljer). En oxygen- ozon- eller hydrogen- elektrokemisk sensor Sensorhovedet er beskyttet med en plastik opbevaringshætte, der kan skrues på. En plastik base beskytter forbindelsesstikket samtidig med at give en passende holder. Figur 2 Sensorkomponenter 1 Opbevarings- og kalibreringshætte 3 Sensorbase 2 Beskyttelseshætte 4 Tilslutning til instrument 108 Dansk 5 Manchet Et vedligeholdelsessæt til sensor. Vedligeholdelsessætet omfatter det materiale, der skal bruges til vedligeholdelse af sensoren. Installation Indledende rengøring af sensorcelle Din ORBISPHERE elektrokemiske sensor er blevet omhyggeligt rengjort og testet på fabrikken. For at beskytte elektroderne mod iltning er cellen blevet fyldt med elektrolyt, og en membran er installeret. Dog kan forsendelses- og opbevaringsforhold påvirke den elektrokemiske sensors celler og derfor en sensorservice (cellerengøring og udskiftning af membran) skal udføres, før du bruger sensoren. For at udføre en sensorservice, se instruktionerne i det relevante afsnit Vedligeholdelse på side 110. Hvis du ikke er fortrolig med sensorservice, vil din Hach Lange repræsentant hjælpe dig. BEMÆRK: Elektrokemiske H2-sensorer kræver ikke en fuldstændig rengøringsprocedure, idet afchloreings- og genchloreringsprocesser er normalt ikke påkrævet. Sensorpositionering Med mindre sensoren er en del af ORBISPHERE udstyret der medfølger, skal sensoren monteres på en ORBISPHERE sokkel eller et flowkammer, der muliggør kontakt med prøvevæsken der skal analyseres. Sensoren og måleinstrumentet er forbundet med et kabel og to 10-benede stikforbindelser. Kabellængden til standard sensor er 3 meter, men der kan bruges forlængerkabler på op til 1.000 meter for at bevare den samme signalfølsomhed. Hvis model 28117 tryksensoren er blevet brugt, er den maksimale kabellængde 50 m. Når sensoren bliver monteret skal du sørge for at den sidder: • • • • vinkelret på røret på et vandret rørafsnit (eller på et opadgående lodret rør) mindst 15 m væk fra pumpens udledningsside på et sted hvor prøveflowet er stabilt og hurtigt og så langt som muligt væk fra: • • • • ventiler rørknæk sugesiden på alle pumper et CO2 injektionssystem eller lignende BEMÆRK: Der kan være situationer hvor ikke alle ovenstående forhold kan imødekommes. Hvis dette er tilfældet eller du har nogle problemer, bedes du kontakte din Hach Lange repræsentant for at evaluere situationen og finde den bedst anvendelige løsning. Sensorindførelse • • • • Isæt sensoren lige ind i flowkammeret eller soklen. Undgå at dreje sensoren. Stram den tilhørende manchet med hånden. Forbind sensorkablet. Kontroller om der findes utætheder og udskift O-ringe hvis der er synlige lækager. Instruktioner for mikrovolume flowkamre Undgå at dreje sensoren når du isætter den i mikrovolume flowkammeret. Denne rotation kunne forskyde beskyttelseshætten og dermed ændre placeringen af membranen. Dette kunne ændre membranmåleforholdene og påvirke nøjagtigheden af målingen. Dansk 109 Sensorafmontering • Hvis der ikke bruges ORBISPHERE 32003 indskydnings-/udtrækningsventil, skal du slukke for prøveflowet og tømme prøvekredsløb af væske. • Afmonter sensorkablet, der er tilsluttet enden på sensoren. • Hold i sensorhoveddelen med den ene hånd for at undgå rotation, og skru manchetten af med den anden hånd. • Træk sensoren lige ud af soklen eller flowkammeret. • Monter sensoropbevaringshætten og sensorbasen (for at beskytte forbindelsen). Udvendig tryksensor Systemet kan monteres med en udvendig tryksensor. Dette muliggør en måling af en brøkdel af gassen under varierende trykforhold under gasfasemålinger. To modeller er tilgængelige afhængig af anvendt tryk: • 28117 tryksensor 0 - 5 bar absolut tryk • 28117C tryksensor 0 - 1 bar absolut tryk FORSIGTIG UNDLAD at overstige sensorens trykinterval. Dette kunne permanent beskadige sensormembranen og dermed påvirke alle trykværdier i fremtiden. Den udvendige sensor forbindes til ORBISPHERE måleinstrumentet med et 1 m langt kabel og en 4ben stikforbindelse (der kan anvendes et valgfrit forlængerkabel men den samlede længde bør ikke overstige 50 m). Den udvendige tryksensor kan monteres på modellen 32002.xxx multiparameter flowkammer. Den holdes på plads af en blå manchet med gevind. Tætningsgraden sikres af en O-ring på sensorlejet. Vedligeholdelse Afmontering og montering Adskillelse af sensor (fjernelse af membran) 1. 2. 3. 4. 1. Det er vigtigt at montere den elektrokemiske sensor stående på dens base. Basen sikrer god beskyttelse for det sarte stik samtidig med at give en passende arbejdsholder. 2. Fjern plastik opbevaringshætten. Skru beskyttelseshætten af ved hjælp af værktøjet fra det medfølgende vedligeholdelsessæt. 3. Hold øje med komponenterne inde i beskyttelseshætten. Noter samlingsrækkefølgen for hvert element. 4. Træk fastgørelsesringen op ved hjælp af værktøjet fra det medfølgende vedligeholdelsessæt. Fjern membranen og masken (hvis relevant). Dræn elektrolytten i en vask og skyl sensorhulningen med rindende vand. 110 Dansk FORSIGTIG Undgå øjen- eller hudkontakt med elektrolyt, som kan være svagt ætsende. 6. 7. 5. 5. Sæt benene af værktøjet til fjernelse af membranebærer i membranebærerens huller. 6. Skru membranebæreren af. 7. BEMÆRK: Membranebæreren er individuelt maskinbeabejdet og parret med sensoren. For korrekt funktion af sensor er det MEGET VIGTIGT at holde en membranebærer med den respektive sensor. Hvis membranebæreren skal udskiftes, kontakt din Hach Lange repræsentant. Samling af sensor (installation af membran) Før du starter gensamling af sensoren, gå til afsnittet om vedligeholdelse af sensor for vejledning om rengøring af katode og anode. 3. 1. 2. 1. Installer membranebæreren med rillen på den øverste side. BEMÆRK: Membranebæreren er individuelt maskinbeabejdet og parret med sensoren. Derfor skal du sørge for at bruge den korrekte membranebærer til den korrekte sensor. 2. Sæt benene af værktøjet til fjernelse af membranebærer i membranebærerens huller. 3. Fastspænd membranebæreren, så den kan fjernes med hånden. FORSIGTIG For stor drejningsmoment vil ødelægge sensorens elektroder. Dansk 111 4. 5. 6. 7. 4. Membranens monetringsoverflade skal være ren og jævn. Udskift membranens O-ring på sensorhovedet. BEMÆRK: 29039.4 nitril O-ring kan genbruges, hvis den er i god tilstand. Membranens O-ringe er del af beskyttelseshætte-sættet. 5. Brug sprøjten eller flaskedysen inkluderet i vedligeholdelsessættet til at fylde sensorhulningen med elektrolyt. Vær forsigtig med ikke at røre ved elektroderne med nålen, idet en ridse på overfladen kan føre til tab af ydeevne. Vip sensoren lidt, injicer i det nederste hul og få bobler ud af det øverste hul. Bank let på sensorens side for at flytte de opsamlede bobler. Vend sensoren til lodret position. Den sidste dråbe af elektrolyt bør danne en kuppel på sensorspidsen. 6. Tag det todelte montæringsværktøj til membranen fra vedligeholdelsessættet. Installer kappen på sensorhovedet (enden med skulder nedad). BEMÆRK: Efter påsættelsen kan membranen genbruges. Undlad at berøre membranen med fingre, da dette kan påvirke dens følsomhed. 7. Tag et par membraner ud af opbevaringsboksen. Brug pincetten, der findes i sættet, til at tage membranen op af stakken, og anbring den forsigtigt på sensorspidsen. Sørg for, at den er centreret og ingen boble er opsamlet. Hvis der bruges en sensormaske, placer den direkte på toppen af membranen. Membranens diameter er større end sensorhovedets diameter. Det er normalt, idet membranen vil folde over sensorspidsen. BEMÆRK: Adskil membranen fra beskyttelsespapiret: • Membranen er gennemsigtig (semitransparent). • Beskyttelsespapiret er uigennemsigtigt. 8. 9. 10. 11. 8. Membranens holdering findes i to lidt forskellige indre diametre, afhængig af membranens(ernes) samlede tykkelse (A = 29228 holdering, membranens tykkelse < 50μ; B = 29229 holdering, membranens(ernes) samlede tykkelse ≥ 50μ). For at udføre en korrekt installation af membrane skal du sørge for at bruge den korrekte holdering. 9. Anbring holderingen til membranen på spidsen af installationsværktøj. 112 Dansk FORSIGTIG For at undgå beskadigelse af membranen skal du sørge for, at værktøjsspidsen er helt ren og dens overflade er jævn. 10. Indsæt installationsværktøjet i styrekappen. 11. Skub installationsværktøjet godt fast nedad. Dette spænder monteringsringen på sensorhovedet og folder membranen over sensorspidsen. Fjern installationsværktøjet og styrekappen. Se, om ringen er placeret korrekt, og prøv at skubbe den ned med fingre. Kontroller, om membranen er tæt, uden folder, og at der ikke er nogen bobler. Skyl sensoren under rindende vand og aftør med en ren klud. Kontroller for elektrolytlækage. 12. 13. 14. 12. Forbered beskyttelseshætten til montering. Udskift alle dele inde i beskyttelseshætten med nye (undtagen gitter), og placer dem i den rækkefølge, de blev fjernet. Tefzel skiverne under hætten skal smøres let med siliconefedt. BEMÆRK: Illustrationen er kun et eksempel. Din aktuelle konfiguration kan variere. 13. Fastspænd beskyttelseshætten, så den kan fjernes med hånden. Fuldfør proceduren ved hjælp af værktøjet i det medfølgende vedligeholdelsessæt. Indsæt i hver af de fire huller efter hindanen, og spænd så meget du kan. Spænd hvert hul én gang. BEMÆRK: Gitteret inde i beskyttelseshætten skal kunne bevæges under stramningen. Derfor, og for at undgå beskadigelse af membranen, må du ikke røre ved gitteret under stramningen. 14. Sensoren opbevares altid med påmøneret opbevaringshætte og sensorbase. Dryp et par dråber rent vand i opbevaringshætten for at forhindre udtørring af sensorcellen. BEMÆRK: En sensor, der er blevet skilt ad eller serviceret, skal altid kalibreres. Lad sensoren hvile i 30 miutter, før du udfører kalibrering. Elektrokemisk rengørings- og regenereringscenter ORBISPHERE 32301 er et meget effektivt rengørings- og regenereringsredskab til elektrokemiske sensorer. Redskabet vender den elektrokemiske proces om, der finder sted i sensorcellen under normal drift. Dette fjerner iltningen og regenererer på samme tid elektrodeoverfladen. Derudover tilvejebringer regenereringscentret en vedvarende tester til kontrol af sensorens elektronik. Brug af dette værktøj anbefales til et mærkbart udvidet levetid af sensor. Detaljerede oplysninger om brug af rengørings- og regenereringscenter findes i 32301 Operator Manual. BEMÆRK: Brug af 32301 sensor rengørings- og regenereringscenter til servicering af elektrokemiske H2-sensorer er obligatorisk. Denne proces kaldes afchlorering og genchlorering af elektroder (se Hydrogen rengøring af sensorcelle på side 116). Kemisk rengøring: ilt og ozon sensorcelle BEMÆRK: Ikke relevant for H2-sensorer. Det følgende forudsætter, at sensoren er blevet skilt ad. For afmonterings- og monteringsprocedurer, se Afmontering og montering på side 110. Forhold Dansk 113 Slid på membranen og kemiske reaktioner i sensoren kræver, at sensoren serviceres regelmæssigt for at gendanne dens oprindelige følsomhed. Service omfatter rengøring af elektrode og udskiftning af membran. Et tydeligt tegn på, at en vedligeholdelse af sensor er nødvendig er, når målingerne er mærkbart mindre stabile end normalt, og når en kalibrering ikke forbedrer situationen. Metodebeskrivelse (se nedenstående trin-efter-trin procedure) • Elektrokemisk rengøring med 32301 (hvis tilgængelig) ... hvis ikke tilgængelig eller resultaterne er utilstrækkelige. ... til sensorer anvendt i barske miljøer (f.eks. kulbrinteindustrien) eller meget snavsede sensorer. • Kemisk rengøring af anode og katode • Polering af midterelektrode • Afsluttende skylning BEMÆRK: For at fjerne alle sølvrester, som rengøring med ammoniak ikke kan klare, er det nogle gange nødvendigt at gentage kemisk rensning ved brug af salpetersyre (HNO3, ikke over 70 % vægt). Rengøring af membranebærer 1. Tøm og skyl elektrolytreservoiret under rindende vand. 2. Skyl membranebæreren og tør den af. 3. Kontroller overfladen for tilstedeværelse af urenheder. Resterne kan fjernes ved at placere bæreren i en beholder med salpetersyre (HNO3, ikke over 70 % vægt), indtil den genvinder sin oprindelige udseende (normalt inden for 30 sekunder). BEMÆRK: Brug kun salpetersyre til rengøring af meget snavset membranebærer. 4. Skyl under rindende vand i et minut og kontroller igen overfladens renhed. FORSIGTIG Salpetersyre er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier. Rengøring af elektroder med ammoniak BEMÆRK: Brug kun ammoniak til rengøring af meget snavsede sensorer. 1. Fyld sensorens elektrolytreservoir med en opløsning af 25 % vægt ammoniumhydroxid (NH4OH) i vand og vent 10 minutter. 2. Skyl under rindende vand i mindst et minut. 3. Kontroller sensorhovedet. Modelektroden bør have en sølv-hvid farve. 4. Hvis modelektroden stadig har aflejringer, gentag proceduren. FORSIGTIG Ammoniak er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier. Rengøring af anode og katode med salpetersyre BEMÆRK: Brug kun salpetersyre til rengøring af meget snavsede sensorer. 114 Dansk 1. Kontroller, om der findes sølvrester på den centrale beskyttelsesring i elektrodevægge, da sådanne rester kan komme i kontakt med modelektroden. 2. For at fjerne alle sølvrester inde i sensorcellen, er det nogle gange nødvendigt at gentage kemisk rensning med salpetersyre (HNO3, ikke over 70 % vægt). 3. 32301 elektrokemisk rengøring fjerner ikke rester fra cellens plastikdele, så rengøring med salpetersyre kan være nødvendig. BEMÆRK: Denne procedure anbefales ikke til almindelig vedligeholdelse og bør ikke udføres oftere end to gange om året, idet syren nedbryder metallet af modelektroden og reducerer sensorens levetid. 4. Fyld sensorens elektrolytreservoir med koncentreret salpetersyre og tilføj 1 dråbe til midterelektroden. 5. Vent maks. 3 sekunder. 6. Hæld hurtigt syren ud og skyl grundigt under rindende vand i et minut. FORSIGTIG Salpetersyre er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier. Polering af sensorflade 3. 1. 2. 1. Når sensoren er blevet rengjort, skal fladen af midterelektroden poleres sammen med membranebæreren. BEMÆRK: Installer membranebæreren med rillen på den øverste side. Membranebæreren er individuelt maskinbeabejdet og parret med sensoren. Derfor skal du sørge for at bruge den korrekte membranebærer til den korrekte sensor. 2. Sæt benene af værktøjet til fjernelse af membranebærer i membranebærerens huller. 3. Fastspænd membranebæreren, så den kan fjernes med hånden. FORSIGTIG For stor drejningsmoment vil ødelægge sensorens elektroder. Dansk 115 4. 5. 6. 7. 4. Placer skålen med pudsekluden på en jævn overflade. Drys lidt polermiddel over kluden. Bland med et par dråber vand for at få en grå, mælkeagtig væske. Husk at bruge det korrekte polermiddel til anvendelsen. BEMÆRK: Brug én pudseklud til hver sensormodel for at forhindre mulig forurening gennem overførsel af metalpartikler. 5. Hold sensoren lodret og poler sensorfladen med cirkelbevægelser i mindst 30 sekunder, indtil elektroder er rene og blanke. Dette trin skal muligvis gentages flere gange. Sørg for at undgå hudkontakt med pudsekluden. Den bør holdes fri for støv og fedt. 6. Fjern membranebæreren vha. monteringsværktøj. Skyl bæreren og sensorhulningen med en stærk stråle af rent vand. Brug destilleret vand, hvis vandkvaliteten er tvivlsom. 7. Kontroller omhyggeligt, at den tynde rille mellem midtelektroden og beskyttelsesringelektroden er helt ren og fri for poleringsrester. Rengøres kun vha. af en stærk vandstråle. Kanten af en papirark kan anvendes til at fjerne klistrede rester. Kun O3-sensor: afsluttende rengøring af elektrode Når O3-sensoren er blevet rengjort og poleret, skal en afsluttende behandling med salpetersyre foretages på følgende måde: 1. Placer sensoren i lodret position på dens base. 2. Fyld elektrolytreservoiren med få vandråber, tilstrækkeligt til at dække den ydre elektrode. Midterelektroden skal forblive tør. 3. Anbring en dråbe af salpetersyre på midterelektroden, så den kun dækker elektroden og beskyttelsesringen. Undgå at spilde syre i vandet. Vent mindre end et minut, og skyl grundigt under rindende vand. FORSIGTIG Salpetersyre er farlig! Der henvises til sikkerhedsoplysninger fra din leverandør af kemikalier. Hydrogen rengøring af sensorcelle Forhold Hydrogenanalysatoren virker efter princippet, at hydrogenmolekuler, der passerer gennem membranen, genererer elektrisk strøm på overfladen af platinanoden. Dette kan kun ske, hvis metaloverfladen er meget ren. Hvis en film, fedt eller andre urenheder dækker platinoverfladen, hæmmes reaktionen eller endog standses helt. Derudover fører den kemiske reaktion, der finder sted på den chlorerede sølvkatode, til tab af ydeevne efter en vis reaktionstid. Som resultat deraf skal en sensorservice udføres for at gendanne dens oprindelige ydeevne. Metode Proceduren for rengøring af H2 elektrokemisk sensor kræver brug af ORBISPHERE 32301 sensor rengørings- og regenereringscenter. Denne procedure er forklaret i detaljer i 32301 brugermanual. Som en oversigt består rengøring af H2 elektrokemisk sensor af nedenstående rækkefølge af operationer: 116 Dansk • Afchlorering af katode: Denne proces fjerner chlorid-filmen fra sølvkatoders overflade (udført af ORBISPHERE 32301). • Genchlorering af katode: Et lag af sølvchlorid vokser på katodens overflade (udført af ORBISPHERE 32301). • Aktivering af platinanode: Overfladen af den midterste anode poleres og behandles med salpetersyre. Fejlfinding Oxygen-sensor Problem Mulig årsag Mulig løsning Gentagne kalibreringer går over "forventede grænser" af instrumentet. Kun MOCA 3600: vælg membran fra menuen "Options/Membrane". Kalibrer derefter sensoren. Instrumentets indvendige barometertryksensor har behov for kalibrering. Kalibrer internt barometer mod et certificeret barometer. Undlad at korrigere for havniveau. Fugt membranens berøringsflade. Aftør med en serviet og kalibrer igen. "H2S intensitivitet" valgmuligheden er aktiveret. Deaktiver på måleinstrumentet. "0000" O2 niveauer vises. Forkert læseskala "XXXX" er valgt for displayet. Skift læseskalaen ved at vælge "X.XXX, XX.XX eller XXX.X". Kortere end forventet sensordrift i relativ høj fortyndet O2 koncentration. Høje O2 koncentrationer genererer hurtigere bundfald. Monter en mindre gennemtrængelig membran. Sluk for analysatoren når sensoren ikke befinder sig i en lav O2 koncentration. Sensoren vil ikke kalibrere, selv efter grundig servicering. Indstil flowhastighed på 100 ml/min. Vent indtil den er stabil og foretag derefter en fordobling af flowhastigheden. Luftutæthed på produktprøvelinjen. Uventet eller unøjagtig opløst O2 aflæsninger. Den stabile værdi af opløst O2 aflæsning skal være det samme som før. En variation i flowhastigheden er et klart tegn på en luftutæthed på linjen. Anbring sensoren i udluftet prøve og afvent lav aflæsning: Høj tilbageværende strøm. Kontroller koncentrationen sammenlignet med lav målegrænse (se tabel i Sensormembranspecifikationer på side 103). Hvis koncentrationen er betydeligt højere end den lave grænse, skal du prøve en sensorservice. Dansk 117 Hydrogensensor Problem Mulig årsag Mulig løsning Sensoren vil ikke kalibrere, selv efter grundig servicering. Gentagne kalibreringer går over "forventede grænser" af instrumentet. Kun MOCA 3600: vælg membran fra menuen "Options/Membrane". Kalibrer derefter sensoren. "0000" H2 niveauer vises. Forkert læseskala "XXXX" er valgt for displayet. Skift læseskalaen ved at vælge "X.XXX, XX.XX eller XXX.X". Kortere end forventet sensordrift i relativ høj H2 koncentration. Høje H2 koncentrationer kræver mere arbejde fra elektrokemisk sensor. Sluk for analysator, når den ikke bruges. Uventede eller unøjagtige H2 aflæsninger. Høj tilbageværende strøm. Hvis koncentrationen er betydeligt højere end den lave grænse, skal du prøve en sensorservice. Ozonsensor Når O3-sensoren er blevet kalibreret korrekt vha. ORBISPHERE måleinstrument, skal sensoren hvile i op til 24 timer, når den bruges i meget lave O3 koncentrationsforhold. Problem Sensoren vil ikke kalibrere, selv efter grundig servicering. "0000" O3 niveauer vises. Uventet eller unøjagtig opløst O3 aflæsninger. 118 Dansk Mulig årsag Mulig løsning Gentagne kalibreringer går over "forventede grænser" af instrumentet. Kun MOCA 3600: vælg membran fra menuen "Options/Membrane". Kalibrer derefter sensoren. Instrumentets indvendige barometertryksensor har behov for kalibrering. Kalibrer internt barometer mod et certificeret barometer. Undlad at korrigere for havniveau. Fugt membranens interface. Aftør med en serviet og kalibrer igen. Forkert læseskala "XXXX" er valgt for displayet. Skift læseskalaen ved at vælge "X.XXX, XX.XX eller XXX.X". Høj tilbageværende strøm. Hvis koncentrationen er betydeligt højere end den lave grænse, skal du prøve en sensorservice. Utilstrækkelig flowhastighed. Reguler flow i forhold til angivne niveauer for membranen. Længden af prøvelinjer tillader O3 gange at reagere. Reducer længden af prøveslanger. Matcher ikke laboratorieprøver. Udtag prøver tæt på sensoren. Specyfikacje czujników Specyfikacje mogą zostać zmienione bez wcześniejszego powiadomienia. Linia produktowa czujnika Gaz Maks. zakres pomiarowy ciśnienia (bar) Modele czujników Uwagi 20 31 11x.yz gdzie : 50 31 12x.yz x=Cechy szczególne czujnika 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz 20 31 31x.yz O2 O3 H2 (0 lub 1; w zależności od zastosowania) y=Tworzywo pierścienia O-ring membrany (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) z=Tworzywo głowicy (1=Stal nierdzewna; 2=PEEK; 4=Hastelloy; 5=Tytan; 7= Monel) 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz E oznacza czujnik z certyfikatem EEx (Ex-Proof) 200 31 24x.yz s oznacza czujnik z funkcją Smart Przyrostki (jeśli występują): A oznacza czujnik z szybką reakcją na zmiany temperatury • Obudowy wszystkich czujników elektrochemicznych ORBISPHERE są certyfikowane zgodnie z normą IP68 / NEMA4 • PEEK (polyetheretherketone) jest wysokokrystalicznym tworzywem termoplastycznym Specyfikacja membrany czujnika Czujniki wodoru Membrana 2956A Membrana 2952A Membrana 2995A Membrana 29015A Pomiar ilości śladowych Niskie stężenie Średnie stężenie Wysokie stężenie Materiał PFA Tefzel® Tedlar® Saran Grubość [μm] 25 25 12,5 23 Gaz kalibracyjny 1% czystego H2 10% czystego H2 100% czystego H2 100% czystego H2 Zakres pomiaru substancji rozpuszczonych 0 ppb do 75 ppb 0 ppb do 300 ppb 0 ppb do 3200 ppb 0 ppb do 32 ppm 0 Pa do 5 kPa 0 Pa do 20 kPa 0 Pa do 200 kPa 0 kPa do 2000 kPa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 0,03 ppb albo ± 1 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 0,09 ppb albo ± 6 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 1 ppb albo ± 50 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 10 ppb albo ± 1 Pa 2 x 104 108 108 Nie dotyczy Specyfikacja Zalecane zastosowania Zakres pomiaru gazów Dokładność Limit zintegrowanej dawki promieniowania Oczekiwane natężenie prądu w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA] Nie dotyczy Polski 119 Specyfikacja Membrana 2956A Membrana 2952A Membrana 2995A Membrana 29015A 150 50 5 0,5 0 do 50°C 0 do 50°C 10 do 45°C 10 do 45°C Oczekiwane natężenie prądu w czystym gazie [μA] Zakres kompensacji temperatury Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C Czas reakcji1 2 sekundy 5 sekund 6 sekund 50 sekund Zalecana minimalna wartość przepływu płynu2 [ml/min] 50 do 220 40 do 200 20 do 70 20 do 40 Zalecana minimalna wartość przepływu liniowego2 [cm/s] 200 150 50 30 Zalecana wartość przepływu gazu [l/min] 0,005 do 3 Czujniki tlenu (tabela 1) Membrana 2956A Membrana 2958A Membrana 29552A Membrana 2952A Kontrola korozji, woda odpowietrzona Napoje, zastosowania laboratoryjne Brzeczka inline, wtryskiwanie powietrza/O2, oczyszczanie ścieków Kontrola korozji, napoje in-line, woda odpowietrzona Materiał PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Grubość [μm] 25 12,5 50 25 Gaz kalibracyjny Powietrze Powietrze Powietrze Powietrze/czyst y O2 Zakres pomiaru substancji rozpuszczonych 0 ppb do 20 ppm 0 ppb do 40 ppm 0 ppb do 80 ppm 0 ppb do 80 ppm Zakres pomiaru gazów 0 Pa do 50 kPa 0 Pa do 100 kP a 0 Pa do 200 kP a 0 Pa do 200 kP a Dokładność Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 0,1 ppb(1), lub ± 1 ppb(2) albo ± 0,25 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 1 ppb albo ± 2 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 2 ppb albo ± 5 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 2 ppb albo ± 5 Pa Specyfikacja Zalecane zastosowania (1) Dokładność wynosi ± 0,1 ppb w przypadku przyrządów 410, 510, 362x, 360x i 3655 (2) Limit zintegrowanej dawki promieniowania Oczekiwane natężenie prądu w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA] 1 2 Dokładność wynosi ± 1 ppb w przypadku przyrządów 366x i 3650 2 x 104 108 Nie dotyczy 108 26,4 9,4 6,3 5,4 Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez siatki 120 Polski Membrana 2956A Membrana 2958A Membrana 29552A Membrana 2952A Oczekiwane natężenie prądu w czystym O2 [μA] 132 47 31,4 27 Zużycie O2 w wodzie nasyconej O2 w temperaturze 25°C [μg/h] 40 14 9,4 8 Specyfikacja Zakres kompensacji temperatury -5 do 60°C Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C Czas reakcji3 7,2 sekundy 9,5 sekundy 90 sekund 38 sekund Zalecana minimalna wartość przepływu płynu4 [ml/min] 180 120 50 50 Zalecana minimalna wartość przepływu liniowego4 [cm/s] 200 100 30 30 Zalecana wartość przepływu gazu [l/min] 0,1 do 3 Czujniki tlenu (tabela 2) Specyfikacja Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A Poziomy od nasyconego do przesyconego Poziomy od nasyconego do przesyconego Gorąca brzeczka inline (do 70°C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Powietrze / czysty O2 Powietrze / czysty O2 Czysty O2 Zakres pomiaru substancji rozpuszczonych 0 ppb do 400 ppm 0 ppb do 400 ppm 0 ppb do 2000 ppm Zakres pomiaru gazu 0 Pa do 1000 kPa 0 Pa do 1000 kPa 0 Pa do 5000 kPa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 10 ppb albo ± 20 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 10 ppb albo ± 20 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu lub ± 50 ppb albo ± 100 Pa Nie dotyczy 108 108 Oczekiwane natężenie prądu w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA] 0,9 0,7 0,2 Oczekiwane natężenie prądu w czystym O2 [μA] 4,7 3,8 0,9 Zużycie O2 w wodzie nasyconej O2 w temperaturze 25°C [μg/h] 1,4 1,3 0,3 Zalecane zastosowania Materiał Grubość [μm] Gaz kalibracyjny Dokładność Limit zintegrowanej dawki promieniowania Zakres kompensacji temperatury -5 do 60°C Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C Czas reakcji5 3 4 5 2,5 minuty 18 minut 80 sekund Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez siatki Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału Polski 121 Specyfikacja Membrana 2935A Membrana 29521A Membrana 2995A Zalecana minimalna wartość przepływu płynu6 [ml/min] 25 25 5 Zalecana minimalna wartość przepływu liniowego6 [cm/s] 20 60 5 Zalecana wartość przepływu gazu [l/min] 0,1 do 3 Czujniki ozonu Specyfikacja Membrana 2956A Membrana 29552A Pomiar ilości śladowych Wysokie stężenie (>1 mg/l) Materiał PFA PTFE Grubość [μm] 25 50 Zalecane zastosowania Gaz kalibracyjny Zakres pomiaru substancji rozpuszczonych Gaz kalibracyjny lub powietrze 0 ppb do 50 ppm 0 ppb do 200 ppm 0 Pa do 10 kPa 0 Pa do 40 kPa Wyższa z wartości: ±1% odczytu (± 5% w przypadku czujników kalibrowanych w powietrzu) lub ± 5 ppb albo ± 1 Pa Wyższa z wartości: ±1% odczytu (± 5% w przypadku czujników kalibrowanych w powietrzu) lub ± 20 ppb albo ± 4 Pa 2 x 104 Nie dotyczy Oczekiwane natężenie prądu w powietrzu, 1 bar, 25°C [μA] 26,4 6,5 Oczekiwane natężenie prądu w czystym gazie [μA] 105 31,4 Zakres pomiaru gazu Dokładność Limit zintegrowanej dawki promieniowania Zakres kompensacji temperatury -5 do 45°C Zakres pomiaru temperatur -5 do 100°C Czas reakcji7 30 sekund 6 minut Zalecana minimalna wartość przepływu płynu8 [ml/min] 3509 1009 Zalecana minimalna wartość przepływu liniowego8 [cm/s] 30 10 Zalecana wartość przepływu gazu [l/min] 6 7 8 9 0,01 do 3 Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez siatki Czas reakcji w temperaturze 25°C w przypadku 90% zmiany sygnału Przepływ płynu przez komorę przepływową ORBISPHERE 32001 z zaślepką ochronną, bez siatki Te wartości przepływu uwzględniają rozkład ozonu w przewodach pomiędzy układem a komorą przepływową (teoretyczne wartości przepływu bez rozkładu byłyby 10 razy mniejsze) 122 Polski Masa i wymiary czujnika: Masa czujnika wynosi od 140 do 700 gramów, w zależności od tworzywa, z którego został wykonany. Rysunek 1 Wymiary czujnika Instrukcja rozszerzona Aby uzyskać dodatkowe informacje, zapoznaj się z rozszerzoną instrukcją dostępną na stronie internetowej producenta. Ogólne informacje W żadnym przypadku producent nie ponosi odpowiedzialności za bezpośrednie, pośrednie, specjalne, przypadkowe lub wtórne szkody wynikające z błędu lub pominięcia w niniejszej instrukcji obsługi. Producent zastrzega sobie prawo do dokonania zmian w niniejszej instrukcji obsługi i w produkcie, której dotyczy w dowolnym momencie, bez powiadomienia lub zobowiązania. Na stronie internetowej producenta można znaleźć poprawione wydania. Informacje dotyczące bezpieczeństwa POWIADOMIENIE Producent nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z niewłaściwego stosowania albo użytkowania tego produktu, w tym, bez ograniczeń za szkody bezpośrednie, przypadkowe i wtórne, oraz wyklucza odpowiedzialność za takie szkody w pełnym zakresie dozwolonym przez obowiązujące prawo. Użytkownik jest wyłącznie odpowiedzialny za zidentyfikowanie krytycznych zagrożeń aplikacji i zainstalowanie odpowiednich mechanizmów ochronnych procesów podczas ewentualnej awarii sprzętu. Prosimy przeczytać całą niniejszą instrukcję obsługi przed rozpakowaniem, włączeniem i rozpoczęciem użytkowania urządzenia. Należy zwrócić uwagę na wszystkie informacje dotyczące niebezpieczeństwa i kroków zapobiegawczych. Niezastosowanie się do tego może spowodować poważne obrażenia obsługującego lub uszkodzenia urządzenia. Należy upewnić się, czy systemy zabezpieczające wbudowane w urządzenie pracują prawidłowo. Nie używać ani nie instalować tego urządzenia w inny sposób, aniżeli podany w niniejszej instrukcji. Korzystanie z informacji o zagrożeniach NIEBEZPIECZEŃSTWO Wskazuje potencjalnie lub bezpośrednio niebezpieczną sytuację, która — jeśli się jej nie zapobiegnie — doprowadzi do śmierci lub poważnych obrażeń. OSTRZEŻENIE Wskazuje na potencjalną lub bezpośrednio niebezpieczną sytuację, która, jeżeli się jej nie uniknie, może doprowadzić do śmierci lub ciężkich obrażeń. Polski 123 UWAGA Wskazuje na potencjalnie niebezpieczną sytuację, która może doprowadzić do mniejszych lub umiarkowanych obrażeń. POWIADOMIENIE Wskazuje sytuację, która — jeśli się jej nie zapobiegnie — może doprowadzić do uszkodzenia urządzenia. Informacja, która wymaga specjalnego podkreślenia. Etykietki ostrzegawcze Przeczytaj wszystkie etykiety dołączone do urządzenia. Nieprzestrzeganie zawartych na nich ostrzeżeń może doprowadzić do obrażeń ciała i/lub uszkodzenia urządzenia. Symbol umieszczony na urządzeniu jest zamieszczony w podręczniku i opatrzony informacją o należytych środkach ostrożności. Ten symbol ostrzega o niebezpieczeństwie. Aby uniknąć obrażeń ciała, należy przestrzegać wszystkich instrukcji, którym towarzyszy ten symbol. Jeśli ten symbol jest umieszczony na urządzeniu, należy zapoznać się z informacjami bezpieczeństwa użytkowania zamieszczonymi w instrukcji obsługi urządzenia. Ten symbol wskazuje niebezpieczeństwo szoku elektrycznego i/lub porażenia prądem elektrycznym. Ten symbol informuje o obecności urządzeń wrażliwych na wyładowania elektrostatyczne (ESD) i oznacza, że należy zachować ostrożność, aby nie uszkodzić urządzeń. Ten symbol, jeśli jest zamieszczony na produkcie, oznacza, że przyrząd jest podłączony do prądu zmiennego. Urządzeń elektrycznych oznaczonych tym symbolem nie wolno wyrzucać do europejskich publicznych systemów utylizacji odpadów. Wyeksploatowane urządzenia należy zwrócić do producenta w celu ich utylizacji. Producent ma obowiązek przyjąć je bez pobierania dodatkowych opłat. Produkt oznaczony tym symbolem zawiera toksyczne lub niebezpieczne substancje/elementy. Liczba wewnątrz symbolu oznacza okres eksploatacyjny zgodnie z wymogami ochrony środowiska (EPUP). Zawartość zestawu Sprawdzić, czy zestaw zawiera wszystkie narzędzia montażowe. Należy pamiętać, że jeśli czujnik nie wchodzi w skład zestawu ORBISPHERE, musi zostać zamontowany w gnieździe lub komorze przepływowej ORBISPHERE, które zapewnią kontakt z przepływem próbki przeznaczonej do analizy (więcej informacji znajduje się w części Montaż na stronie 125). Elektrochemiczny czujnik tlenu, ozonu lub wodoru Głowica czujnika jest chroniona dokręcaną plastikową nasadką. Plastikowa dokręcana podstawa zapewnia ochronę złącza i jednocześnie stanowi dobry uchwyt roboczy. 124 Polski Rysunek 2 Komponenty czujnika 1 Nasadka do przechowywania i kalibracji 3 Podstawa czujnika 2 Zaślepka ochronna 4 Połączenie z urządzeniem 5 Kołnierz Zestaw do konserwacji czujnika Zestaw do konserwacji zawiera elementy potrzebne do serwisowania i konserwacji czujnika. Montaż Wstępne czyszczenie komory czujnika Czujnik elektrochemiczny ORBISPHERE został dokładnie wyczyszczony i przetestowany w fabryce. W celu ochrony elektrod przed utlenianiem komorę wypełniono elektrolitem i zamontowano membranę. Jednak warunki transportowe oraz przechowywanie mogą negatywnie wpływać na komorę czujnika elektrochemicznego, w związku z tym przed jego użyciem należy przeprowadzić serwisowanie (czyszczenie komory oraz wymianę membrany). Przed przeprowadzeniem serwisowania czujnika należy zapoznać się z instrukcjami zawartymi w części Konserwacja na stronie 127. W przypadku braku wiedzy na temat serwisowania czujników należy skontaktować się z przedstawicielem firmy Hach Lange. Uwaga: Kompletna procedura czyszczenia elektrochemicznych czujników H2 nie jest wymagana, ponieważ zwykle nie ma potrzeby przeprowadzania procesów odchlorkowania i ponownego chlorkowania. Ustawienie czujnika Jeśli czujnik nie wchodzi w skład zestawu ORBISPHERE, musi zostać zamontowany w gnieździe lub komorze przepływowej ORBISPHERE, które zapewnią kontakt z przepływem próbki przeznaczonej do analizy Czujnik jest połączony z przyrządem pomiarowym za pomocą przewodu i dwóch 10-pinowych złączy. Standardowa długość przewodu czujnika wynosi 3 metry, jednak dostępne są również przewody o długości do 1000 metrów zachowujące taką samą czułość sygnału. W przypadku stosowania modelu 28117 czujnika ciśnienia maksymalna długość przewodu wynosi 50 metrów. Należy upewnić się, że czujnik zostanie zamontowany: • • • • prostopadle do rury, na poziomym odcinku rury (lub na pionowym odcinku rury z przepływem w górę), minimum 15 metrów od wylotu pompy, w miejscu, w którym natężenie przepływu jest wysokie i stabilne, oraz znajdującym się możliwie najdalej od: • • • • zaworów, zagięć rury, wlotów pomp, układu nasycania CO2 lub podobnego. Polski 125 Uwaga: Mogą występować sytuacje, w których spełnienie wszystkich wyżej wymienionych warunków nie będzie możliwe. W takich przypadkach lub w razie jakichkolwiek wątpliwości, należy skonsultować się z przedstawicielem firmy Hach Lange, aby opisać sytuację i zdefiniować możliwie najlepsze rozwiązanie. Umieszczanie czujnika • • • • Umieścić czujnik bezpośrednio do komory przepływowej lub gniazda. Nie należy obracać czujnika. Dokręcić ręcznie kołnierz mocujący. Podłączyć przewód czujnika. Sprawdzić, czy występują wycieki – w przypadku widocznych wycieków produktu należy wymienić pierścienie O-ring. Instrukcje dotyczące mikrokomór przepływowych Podczas wkładania czujnika do mikrokomory przepływowej nie należy go obracać. W przeciwnym razie może dojść do obrócenia zaślepki ochronnej, co spowoduje zmianę położenia membrany. Może to prowadzić do modyfikacji warunków pomiarowych membrany i wpłynąć na dokładność pomiaru. Zdejmowanie czujnika • W przypadku niestosowania zaworu wprowadzania/usuwania ORBISPHERE 32003 należy odciąć przepływ próbki i usunąć płyn z obwodu. • Odłączyć kabel umieszczony na końcu czujnika. • Trzymać korpus czujnika w jednej ręce, aby się nie obracał, i odkręcić kołnierz drugą ręką. • Wyjąć czujnik z gniazda lub komory przepływowej. • Zamontować nasadkę i podstawę czujnika (w celu zabezpieczenia połączenia). Zewnętrzny czujnik ciśnienia Do systemu można zamontować zewnętrzny czujnik ciśnienia. Umożliwia to pomiar frakcji gazu w warunkach zmieniającego się ciśnienia podczas pomiaru fazy gazowej. Dostępne są dwa modele, w zależności od zastosowanego ciśnienia: • 28117 Czujnik ciśnienia, od 0 do 5 bar (ciśnienie bezwzględne) • 28117C Czujnik ciśnienia, od 0 do 5 bar (ciśnienie bezwzględne) UWAGA NIE należy przekraczać określonego zakresu pomiarowego ciśnienia czujnika. Spowodowałoby to trwałe odkształcenie membrany czujnika, skutkując nieprawidłowymi wartościami pomiarów ciśnienia w przyszłości. Zewnętrzny czujnik łączy się z przyrządami pomiarowymi ORBISPHERE poprzez 1-metrowy przewód i 4-pinowe złącze (opcjonalnie można podłączyć przedłużacz, jednak całkowita długość nie powinna przekraczać 50 m). Zewnętrzny czujnik ciśnienia można zamontować na wieloparametrowej komorze przepływowej (model 32002.xxx). Jest przytrzymywany na miejscu przez niebieski kołnierz z gwintem. Prawidłowy docisk zapewnia pierścień O-ring na podstawie czujnika. 126 Polski Konserwacja Demontaż i montaż Rozkładanie czujnika (zdejmowanie membrany) 1. 2. 3. 4. 1. Ważne jest, aby zamontować czujnik elektrochemiczny na jego podstawie. Podstawa zapewnia odpowiednią ochronę delikatnego złącza i jednocześnie stanowi dobry uchwyt roboczy. 2. Zdjąć plastikową nasadkę. Odkręcić zaślepkę ochronną za pomocą narzędzia zawartego w zestawie do konserwacji. 3. Należy zwrócić uwagę na elementy znajdujące się wewnątrz zaślepki ochronnej. Zapamiętać kolejność montażu poszczególnych części. 4. Podnieść pierścień mocujący za pomocą narzędzia zawartego w zestawie do konserwacji. Zdjąć membranę i maskę (jeżeli występuje). Wylać elektrolit do zlewu i przepłukać wgłębienie czujnika pod bieżącą wodą. UWAGA Unikać kontaktu elektrolitu z oczami lub skórą, ponieważ może wykazywać działanie żrące. 6. 5. 7. 5. Wsunąć bolce narzędzia służącego do usuwania zabezpieczenia membrany w otwory. 6. Odkręcić zabezpieczenie membrany. 7. Uwaga: Zabezpieczenie membrany jest wytwarzane i dobierane do konkretnego czujnika. Aby zapewnić prawidłowe działanie czujnika, NIEZBĘDNE jest przechowywanie zabezpieczenia membrany razem z odpowiednim czujnikiem. W przypadku, gdy wymagana jest wymiana zabezpieczenia membrany, należy skontaktować się z przedstawicielem firmy Hach Lange. Składanie czujnika (montaż membrany) Przed ponownym złożeniem czujnika należy przeprowadzić jego konserwację zgodnie z instrukcjami dotyczącymi czyszczenia anody i katody. Polski 127 3. 1. 2. 1. Zamontować zabezpieczenie membrany rowkiem do góry. Uwaga: Zabezpieczenie membrany jest wytwarzane i dobierane do konkretnego czujnika. W związku z tym należy upewnić się, że zastosowano prawidłowe zabezpieczenie membrany dla odpowiedniego czujnika. 2. Wsunąć bolce narzędzia służącego do usuwania zabezpieczenia membrany w otwory. 3. Dokręcić ręcznie zabezpieczenie membrany. UWAGA Użycie zbyt dużej siły spowoduje uszkodzenie elektrod czujnika. 4. 5. 6. 7. 4. Powierzchnia montażowa membrany musi być czysta i równa. Wymienić pierścień O-ring membrany znajdujący się na głowicy czujnika na nowy. Uwaga: Pierścień 29039.4 Nitril O-ring może być wykorzystany ponownie, jeśli jest w dobrym stanie. Pierścienie O-ring są zawarte w zestawie zaślepki ochronnej. 5. Wypełnić wgłębienie czujnika elektrolitem za pomocą strzykawki lub końcówki butelki zawartej w zestawie do konserwacji. Unikać kontaktu elektrod z igłą, ponieważ zadrapanie ich powierzchni może negatywnie wpłynąć na ich działanie. Delikatnie przechylić czujnik i wstrzyknąć elektrolit przez dolny otwór, co spowoduje wypchnięcie pęcherzyków górnym otworem. Delikatnie popukać w bok czujnika, aby usunąć powstałe pęcherzyki powietrza. Przywrócić czujnik do pozycji pionowej. Ostatnia kropla elektrolitu powinna uformować kopułkę na końcówce czujnika. 6. Z zestawu do konserwacji należy wybrać dwuczęściowe narzędzie służące do montażu membrany. Zamontować prowadnicę na głowicy czujnika (ramieniem w dół). Uwaga: Raz zainstalowanej membrany nie można wykorzystać ponownie. Należy unikać bezpośredniego dotykania membrany palcami, ponieważ może to wpłynąć na jej czułość. 7. Wyjąć kilka membran z pudełka. Podnieść i ostrożnie umieścić membranę na końcówce czujnika za pomocą pęsety dołączonej do zestawu. Należy upewnić się, że jest umieszczona centralnie i nie występują żadne pęcherzyki powietrza. Jeśli stosowana jest maska czujnika, należy ją umieścić bezpośrednio na membranie. Średnica membrany jest większa niż średnica głowicy czujnika. Jest to zamierzone, gdyż membrana owinie się wokół końcówki czujnika. Uwaga: Odróżnianie membrany od papierowej osłony: • Membrana jest przezroczysta. 128 Polski • Papierowa osłona jest nieprzezroczysta. 8. 9. 10. 11. 8. Pierścień podtrzymujący membranę jest dostępny w dwóch nieco różnych rozmiarach średnicy wewnętrznej, w zależności od całkowitej grubości membrany (A = pierścień podtrzymujący 29228, grubość membrany < 50μ; B = pierścień podtrzymujący 29229, całkowita grubość membran(y) ≥ 50μ). Aby prawidłowo zamontować membranę, należy wykorzystać pierścień podtrzymujący odpowiedni do danego zastosowania. 9. Umieścić pierścień podtrzymujący membranę na czubku narzędzia montażowego. UWAGA Aby uniknąć uszkodzenia membrany, należy upewnić się, że czubek narzędzia jest zupełnie czysty, a jego powierzchnia jest równa. 10. Umieścić narzędzie montażowe wewnątrz prowadnicy. 11. Mocno pchnąć narzędzie montażowe w dół. Spowoduje to zaciśnięcie pierścienia podtrzymującego na głowicy czujnika i nałożenie membrany na jego końcówkę. Wyjąć narzędzie montażowe oraz zdjąć prowadnicę. Sprawdzić wzrokowo, czy pierścień jest umieszczony prawidłowo, i spróbować docisnąć go palcami. Sprawdzić, czy membrana jest naciągnięta i nie ma na niej zagnieceń ani pęcherzyków powietrza. Opłukać czujnik pod bieżącą wodą i osuszyć za pomocą czystej ściereczki. Sprawdzić, czy nie doszło do wycieku elektrolitu. 12. 13. 14. 12. Przygotować zaślepkę ochronną do montażu. Wymienić wszystkie elementy wewnątrz zaślepki ochronnej na nowe (poza siatką) i umieścić je w kolejności, w której były wyjmowane. Podkładki Tefzel znajdujące się pod zaślepką powinny być pokryte cienką warstwą smaru silikonowego. Uwaga: Ilustracja służy wyłącznie do celów demonstracyjnych. Konfiguracje mogą się różnić. 13. Dokręcić ręcznie zaślepkę ochronną. Następnie należy zakończyć procedurę, korzystając z narzędzia zawartego w zestawie do konserwacji. Wprowadzić do każdego z czterech otworów po kolei i dokręcić tak mocno, jak to możliwe. Każdy z otworów dokręcić tylko raz. Uwaga: Siatka wewnątrz zaślepki ochronnej powinna poruszać się swobodnie podczas dokręcania. W związku z tym, aby uniknąć uszkodzenia membrany, podczas dokręcania nie należy dotykać siatki. 14. Czujnik należy zawsze przechowywać z zamontowaną nasadką oraz podstawą. Aby zapobiec wyschnięciu komory czujnika, wlać kilka kropli czystej wody do nasadki. Polski 129 Uwaga: Po rozłożeniu lub serwisowaniu czujnika należy przeprowadzić jego kalibrację. Przed przeprowadzeniem kalibracji pozostawić czujnik na 30 minut. Centrum czyszczenia i regeneracji czujników elektrochemicznych Model ORBISPHERE 32301 jest bardzo wydajnym narzędziem służącym do czyszczenia i regeneracji czujników elektrochemicznych. Narzędzie służy do odwracania procesu elektrochemicznego, który zachodzi w komorze czujnika podczas normalnej pracy. Powoduje to usunięcie utlenionej warstwy przy jednoczesnej regeneracji powierzchni elektrod. Ponadto centrum regeneracji ma w ofercie tester ciągłości obwodu służący do sprawdzania układów elektronicznych czujnika. Zaleca się stosowanie tego narzędzia w celu znacznego przedłużenia żywotności czujnika. Szczegółowe informacje dotyczące korzystania z centrum czyszczenia i regeneracji znajdują się w instrukcji obsługi modelu 32301. Uwaga: Z centrum czyszczenia i regeneracji czujników 32301 należy bezwzględnie korzystać w celu serwisowania elektrochemicznych czujników H2. Proces ten zwany jest odchlorkowaniem i ponownym chlorkowaniem elektrod (patrz część Czyszczenie komory czujnika wodoru na stronie 133). Czyszczenie chemiczne: komora czujnika tlenu oraz ozonu Uwaga: Nie dotyczy czujników H2. Ta część oparta jest na założeniu, że czujnik został rozłożony. Informacje dotyczące demontażu i montażu znajdują się w części Demontaż i montaż na stronie 127 Warunki Zużycie membrany oraz reakcje chemiczne zachodzące wewnątrz czujnika sprawiają, że w celu przywrócenia jego pierwotnej czułości musi on być regularnie serwisowany. Serwisowanie obejmuje czyszczenie elektrody i wymianę membrany. Wyraźnym znakiem wskazującym na potrzebę przeprowadzenia konserwacji czujnika jest znaczny spadek stabilności wyników, która nie ulega poprawie po kalibracji. Opis metody (patrz poniższa procedura krok po kroku) • Czyszczenie elektrochemiczne za pomocą modelu 32301 (jeśli jest dostępny) ... w przypadku braku dostępności lub gdy wyniki są niewystarczające. ... w przypadku czujników stosowanych w trudnych warunkach środowiska (np. w branży wykorzystującej węglowodory) lub bardzo zabrudzonych czujników. • Chemiczne czyszczenie anody i katody • Polerowanie elektrody środkowej • Końcowe płukanie Uwaga: W celu eliminacji pozostałych osadów srebra, których nie usunięto podczas czyszczenia amoniakiem, może być konieczne powtórne czyszczenie chemiczne z zastosowaniem kwasu azotowego (HNO3, nie więcej niż 70% wagowych). Czyszczenie zabezpieczenia membrany 1. Opróżnić zasobnik elektrolitu i wypłukać go pod bieżącą wodą. 2. Opłukać zabezpieczenie membrany pod wodą i osuszyć. 3. Sprawdzić, czy na powierzchniach nie występuje osad. Osad można usunąć, umieszczając zabezpieczenie w pojemniku z kwasem azotowym (HNO3, nie więcej niż 70% wagowych) do momentu, aż odzyska pierwotny wygląd (zwykle w ciągu 30 sekund). Uwaga: Kwas azotowy należy stosować wyłącznie do czyszczenia bardzo zabrudzonych zabezpieczeń membrany. 4. Płukać pod bieżącą wodą przez minutę i ponownie sprawdzić czystość powierzchni. 130 Polski UWAGA Kwas azotowy jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych. Czyszczenie elektrod amoniakiem Uwaga: Amoniak należy stosować wyłącznie do czyszczenia bardzo zabrudzonych czujników. 1. Wypełnić zasobnik elektrolitu roztworem wodnym wodorotlenku amonu (NH4OH) o stężeniu 25% wagowych i pozostawić na 10 minut. 2. Płukać pod bieżącą wodą co najmniej przez minutę. 3. Obejrzeć głowicę czujnika. Przeciwelektroda powinna być koloru srebrno-białego. 4. Jeśli na elektrodzie nadal znajduje się osad, należy powtórzyć procedurę. UWAGA Amoniak jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych. Czyszczenie anody i katody kwasem azotowym Uwaga: Kwas azotowy należy stosować wyłącznie do czyszczenia bardzo zabrudzonych czujników. 1. Należy sprawdzić, czy na ściankach centralnego pierścienia zabezpieczającego elektrody nie występuje osad srebra, ponieważ taki osad może wejść w kontakt z przeciwelektrodą. 2. W celu eliminacji wszelkich osadów srebra wewnątrz komory czujnika może być konieczne powtórne czyszczenie chemiczne z zastosowaniem kwasu azotowego (HNO3, nie więcej niż 70% wagowych). 3. Ponadto czyszczenie elektrochemiczne w modelu 32301 nie powoduje usunięcia osadu z plastikowych części komory, dlatego może być wymagane czyszczenie kwasem azotowym. Uwaga: Ten proces nie jest zalecany w przypadku standardowej konserwacji i nie powinien być przeprowadzany częściej niż dwa razy w roku, ponieważ obecność kwasu powoduje degradację metalu przeciwelektrody, co prowadzi do skrócenia żywotności czujnika. 4. Wlać stężony kwas azotowy do zasobnika elektrolitu w czujniku i umieścić 1 kroplę na elektrodzie środkowej. 5. Pozostawić na maksymalnie 3 sekundy. 6. Szybko wylać kwas i dokładnie płukać pod bieżącą wodą przez minutę. UWAGA Kwas azotowy jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych. Polski 131 Polerowanie zewnętrznej części czujnika 3. 1. 2. 1. Po oczyszczeniu czujnika należy wypolerować zewnętrzną część elektrody środkowej oraz zabezpieczenie membrany. Uwaga: Zamontować zabezpieczenie membrany rowkiem do góry. Zabezpieczenie membrany jest wytwarzane i dobierane do konkretnego czujnika. W związku z tym należy upewnić się, że zastosowano prawidłowe zabezpieczenie membrany dla odpowiedniego czujnika. 2. Wsunąć bolce narzędzia służącego do usuwania zabezpieczenia membrany w otwory. 3. Dokręcić ręcznie zabezpieczenie membrany. UWAGA Użycie zbyt dużej siły spowoduje uszkodzenie elektrod czujnika. 4. 5. 6. 7. 4. Umieścić naczynie ze ściereczką do polerowania na płaskiej powierzchni. Nasypać nieco proszku do polerowania na ściereczkę. Zmieszać z kilkoma kroplami wody, aby uzyskać mleczno-szary płyn. Należy stosować odpowiedni proszek do polerowania określonego elementu. Uwaga: Polerować każdy model czujnika osobną szmatką, aby zapobiec możliwości zanieczyszczenia poprzez przenoszenie cząstek metalu. 5. Trzymając czujnik pionowo, należy polerować jego powierzchnię okrężnymi ruchami przez co najmniej 30 sekund, aż elektrody będą czyste i błyszczące. Może być konieczne kilkakrotne przeprowadzenie tej czynności. Należy unikać kontaktu ściereczki do polerowania ze skórą, aby zapobiec zanieczyszczeniu jej pyłem i tłuszczem. 6. Zdjąć zabezpieczenie membrany za pomocą narzędzia montażowego. Wypłukać zabezpieczenie i wgłębienie czujnika silnym strumieniem czystej wody. Jeśli jakość wody jest niska, należy użyć wody destylowanej. 7. Dokładnie sprawdzić, czy mały rowek pomiędzy elektrodą środkową a pierścieniem zabezpieczającym jest zupełnie czysty i wolny od osadu, który powstał przy polerowaniu. Czyścić tylko silnym strumieniem wody. Przylegający osad można usunąć za pomocą krawędzi kartki papieru. Dotyczy tylko czujników O3: końcowe czyszczenie elektrody środkowej Po prawidłowym oczyszczeniu i wypolerowaniu czujnika O3 należy przeprowadzić końcowe oczyszczanie z zastosowaniem kwasu azotowego, zgodnie z poniższymi instrukcjami: 132 Polski 1. Umieścić czujnik na jego podstawie w pozycji pionowej. 2. Wypełnić zasobnik elektrolitu kilkoma kroplami wody tak, aby zakryć elektrodę zewnętrzną. Elektroda środkowa musi pozostać sucha. 3. Umieścić kroplę kwasu azotowego na elektrodzie środkowej, zakrywając tylko elektrodę i pierścień zabezpieczający. Nie należy wlewać kwasu do wody. Odczekać krócej niż minutę, a następnie dokładnie spłukać pod bieżącą wodą. UWAGA Kwas azotowy jest substancją niebezpieczną! Należy zapoznać się z informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa uzyskanymi od dostawcy substancji chemicznych. Czyszczenie komory czujnika wodoru Warunki Działanie analizatora wodoru polega na tym, że cząsteczki wodoru przechodzące przez membranę generują prąd elektryczny na powierzchni anody platynowej. Aby mogło do tego dojść wymagany jest bardzo wysoki poziom czystości powierzchni metalu. Jeśli na powierzchni znajduje się jakakolwiek powłoka, smar lub inne zanieczyszczenie, reakcja zostanie zakłócona, a nawet zatrzymana. Dodatkowo reakcja chemiczna, która zachodzi na pokrytej chlorkami katodzie srebrowej, prowadzi do zmniejszenia wydajności po pewnym czasie użytkowania. W rezultacie konieczne jest serwisowanie czujnika w celu przywrócenia jego pierwotnej wydajności. Metoda Do przeprowadzenia procedury czyszczenia elektrochemicznego czujnika H2 wymagane korzystanie z centrum czyszczenia i regeneracji czujników ORBISPHERE 32301. Ta procedura została szczegółowo wyjaśniona w instrukcji obsługi modelu 32301. Zasadniczo czyszczenie elektrochemicznego czujnika H2 polega na wykonaniu następujących czynności: • Odchlorkowanie katody: proces powoduje usunięcie powłoki chlorkowej z powierzchni katody srebrowej (przeprowadzany za pomocą przyrządu ORBISPHERE 32301). • Ponowne chlorkowanie katody: na powierzchni katody tworzy się warstwa chlorku srebra (proces przeprowadzany za pomocą przyrządu ORBISPHERE 32301). • Aktywacja anody platynowej: powierzchnia anody środkowej jest polerowana i wytrawiana kwasem azotowym. Polski 133 Rozwiązywanie problemów Czujnik tlenu Problem Prawdopodobna przyczyna Możliwe rozwiązanie Wyniki kolejnych kalibracji przekraczają „oczekiwane wartości graniczne” urządzenia. Dotyczy tylko modelu MOCA 3600: wybrać membranę z menu „Options/Membrane” („Opcje/Membrana”). Następnie należy skalibrować czujnik. Wewnętrzny czujnik ciśnienia barometrycznego przyrządu wymaga kalibracji. Skalibrować wewnętrzny barometr względem certyfikowanego barometru zewnętrznego. Nie należy korygować do poziomu morza! Mokra powierzchnia membrany. Wysuszyć za pomocą chusteczki i wykonać ponowną kalibrację. Włączono opcję „H2S insensitivity” ( „Niewrażliwość na H2S”). Wyłączyć funkcję w przyrządzie pomiarowym. Wyświetlany poziom O2 wynosi „0000”. Wybrano nieprawidłową skalę odczytu dla wyświetlanej jednostki („XXXX”). Należy zmienić skalę odczytu, wybierając „X.XXX, XX.XX lub XXX.X”. Krótsza od oczekiwanej praca czujnika w przypadku stosunkowo wysokiego stężenia rozpuszczonego O2. Wysokie stężenie O2 powoduje szybsze powstawanie osadów. Zamontować mniej przepuszczalną membranę. Wyłączyć analizator, gdy czujnik nie wykrywa niskiego stężenia O2. Nie można skalibrować czujnika nawet po dokładnym serwisowaniu. Ustawić przepływ na 100 ml/min. Poczekać na stabilizację, a następnie powoli podwoić ten przepływ. Wyciek powietrza w układzie próbkowania produktu. Nieoczekiwane lub niedokładne odczyty stężenia rozpuszczonego O2. Umieścić czujnik w odpowietrzonej próbce i odczekać na odczyt przepływu: Duży prąd różnicowy. 134 Polski Stabilna wartość odczytu rozpuszczonego O2 musi być taka sama, jak w poprzednim pomiarze. Zróżnicowanie związane z przepływem jest wyraźną oznaką wycieku powietrza w układzie. Sprawdzić zgodność stężenia z dolną granicą pomiaru (patrz tabele w części Specyfikacja membrany czujnika na stronie 119). Jeśli stężenie znacznie przekracza dolną granicę, należy przeprowadzić serwisowanie czujnika. Czujnik wodoru Problem Prawdopodobna przyczyna Możliwe rozwiązanie Nie można skalibrować czujnika nawet po dokładnym serwisowaniu. Wyniki kolejnych kalibracji przekraczają „oczekiwane wartości graniczne” urządzenia. Dotyczy tylko modelu MOCA 3600: wybrać membranę z menu „Options/Membrane” („Opcje/Membrana”). Następnie należy skalibrować czujnik. Wyświetlany poziom H2 wynosi „0000”. Wybrano nieprawidłową skalę odczytu dla wyświetlanej jednostki („XXXX”). Należy zmienić skalę odczytu, wybierając „X.XXX, XX.XX lub XXX.X”. Krótsza od oczekiwanej praca czujnika w przypadku stosunkowo wysokiego stężenia H2. Wysokie stężenia H2 wymagają intensywniejszej pracy czujnika elektrochemicznego. Należy wyłączyć analizator, kiedy nie jest używany. Duży prąd różnicowy. Jeśli stężenie znacznie przekracza dolną granicę, należy przeprowadzić serwisowanie czujnika. Nieoczekiwane lub niedokładne odczyty stężenia H2. Czujnik ozonu W przypadku, gdy czujnik O3 został poprawnie skalibrowany z zastosowaniem przyrządu pomiarowego ORBISPHERE, musi być pozostawiony na 24 godziny, jeśli jest stosowany w warunkach bardzo niskiego stężenia O3. Problem Nie można skalibrować czujnika nawet po dokładnym serwisowaniu. Wyświetlany poziom O3 wynosi „0000”. Nieoczekiwane lub nieprawidłowe odczyty stężenia rozpuszczonego O3. Prawdopodobna przyczyna Możliwe rozwiązanie Wyniki kolejnych kalibracji przekraczają „oczekiwane wartości graniczne” urządzenia. Dotyczy tylko modelu MOCA 3600: wybrać membranę z menu „Options/Membrane” („Opcje/Membrana”). Następnie należy skalibrować czujnik. Wewnętrzny czujnik ciśnienia barometrycznego przyrządu wymaga kalibracji. Skalibrować wewnętrzny barometr względem certyfikowanego barometru zewnętrznego. Nie należy korygować do poziomu morza! Mokra powierzchnia membrany. Wysuszyć za pomocą chusteczki i wykonać ponowną kalibrację. Wybrano nieprawidłową skalę odczytu dla wyświetlanej jednostki („XXXX”). Należy zmienić skalę odczytu, wybierając „X.XXX, XX.XX lub XXX.X”. Duży prąd różnicowy. Jeśli stężenie znacznie przekracza dolną granicę, należy przeprowadzić serwisowanie czujnika. Niewystarczający przepływ. Uregulować przepływ zgodnie z poziomem wyznaczonym przez membranę. Długość układu próbki daje czas na reakcję O3. Zmniejszyć długość przewodów układu. Nie odpowiada próbkom laboratoryjnym. Próbki należy pobierać w pobliżu czujnika. Polski 135 Sensorspecifikationer Specifikationerna kan ändras utan föregående meddelande. Sensormodeller Gas (gase nhet) Max. Nominellt tryck (bar) Sensormodell 20 31 11x.yz Där : 50 31 12x.yz X= Speciella egenskaper hos sensorn 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz Z=Huvudsakligt material 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz 200 31 24x.yz O2 O3 H2 Kommentarer (0 eller 1; beroende på tillämpning) Y=Material i membranets O-ring (1=Rostfritt stål; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titan; 7= Monel) Suffix (om det används): A betecknar en sensor med snabb reaktion vid ändring av temperaturen E betecknar en EEx-certifierad sensor (Ex-Proof) S betecknar en smart sensor • Alla inkapslingar av ORBISHPERE elektrokemiska sensorer är certifierade enligt IP68 / NEMA4 • PEEK (polyeterterketon) är en kristallin termoplast Sensorns membranspecifikationer Vätesensorer Specifikation Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A Rekommenderade användningsområden Spårvärdesmätni ng Låg koncentration Genomsnittlig koncentration Hög koncentration Material PFA Tefzel® Tedlar® Saran Tjocklek [μm] 25 25 12,5 23 1 % ren H2 10 % ren H2 100 % ren H2 100 % ren H2 0 ppb till 75 ppm 0 ppb till 300 ppm 0 ppb till 3 200 ppm 0 ppb till 32 ppm 0 Pa till 5 kPa 0 Pa till 20 kPa 0 Pa till 200 kPa 0 Pa till 2 000 kPa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 0,03 ppb eller ± 1 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 0,09 ppb eller ± 6 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 1 ppb eller ± 50 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 10 ppb eller ± 1 kPa 2 x 104 108 108 Ej tillämpligt Kalibreringsgas Mätintervall för upplöst syre Mätintervall syrgas Noggrannhet Gräns för integrerad strålningsdos Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C [μA] Förväntad ström i ren gas [μA] Temperaturkompensationsintervall Temperaturmätningsintervall 136 Svenska Ej tillämpligt 150 50 5 0,5 0 till 50 °C 0 till 50 °C 10 till 45 °C 10 till 45 °C -5 till 100 °C Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A Svarstid1 2 sekunder 5 sekunder 6 sekunder 50 sekunder Rekommenderat minimum för vätskeflöde2 [mL/min] 50 till 220 40 till 200 20 till 70 20 till 40 200 150 50 30 Specifikation Rekommenderat minimum för linjär flödeshastighet2 [cm/sek] Rekommenderad gasflödeshastighet [L/min] 0,005 till 3 Syresensorer (tabell 1) Membran 2956A Membran 2958A Membran 29552A Membran 2952A Korrosionskontr oll, avluftat vatten Dryck, labtillämpningar Inlinefilter vört, Luft/O2injektion, reningsverk Korrosionskontr oll, ledning med dryck, avluftat vatten Material PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Tjocklek [μm] 25 12,5 50 25 Kalibreringsgas Luft Luft Luft Luft/rent O2 0 ppb till 20 ppm 0 ppb till 40 ppm 0 ppb till 80 ppm 0 ppb till 80 ppm Specifikation Rekommenderade användningsområden Mätintervall för upplöst syre Mätintervall syrgas 0 Pa till 50 kPa 0 Pa till 100 kPa 0 Pa till 200 kPa 0 Pa till 200 kPa Noggrannhet Större än ±1 % av avläst värde eller ± 0,1 ppb(1)eller ± 1 ppb(2)eller ± 0,25 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 1 ppb eller ± 2 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 2 ppb eller ± 5 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 2 ppb eller ± 5 Pa (1) Noggrannheten är ± 0.1 ppb för instrumenten 410, 510, 362x, 360x och 3655 (2) Noggrannheten är ± 1 ppb för instrumenten 366x och 3650 2 x 104 108 Ej tillämpligt 108 Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Förväntad ström i rent O2 [μA] 132 47 31,4 27 O2-förbrukning i O2-mättat vatten vid 25 °C [μg/timme] 40 14 9,4 8 90 sekunder 38 sekunder Gräns för integrerad strålningsdos Temperaturkompensationsintervall -5 till 60 °C Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C Svarstid3 1 2 3 7,2 sekunder 9,5 sekunder Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring Svenska 137 Membran 2956A Membran 2958A Membran 29552A Membran 2952A Rekommenderat minimum för vätskeflöde4 [mL/min] 180 120 50 50 Rekommenderat minimum för linjär flödeshastighet4 [cm/sek] 200 100 30 30 Specifikation Rekommenderad gasflödeshastighet [L/min] 0,1 till 3 Syresensorer (tabell 2) Specifikation Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A Mättade till övermättade nivåer Mättade till övermättade nivåer Inlinefilter upphettad vört (upp till 70°C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Luft/rent O2 Luft/rent O2 Rent O2 Mätintervall för upplöst syre 0 ppb till 400 ppm 0 ppb till 400 ppm 0 ppb till 2 000 ppm Mätintervall syrgas 0 Pa till 1 000 kPa 0 Pa till 1 000 kPa 0 Pa till 5 000 kPa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 10 ppb eller ± 20 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 10 ppb eller ± 20 Pa Större än ±1 % av avläst värde eller ± 50 ppb eller ± 100 Pa Ej tillämpligt 108 108 Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C [μA] 0,9 0,7 0,2 Förväntad ström i rent O2 [μA] 4,7 3,8 0,9 O2-förbrukning i O2-mättat vatten vid 25 °C [μg/timme] 1,4 1,3 0,3 Rekommenderade användningsområden Material Tjocklek [μm] Kalibreringsgas Noggrannhet Gräns för integrerad strålningsdos Temperaturkompensationsintervall -5 till 60 °C Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C Svarstid5 2,5 minuter 18 minuter 80 sekunder Rekommenderat minimum för vätskeflöde6 [mL/min] 25 25 5 Rekommenderat minimum för linjär flödeshastighet6 [cm/sek] 20 60 5 Rekommenderad gasflödeshastighet [L/min] 4 5 6 0,1 till 3 Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler 138 Svenska Ozonsensorer Specifikation Membran 2956A Membran 29552A Spårvärdesmätning Hög koncentration (> 1 mg/L) Material PFA PTFE Tjocklek [μm] 25 50 Rekommenderade användningsområden Kalibreringsgas Mätintervall för upplöst syre Spänngas eller luft 0 ppb till 50 ppm 0 ppb till 200 ppm 0 Pa till 10 kPa 0 Pa till 40 kPa Större än ±1 % av avläst värde (± 5 % för sensor som kalibrerats i luft) eller ± 5 ppb eller ±1 Pa Större än ±1 % av avläst värde (± 5 % för sensor som kalibrerats i luft) eller ± 20 ppb eller ± 4 Pa 2 x 104 Ej tillämpligt Förväntad ström i luft vid 1 bar 25 °C [μA] 26,4 6,5 Förväntad ström i ren gas [μA] 105 31,4 Mätintervall syrgas Noggrannhet Gräns för integrerad strålningsdos Temperaturkompensationsintervall -5 till 45 °C Temperaturmätningsintervall -5 till 100 °C Svarstid7 Rekommenderat minimum för vätskeflöde8 [mL/min] Rekommenderat minimum för linjär flödeshastighet8 [cm/sek] Rekommenderad gasflödeshastighet [L/min] 30 sekunder 6 minuter 3509 1009 30 10 0,01 till 3 Sensorns vikt och mått Sensorn kan väga från 140 till 700 gram, beroende på konstruktionsmaterial. Figur 1 Sensorns mått 7 8 9 Svarstid vid 25 °C för en 90 % signaländring Vätskeflöde genom en ORBISPHERE 32001 flödeskammare med skyddskåpa och utan galler Dessa flödeshastigheter tar hänsyn till nedbrytningen av ozon i slangen mellan linjen och flödeskammaren (teoretisk flödeshastighet utan nedbrytning skulle vara 10 gånger lägre) Svenska 139 Utökad version av handboken Mer information finns i den utökade versionen av denna handbok, som är tillgänglig på tillverkarens webbplats. Allmän information Tillverkaren är under inga omständigheter ansvarig för direkta, särskilda, indirekta eller följdskador som orsakats av eventuellt fel eller utelämnande i denna bruksanvisning. Tillverkaren förbehåller sig rätten att göra ändringar i denna bruksanvisning och i produkterna som beskrivs i den när som helst och utan föregående meddelande och utan skyldigheter. Reviderade upplagor finns på tillverkarens webbsida. Säkerhetsinformation ANMÄRKNING: Tillverkaren tar inget ansvar för skador till följd av att produkten används på fel sätt eller missbrukas. Det omfattar utan begränsning direkta skador, oavsiktliga skador eller följdskador. Tillverkaren avsäger sig allt ansvar i den omfattning gällande lag tillåter. Användaren är ensam ansvarig för att identifiera kritiska användningsrisker och installera lämpliga mekanismer som skyddar processer vid eventuella utrustningsfel. Läs igenom hela handboken innan instrumentet packas upp, monteras eller startas. Följ alla farooch försiktighetshänvisningar. Om dessa anvisningar inte följs kan användaren utsättas för fara eller utrustningen skadas. Kontrollera att skyddet som ges av den här utrustningen inte är skadat. Utrustningen får inte användas eller installeras på något annat sätt än så som specificeras i den här handboken. Anmärkning till information om risker FARA Indikerar en potentiellt eller överhängande riskfylld situation som kommer att leda till livsfarliga eller allvarliga skador om den inte undviks. VARNING Indikerar en potentiellt eller överhängande riskfylld situation som kan leda till livsfarliga eller allvarliga skador om situationen inte undviks. FÖRSIKTIGHET Indikerar en potentiellt riskfylld situation som kan resultera i lindrig eller måttlig skada. ANMÄRKNING: Indikerar en potentiellt riskfylld situation som kan medföra att instrumentet skadas. Information som användaren måste ta hänsyn till vid hantering av instrumentet. Varningsskyltar Beakta samtliga dekaler och märken på instrumentet. Personskador eller skador på instrumentet kan uppstå om de ej beaktas. En symbol på instrumentet beskrivs med en försiktighetsvarning i bruksanvisningen . Detta är symbolen för säkerhetsvarningar. Följ alla säkerhetsanvisningar som följer efter denna symbol för att undvika potentiella skador. Om den sitter på instrumentet - se bruksanvisningen för information om drift eller säkerhet. Denna symbol indikerar risk för elektrisk stöt och/eller elchock. 140 Svenska Denna symbol indikerar utrustning som är känslig för elektrostatisk urladdning (ESD). Särskilda åtgärder måste vidtas för att förhindra att utrustningen skadas. När den här symbolen finns på en produkt anger den att symbolen är ansluten till växelström. Elektrisk utrustning markerad med denna symbol får inte avyttras i europeiska hushållsavfallssystem eller allmänna avfallssystem. Returnera utrustning som är gammal eller har nått slutet på sin livscykel till tillverkaren för avyttring, utan kostnad för användaren. När denna symbol är märkt på produkt anges att produkten innehåller giftiga eller farliga ämnen eller föremål. Numret inuti symbolen anger användningsperiod i år för skydd av miljön. Det har du mottagit Kontrollera att alla delar av utrustningen som ska monteras finns med. Om inte sensorn ingår i ORBISPHERE-utrustningen måste sensorn installeras i ett ORBISPHERE-uttag eller flödeskammare som tillåter kontakt med provvätskan som ska analyseras (se Installation på sidan 141 för ytterligare information). En elektrokemisk sensor för syre, ozon eller väte Sensorhuvudet skyddas av en förvaringskåpa som skruvas på. En bas av plast som skruvas på skyddar uttaget för anslutning och utgör samtidigt ett lämpligt stöd. Figur 2 Sensorkomponenter 1 Lagrings- och kalibreringskåpa 3 Sensorns bas 2 Skyddslock 4 Anslutning till instrument 5 Krage Underhållssats för sensor Underhållssatsen innehåller material som behövs för service och underhåll av sensorn. Installation Inledande rengöring av sensorcell Den elektrokemiska ORBISPHERE-sensorn har rengjorts noggrant och testas på fabriken. För att skydda elektroderna från oxidering har cellen fyllts med elektrolyt och ett membran har installerats. Men leverans- och förvaringsförhållanden kan påverka den elektrokemiska sensorns cell negativt, därför måste underhåll av sensorn (cellrengöring och utbyte av membran) genomföras innan du använder sensorn. Anvisningar för att genomföra underhåll av sensorn finns i avsnittet Underhåll på sidan 143. Om du inte känner till underhållstjänsten för sensorer, hjälper Hach Lange-återförsäljaren dig gärna. Observera: Elektrokemiska H2-sensorer kräver inte en komplett rengöring. Processer som deklorering och återklorering krävs normalt inte. Svenska 141 Placering av sensor Om inte sensorn ingår i ORBISPHERE-utrustningen måste sensorn installeras i ett ORBISPHEREuttag eller -flödeskammare som tillåter kontakt med den provvätska som ska analyseras. Sensorn och mätinstrumentet är anslutna via en kabel och två 10-stiftskontakter. Standardlängd på sensorns kabel är 3 meter, men förlängningskablar på upp till 1 000 meter finns tillgängliga och behåller samma signalkänslighet. Om modellen 28117 trycksensor används är den längsta kabellängden 50 meter. Se till att sensorn monteras: • • • • vinkelrätt till röret på en horisontell rörsektion (eller ett vertikalt rör med stigande flöde) minst 15 meter från pumpens tömningssida på en plats där provflödet är stabilt och snabbt och så långt borta som möjligt från: • • • • ventiler rörböjar pumparnas sugsida ett CO2-injektionssystem eller liknande Observera: Det kan uppstå situationer där inte alla ovanstående villkor uppfylls. Om detta är fallet eller om du har några problem kontaktar du Hach Lange-representanten för att uppskatta situationen och definiera den bästa möjliga lösningen. Sätta in sensor • • • • Sätt in sensorn rakt in i flödeskammaren eller uttaget. Vrid inte sensorn. Dra åt fästhylsan med handen. Anslutning av sensorkabeln. Kontrollera om det läcker. Byt O-ringar vid produktläckage. Instruktioner för flödeskammare med mikrovolym Vrid inte sensorn när du sätter tillbaka den i en flödeskammare med mikrovolym. En sådan vridning kan göra att membranets hållarring blir skev, vilket ändrar membranets position. Det kan ändra membranets mätförhållanden och påverka mätprecisionen. Ta bort sensor • Om du inte använder ORBISPHERE 32003 insättnings-/utsugningsventil måste du stänga av provflödet och tappa ut vätskan ur provkretsen för vätska. • Ta bort sensorkabeln som är ansluten till sensorns ände. • Håll sensorn i ena handen för att undvika rotation och skruva loss hylsan med den andra handen. • Dra ut sensorn rakt ut ur uttaget eller flödeskammaren. • Montera sensorns förvaringslock och bas (för att skydda anslutningen). Anslutning av extern trycksensor Systemet kan utrustas med en extern trycksensor. Det möjliggör mätning av en bråkdel av gas vid varierande tryckförhållanden under gasmätningsfasen. Två modeller finns tillgängliga, beroende på pålagt tryck: • 28117 trycksensor 0–5 bar absolut • 28117C trycksensor 0–1 bar absolut FÖRSIKTIGHET Överskrid INTE tryckområdet för sensorn. Då kan sensorns membran deformeras permanent, vilket ger felaktiga tryckvärden i framtiden. 142 Svenska Den externa sensorn ansluts till ORBISPHERE-mätutrustningen med en 1 meter lång kabel och en 4-stiftskontakt (en valfri förlängningskabel kan användas, men den sammanlagda längden får inte överstiga 50 meter). Den externa trycksensorn kan installeras i multiparameter-flödeskammaren i modell 32002.xxx. Den hålls på plats av en blå, gängad krage. Att den sluter tätt säkerställs av O-ringen på sensorn. Underhåll Demontering och montering Montera isär sensorn (ta bort membran) 1. 2. 3. 4. 1. Det är viktigt den elektrokemiska sensorn står på sin bas vid monteringen. Denna bas ger ett gott skydd för de ömtåliga kontakterna för anslutning, samtidigt som den utgör ett lämpligt stöd under arbetet. 2. Ta bort förvaringskåpan av plast. Skruva loss skyddslocket med hjälp av det verktyg som levereras med underhållssatsen. 3. Var uppmärksam på komponenterna inuti skyddslocket. Notera i vilken ordning varje objekt ska monteras. 4. Dra upp ringen med det verktyg som ingår i underhållssatsen. Ta bort membranet och maskeringen (om det är tillämpligt). Töm ut elektrolyten i diskhon och skölj ur sensorn med kranvatten. FÖRSIKTIGHET Se till att inte få elektrolyt i ögonen eller på huden, det kan vara något frätande. 6. 5. 7. 5. Sätt in stiften på verktyget för att ta bort membranstöd i membranets stödhål. 6. Skruva loss membranstödet. 7. Observera: Membranstöd är individuellt tillverkade och hör ihop med en viss sensor. För att sensorn ska fungera korrekt är det viktigt att membranstödet förvaras tillsammans med rätt sensor. Om membranstödet behöver bytas ut kontaktar du Hach Lange-representanten. Svenska 143 Montering av sensor (installation av membran) Innan sensorn sätts ihop, gå vidare till instruktionerna för underhåll av sensor och den del som behandlar rengöring av anod och katod. 3. 1. 2. 1. Montera membranstödet med spåret på ovansidan. Observera: Membranstöd är individuellt tillverkade och hör ihop med en viss sensor. Se därför till att rätt membranstöd används till rätt sensor. 2. Sätt in stiften på verktyget för att ta bort membranstöd i membranets stödhål. 3. Dra åt membranstödet så hårt det går utan verktyg. FÖRSIKTIGHET Dras det åt för hårt kan det skada sensorns elektroder. 4. 5. 6. 7. 4. Membranets monteringsyta måste vara ren och slät. Byt ut membranets O-ring på sensorhuvudet mot en ny. Observera: Nitril O-ring 29039.4 kan återanvändas om den fortfarande är i gott skick. Membranets O-ringar är en del av skyddskåpan. 5. Använd sprutan eller munstycket på flaskan som ingår i underhållssatsen för att fylla sensorn med elektrolyt. Var noga med att inte röra vid elektroderna med nålen, eftersom en repa på ytan kan ge sämre prestanda. Luta sensorn något, använd sprutan i det nedre hålet och pressa ut luftbubblorna genom det övre hålet. Knacka försiktigt på sensorns sida för att få bort instängda luftbubblor. Ställ tillbaka sensorn i vertikalt läge. Den sista droppen elektrolyt ska bilda en kupol ovanpå sensorhuvudet. 6. Ta fram det tvådelade verktyget för installation av membran i underhållssatsen. Montera hylsan över sensorhuvudet (med ansatsen nedåt). Observera: När du har installerat ett membran kan det inte återanvändas. Undvik att röra vid membranet med fingrarna, eftersom detta kan påverka dess känslighet. 7. Ta ut några av membranen ur förvaringslådan. Med hjälp av den pincett som ingår i satsen, lyft upp ett av membranen och tryck försiktigt fast det på sensorspetsen. Se till att det är centrerat, och att ingen bubbla finns kvar. Om maskering av sensorn används, placera den direkt ovanpå 144 Svenska membranet. Membranet är större än diametern på sensorhuvudet. Detta är normalt, eftersom membranet ska vikas över sensorns spets. Observera: Ta loss membranet från skyddspapperet: • Membranet är transparent (genomskinligt). • Skyddspapperet är ogenomskinligt. 8. 9. 10. 11. 8. Hållarring för membran levereras i två något olika inre diametrar, beroende på membranets totala tjocklek ( a = 29228 hållarring, membranets tjocklek < 50 μ; B = 29229 hållarring, membranets totala tjocklek ≥ 50 μ). För en korrekt placering av membranet, se till att använda rätt hållarring för tillämpningen. 9. Placera membranets hållarring på spetsen av installationsverktyget. FÖRSIKTIGHET För att undvika att skada membranet, se till att verktygets spets är helt ren och att ytan är slät. 10. Sätt in installationsverktyget i styrblockets hylsa. 11. Tryck installationsverktyget stadigt nedåt. Då fästs hållarringen på sensorhuvudet och membranet viks över sensorspetsen. Ta bort monteringsverktyget och riktningshylsan. Se efter att ringen placerats korrekt, prova att trycka den nedåt med fingrarna. Kontrollera att membranet sluter tätt, är utan veck och att det inte finns några bubblor. Skölj av sensorn med kranvatten och torka den torr med en ren trasa. Kontrollera att det inte finns några elektrolytläckor. 12. 13. 14. 12. Förbered skyddslocket för installation. Byt ut alla delar inuti skyddslocket mot nya (utom gallret), och placera dem i den ordning de togs bort. Tefzel-isoleringsbrickorna under locket kan smörjas något med silikonfett. Observera: Illustrationen är enbart ett exempel. Din konfiguration kan se annorlunda ut. 13. Dra åt skyddslocket så hårt det går med fingrarna. Slutför processen med hjälp av det verktyg som levererats med underhållssatsen. Sätt in det i vart och ett av de fyra hålen i tur och ordning och dra åt så hårt det går. Dra åt varje hål endast en gång. Svenska 145 Observera: Gallret inuti skyddskåpan ska kunna röra sig fritt under åtdragningen. För att undvika skador på membranet, rör därför inte gallret under åtdragningen. 14. Förvara alltid sensorn med förvaringslocket och basen installerade. Häll några droppar rent vatten i förvaringslocket för att undvika att sensorns cell torkar ut. Observera: Om sensorn har tagits isär eller underhållits måste den alltid kalibreras. Låt sensorn stabiliseras i 30 minuter, innan kalibreringen påbörjas. Enhet för elektrokemisk rengöring och regenerering ORBISPHERE 32301 är ett mycket effektivt verktyg för rengöring och regenerering av elektrokemiska sensorer. Verktyget kastar om den elektrokemiska processen som äger rum i sensorcellen under normal drift. Det tar bort oxidering och regenererar samtidigt elektrodernas yta. Dessutom erbjuder enheten för regenerering en kontinuitetstestare för att kontrollera sensorns elektronik. Användning av det här verktyget rekommenderas för att ge sensorn en märkbart utökad livslängd. Detaljerad information om hur du använder rengörings- och regenereringsenheten ingår i användarhandboken för 32301. Observera: 32301 rengörings- och regenereringsenhet ska användas vid underhåll av elektrokemiska H2-sensorer. Denna process kallas för deklorering och återklorering av elektroder (se Rengöring av cell i vätesensor på sidan 149). Kemisk rengöring: syre och ozonsensorcell Observera: Ej lämpligt för H2-sensorer. Följande instruktion förutsätter att sensorn har tagits isär. För demontering och montering, se Demontering och montering på sidan 143. Status Slitage på membranet och kemiska reaktioner i sensorn kräver att sensorn underhålls regelbundet för att återställa dess ursprungliga känslighet. I tjänsten ingår rengöring av elektroder och utbyte av pumpmembran. Ett tydligt tecken på att en sensor behöver underhåll är när mätningarna är märkbart mindre stabila än vanligt, och när en kalibrering inte förbättrar situationen. Beskrivning av metod (se följande steg-för-steg-anvisning) • Elektrokemisk rengöring med 32301 (om sådan finns) … när sådan inte finns tillgänglig eller är otillräcklig. … för sensorer som används i tuffa miljöer (t.ex., kolväteindustrier) eller mycket smutsiga sensorer. • Kemisk rengöring av anod och katod • Central putsning av elektrod • Slutsköljning Observera: För att eliminera eventuella silverrester som rengöring med ammoniak inte kan ta bort är det ibland nödvändigt att repetera kemisk rengöring med salpetersyra (HNO3, inte över 70 %). Rengöring av membranstöd 1. Töm och skölj elektrolytbehållaren under rinnande kranvatten. 2. Skölj membranstödet i vatten och torka det torrt. 3. Kontrollera om det finns beläggningar på ytorna. Beläggningar går att ta bort genom att placera stödet i en behållare med salpetersyra (HNO3, inte över 70 %) tills dess ursprungliga utseende återställs (normalt inom 30 sekunder). Observera: Använd endast salpetersyra för rengöring av mycket smutsiga membranstöd. 4. Skölj en minut under rinnande kranvatten igen och kontrollera att ytan är ren. 146 Svenska FÖRSIKTIGHET Salpetersyra är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören. Ammoniakrengöring av elektroder Observera: Använd endast ammoniak för rengöring av mycket smutsiga sensorer. 1. Fyll sensorns elektrolytbehållare med en lösning bestående av 25 vikt% ammoniumhydroxid (NH4OH) i vatten och låt stå i 10 minuter. 2. Skölj under rinnande vatten i minst en minut. 3. Kontrollera sensorhuvudet. Motelektroden ska ha en silvervit färg. 4. Om motelektroden fortfarande har avlagringar, repetera proceduren. FÖRSIKTIGHET Ammoniak är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören. Rengöring av anod och katod med salpetersyra Observera: Använd endast salpetersyra för rengöring av mycket smutsiga sensorer. 1. Kontrollera att ingen silverbeläggning finns på den centrala skyddsringselektrodens väggar, eftersom sådana beläggningar kan komma i kontakt med motelektroden. 2. För att eliminera eventuella silverrester inuti sensorns cell är det ibland nödvändigt att repetera kemisk rengöring med salpetersyra (HNO3, inte över 70 vikt-%). 3. Dessutom kan den elektrokemiska rengöringen 32301 inte ta bort beläggningar på cellens plastdelar, därför kan rengöring med salpetersyra behövas. Observera: Denna procedur rekommenderas inte vid normalt underhåll och bör inte användas oftare än två gånger om året, då syran degraderar metallen i motelektroden, vilket minskar sensorns livslängd. 4. Häll koncentrerad salpetersyra i sensorns elektrolytbehållare och lägg till 1 droppe i mitten av elektroden. 5. Låt det inte verka längre än 3 sekunder. 6. Häll snabbt ut syran och skölj noggrant under rinnande vatten i en minut. FÖRSIKTIGHET Salpetersyra är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören. Svenska 147 Polering av sensorns yta 3. 1. 2. 1. När sensorn har rengjorts, måste ytan på elektroden i mitten poleras tillsammans med membranstödet. Observera: Montera membranstödet med spåret på ovansidan. Membranstöd är individuellt tillverkade och hör ihop med en viss sensor. Se därför till att rätt membranstöd används till rätt sensor. 2. Sätt in stiften på verktyget för att ta bort membranstöd i membranets stödhål. 3. Dra åt membranstödet så hårt det går utan verktyg. FÖRSIKTIGHET Dras det åt för hårt kan det skada sensorns elektroder. 4. 5. 6. 7. 4. Placera skålen med polerduken på en plan yta. Sprid ut lite polermedel på duken. Blanda med några droppar vatten för att få en grå, mjölkaktig vätska. Se till att använda rätt polermedel för användningen. Observera: Använd olika polerdukar för varje sensormodell, för att förebygga förorening genom överföring av metallpartiklar. 5. Håll sensorn vertikalt, och putsa sensorns yta med en cirkelrörelse i minst 30 sekunder, tills elektroderna är rena och skinande blanka. Det här steget kan behöva repeteras flera gånger. Se till att undvika hudkontakt med polerduken, den bör hållas fri från damm och fett. 6. Ta bort membranstödet med installationsverktyget. Skölj stödet och sensorn med en hård stråle av rent vatten. Använd destillerat vatten om vattnets kvalitet är tvivelaktig. 7. Kontrollera noggrant att det lilla spåret mellan elektroden i mitten och skyddsringselektroden är helt rent och fritt från rester av polermedel. Rengör endast med en hård vattenstråle. Kanten på ett pappersark kan användas för att ta bort fastklibbade rester. O3-sensor: slutlig rengöring av elektroden i mitten När O3-sensorn är rengjord och polerad bör en slutlig behandling med salpetersyra genomföras enligt följande: 148 Svenska 1. Placera sensorn i vertikalt läge på basen. 2. Fyll elektrolytbehållaren med några droppar vatten, bara så mycket att det täcker den yttre elektroden. Elektroden i mitten måste hållas torr. 3. Placera en droppe salpetersyra på elektroden i mitten, den ska bara täcka elektroden och skyddsringen. Undvik att spilla syra i vattnet. Vänta i mindre än en minut och skölj sedan noggrant under rinnande vatten. FÖRSIKTIGHET Salpetersyra är farligt! Läs igenom säkerhetsinformationen från leverantören. Rengöring av cell i vätesensor Status Analys av vätgas fungerar enligt principen att vätemolekyler som passerar genom membranet genererar en elektrisk ström på anodens platinayta. För att detta ska ske är det nödvändigt att metallytan är extremt ren. Om det finns några beläggningar, fett eller andra föroreningar på ytan av platina, kommer reaktionen att hejdas och den kan även stoppas. Dessutom kan de kemiska reaktioner som äger rum i katodens silverklorid leda till sämre funktionalitet efter en viss tid i drift. Det resulterar i att underhåll av sensorn måste utföras för att återställa dess ursprungliga prestanda. Metod Proceduren för rengöring av den elektrokemiska H2-sensorn kräver att enheten ORBISPHERE 32301 för sensorrengöring och regenerering används. Den här proceduren beskrivs mer ingående i användarhandboken till 32301. Sammanfattningsvis utförs H2-elektrokemisk rengöring av sensorer i följande steg: • Dekloridering av katod: den här processen används för att ta bort klorbeläggning från silverytan på katoden (utförs av ORBISPHERE 32301). • Återklorering av katod: ett lager av silverklorid läggs på katodens yta (utförs av ORBISPHERE 32301). • Aktivering av platina-anoden: mitten av anodens yta poleras och behandlas med salpetersyra. Felsökning Syresensor Problem Sensorn går inte att kalibrera, även efter grundlig service. ”0000” O2-nivåer visas. Trolig orsak Möjlig lösning Repeterade kalibreringar ger värden utanför instrumentets ”förväntade gränsvärden”. Endast MOCA 3600: Välj membran från menyn Options/Membrane (alternativ/membran). Sedan kalibrerar du sensorn. Instrumentets interna barometertrycksensor behöver kalibreras. Kalibrera den interna barometern mot en certifierad barometer. Korrigerar inte för havsnivå! Våt membrangränsyta. Torka torr med en trasa och kalibrera om. Alternativet för H2S-okänslighet är aktiverat. Avaktivera på mätinstrumentet. Fel avläsningsskala ”XXXX” har valts för visningsenheten. Ändra avläsningsskalan genom att välja ”X.XXX,XX.XX eller XXX.X”. Svenska 149 Problem Trolig orsak Kortare sensorfunktion än förväntat i Höga O2-koncentrationer bildar relativt högupplöst O2avlagringar snabbare. koncentration. Möjlig lösning Installera ett mindre genomsläppligt membran. Stäng av analysatorn när sensorn inte är i en låg O2koncentration. Ställ in flödeshastigheten på 100 mL/min. Vänta tills den är stabil och dubblera sedan flödeshastigheten sakta. Luftläcka på produktprovslangen. Oväntade eller felaktiga avläsningar av upplöst O2. Det stabila värdet för avläsningen av upplöst O2 måste vara detsamma som tidigare. En variation relaterad till flödeshastigheten är ett tydligt tecken på en luftläcka på slangen. Placera sensorn i ett avluftat prov och vänta på låg avläsning: Hög restström. Kontrollera koncentrationen mot låg detektionsgräns (se tabeller i Sensorns membranspecifikationer på sidan 136). Om koncentrationen är betydligt högre än gränsen för låg koncentration kan sensorn behöva underhåll. Vätesensor Problem Trolig orsak Möjlig lösning Sensorn går inte att kalibrera, även efter grundlig service. Repeterade kalibreringar ger värden utanför instrumentets ”förväntade gränsvärden”. Endast MOCA 3600: Välj membran från menyn Options/Membrane (alternativ/membran). Sedan kalibrerar du sensorn. ”0000” H2-nivåer visas. Fel avläsningsskala ”XXXX” har valts för visningsenheten. Ändra avläsningsskalan genom att välja ”X.XXX,XX.XX eller XXX.X”. Kortare sensorfunktion än förväntat i Hög H2-koncentration innebär att relativt högupplöst H2den elektrokemiska sensorn får koncentration. arbeta mer. Stäng av analysatorn när den inte behövs. Oväntade eller felaktiga avläsningar av H2. Om koncentrationen är betydligt högre än gränsen för låg koncentration kan sensorn behöva underhåll. 150 Svenska Hög restström. Ozonsensor När O3-sensorn är korrekt kalibrerad med hjälp av ORBISPHERE-mätinstrumentet måste sensorn stabiliseras i upp till 24 timmar när den används för mycket låg O3-koncentration. Problem Sensorn går inte att kalibrera, även efter grundlig service. ”0000” O3-nivåer visas. Oväntade eller felaktiga avläsningar av upplöst O3. Trolig orsak Möjlig lösning Repeterade kalibreringar ger värden utanför instrumentets ”förväntade gränsvärden”. Endast MOCA 3600: Välj membran från menyn Options/Membrane (alternativ/membran). Sedan kalibrerar du sensorn. Instrumentets interna barometertrycksensor behöver kalibreras. Kalibrera den interna barometern mot en certifierad barometer. Korrigerar inte för havsnivå! Våt membrangränsyta. Torka torr med en trasa och kalibrera om. Fel avläsningsskala ”XXXX” har valts för visningsenheten. Ändra avläsningsskalan genom att välja ”X.XXX,XX.XX eller XXX.X”. Hög restström. Om koncentrationen är betydligt högre än gränsen för låg koncentration kan sensorn behöva underhåll. Otillräckligt flöde. Reglering av flödet motsvarar specificerade nivåer för membran. Längden på provledningen ger O 3 tid att reagera. Minska längden på provslangen. Stämmer inte överens med labprover. Ta prover i närheten av sensorn. Svenska 151 Specificaţiile senzorului Caracteristicile tehnice pot fi modificate fără notificare prealabilă. Gama de senzori Gaz Presiune nominală max. (bar) Modele de senzori 20 31 11x.yz Unde : 50 31 12x.yz x=Caracteristicile speciale ale senzorului 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=Material cap 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz 200 31 24x.yz O2 O3 H2 Comentarii (0 sau 1; în funcţie de aplicaţie) y=Materialul garniturii inelare a membranei (1=Oţel inoxidabil; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titan; 7= Monel) Sufixe (când se utilizează): A denotă un senzor cu răspuns rapid la schimbările de temperatură E denotă un senzor certificat EEx (Ex-Proof) s denotă un senzor inteligent • Toate monturile de senzor electrochimic ORBISPHERE sunt certificate IP68/NEMA4 • PEEK (Polieter eter cetonă) este un termoplastic foarte cristalinlucios Specificaţiile membranei senzorului Senzori de hidrogen Specificaţie Membrană 2956A Membrană 2952A Membrană 2995A Membrană 29015A Aplicaţii recomandate Măsurarea urmelor Concentraţie scăzută Concentraţie medie Concentraţie ridicată Material PFA Tefzel® Tedlar® Saran Grosime [μm] 25 25 12,5 23 H2 1% pur H2 10% pur H2 100% pur H2 100% pur Interval de măsurare la dizolvare Între 0 ppb şi 75 ppb Între 0 ppb şi 300 ppb Între 0 ppb şi 3200 ppb Între 0 ppb şi 32 ppm Interval de măsurare medii gazoase Între 0 Pa şi 5 kPa Între 0 Pa şi 20 kPa Între 0 Pa şi 200 kPa Între 0 kPa şi 2000 kPa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 0,03 ppb sau ± 1 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 0,09 ppb sau ± 6 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 1 ppb sau ± 50 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 10 ppb sau ± 1 kPa 2 x 104 108 108 N/A 5 0,5 Gaz de calibrare Precizie Limita dozei de radiaţie integrată Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C [μA] Curent în gaz pur estimat [μA] 152 Română N/A 150 50 Specificaţie Interval de compensare a temperaturii Membrană 2956A Membrană 2952A Membrană 2995A Membrană 29015A Între 0 şi 50 °C Între 0 şi 50 °C Între 10 şi 45 °C Între 10 şi 45 °C Interval de măsurare a temperaturii Timp de răspuns1 Debit de lichid minim recomandat2 [ml/min] Între -5 şi 100 °C 2 secunde 5 secunde 6 secunde 50 secunde Între 50 şi 220 Între 40 şi 200 Între 20 şi 70 Între 20 şi 40 200 150 50 30 Debit liniar constant minim recomandat2 [cm/sec] Debit medii gazoase recomandat [l/min] Între 0,005 şi 3 Senzori de oxigen (tabelul 1) Membrană 2956A Membrană 2958A Membrană 29552A Membrană 2952A Controlul coroziunii, apă dezaerată Băuturi, aplicaţii în laborator Aplicaţii în linie pentru must, Injecţie de aer/O2, Tratarea apelor uzate Controlul coroziunii, Aplicaţii în linie pentru băuturi, Apă dezaerată Material PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Grosime [μm] 25 12,5 50 25 Gaz de calibrare Aer Aer Aer Aer/O2 pur Interval de măsurare la dizolvare Între 0 ppb şi 20 ppm Între 0 ppb şi 40 ppm Între 0 ppb şi 80 ppm Între 0 ppb şi 80 ppm Interval de măsurare medii gazoase Între 0 Pa şi 50 kPa Între 0 Pa şi 100 kPa Între 0 Pa şi 200 kPa Între 0 Pa şi 200 kPa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 0,1 ppb(1) sau ± 1 ppb(2) sau ± 0,25 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 1 ppb sau ± 2 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 2 ppb sau ± 5 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 2 ppb sau ± 5 Pa Specificaţie Aplicaţii recomandate Precizie (1) Precizia este de ± 0,1 ppb pentru instrumentele 410, 510, 362x, 360x şi 3655 (2) Precizia este de ± 1 ppb pentru instrumentele 366x şi 3650 2 x 104 108 N/A 108 Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Curent în O2 pur estimat [μA] 132 47 31,4 27 Consum de O2 în apă saturată cu O2 la 25 °C [μg/oră] 40 14 9,4 8 Limita dozei de radiaţie integrată Interval de compensare a temperaturii 1 2 Între -5 şi 60 °C Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90% Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă Română 153 Specificaţie Membrană 2956A Membrană 2958A Interval de măsurare a temperaturii Timp de răspuns3 Membrană 29552A Membrană 2952A Între -5 şi 100 °C 7,2 secunde 9,5 secunde 90 secunde 38 secunde Debit de lichid minim recomandat4 [ml/min] 180 120 50 50 Debit liniar constant minim recomandat4 [cm/sec] 200 100 30 30 Debit medii gazoase recomandat [l/min] Între 0,1 şi 3 Senzori de oxigen (tabelul 2) Specificaţie Membrană 2935A Membrană 29521A Membrană 2995A De la niveluri saturate la super-saturate De la niveluri saturate la super-saturate Aplicaţii în linie pentru must fierbinte (până la 70 °C) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Aer/O2 pur Aer/O2 pur O2 pur Interval de măsurare la dizolvare Între 0 ppb şi 400 ppm Între 0 ppb şi 400 ppm Între 0 ppb şi 2000 ppm Interval de măsurare medii gazoase Între 0 Pa şi 1000 kPa Între 0 Pa şi 1000 kPa Între 0 Pa şi 5000 kPa Precizie Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 10 ppb sau ± 20 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 10 ppb sau ± 20 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare sau ± 50 ppb sau ± 100 Pa Limita dozei de radiaţie integrată N/A 108 108 Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C [μA] 0,9 0,7 0,2 Curent în O2 pur estimat [μA] 4,7 3,8 0,9 Consum de O2 în apă saturată cu O2 la 25 °C [μg/oră] 1,4 1,3 0,3 Aplicaţii recomandate Material Grosime [μm] Gaz de calibrare Interval de compensare a temperaturii Între -5 şi 60 °C Interval de măsurare a temperaturii Între -5 şi 100 °C Timp de răspuns5 2,5 minute 18 minute 80 secunde Debit de lichid minim recomandat6 [ml/min] 25 25 5 Debit liniar constant minim recomandat6 [cm/sec] 20 60 5 Debit medii gazoase recomandat [l/min] 3 4 5 6 Între 0,1 şi 3 Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90% Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90% Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă 154 Română Senzori de ozon Specificaţie Membrană 2956A Membrană 29552A Aplicaţii recomandate Măsurarea urmelor Concentraţie ridicată (> 1 mg/l) Material PFA PTFE Grosime [μm] 25 50 Gaz de calibrare Gaz sau aer de etalonare Interval de măsurare la dizolvare Între 0 ppb şi 50 ppm Între 0 ppb şi 200 ppm Între 0 Pa şi 10 kPa Între 0 Pa şi 40 kPa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare (± 5% pentru senzorii calibraţi în aer) sau ± 5 ppb sau ±1 Pa Cea mai mare valoare dintre următoarele: ±1% din valoare (± 5% pentru senzorii calibraţi în aer) sau ± 20 ppb sau ±4 Pa 2 x 104 N/A Curent în aer estimat la 1 bar 25 °C [μA] 26,4 6,5 Curent în gaz pur estimat [μA] 105 31,4 Interval de măsurare medii gazoase Precizie Limita dozei de radiaţie integrată Interval de compensare a temperaturii Între -5 şi 45 °C Interval de măsurare a temperaturii Între -5 şi 100 °C Timp de răspuns7 Debit de lichid minim recomandat8 [ml/min] Debit liniar constant minim recomandat8 [cm/sec] Debit medii gazoase recomandat [l/min] 30 secunde 6 minute 3509 1009 30 10 Între 0,01 şi 3 Greutate şi dimensiuni senzor Greutatea senzorului variază între 140 şi 700 grame, în funcţie de materialul de construcţie. Figura 1 Dimensiunile senzorului 7 8 9 Timp de răspuns la 25 °C pentru o modificare de semnal de 90% Lichidul curge printr-o cameră de flux ORBISPHERE 32001, cu capac de protecţie şi fără grilă Aceste debite iau în calcul descompunerea ozonului din tuburile dintre conductă şi camera de flux (debitele teoretice în absenţa descompunerii ar fi de 10 ori mai mici) Română 155 Versiunea extinsă a manualului Pentru informaţii suplimentare, consultaţi versiunea extinsă a acestui manual, care este disponibilă pe site-ul web al producătorului. Informaţii generale Producătorul nu se face responsabil în nicio situaţie de deteriorări directe, indirecte, speciale, accidentale sau pe cale de consecinţă ce ar rezulta din orice defect sau omisiune din acest manual. Producătorul îşi rezervă dreptul de a efectua modificări în acest manual şi produselor pe care le descrie, în orice moment, fără notificare sau obligaţii. Ediţiile revizuite pot fi găsite pe site-ul web al producătorului. Informaţii privind siguranţa NOTÃ Producătorul nu este responsabil pentru daunele cauzate de utilizarea incorectă a acestui produs, inclusiv şi fără a se limita la daunele directe, accidentale sau pe cale de consecinţă şi neagă responsabilitatea pentru astfel de daune în măsura maximă permisă de lege. Utilizatorul este unicul responsabil pentru identificarea riscurilor critice şi pentru instalarea de mecanisme corespunzătoare pentru protejarea proceselor în cazul unei posibile defectări a echipamentului. Citiţi în întregime manualul înainte de a despacheta, configura şi utiliza aparatura. Respectaţi toate atenţionările de pericol şi avertismentele. Nerespectarea acestei recomandări poate duce la vătămări serioase ale operatorului sau la deteriorarea echipamentului. Verificaţi dacă protecţia cu care este prevăzută aparatura nu este defectă. Nu utilizaţi sau nu instalaţi aparatura în niciun alt mod decât cel specificat în prezentul manual. Informaţii despre utilizarea produselor periculoase PERICOL Indică o situaţie periculoasă în mod potenţial sau iminent care, dacă nu este evitată, va avea ca rezultat decesul sau vătămarea corporală gravă. AVERTISMENT Indică o situaţie periculoasă în mod potenţial sau iminent care, dacă nu este evitată, poate conduce la deces sau la o vătămare corporală gravă. ATENŢIE Indică o situaţie periculoasă în mod potenţial care poate conduce la o vătămare corporală minoră sau moderată. NOTÃ Indică o situaţie care, dacă nu este evitată, poate provoca defectarea aparatului. Informaţii care necesită o accentuare deosebită. Etichete de avertizare Citiţi toate etichetele şi avertismentele cu care este prevăzut instrumentul. În caz de nerespectare se pot produce vătămări personale sau avarieri ale instrumentului. Toate simbolurile de pe instrument sunt menţionate în manual cu câte o afirmaţie de avertizare. Acesta este simbolul de alertă privind siguranţa. Respectaţi toate mesajele privind siguranţa care urmează după acest simbol pentru a evita potenţiale vătămări. În cazul prezenţei pe instrument, consultaţi manualul de instrucţiuni pentru informaţii referitoare la operare sau siguranţă. Acest simbol indică existenţa unui risc de electrocutare. 156 Română Acest simbol indică prezenţa dispozitivelor sensibile la descărcări electrostatice (ESD) şi faptul că trebuie să acţionaţi cu grijă pentru a preveni deteriorarea echipamentului. Acest simbol, când apare pe un produs, indică faptul că instrumentul este conectat la curent alternativ. Echipamentele electrice inscripţionate cu acest simbol nu pot fi eliminate în sistemele publice europene de deşeuri. Returnaţi producătorului echipamentele vechi sau la sfârşitul duratei de viaţă în vederea eliminării, fără niciun cost pentru utilizator. Produsele marcate cu acest simbol conţin substanţe sau elemente toxice sau periculoase. Numărul din interiorul simbolului indică numărul de ani de utilizare fără a pune în pericol mediul. Ce aţi primit Verificaţi dacă sunt incluse toate componentele pentru montare. Reţineţi că, dacă senzorul nu face parte dintr-un echipament ORBISPHERE ce îl include, senzorul trebuie instalat pe o mufă ORBISPHERE sau pe o cameră de flux ce permite contactul cu debitul probei care va fi analizat (consultaţi Instalarea de la pagina 157 pentru detalii). Un senzor electrochimic de oxigen, de ozon sau de hidrogen Capul senzorului este protejat cu un capac de stocare din plastic cu filet. O bază din plastic cu filet protejează mufa de conexiune şi, în acelaşi timp, funcţionează ca un suport adecvat. Figura 2 Componentele senzorului 1 Capac de stocare şi calibrare 3 Baza senzorului 2 Capac de protecţie 4 Conexiune la instrument 5 Colier Kit de întreţinere a senzorilor Kitul de întreţinere include materialele necesare pentru operaţiunile de service şi de întreţinere ale senzorului. Instalarea Curăţarea iniţială a celulei senzorului Senzorul dvs. electrochimic ORBISPHERE a fost bine curăţat şi testat în fabrică. Pentru a proteja electrozii împotriva oxidării, celula a fost umplută cu electrolit şi s-a instalat o membrană. Cu toate acestea, condiţiile de expediere şi depozitare pot afecta în mod negativ celulele senzorului electrochimic, prin urmare, trebuie efectuat un service al senzorului (curăţarea celulei şi înlocuirea membranei) înainte de utilizarea senzorului. Pentru a efectua un service al senzorului, consultaţi instrucţiunile din secţiunea denumită Întreţinerea de la pagina 159. Dacă nu v-aţi familiarizat cu operaţiunile de service ale senzorului , reprezentantul dvs. Hach Lange vă va asista cu plăcere. Română 157 Notã: Senzorii electrochimici H2 nu necesită o procedură de curăţare completă, deoarece procesele de declorurare şi reclorurare nu sunt necesare în mod obişnuit. Poziţionarea senzorului Dacă senzorul nu face parte dintr-un echipament ORBISPHERE ce îl include, senzorul trebuie instalat pe o mufă ORBISPHERE sau pe o cameră de flux ce permite contactul cu lichidul probei care va fi analizat. Senzorul şi instrumentul de măsurare sunt conectate cu un cablu şi cu doi conectori cu 10 pini. Lungimea standard a cablului senzorului este de 3 metri, dar sunt disponibile cabluri de prelungire de până la 1.000 metri, reţinându-se aceeaşi sensibilitate a semnalului. Dacă se utilizează senzorul de presiune model 28117, lungimea maximă a cablului este de 50 metri. Asiguraţi-vă că senzorul va fi montat: • • • • perpendicular pe conductă pe o secţiune orizontală a conductei (sau pe o conductă verticală cu flux ascendent) la o distanţă minimă de 15 metri de la partea de evacuare a pompei într-un loc în care fluxul probei este stabil şi rapid, şi cât mai departe posibil de: • • • • supape coturile conductei partea de aspiraţie a oricărei pompe un sistem de injecţie cu CO 2 sau unul asemănător Notã: Pot exista situaţii în care nu se pot îndeplini toate condiţiile de mai sus. În acest caz, sau dacă aveţi dubii, consultaţi-vă reprezentantul Hach Lange pentru a evalua situaţia şi a stabili care este cea mai bună soluţie aplicabilă. Introducerea senzorului • • • • Introduceţi senzorul direct în camera de flux sau în mufă. Nu răsuciţi senzorul. Strângeţi colierul de prindere cu mâna. Conectaţi cablul senzorului. Verificaţi dacă există scurgeri; înlocuiţi garniturile inelare dacă există scurgeri vizibile de produs. Instrucţiuni pentru camere de flux cu volum de nivelul micro Nu rotiţi senzorul atunci când îl introduceţi într-o cameră de flux cu volum de nivel micro. Această rotaţie poate cauza răsucirea capacului de protecţie, modificând astfel poziţia membranei. Acest lucru poate schimba condiţiile de măsurare a membranei şi poate afecta precizia de măsurare. Scoaterea senzorului • Dacă nu utilizaţi supapa de inserare/extragere ORBISPHERE 32003, veţi fi nevoit să opriţi fluxul probei şi să evacuaţi lichidul din circuitul de prelevare. • Scoateţi cablul senzorului conectat la capătul senzorului. • Ţineţi corpul senzorului cu o mână, pentru a evita rotirea, şi deşurubaţi colierul cu cealaltă mână. • Trageţi senzorul direct afară din mufă sau din camera de flux. • Instalaţi capacul de stocare al senzorului şi baza senzorului (pentru protecţia conexiunii). Senzor de presiune externă Sistemul poate fi dotat cu un senzor de presiune externă. Acest lucru permite măsurarea unei fracţii de gaz în condiţii de presiune variabilă în timpul măsurării fazei gazoase. Sunt disponibile două modele, în funcţie de presiunea aplicată: • 28117 Senzor de presiune 0 - 5 bar valoare absolută • 28117C Senzor de presiune 0 - 1 bar valoare absolută 158 Română ATENŢIE NU depăşiţi intervalul de presiune al senzorului. Acest lucru ar deforma permanent membrana senzorului, ceea ce ar determina furnizarea valorilor de presiune incorecte pe viitor. Senzorul extern se conectează la echipamentul de măsurare ORBISPHERE cu un cablu de 1 metru şi un conector cu 4 pini (se poate utiliza un cablu de prelungire opţional, dar lungimea totală nu ar trebui să depăşească 50 metri). Senzorul de presiune externă poate fi instalat pe camera de flux cu parametri multipli, modelul 32002 xxx. Acesta este fixat cu un colier albastru filetat. Etanşeitatea este asigurată de o garnitură de etanşare montată pe scaunul senzorului. Întreţinerea Dezasamblare şi reasamblare Dezasamblarea senzorului (scoaterea membranei) 1. 2. 3. 4. 1. Este important ca senzorul electrochimic să fie instalat aşezat vertical pe bază. Această bază asigură o bună protecţie pentru mufa delicată a conectorului, fiind, în acelaşi timp, şi un suport de lucru adecvat. 2. Scoateţi capacul de stocare din plastic. Deşurubaţi capacul de protecţie, folosind instrumentul furnizat în kitul de întreţinere. 3. Acordaţi atenţie componentelor din interiorul capacului de protecţie. Observaţi ordinea de asamblare a fiecărui element. 4. Trageţi în sus inelul de fixare cu instrumentul furnizat în kitul de întreţinere. Scoateţi membrana şi masca (dacă se aplică). Evacuaţi electrolitul într-o chiuvetă şi clătiţi cavitatea senzorului cu apă de la robinet. ATENŢIE Evitaţi contactul electrolitului cu pielea sau cu ochii, deoarece poate fi uşor coroziv. 6. 5. 7. Română 159 5. Introduceţi furca instrumentului de scoatere a suportului membranei în orificiile suportului membranei. 6. Deşurubaţi suportul membranei. 7. Notã: Suportul membranei este prelucrat individual şi asociat cu senzorul. Pentru funcţionarea corectă a senzorului, este ESENŢIAL să ţineţi un suport al membranei cu senzorul respectiv. Dacă suportul membranei trebuie înlocuit, contactaţi reprezentantul dvs. Hach Lange. Asamblarea senzorului (instalarea membranei) Înainte de a începe reasamblarea senzorului, treceţi la secţiunea de întreţinere a senzorului pentru instrucţiunile de curăţare a anodului şi a catodului. 3. 1. 2. 1. Instalaţi suportul membranei cu canelura în partea superioară. Notã: Suportul membranei este prelucrat individual şi asociat cu senzorul. Prin urmare, asiguraţi-vă că se utilizează suportul corect al membranei pe senzorul corect. 2. Introduceţi furca instrumentului de scoatere a suportului membranei în orificiile suportului membranei. 3. Strângeţi suportul membranei cu mâna. ATENŢIE Un cuplu prea mare va deteriora electrozii senzorului. 4. 5. 6. 7. 4. Suprafaţa de montare a membranei trebuie să fie curată şi uniformă. Înlocuiţi garnitura inelară a membranei de pe capul senzorului cu una nouă. Notã: Garnitura inelară 29039.4 din nitril poate fi reutilizată dacă este în stare bună. Garniturile inelare ale membranei fac parte din kitul capacului de protecţie. 5. Folosind seringa sau duza sticlei incluse în setul de întreţinere, umpleţi cavitatea senzorului cu electrolit. Aveţi grijă să nu atingeţi electrozii cu acul, deoarece o zgârietură pe suprafaţă ar putea cauza o scădere a performanţei. Înclinaţi uşor senzorul şi injectaţi în orificiul inferior, împingând bulele în afară prin orificiul superior. Atingeţi uşor pe partea senzorului pentru a mişca bulele blocate. Readuceţi senzorul în poziţie verticală. Ultima picătură de electrolit trebuie să formeze o cupolă pe partea superioară a vârfului senzorului. 160 Română 6. Din kitul de întreţinere, scoateţi instrumentul de montare a membranei din două piese. Instalaţi manşonul pe capul senzorului (capătul cu umărul în jos). Notã: După instalare, membrana nu poate fi reutilizată. Evitaţi atingerea membranei cu degetele goale, deoarece acest lucru poate afecta sensibilitatea acesteia. 7. Scoateţi câteva membrane din cutia de depozitare. Folosind penseta inclusă în kit, luaţi o membrană din stivă şi puneţi-o cu atenţie pe vârful senzorului. Asiguraţi-vă că aceasta este centrată şi că nu există bule captive. Dacă se utilizează o mască de senzor, puneţi-o direct pe partea superioară a membranei. Diametrul membranei este mai mare decât diametrul capului senzorului. Acest lucru este normal, deoarece membrana se va plia peste vârful senzorului. Notã: Faceţi distincţie între membrană şi hârtia de protecţie: • Membrana este transparentă (translucidă). • Hârtia de protecţie este opacă. 8. 9. 10. 11. 8. Inelul de fixare a membranei este furnizat cu două diametre interne uşor diferite, în funcţie de grosimea totală a membranei(elor) (A = 29228 inel de fixare, grosime membrană < 50 μ; B = 29229 inel de fixare, grosimea totală a membranei(elor) ≥ 50 μ). Pentru montarea corectă a membranei, asiguraţi-vă că utilizaţi inelul de fixare corect pentru aplicaţie. 9. Puneţi inelul de fixare a membranei pe vârful instrumentului de montare. ATENŢIE Pentru a evita deteriorarea membranei, asiguraţi-vă că vârful instrumentului este complet curat şi că suprafaţa este uniformă. 10. Introduceţi instrumentul de montare în interiorul manşonului de ghidare. 11. Apăsaţi instrumentul de montare ferm în jos. Astfel, inelul de montare se prinde bine pe capul senzorului, pliind membrana peste vârful senzorului. Scoateţi instrumentul de montare şi manşonul de ghidare. Verificaţi vizual dacă inelul a fost amplasat corect, încercaţi să îl împingeţi în jos cu degetele. Verificaţi dacă membrana este strânsă, fără pliuri şi dacă nu există bule. Clătiţi senzorul cu apă de la robinet şi uscaţi-l cu o lavetă curată. Verificaţi dacă există scurgeri de electrolit. 12. 13. 14. Română 161 12. Pregătiţi capacul de protecţie pentru instalare. Înlocuiţi toate componentele din interiorul capacului de protecţie cu altele noi (cu excepţia grilei) şi puneţi-le în ordinea în care au fost scoase. Şaibele Tefzel de sub capac trebuie să fie uşor lubrifiate cu unsoare siliconică. Notã: Ilustraţia este numai exemplificativă. Configuraţia dvs. poate fi diferită. 13. Strângeţi capacul de protecţie cu mâna. Apoi, finalizaţi procesul folosind instrumentul furnizat în kitul de întreţinere. Introduceţi-l în fiecare dintre cele patru orificii pe rând şi strângeţi-le cât de mult posibil. Strângeţi fiecare orificiu numai o dată. Notã: Grila din interiorul capacului de protecţie trebuie să aibă posibilitatea de a se mişca liber în timpul strângerii. Prin urmare, şi pentru a evita deteriorarea membranei, nu atingeţi grila în timpul procesului de strângere. 14. Întotdeauna depozitaţi senzorul cu capacul de stocare şi baza instalate. Puneţi câteva picături de apă curată în capacul de stocare pentru a preveni uscarea celulei senzorului. Notã: Un senzor care a fost demontat sau reparat trebuie să fie întotdeauna calibrat. Permiteţi senzorului să se stabilizeze timp de 30 minute înainte de a efectua calibrarea acestuia. Curăţarea electrochimică şi centrul de regenerare Instrumentul ORBISPHERE 32301 este un instrument de curăţare şi regenerare foarte eficient pentru senzorii electrochimici. Acesta inversează procesul electrochimic care are loc în celula senzorului în timpul funcţionării normale. Astfel se îndepărtează efectele oxidării şi, în acelaşi timp, se regenerează suprafaţa electrozilor. În plus, centrul de regenerare oferă un tester de continuitate pentru verificarea componentelor electronice ale senzorului. Se recomandă utilizarea acestui instrument pentru o durată de funcţionare considerabil extinsă. Puteţi găsi informaţii detaliate despre utilizarea centrului de curăţare şi regenerare în Manualul de utilizare 32301. Notã: Este obligatoriu să utilizaţi centrul de curăţare şi regenerare a senzorului 32301 pentru repararea senzorilor H2 electrochimici. Acest proces se numeşte declorurarea şi reclorurarea electrozilor (consultaţi Curăţarea cu hidrogen a celulei senzorului de la pagina 165). Curăţarea chimică: celula senzorului de oxigen şi de ozon Notã: Neaplicabil pentru senzorii de H2. Următoarele acţiuni implică dezasamblarea senzorului. Pentru procedurile de dezasamblare şi asamblare, consultaţi Dezasamblare şi reasamblare de la pagina 159. Condiţii Uzarea membranei şi reacţiile chimice din interiorul senzorului implică repararea regulată a senzorului pentru a se restabili sensibilitatea originală a acestuia. Service-ul implică înlocuirea membranei şi curăţarea electrodului. Vă puteţi da seama că întreţinerea senzorului este necesară atunci când măsurătorile sunt mult mai puţin stabile ca de obicei şi atunci când o calibrare a senzorului nu îmbunătăţeşte situaţia. Descrierea metodei (consultaţi următoarea procedură pas-cu-pas) • Curăţarea electrochimică cu 32301 (dacă este disponibilă) … atunci când nu este disponibilă sau dacă rezultatele sunt insuficiente. ... pentru senzorii utilizaţi în medii dure (de ex., în industria hidrocarburilor) sau senzorii foarte murdari. • Curăţarea chimică a anodului şi a catodului • Lustruirea electrodului central • Clătirea finală Notã: Pentru a îndepărta orice reziduu de argint care nu poate fi eliminat prin curăţarea cu amoniac, uneori este necesară repetarea curăţării chimice cu acid azotic (HNO3, maxim 70% din greutate). 162 Română Curăţarea suportului membranei 1. Goliţi şi clătiţi rezervorul de electrolit cu apă de la robinet. 2. Clătiţi suportul membranei cu apă de la robinet şi ştergeţi-l. 3. Verificaţi dacă există reziduuri pe suprafeţe. Reziduurile pot fi eliminate prin aşezarea suportului într-un container cu acid azotic (HNO3 maxim 70% din greutate) până când îşi recapătă aspectul original (de obicei în 30 secunde). Notã: Pentru curăţarea unui suport de membrană foarte murdar utilizaţi doar acid azotic. 4. Clătiţi timp de un minut cu apă de la robinet şi verificaţi din nou dacă suprafaţa este curată. ATENŢIE Acidul azotic este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice. Curăţarea electrozilor cu amoniac Notã: Pentru curăţarea senzorilor foarte murdari utilizaţi doar amoniac. 1. Umpleţi rezervorul de electrolit al senzorului cu o soluţie de hidroxid de amoniu (NH4OH) 25% din greutate în apă şi lăsaţi-o să acţioneze timp de 10 minute. 2. Clătiţi cu apă de la robinet timp de cel puţin un minut. 3. Verificaţi capul senzorului. Electrodul contorului trebuie să fie argintiu-alb. 4. Dacă electrodul contorului încă prezintă depuneri, repetaţi procedura. ATENŢIE Amoniacul este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice. Curăţarea cu acid azotic a anodului şi a catodului Notã: Pentru curăţarea senzorilor foarte murdari utilizaţi doar acid azotic. Română 163 1. Verificaţi dacă există depuneri de argint pe pereţii electrodului inelului de protecţie central, deoarece astfel de depuneri pot intra în contact cu electrodul contorului. 2. Pentru a elimina orice reziduu de argint din interiorul celulei senzorului, uneori este necesară repetarea curăţării chimice cu acid azotic (HNO3, maxim 70% din greutate). 3. De asemenea, curăţarea electrochimică 32301 nu elimină depunerile de pe piesele din plastic ale celulei, astfel că poate fi necesară curăţarea cu acid azotic. Notã: Această procedură nu se recomandă pentru întreţinerea obişnuită şi nu trebuie efectuată mai mult de două ori pe an, deoarece acidul degradează metalul electrodului contorului, reducând astfel durata de funcţionare a senzorului. 4. Introduceţi acid azotic concentrat în rezervorul de electrolit al senzorului şi adăugaţi 1 picătură pe electrodul central. 5. Lăsaţi să acţioneze pentru maxim 3 secunde. 6. Goliţi rapid acidul şi clătiţi bine cu apă de la robinet timp de un minut. ATENŢIE Acidul azotic este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice. Lustruirea faţetelor senzorului 3. 1. 2. 1. După ce senzorul a fost curăţat, faţeta electrodului central trebuie lustruită, împreună cu suportul membranei. Notã: Instalaţi suportul membranei cu canelura în partea superioară. Suportul membranei este prelucrat individual şi asociat cu senzorul. Prin urmare, asiguraţi-vă că se utilizează suportul corect al membranei pe senzorul corect. 2. Introduceţi furca instrumentului de scoatere a suportului membranei în orificiile suportului membranei. 3. Strângeţi suportul membranei cu mâna. ATENŢIE Un cuplu prea mare va deteriora electrozii senzorului. 164 Română 4. 5. 6. 7. 4. Puneţi vasul cu laveta de lustruire pe o suprafaţă plată. Distribuiţi puţină pudră de lustruire pe lavetă. Amestecaţi cu câteva picături de apă pentru a obţine un lichid gri lăptos. Asiguraţi-vă că utilizaţi pudra de lustruire corectă pentru aplicaţia dvs. Notã: Utilizaţi o lavetă de lustruire pentru fiecare model de senzor, pentru a preveni o posibilă contaminare prin transferul de particule metalice. 5. Ţinând senzorul în poziţie verticală şi efectuând o mişcare circulară, lustruiţi faţeta senzorului pentru cel puţin 30 secunde, până când electrozii devin curaţi şi lustruiţi. Este posibil să fie necesară efectuarea acestui pas de mai multe ori. Asiguraţi-vă că evitaţi contactul lavetei de lustruire cu pielea; pe aceasta nu trebuie să fie praf şi unsoare. 6. Scoateţi suportul membranei cu instrumentul de montare. Clătiţi suportul şi cavitatea senzorului cu un jet puternic de apă curată. Utilizaţi apă distilată dacă aveţi dubii cu privire la calitatea apei. 7. Inspectaţi cu atenţie canelura de mici dimensiuni dintre electrodul central şi verificaţi dacă electrodul inelului de protecţie este complet curat şi dacă nu conţine reziduuri de la lustruire. Curăţaţi numai prin pulverizarea unui jet de apă puternic. Marginea coalei de hârtie poate fi utilizată pentru îndepărtarea reziduurilor adezive. Doar senzorul O3: curăţarea finală a electrodului central După ce senzorul O3 a fost curăţat şi lustruit cu succes, trebuie să se aplice un tratament final cu acid azotic, după cum urmează: 1. Puneţi senzorul în poziţie verticală pe baza acestuia. 2. Introduceţi câteva picături de apă în rezervorul de electrolit, suficient pentru a acoperi electrodul exterior. Electrodul central trebuie menţinut uscat. 3. Puneţi o picătură de acid azotic pe electrodul central, acoperind numai electrodul şi inelul de protecţie. Evitaţi scurgerea acidului în apă. Aşteptaţi maxim un minut, apoi clătiţi bine cu apă de la robinet. ATENŢIE Acidul azotic este periculos! Consultaţi informaţiile privind siguranţa de la furnizorul dvs. de substanţe chimice. Curăţarea cu hidrogen a celulei senzorului Condiţii Analizorul de hidrogen funcţionează pe baza principiului că moleculele de hidrogen care trec prin membrană generează un curent electric pe suprafaţa din platină a anodului. Pentru ca acest lucru să aibă loc, este esenţială o suprafaţă metalică extrem de curată. Dacă suprafaţa de platină este acoperită de orice peliculă, de unsoare sau de alte impurităţi, reacţia este îngreunată sau chiar şi oprită. În plus, reacţia chimică care are loc pe catodul de argint clorurat duce la pierderea performanţei după un anumit timp de funcţionare. Drept urmare, senzorul trebuie supus operaţiunilor de service pentru a-i restabili performanţa originală. Română 165 Metodă Procedura pentru curăţarea senzorului electrochimic H2 necesită utilizarea centrului de curăţare şi de regenerare a senzorului ORBISPHERE 32301. Această procedură este explicată în detaliu în Manualul de utilizare 32301. Ca prezentare generală, curăţarea senzorului electrochimic H2 include următoarea secvenţă de operaţiuni: • Declorurarea catodului: Acest proces elimină pelicula de clorură de pe suprafaţa de argint a catodului (efectuat cu ORBISPHERE 32301). • Reclorurarea catodului: Pe suprafaţa catodului se dezvoltă un strat de clorură de argint (efectuat cu ORBISPHERE 32301). • Activarea anodului din platină: Suprafaţa anodului central este lustruită şi tratată cu acid azotic. Depanarea Senzorul de oxigen Problemă Cauză posibilă Soluţie posibilă Calibrările repetate depăşesc „limitele estimate” ale instrumentului. Doar MOCA 3600: Selectaţi membrana din meniul „Opţiuni/Membrană”. Apoi calibraţi senzorul. Senzorul de presiune internă al instrumentului trebuie calibrat. Calibraţi barometrul intern în funcţie de un barometru autorizat. Nu corectaţi în funcţie de nivelul mării! Interfaţă a membranei udă. Uscaţi cu un şerveţel şi recalibraţi. Opţiunea „Insensibilitate H2S” activată. Dezactivaţi instrumentul de măsurare. Se afişează niveluri de O2 de „0000”. Scală de citire incorectă „XXXX” selectată pentru unitatea de afişare. Modificaţi scala de citire selectând „X,XXX, XX,XX sau XXX,X”. Funcţionarea senzorului pe o durată mai scurtă decât cea estimată la concentraţie O2 dizolvat relativ ridicată. Instalaţi o membrană mai puţin Concentraţiile O2 ridicate generează permeabilă. Opriţi analizorul atunci mai rapid depuneri. când senzorul nu este la concentraţie O2 scăzută. Senzorul nu se calibrează, nici măcar după operaţiunile de service detaliate. Setaţi debitul la 100 ml/min. Aşteptaţi până la stabilizare, apoi dublaţi încet acest debit. Scurgere de aer pe conducta de prelevare a produsului. Puneţi senzorul într-o probă dezaerată; aşteptaţi valoarea scăzută: Valori O2 dizolvat neaşteptate sau incorecte. Curent rezidual ridicat. 166 Română Valoarea stabilă a citirii de O2 dizolvat trebuie să fie ca cea anterioară. O variaţie a debitului este un semn clar al unei scurgeri de aer în conductă. Verificaţi concentraţia în funcţie de limita de măsurare scăzută (consultaţi tabelele din Specificaţiile membranei senzorului de la pagina 152). În cazul în care concentraţia este semnificativ mai mare decât limita inferioară, efectuaţi operaţiuni de service pentru senzor. Senzor de hidrogen Problemă Cauză posibilă Soluţie posibilă Senzorul nu se calibrează, nici măcar după operaţiunile de service detaliate. Calibrările repetate depăşesc „limitele estimate” ale instrumentului. Doar MOCA 3600: Selectaţi membrana din meniul „Opţiuni/Membrană”. Apoi calibraţi senzorul. Se afişează niveluri de H2 de „0000”. Scală de citire incorectă „XXXX” selectată pentru unitatea de afişare. Modificaţi scala de citire selectând „X,XXX, XX,XX sau XXX,X”. Funcţionarea senzorului mai scurtă decât cea estimată la concentraţie H2 relativ ridicată. Concentraţiile de H2 ridicate solicită mai mult senzorul electrochimic. Opriţi analizorul când nu aveţi nevoie de acesta. Curent rezidual ridicat. În cazul în care concentraţia este semnificativ mai mare decât limita inferioară, efectuaţi operaţiuni de service pentru senzor. Valori H2 dizolvat neaşteptate sau incorecte. Senzor de ozon După calibrarea corectă a senzorului de O3 cu instrumentul de măsurare ORBISPHERE, senzorul trebuie să se stabilizeze timp de până la 24 ore atunci când se utilizează în condiţii de concentraţii foarte scăzute de O3. Problemă Senzorul nu se calibrează, nici măcar după operaţiunile de service detaliate. Se afişează niveluri de O3 de „0000”. Valori O3 dizolvat neaşteptate sau incorecte. Cauză posibilă Soluţie posibilă Calibrările repetate depăşesc „limitele estimate” ale instrumentului. Doar MOCA 3600: Selectaţi membrana din meniul „Opţiuni/Membrană”. Apoi calibraţi senzorul. Senzorul de presiune internă al instrumentului trebuie calibrat. Calibraţi barometrul intern în funcţie de un barometru autorizat. Nu corectaţi în funcţie de nivelul mării! Interfaţă a membranei udă. Uscaţi cu un şerveţel şi recalibraţi. Scală de citire incorectă „XXXX” selectată pentru unitatea de afişare. Modificaţi scala de citire selectând „X,XXX, XX,XX sau XXX,X”. Curent rezidual ridicat. În cazul în care concentraţia este semnificativ mai mare decât limita inferioară, efectuaţi operaţiuni de service pentru senzor. Debit insuficient. Reglaţi debitul până la o valoare echivalentă cu nivelurile specificate ale membranei. Lungimea conductei de probă asigură timp pentru apariţia reacţiilor de O3. Reduceţi lungimea tubulaturii de probă. Nu se potriveşte cu probele din laborator. Prelevaţi probele din locuri apropiate de senzor. Română 167 Sensör özellikleri Teknik özellikler, önceden bildirilmeksizin değiştirilebilir. Sensör ürün gamı Gaz Maks. Basınç sınıfı (bar) Sensör modelleri Notlar 20 31 11x.yz Burada: 50 31 12x.yz x=Sensöre özgü özellikler 100 31 13x.yz 200 31 14x.yz (0=EDPM; 1=Viton; 2=Kalrez; 4=Nitril) 20 31 31x.yz z=Başlık malzemesi 100 31 33x.yz 50 31 21x.yz 100 31 23x.yz E, EEx onaylı bir sensorü (patlama korumalı) gösterir 200 31 24x.yz s, Akıllı bir sensörü gösterir O2 O3 H2 (uygulamaya bağlı olarak; 0 veya 1) y=Membran conta malzemesi (1=Paslanmaz Çelik; 2=Peek; 4=Hastelloy; 5=Titanyum; 7= Monel) Son ekler (kullanıldığında): A, sıcaklık değişimine hızlı yanıt veren bir sensörü gösterir • Tüm ORBISPHERE elektrokimyasal sensör muhafazaları IP68/NEMA4 onaylıdır • PEEK (Polietereterketon) yüksek kristallilik oranına sahip bir termoplastiktir Sensör membranı teknik özellikleri Hidrojen sensörleri Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A İz ölçümü Düşük konsantrasyon Ortalama konsantrasyon Yüksek konsantrasyon Malzeme PFA Tefzel® Tedlar® Saran Kalınlık [μm] 25 25 12,5 23 %1 saf H2 %10 saf H2 %100 saf H2 %100 saf H2 0 ppb - 75 ppb 0 ppb - 300 ppb 0 ppb - 3200 ppb 0 ppb - 32 ppm 0 Pa - 5 kPa 0 Pa - 20 kPa 0 Pa - 200 kPa 0 kPa 2000 kPa Teknik Özellikler Önerilen uygulamalar Kalibrasyon gazı Çözünmüş ölçüm aralığı Gaz ölçüm aralığı Doğruluk Entegre radyasyon dozu limiti Okunan değerin ± %1'inden veya ± 0,03 ppb'den ya da ± 1 Pa'dan büyük olan değer 2 x 104 Okunan değerin Okunan değerin ± 1'inden veya ± %1'inden veya ± 0,09 ppb'den ± 1 ppb'den ya da ya da ± ± 50 Pa'dan 6 Pa'dan büyük büyük olan değer olan değer 108 Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C [μA] Okunan değerin ± %1'inden veya ± 10 ppb'den ya da ± 1 kPa'dan büyük olan değer 108 Yok Yok Saf gazda beklenen akım [μA] 150 50 5 0,5 Sıcaklık kompanzasyon aralığı 0 – 50°C 0 – 50°C 10 – 45°C 10 – 45°C Sıcaklık ölçüm aralığı 168 Türkçe -5 – 100°C Membran 2956A Membran 2952A Membran 2995A Membran 29015A Tepki süresi1 2 saniye 5 saniye 6 saniye 50 saniye Önerilen minimum sıvı akış hızı2 [mL/dk.] 50 - 220 40 - 200 20 - 70 20 - 40 200 150 50 30 Teknik Özellikler Önerilen minimum lineer akış hızı2 [cm/sn] Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 0,005 - 3 Oksijen sensörleri (tablo 1) Membran 2956A Membran 2958A Membran 29552A Membran 2952A Korozyon kontrolü, Havası giderilmiş su İçecek, laboratuvar uygulamaları Hat içi malt, Hava/O2 enjeksiyonu, Atık su arıtma Korozyon kontrolü, Hat içi içecek, Havası giderilmiş su Malzeme PFA Tefzel® PTFE Tefzel® Kalınlık [μm] 25 12,5 50 25 Hava Hava Hava Hava/saf O2 0 ppb - 20 ppm 0 ppb - 40 ppm 0 ppb - 80 ppm 0 ppb - 80 ppm 0 Pa - 50 kPa 0 Pa - 100 kPa 0 Pa - 200 kPa 0 Pa - 200 kPa Okunan değerin ± %1'inden veya ± 0,1 ppb'den(1) veya ± 1 ppb'den(2) ya da ± 0,25 Pa'dan büyük olan değer Okunan değerin ± %1'inden veya ± 1 ppb'den ya da ± 2 Pa'dan büyük olan değer Okunan değerin ± %1'inden veya ± 2 ppb'den ya da ± 5 Pa'dan büyük olan değer Okunan değerin ± %1'inden veya ± 2 ppb'den ya da ± 5 Pa'dan büyük olan değer Teknik Özellikler Önerilen uygulamalar Kalibrasyon gazı Çözünmüş ölçüm aralığı Gaz ölçüm aralığı Doğruluk (1) 410, 510, 362x, 360x ve 3655 cihazları için doğruluk ± 0,1 ppb'dir (2) 366x ve 3650 cihazları için doğruluk ± 1 ppb'dir 2 x 104 108 Yok 108 Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C [μA] 26,4 9,4 6,3 5,4 Saf O2'de beklenen akım [μA] 132 47 31,4 27 25°C'de O2'ye doygun suda O2 tüketimi [μg/saat] 40 14 9,4 8 90 saniye 38 saniye Entegre radyasyon dozu limiti Sıcaklık kompanzasyon aralığı -5 – 60°C Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C Tepki süresi3 1 2 3 7,2 saniye 9,5 saniye %90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı %90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi Türkçe 169 Membran 2956A Membran 2958A Membran 29552A Membran 2952A Önerilen minimum sıvı akış hızı4 [mL/dk.] 180 120 50 50 Önerilen minimum lineer akış hızı4 [cm/sn] 200 100 30 30 Teknik Özellikler Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 0,1 - 3 Oksijen sensörleri (tablo 2) Teknik Özellikler Membran 2935A Membran 29521A Membran 2995A Önerilen uygulamalar Doygun ile aşırı doygun seviyeler arasında Doygun ile aşırı doygun seviyeler arasında Hat içi sıcak malt (70°C'ye kadar) Halar® Tefzel® Tedlar® 25 125 12,5 Hava/Saf O2 Hava/Saf O2 Saf O2 Çözünmüş ölçüm aralığı 0 ppb - 400 ppm 0 ppb - 400 ppm 0 ppb - 2000 ppm Gaz ölçüm aralığı 0 Pa - 1000 kPa 0 Pa - 1000 kPa 0 Pa - 5000 kPa Okunan değerin ± %1'inden veya ± 10 ppb'den ya da ± 20 Pa'dan büyük olan değer Okunan değerin ± %1'inden veya ± 10 ppb'den ya da ± 20 Pa'dan büyük olan değer Okunan değerin ± %1'inden veya ± 50 ppb'den ya da ± 100 Pa'dan büyük olan değer Entegre radyasyon dozu limiti Yok 108 108 Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C [μA] 0,9 0,7 0,2 Saf O2'de beklenen akım [μA] 4,7 3,8 0,9 25°C'de O2'ye doygun suda O2 tüketimi [μg/saat] 1,4 1,3 0,3 Malzeme Kalınlık [μm] Kalibrasyon gazı Doğruluk Sıcaklık kompanzasyon aralığı -5 – 60°C Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C Tepki süresi5 2,5 dakika 18 dakika 80 saniye Önerilen minimum sıvı akış hızı6 [mL/dk.] 25 25 5 Önerilen minimum lineer akış hızı6 [cm/sn] 20 60 5 Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 4 5 6 0,1 - 3 Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı %90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı 170 Türkçe Ozon sensörleri Teknik Özellikler Membran 2956A Membran 29552A İz ölçümü Yüksek konsantrasyon (> 1 mg/l) Malzeme PFA PTFE Kalınlık [μm] 25 50 Önerilen uygulamalar Kalibrasyon gazı Çözünmüş ölçüm aralığı Span gazı veya hava 0 ppb - 50 ppm 0 ppb - 200 ppm 0 Pa - 10 kPa 0 Pa - 40 kPa Okunan değerin ± %1'inden (havada kalibre edilen sensörler için ± %5) veya ± 5 ppb'den ya da ± 1 Pa'dan büyük olan değer Okunan değerin ± %1'inden (havada kalibre edilen sensörler için ± %5) veya ± 20 ppb'den ya da ± 4 Pa'dan büyük olan değer 2 x 104 Yok Havada beklenen akım @ 1 bar 25°C [μA] 26,4 6,5 Saf gazda beklenen akım [μA] 105 31,4 Gaz ölçüm aralığı Doğruluk Entegre radyasyon dozu limiti Sıcaklık kompanzasyon aralığı -5 – 45°C Sıcaklık ölçüm aralığı -5 – 100°C Tepki süresi7 Önerilen minimum sıvı akış hızı8 [mL/dk.] Önerilen minimum lineer akış hızı8 [cm/sn] Önerilen gaz akış hızı [l/dk.] 30 saniye 6 dakika 3509 1009 30 10 0,01 - 3 Sensör ağırlığı ve boyutları Sensörün ağırlığı, yapı malzemesine bağlı olarak 140 - 700 gram arasındadır. Şekil 1 Sensör boyutları 7 8 9 %90 sinyal değişikliği için 25°C'de tepki süresi Koruma kapağı mevcutken ve ızgara yokken ORBISPHERE 32001 akış odacığından sıvı akışı Bu akış hızlarında, ozonun hat ile akış odacığı arasındaki hortumlarda dağılması dikkate alınır (teorik olarak dağılma olmadığında akış hızı 10 kat düşük olacaktır) Türkçe 171 Genişletilmiş kılavuz sürümü Daha fazla bilgi için üreticinin web sitesinde bulunan bu kılavuzun genişletilmiş sürümüne bakın. Genel Bilgiler Hiçbir durumda üretici, bu kılavuzdaki herhangi bir hata ya da eksiklikten kaynaklanan doğrudan, dolaylı, özel, tesadüfi ya da sonuçta meydana gelen hasarlardan sorumlu olmayacaktır. Üretici, bu kılavuzda ve açıkladığı ürünlerde, önceden haber vermeden ya da herhangi bir zorunluluğa sahip olmadan değişiklik yapma hakkını saklı tutmaktadır. Güncellenmiş basımlara, üreticinin web sitesinden ulaşılabilir. Güvenlik bilgileri BİLGİ Üretici, doğrudan, arızi ve sonuç olarak ortaya çıkan zararlar dahil olacak ancak bunlarla sınırlı olmayacak şekilde bu ürünün hatalı uygulanması veya kullanılmasından kaynaklanan hiçbir zarardan sorumlu değildir ve yürürlükteki yasaların izin verdiği ölçüde bu tür zararları reddeder. Kritik uygulama risklerini tanımlamak ve olası bir cihaz arızasında prosesleri koruyabilmek için uygun mekanizmaların bulunmasını sağlamak yalnızca kullanıcının sorumluluğundadır. Bu cihazı paketinden çıkarmadan, kurmadan veya çalıştırmadan önce lütfen bu kılavuzun tümünü okuyun. Tehlikeler ve uyarılarla ilgili tüm ifadeleri dikkate alın. Aksi halde, kullanıcının ciddi şekilde yaralanması ya da ekipmanın hasar görmesi söz konusu olabilir. Bu cihazın korumasının bozulmadığından emin olun. Cihazı bu kılavuzda belirtilenden başka bir şekilde kullanmayın veya kurmayın. Tehlikeyle ilgili bilgilerin kullanılması TEHLİKE Olması muhtemel veya yakın bir zamanda olmasından korkulan, engellenmediği takdirde ölüm veya ciddi yaralanmaya neden olacak tehlikeli bir durumu belirtir. UYARI Önlenmemesi durumunda ciddi yaralanmalar veya ölümle sonuçlanabilecek potansiyel veya yakın bir zamanda meydana gelmesi beklenen tehlikeli durumların mevcut olduğunu gösterir. DİKKAT Daha küçük veya orta derecede yaralanmalarla sonuçlanabilecek potansiyel bir tehlikeli durumu gösterir. BİLGİ Engellenmediği takdirde cihazda hasara neden olabilecek bir durumu belirtir. Özel olarak vurgulanması gereken bilgiler. Önlem etiketleri Cihazın üzerindeki tüm etiketleri okuyun. Talimatlara uyulmadığı takdirde yaralanma ya da cihazda hasar meydana gelebilir. Cihaz üzerindeki bir sembol, kılavuzda bir önlem ibaresiyle belirtilir. Bu, güvenlik uyarı sembolüdür. Olası yaralanmaları önlemek için bu sembolü izleyen tüm güvenlik mesajlarına uyun. Cihaz üzerinde mevcutsa çalıştırma veya güvenlik bilgileri için kullanım kılavuzuna başvurun. Bu sembol elektrik çarpması ve/veya elektrik çarpması sonucu ölüm riskinin bulunduğunu gösterir. 172 Türkçe Bu sembol Elektrostatik Boşalmaya (ESD-Electro-static Discharge) duyarlı cihaz bulunduğunu ve ekipmana zarar gelmemesi için dikkatli olunması gerektiğini belirtir. Ürün üzerindeki bu sembol cihazın alternatif akıma bağlı olduğunu gösterir. Bu sembolü taşıyan elektrikli cihazlar, Avrupa evsel ya da kamu atık toplama sistemlerine atılamaz. Eski veya kullanım ömrünü doldurmuş cihazları, kullanıcı tarafından ücret ödenmesine gerek olmadan atılması için üreticiye iade edin. Bu simge ile işaretlenmiş olan ürünlerde, ürünün zehirli ya da tehlikeli maddeler veya elementler içerdiği belirtilmektedir. Sembolün içindeki rakam, yıl olarak çevresel koruma açısından kullanım periyodunu göstermektedir. Temin edilen parçalar Tüm montaj donanımının temin edildiğinden emin olun. Sensör, ORBISPHERE ekipmanının bir parçası değilse sensörün analiz edilecek numune akışıyla teması sağlayan bir ORBISPHERE soketine veya bir akış bölmesine takılması gerektiğini dikkate alın (detaylar için bkz. Kurulum sayfa 173). Oksijen, ozon veya hidrojen elektrokimyasal sensörleri Sensör başlığı vidalı bir plastik saklama kapağıyla korunmaktadır. Plastik vidalı taban, bağlantı soketini korur ve aynı zamanda kullanışlı bir stand sağlar. Şekil 2 Sensör bileşenleri 1 Saklama ve kalibrasyon kapağı 3 Sensör tabanı 2 Koruma kapağı 4 Cihazla bağlantı 5 Tasma Sensör bakım seti Bakım kiti, sensöre servis uygulamak ve bakım yapmak için gerekli malzemeleri içerir. Kurulum Sensör hücresinin ilk temizliği ORBISPHERE elektrokimyasal sensörünüz fabrikada iyice temizlenmiş ve test edilmiştir. Elektrotları oksidasyondan korumak için hücreler elektrolitle doldurulmuştur ve bir membran monte edilmiştir. Ancak elektrokimyasal sensör hücreleri, nakliye ve saklama koşullarından olumsuz etkilenebileceği için sensörü kullanmadan önce sensöre servis uygulanması (hücre temizliği ve membranın değiştirilmesi) gerekir. Sensör servis uygulama işlemi gerçekleştirmek için Bakım sayfa 175 bölümündeki talimatlara bakın. Sensör servisi uygulama işlemi hakkında bilginiz yoksa Hach Lange temsilciniz size yardımcı olmaktan memnuniyet duyar. Türkçe 173 Not: Normalde elektrokimyasal H2 sensörlerinde deklorürleme ve reklorürleme işlemleri gerekli olmadığı için bu sensörlerde tam temizlik prosedürü uygulanmasına gerek yoktur. Sensörü yerleştirme Sensör, ORBISPHERE ekipmanının bir parçası değilse sensörün analiz edilecek numune sıvısıyla temasını sağlayan bir ORBISPHERE soketine veya bir akış odasına takılması gerekir. Sensör ve ölçüm cihazı arasındaki bağlantı bir adet kablo ve iki adet 10 pimli konektörle sağlanmaktadır. Standart sensör kablosu uzunluğu 3 metredir ancak aynı sinyal hassasiyetinin korunduğu 1000 metre uzunluğa kadar uzatma kabloları da mevcuttur. 28117 model basınç sensörü kullanılıyorsa maksimum kablo uzunluğu 50 metredir. Sensörün şu şekilde monte edildiğinden emin olun: • • • • boruya dik olarak yatay bir boru kesiti üzerine (veya akış artıran dikey boru üzerine) pompanın çıkış tarafından minimum 15 metre uzağa numune akışının stabil ve hızlı bir şekilde gerçekleşebileceği bir yere ve şu elemanlardan mümkün olduğunca uzağa: • • • • valfler boru kıvrımları herhangi bir pompanın emiş tarafı bir CO2 enjeksiyon sistemi ya da benzeri Not: Yukarıda belirtilen koşulların tamamının karşılanamayacağı durumlar söz konusu olabilir. Böyle bir durumda ya da herhangi bir tereddüdünüz olduğunda, durum değerlendirmesi yapmak ve uygulanabilecek en iyi çözümü saptamak için lütfen Hach Lange temsilcinize başvurun. Sensör ek bağlantı parçası • • • • Sensörü doğrudan akış odasına veya sokete takın. Sensörü bükmeyin. Bağlantı tasmasını elinizle sıkın. Sensör kablosunu bağlayın. Sızıntı olup olmadığını kontrol edin; üründe gözle görünür sızıntı varsa O halkaları değiştirin. Mikro hacim akış bölmeleri için talimatlar Sensörü bir mikro hacim akış odasına yerleştirirken bükmeyin. Sensörü bu şekilde döndürmek koruma kapağını bükebilir ve membranın konumunu değiştirebilir. Bunun sonucunda da membranın ölçüm koşulları değişebilir ve ölçüm hassasiyeti etkilenebilir. Sensörü çıkarma • ORBISPHERE 32003 ekleme/çıkarma valfini kullanmadığınız zaman numune akışını kapatmanız ve sıvı numune devresini boşaltmanız gerekir. • Sensörün ucuna takılı olan sensör kablosunu çıkarın. • Dönmesini engellemek için sensörün gövdesini bir elinizle tutarak diğer elinizle tasmayı gevşetin. • Sensörü düz bir şekilde soketten veya akış odacığından çıkarın. • Sensör saklama kapağını ve sensör tabanını takın (bağlantıyı korumak için). Harici basınç sensörü Sisteme harici bir basınç sensörü takılabilir. Bu, gaz fazı ölçümleri sırasında değişken basınç koşulları altındaki gaz fraksiyonunun ölçülmesini sağlar. Uygulanan basınca göre iki model bulunur: • 28117 Basınç sensörü 0 - 5 bar mutlak • 28117C Basınç sensörü 0 - 1 bar mutlak 174 Türkçe DİKKAT Sensörün basınç aralığını AŞMAYIN. Bu, sensör membranına kalıcı olarak zarar verebilir ve gelecekte hatalı basınç değerlerinin elde edilmesine yol açabilir. Harici sensör ile ORBISPHERE ölçüm ekipmanının arasındaki bağlantı 1 metrelik kablo ve 4 pimli konektör ile (opsiyonel olarak bir uzatma kablosu kullanılabilir ancak toplam uzunluk 50 metreyi aşmamalıdır) ile sağlanır. Harici basınç sensörü, 32002.xxx model çoklu parametre akış bölmesine takılabilir. Mavi dişli tasma ile yerinde kalması sağlanır. Sıkılık, sensör yuvası üzerindeki conta ile sağlanır. Bakım Sökme ve montaj Sensörün parçalarına ayrılması (membran çıkarma işlemi) 1. 2. 3. 4. 1. Elektrokimyasal sensörün tabanı üzerinde duracak şekilde takılması önemlidir. Bu taban, hassas konektör soketi için iyi bir koruma sağlar ve aynı zamanda kullanışlı bir çalışma standı sunar. 2. Plastik saklama kapağını çıkarın. Bakım setiyle temin edilen aracı kullanarak koruma kapağını sökün. 3. Koruma kapağının içindeki bileşenlere dikkat edin. Her bir kalemin montaj sırasını not edin. 4. Takma halkasını bakım setiyle temin edilen aracı kullanarak çekin. Membranı ve maskeyi (varsa) çıkarın. Elektroliti bir lavaboya boşaltın ve sensör boşluğunu musluk suyuyla durulayın. DİKKAT Hafif derecede aşındırıcı olabileceği için elektrolitin göz veya deriyle temas etmesinden kaçının. 6. 5. 7. 5. Membran desteği çıkarma aracının uçlarını membran desteği deliklerine yerleştirin. 6. Membran desteğini sökün. 7. Not: Membran desteği ayrı olarak işlenmiştir ve sensörle eşleştirilmiştir. Sensörün doğru çalışması için membran desteğini ilgili sensörle birlikte kullanmak ÖNEMLİDİR. Membran desteğinin değiştirilmesi gerekirse Hach Lange temsilcinizle iletişime geçin. Türkçe 175 Sensörün monte edilmesi (membranın takılması) Sensörün yeniden montajına başlamadan önce, anot ve katot temizleme talimatları için sensör bakımı bölümüne ilerleyin. 3. 1. 2. 1. Membran desteğini, yuva üst tarafta olacak şekilde monte edin. Not: Membran desteği ayrı olarak işlenmiştir ve sensörle eşleştirilmiştir. Bu yüzden doğru membran desteğinin doğru sensörde kullanıldığından emin olun. 2. Membran desteği çıkarma aracının uçlarını membran desteği deliklerine yerleştirin. 3. Membran desteğini parmakla sıkın. DİKKAT Aşırı tork uygulamak sensör elektrotlarına zarar verir. 4. 5. 6. 7. 4. Membran montaj yüzeyi temiz ve düzgün olmalıdır. Sensör başlığındaki membran contasını yenisiyle değiştirin. Not: Hala iyi durumdaysa 29039.4 Nitril contası kullanılabilir. Membran O halkaları, koruma kapağı setinin bir parçasıdır. 5. Bakım setinde bulunan şırınga veya şişe nozülünü kullanarak sensördeki boşluğu elektrolit ile doldurun. Elektrotların yüzeyindeki bir çizik, performans kaybına yol açabileceğinden iğnenin elektrotlara değmemesine dikkat edin. Sensörü hafifçe eğin ve üst delikten hava kabarcıklarının çıkmasını sağlayarak alt deliğe elektroliti enjekte edin. Sıkışan hava kabarcıklarını yerinden oynatmak için sensörün yan tarafına hafifçe vurun. Sensörü tekrar dikey konuma getirin. Son elektrolit damlası sensör ucunca küçük bir kubbe oluşturmalıdır. 6. Bakım setinden iki parçalı membran montaj aracını çıkarın. Manşonu sensör başlığına (tespit parçasının bulunduğu uç) monte edin. Not: Membran monte edildikten sonra yeniden kullanılamaz. Membrana çıplak parmaklarla dokunmak hassasiyetini etkileyebileceğinden bunu yapmaktan kaçının. 7. Saklama kutusundan birkaç membran çıkarın. Setin içinde verilen pensi kullanarak membran destesinden bir adet membran alın ve sensörün ucuna dikkatlice yerleştirin. Membranı ortaladığınızdan ve hava kabarcıklarının sıkışmadığından emin olun. Sensör maskesi 176 Türkçe kullanılıyorsa bunu doğrudan membranın üzerine yerleştirin. Membran çapı sensör başlığı çapından büyüktür. Membran, sensörün ucunun üzerinde katlanacağından bu durum normaldir. Not: Membran ile koruyucu kağıdın ayırt edilmesi: • Membran transparandır (yarı saydam). • Koruyucu kağıt ise opaktır. 8. 9. 10. 11. 8. Membran tutucu halka, toplam membran kalınlığına bağlı olarak aralarında az miktarda fark bulunan iki çapta temin edilir (A 29228 tutucu halka, membran kalınlığı < 50μ; B = 29229 tutucu halka, membran toplam kalınlığı ≥ 50μ). Membranın doğru monte edilmesini sağlamak için uygulamaya uygun doğru tutucu halkayı kullandığınızdan emin olun. 9. Membran tutucu halkayı, montaj aracının ucuna yerleştirin. DİKKAT Membranın zarar görmesini önlemek için aracın ucunun tamamen temiz olduğundan ve yüzeyinin düzgün olduğundan emin olun. 10. Montaj aracını kılavuz manşonun içine yerleştirin. 11. Montaj aracını aşağıya doğru kuvvetlice itin. Bu işlem montaj halkasını sensör başlığına tutturarak membranın sensör ucunun üzerinde katlanmasını sağlar. Montaj aracını ve kılavuz manşonu çıkarın. Halkanın doğru yerleşip yerleşmediğini gözle kontrol edin, parmaklarınızla aşağıya itmeyi deneyin. Membranın sıkıca oturduğundan, kırışmadığından ve hava kabarcıklarının bulunmadığından emin olun. Sensörü musluk suyuyla durulayın ve temiz bir bezle silerek kurulayın. Elektrolit sızıntılarının olup olmadığını kontrol edin. 12. 13. 14. 12. Koruma kapağını montaj işlemi için hazırlayın. Koruma kapağının içindeki tüm parçaları yenileriyle değiştirin (ızgara hariç) ve çıkardığınız sıraya göre geri yerleştirin. Kapağın altındaki Tefzel pulların silikon yağ ile az miktarda yağlanması gerekir. Not: Görsel, yalnızca örnek olması amacıyla verilmiştir. Kullandığınız konfigürasyon farklı olabilir. 13. Koruma kapağını parmakla sıkın. Ardından bakım setinde verilen aracı kullanarak prosesi tamamlayın. Dört deliğin her birine sırayla yerleştirin ve mümkün olduğunca sıkıştırın. Her bir deliği yalnızca bir defa sıkıştırın. Türkçe 177 Not: Koruma kapağının içindeki ızgara, sıkıştırma işlemi sırasında serbestçe hareket edebilmelidir. Bu nedenle ve membranın zarar görmesini önlemek amacıyla sıkıştırma prosesi sırasında ızgaraya dokunmayın. 14. Sensörü her zaman saklama kapağı ve tabanı monte edilmiş şekilde saklayın. Sensör hücresinin kurumasını önlemek için saklama kapağına birkaç damla temiz su koyun. Not: Parçalarına ayrılan veya servis işlemi uygulanan bir sensörün her zaman kalibre edilmesi gerekir. Sensör kalibrasyonunu uygulamadan önce sensörün 30 dakika kadar dengelenmesine izin verin. Elektrokimyasal temizlik ve rejenerasyon merkezi ORBISPHERE 32301, elektrokimyasal sensörler için çok etkili bir temizleme ve rejenerasyon aracıdır. Bu araç, normal kullanım sırasında sensör hücresinde meydana gelen elektrokimyasal prosesi tersine çevirir. Bu şekilde oksitlenme giderilir ve aynı zamanda elektrotların yüzeyi düzeltilir. Ayrıca, rejenerasyon merkezi sensör elektroniklerinin kontrolüne yönelik süreklilik testi aracı da sunar. Sensör ömrünü belirgin derecede uzatmak için bu aracın kullanılması önerilmektedir. Temizleme ve rejenerasyon merkezinin kullanımı ile ilgili ayrıntılı bilgiler 32301 Kullanım Kılavuzunda yer almaktadır. Not: H2 sensörlerinin servisi için 32301 Sensör Temizliği ve Rejenerasyonu Merkezinin kullanılması zorunludur. Bu prosese, elektrot deklorürleme ve reklorürleme adı verilir (bkz. Hidrojen sensörü hücresinin temizliği sayfa 181). Kimyasal temizlik: oksijen ve ozon sensörü hücresi Not: H2 sensörlerinde uygulanamaz. Aşağıdaki bilgilerde, sensörün parçalarına ayrıldığı varsayılmaktadır. Demontaj ve montaj işlemleri için bkz. Sökme ve montaj sayfa 175. Şartlar Membranda aşınma ve sensörde meydana gelen kimyasal reaksiyonlar nedeniyle sensörün başlangıç hassasiyetine kavuşması için sensöre düzenli olarak servis uygulanması gerekir. Servis, elektrot temizliği ve membran değişimi işlemlerinden oluşur. Sensörün bakıma ihtiyacı olduğunu gösteren açık belirtiler, ölçümlerin olağandan daha az stabil olması ve kalibrasyonun bu durumu iyileştirmemesidir. Yöntem açıklaması (aşağıda adım adım verilen prosedüre bakın) • 32301 ile elektrokimyasal temizlik (varsa) … ölçüm mevcut değilse veya elde edilen sonuçlar yetersiz kalmışsa. ... zorlu ortam koşullarında (örneğin hidrokarbon endüstrisi) kullanılan sensörler veya çok kirli sensörler için. • Anot veya katot kimyasal temizliği • Merkez elektrotun parlatılması • Son durulama Not: Amonyak ile yapılan temizlik işleminin arındıramadığı gümüş kalıntılarını temizlemek için bazen kimyasal temizlik işleminin nitrik asit (HNO3, ağırlıkça %70'in üstünde olmamalıdır) kullanarak tekrarlanması gerekir. 178 Türkçe Membran desteğinin temizlenmesi 1. Elektrot rezervuarını boşaltın ve musluk suyu altında temizleyin. 2. Membran desteğini su altında durulayın ve silerek kurulayın. 3. Yüzeylerin üzerinde herhangi bir kalıntı olup olmadığını kontrol edin. Desteği nitrik asit (HNO3, ağırlıkça %70'in üstünde olmamalıdır) içeren bir kabın içine yerleştirerek ve desteğin normal görünümüne ulaşmasını bekleyerek (normalde 30 saniye içinde) kalıntıları arındırabilirsiniz. Not: Sadece çok kirli membran desteklerini temizlemek için nitrik asit kullanın. 4. Bir dakika boyunca musluk suyu altında durulayın ve yüzeyin temiz olup olmadığını tekrar kontrol edin. DİKKAT Nitrik asit tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun. Elektrotların amonyak ile temizlenmesi Not: Çok kirli sensörleri temizlemek için yalnızca amonyak kullanın. 1. Sensörün elektrolit rezervuarını, ağırlıkça %25 oranında suda amonyum hidroksit (NH4OH) çözeltisiyle doldurun ve 10 dakika bekletin. 2. Musluk suyuyla en az bir dakika boyunca durulayın. 3. Sensör başlığını inceleyin. Karşı elektrot, gümüş beyaz renkte olmalıdır. 4. Karşı elektrotta hala birikinti bulunuyorsa işlemi tekrar edin. DİKKAT Amonyak tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun. Anot ve katodun nitrik asit ile temizlenmesi Not: Sadece çok kirli sensörleri temizlemek için amonyak kullanın. Türkçe 179 1. Merkez koruma halkası elektrotunun duvarlarında gümüş kalıntısı kalmadığından emin olun; bu tür kalıntılar karşı elektrota temas edebilir. 2. Sensör hücresindeki gümüş kalıntılarını uzaklaştırmak için bazen kimyasal temizlik işleminin nitrik asit (HNO3, ağırlıkça %70'in üstünde olmamalıdır) kullanarak tekrarlanması gerekir. 3. Ayrıca, 32301 elektrokimyasal temizlik işlemi hücrenin plastik parçaları üzerindeki kalıntıları uzaklaştırmaz; dolayısıyla nitrik asit ile temizlik işlemi uygulamak gerekebilir. Not: Bu prosedür normal bakım için önerilmemektedir. Ayrıca karşı elektrotun metali asit yüzünden aşındığından ve sonuç olarak sensör ömrü kısaldığından yılda iki kereden fazla kullanılmamalıdır. 4. Konsantre nitrik asidi, sensör elektroliti rezervuarına dökün ve merkez elektrota 1 damla ekleyin. 5. 3 saniyeden uzun tutmayın. 6. Asidi hızlı bir şekilde boşaltın ve musluk suyu altında bir dakika boyunca iyice durulayın. DİKKAT Nitrik asit tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun. Sensör üst yüzeyinin parlatılması 3. 1. 2. 1. Sensör temizlendikten sonra merkez elektrotun üst yüzeyi membran desteği ile birlikte parlatılmalıdır. Not: Membran desteğini, yuva üst tarafta olacak şekilde monte edin. Membran desteği ayrı olarak işlenmiştir ve sensörle eşleştirilmiştir. Bu yüzden doğru membran desteğinin doğru sensörde kullanıldığından emin olun. 2. Membran desteği çıkarma aracının uçlarını membran desteği deliklerine yerleştirin. 3. Membran desteğini parmakla sıkın. DİKKAT Aşırı tork uygulamak sensör elektrotlarına zarar verir. 180 Türkçe 4. 5. 6. 7. 4. Parlatma kumaşının bulunduğu kabı düz bir yüzeye yerleştirin. Kumaşın üzerine az miktarda parlatma tozu serpiştirin. Gri, süt kıvamında bir sıvı elde etmek için birkaç damla suyla karıştırın. Uygulamanız için uygun olan parlatma tozunu kullandığınızdan emin olun. Not: Metal partikülü taşınmasına bağlı olası kontaminasyonu engellemek için her bir sensör modeli için tek parlatma kumaşı kullanın. 5. Sensörü dikey konumda tutarak ve dairesel bir hareket kullanarak elektrotlar temizlenene ve parlak hale gelene kadar sensör yüzeyini en az 30 saniye boyunca parlatın. Bu işlemin birkaç defa tekrarlanması gerekebilir. Parlatma kumaşının cilde temas etmesine izin vermeyin; kumaşa toz ve yağ bulaşmamalıdır. 6. Montaj aracını kullanarak membran desteğini çıkarın. Desteği ve sensör boşluğunu güçlü temiz su püskürterek durulayın. Su kalitesi konusunda soru işaretleri varsa distile su kullanın. 7. Merkez elektrotla koruma halkası elektrotunun arasındaki küçük yuvayı inceleyerek tamamen temiz olduğundan ve içinde parlatma kalıntıları bulunmadığından emin olun. Yalnızca güçlü su püskürterek temizleyin. Yapışmış kalıntıları uzaklaştırmak için bir kağıt yaprağının kenarı kullanılabilir. Yalnızca O3 Sensörü: Son merkez elektrot temizliği O3 sensorü başarılı bir şekilde temizlenip parlatıldıktan sonra aşağıdaki gibi son bir nitrik asit işlemi uygulanmalıdır: 1. Sensörü tabanı üzerinde dikey konumda yerleştirin. 2. Elektrolit rezervuarını, yalnızca dış elektrotu kaplayacak kadar birkaç damla suyla doldurun. Merkez elektrotun kuru kalması sağlanmalıdır. 3. Merkez elektrota, yalnızca elektrotu ve koruma halkasını kaplayacak şekilde bir damla nitrik asit dökün. Suyun içine asit dökmemeye dikkat edin. Bir dakikadan daha kısa bir süre bekleyin ve ardından musluk suyu altında iyice durulayın. DİKKAT Nitrik asit tehlikelidir! Lütfen kimyasal tedarikçinizin sağladığı güvenlik bilgilerine başvurun. Hidrojen sensörü hücresinin temizliği Şartlar Hidrojen analiz cihazı, membrandan geçen hidrojen moleküllerinin platin anodun yüzeyinde elektrik akımı oluşturması prensibine dayanarak çalışmaktadır. Bunun meydana gelmesi için metal yüzeyinin çok temiz olması önemlidir. Platin yüzeyin bir film, yağ tabakası veya başka bir kirlilik ile kaplı olması durumunda reaksiyon engellenir ve hatta durabilir. Ayrıca klorürlenmeye uğrayan gümüş katotta meydana gelen kimyasal reaksiyon, belirli bir çalışma süresinden sonra performans kaybına yol açar. Sonuç olarak sensörün orijinal performansına kavuşturulması için sensör servisinin uygulanması gerekir. Yöntem Türkçe 181 H2 elektrokimyasal sensörün temizliği için uygulanan prosedür ORBISPHERE 32301 Sensör Temizliği ve Rejenerasyonu Merkezinin kullanılmasını gerektirir. Bu prosedür, 32301 Operatör Kılavuzunda detaylı bir şekilde açıklanmıştır. Genel taslak olarak H2 elektrokimyasal sensörünün temizliği aşağıdaki işlem dizisinden oluşmaktadır: • Katodun deklorürleme işlemine tabi tutulması: Bu proses, klorür filmini gümüş katodun yüzeyinden arındırır (ORBISPHERE 32301 tarafından gerçekleştirilir). • Katodun reklorürleme işlemine tabi tutulması: Katodun yüzeyinde bir gümüş klorür katmanı oluşturulur (ORBISPHERE 32301 tarafından gerçekleştirilir). • Platin anodun etkinleştirilmesi: Merkez anodun yüzeyi parlatılır ve nitrik asitle işlenir. Arıza bulma Oksijen sensörü Sorun Olası neden Olası çözüm Tekrarlanan kalibrasyonlar cihazın "beklenen limitlerini" aşıyor. Yalnızca MOCA 3600: "Options/Membrane" (Seçenekler/Membran) menüsünden membranı seçin. Ardından sensörü kalibre edin. Cihazın dahili barometrik basınç sensörünün kalibre edilmesi gereklidir. Dahili barometreyi sertifikalı bir barometreyle kalibre edin. Deniz seviyesine göre düzeltme yapmayın! Nemli membran arabirimi. Bir bezle silerek kurulayın ve yeniden kalibre edin. "H2S'ye duyarlı değil" seçeneği etkin. Ölçüm cihazında devre dışı bırakın. "0000" O2 seviyeleri görüntüleniyor. Ekran ünitesi için yanlış "XXXX" okuma ölçeği seçilmiş. "X.XXX, XX.XX veya XXX.X" değerlerini seçerek okuma ölçeğini değiştirin. Nispeten yüksek bir çözünmüş O2 konsantrasyonu için sensör çalışma süresi beklenenden kısa. Yüksek O2 konsantrasyonları daha çabuk kalıntı oluşturur. Daha düşük geçirgenliği olan bir membran monte edin. Sensör düşük O2 konsantrasyonunda değilse analiz cihazını kapatın. Sensör, kapsamlı servis işlemi sonrasında bile kalibre olmuyor. Ürün numune hattında hava sızıntısı. Beklenmeyen veya hatalı çözünmüş O2 değerleri. Çözünmüş O2'nin stabil değeri öncekiyle aynı olmalıdır. Akış hızında değişimlerin olması, hatta hava sızıntısı olduğunun açık bir göstergesidir. Sensörü, havasının giderildiği bir numuneye yerleştirin ve düşük değer elde edene kadar bekleyin: Yüksek kaçak akım. 182 Türkçe Akış hızını 100 ml/dk.ya ayarlayın. Stabil hale gelene kadar bekleyin ve ardından bu akış hızını yavaşça iki katına çıkarın. Konsantrasyonu düşük ölçüm limitine göre kontrol edin (bkz. tablolar, Sensör membranı teknik özellikleri sayfa 168). Konsantrasyon düşük sınırdan çok yüksekse sensör bakımı yapmayı deneyin. Hidrojen sensörü Sorun Olası neden Olası çözüm Sensör, kapsamlı servis işlemi sonrasında bile kalibre olmuyor. Tekrarlanan kalibrasyonlar cihazın "beklenen limitlerini" aşıyor. Yalnızca MOCA 3600: "Options/Membrane" (Seçenekler/Membran) menüsünden membranı seçin. Ardından sensörü kalibre edin. "0000" H2 seviyeleri görüntüleniyor. Ekran ünitesi için yanlış "XXXX" okuma ölçeği seçilmiş. "X.XXX, XX.XX veya XXX.X" değerlerini seçerek okuma ölçeğini değiştirin. Nispeten yüksek bir H2 konsantrasyonu için sensör çalışma süresi beklenenden kısa. Yüksek H2 konsantrasyonları elektrokimyasal sensörün daha fazla çalışmasını gerektirir. Gerekli olmadığında analiz cihazını kapatın. Beklenmeyen veya hatalı H2 değerleri. Yüksek kaçak akım. Konsantrasyon düşük sınırdan çok yüksekse sensör bakımı yapmayı deneyin. Ozon sensörü O3 sensörü, ORBISPHERE ölçüm cihazı kullanılarak gereken şekilde kalibre edildiyse sensör çok düşük O3 konsantrasyon koşullarında kullanıldığında 24 saat beklemelidir. Sorun Sensör, kapsamlı servis işlemi sonrasında bile kalibre olmuyor. "0000" O3 seviyeleri görüntüleniyor. Beklenmeyen veya hatalı çözünmüş O3 değerleri. Olası neden Olası çözüm Tekrarlanan kalibrasyonlar cihazın "beklenen limitlerini" aşıyor. Yalnızca MOCA 3600: "Options/Membrane" (Seçenekler/Membran) menüsünden membranı seçin. Ardından sensörü kalibre edin. Cihazın dahili barometrik basınç sensörünün kalibre edilmesi gereklidir. Dahili barometreyi sertifikalı bir barometreyle kalibre edin. Deniz seviyesine göre düzeltme yapmayın! Nemli membran arabirimi. Bir bezle silerek kurulayın ve yeniden kalibre edin. Ekran ünitesi için yanlış "XXXX" okuma ölçeği seçilmiş. "X.XXX, XX.XX veya XXX.X" değerlerini seçerek okuma ölçeğini değiştirin. Yüksek kaçak akım. Konsantrasyon düşük sınırdan çok yüksekse sensör bakımı yapmayı deneyin. Yetersiz akış hızı. Akışı, membranın belirtilen seviyelerine eşit şekilde düzenleyin. Numune hattının uzunluğu, O 3 süresinin tepki vermesine imkan tanır. Numune hortumlarını kısaltın. Laboratuvar örnekleriyle eşleşmiyor. Numuneleri sensörünün yakınından alın. Türkçe 183 *DOC024.98.93016* HACH COMPANY World Headquarters P.O. Box 389, Loveland, CO 80539-0389 U.S.A. Tel. (970) 669-3050 (800) 227-4224 (U.S.A. only) Fax (970) 669-2932 [email protected] www.hach.com HACH LANGE GMBH Willstätterstraße 11 D-40549 Düsseldorf, Germany Tel. +49 (0) 2 11 52 88-320 Fax +49 (0) 2 11 52 88-210 [email protected] www.de.hach.com © Hach Company/Hach Lange GmbH, 2012–2015, 2018. All rights reserved. Printed in France. HACH LANGE Sàrl 6, route de Compois 1222 Vésenaz SWITZERLAND Tel. +41 22 594 6400 Fax +41 22 594 6499
  • Page 1 1
  • Page 2 2
  • Page 3 3
  • Page 4 4
  • Page 5 5
  • Page 6 6
  • Page 7 7
  • Page 8 8
  • Page 9 9
  • Page 10 10
  • Page 11 11
  • Page 12 12
  • Page 13 13
  • Page 14 14
  • Page 15 15
  • Page 16 16
  • Page 17 17
  • Page 18 18
  • Page 19 19
  • Page 20 20
  • Page 21 21
  • Page 22 22
  • Page 23 23
  • Page 24 24
  • Page 25 25
  • Page 26 26
  • Page 27 27
  • Page 28 28
  • Page 29 29
  • Page 30 30
  • Page 31 31
  • Page 32 32
  • Page 33 33
  • Page 34 34
  • Page 35 35
  • Page 36 36
  • Page 37 37
  • Page 38 38
  • Page 39 39
  • Page 40 40
  • Page 41 41
  • Page 42 42
  • Page 43 43
  • Page 44 44
  • Page 45 45
  • Page 46 46
  • Page 47 47
  • Page 48 48
  • Page 49 49
  • Page 50 50
  • Page 51 51
  • Page 52 52
  • Page 53 53
  • Page 54 54
  • Page 55 55
  • Page 56 56
  • Page 57 57
  • Page 58 58
  • Page 59 59
  • Page 60 60
  • Page 61 61
  • Page 62 62
  • Page 63 63
  • Page 64 64
  • Page 65 65
  • Page 66 66
  • Page 67 67
  • Page 68 68
  • Page 69 69
  • Page 70 70
  • Page 71 71
  • Page 72 72
  • Page 73 73
  • Page 74 74
  • Page 75 75
  • Page 76 76
  • Page 77 77
  • Page 78 78
  • Page 79 79
  • Page 80 80
  • Page 81 81
  • Page 82 82
  • Page 83 83
  • Page 84 84
  • Page 85 85
  • Page 86 86
  • Page 87 87
  • Page 88 88
  • Page 89 89
  • Page 90 90
  • Page 91 91
  • Page 92 92
  • Page 93 93
  • Page 94 94
  • Page 95 95
  • Page 96 96
  • Page 97 97
  • Page 98 98
  • Page 99 99
  • Page 100 100
  • Page 101 101
  • Page 102 102
  • Page 103 103
  • Page 104 104
  • Page 105 105
  • Page 106 106
  • Page 107 107
  • Page 108 108
  • Page 109 109
  • Page 110 110
  • Page 111 111
  • Page 112 112
  • Page 113 113
  • Page 114 114
  • Page 115 115
  • Page 116 116
  • Page 117 117
  • Page 118 118
  • Page 119 119
  • Page 120 120
  • Page 121 121
  • Page 122 122
  • Page 123 123
  • Page 124 124
  • Page 125 125
  • Page 126 126
  • Page 127 127
  • Page 128 128
  • Page 129 129
  • Page 130 130
  • Page 131 131
  • Page 132 132
  • Page 133 133
  • Page 134 134
  • Page 135 135
  • Page 136 136
  • Page 137 137
  • Page 138 138
  • Page 139 139
  • Page 140 140
  • Page 141 141
  • Page 142 142
  • Page 143 143
  • Page 144 144
  • Page 145 145
  • Page 146 146
  • Page 147 147
  • Page 148 148
  • Page 149 149
  • Page 150 150
  • Page 151 151
  • Page 152 152
  • Page 153 153
  • Page 154 154
  • Page 155 155
  • Page 156 156
  • Page 157 157
  • Page 158 158
  • Page 159 159
  • Page 160 160
  • Page 161 161
  • Page 162 162
  • Page 163 163
  • Page 164 164
  • Page 165 165
  • Page 166 166
  • Page 167 167
  • Page 168 168
  • Page 169 169
  • Page 170 170
  • Page 171 171
  • Page 172 172
  • Page 173 173
  • Page 174 174
  • Page 175 175
  • Page 176 176
  • Page 177 177
  • Page 178 178
  • Page 179 179
  • Page 180 180
  • Page 181 181
  • Page 182 182
  • Page 183 183
  • Page 184 184
  • Page 185 185
  • Page 186 186

Hach ORBISPHERE 31 series Basic User Manual

Tipo
Basic User Manual